Nguyễn Trí Đức- KHMT K18
1
ĐẠI HỌC QUỐC GIA THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN
BÀI THU HOẠCH
MÔN HỌC
PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
KHOA HỌC TRONG TIN HỌC
Đề tài
CÁC NGUYÊN LÝ SÁNG TẠO ỨNG DỤNG TRONG
CÔNG NGHỆ WEB THẾ HỆ MỚI
Giảng viên hướng dẫn : GS-TSKH. Hoàng Văn Kiếm
Học viên thực hiện : Nguyễn Trí Đức
Lớp : KHMT K18
Mã số : 02 08 480110 TP.HCM, 12/2012
Nguyễn Trí Đức- KHMT K18
2
Nguyễn Trí Đức- KHMT K18
4
MỤC LỤC
NHẬN XÉT CỦA GIẢNG VIÊN 3
PHẦN I. HTML5 6
1. Lịch sử phát triển của HTML 6
Các nguyên tắc sáng tạo áp dụng trong giai đoạn đầu của HTML 7
2. Những điểm mới trong HTML 5 9
Form nhập liệu mới 12
Tag HTML mới 13
6
PHẦN I. HTML5
1. Lịch sử phát triển của HTML
HTML là viết tắt của cụm từ HyperText Markup Language (Ngôn ngữ đánh
dấu siêu văn bản), và đây là ngôn ngữ chính được sử dụng cho việc thiết kế các
website. Ngôn ngữ này gây ấn tượng cho người ta bởi sự ngắn gọn nhưng lại được
hình thành trong một quá trình khó phân định. Việc hình thành HTML có mối
quan hệ mật thiết với sự phát triển của Internet. Ngày nay, HTML rất được khuyên
dùng bởi sự xuất hiện của một chuẩn mới, thực tế là một phiên bản cao hơn của
ngôn ngữ này như là một sự phát triển tất yếu- HTML5.
HTML đã trải qua 4 phiên bản gồm HTML phiên bản đầu tiên
(1991), HTML 2 (1994), HTML 4 (1997)
Qua các phiên bản phát triển, HTML ngày càng có nhiều thẻ mới,
tính năng mới cũng như là tính đơn giản hóa ngày càng cao.
Nguyễn Trí Đức- KHMT K18
7
HTML 4 đươc phát triển vào năm 1997 và là phiên bản thành công
nhất được sử dụng phổ biến cho đến hiện nay. Với rất nhiều thẻ mới như
Button, FieldSet, Frame, Iframe, Legend, Span v.v…
Ngoài ra, HTML 4 còn hỗ trợ hiển thị hầu hết ngôn ngữ trên thế giới
dựa trên chuẩn Universal Character Set, các phiên bản trước chỉ hiển thị
theo chuẩn ISO-8859-1. HTML 4 còn hỗ trợ một số tính năng quan trọng
sau:
Hỗ trợ ngôn ngữ lập trình của client-script và có thể nhúng thêm
các tập tin script bên ngoài vào. Hỗ trợ các sự kiện client-script
như onclick, onchange v.v… cho các thẻ.
Đặc biệt là HTML4 hỗ trợ CSS với các thuộc tính mới ID, Class
và Style. Ba thuộc tính này giúp các thẻ liên kết với các style
được khai báo trong CSS.
số nội dung được HTML tách ra khỏi, không hiện thị lên trang
HTML.Comments là các phần riêng trong 1 trang HTML, nó không
hiển thị trên trình duyệt mà chỉ có nhiệm vụ lưu lại các ghi chú hoặc
giải thích trong đoạn mã HTML.
Việc tách CSS ra thành một ngôn ngữ riêng thay vì tích hợp thành
các thuộc tính trong các thẻ HTML.
- Nguyên tắc đồng nhất:
Mỗi thẻ trong HTML đều đồng nhất 1 quy tắc, luôn có 1 cặp thẻ
gồm thẻ mở, thẻ đóng. Mỗi thẻ HTML khi khai báo thì phải luôn có
một thẻ đóng. Ví dụ: <button>…<button/>.
Mỗi trang HTML đều phải khai báo đầu tiên là <DOCTYPE> và
phiên bản được sử dụng trong trang đó. Ví dụ: Nếu trang web sử
dụng HTML 3.2 Final thì phải khai báo là:
Nguyễn Trí Đức- KHMT K18
9
<!DOCTYPE HTML PUBLIC "-//W3C//DTD HTML 3.2 Final//EN">
- Nguyên tắc dự phòng:
Việc nhìn vào mã của HTML sẽ rất phức tạp vì một thẻ có thể có rất
nhiều thẻ con bên trong. Điều đó sẽ gây cho người đọc rất khó hiểu,
nên thẻ <! -> đã hỗ trợ cho việc ghi chú, tóm tắt lại nội dung chính
của những đoạn mã.
HTML đã hỗ trợ rất nhiều về việc chèn các ký tự vào nội dung hiển
thị mà không được hỗ trợ trong siêu văn bản như các ký tự “<” và
“>”. Nếu muốn sử dụng những kí tự đặc biệt này, chúng ta phải dùng
mã hóa tương ứng. Ví dụ: “<” “<”, “>” “>”, “&”
2. Những điểm mới trong HTML 5
HTML5 mang lại cho người dùng trải nghiệm lướt Web hoàn toàn mới,
nhanh hơn, ổn định hơn và bảo mật hơn. HTML5 sẽ giúp các nội dung trên Web
hoạt động tốt hơn mà không cần phụ thuộc vào bất kì một ứng dụng phụ trợ nào
khác.
cho thấy thời gian tới, HTML5 sẽ ngày một phát triển mạnh mẽ hơn. Đây không
phải là một điều quá bất ngờ, vì với những gì mà HTML5 mang lại, đó là sự lựa
chọn thực sự đúng đắn và người sử dụng Web sẽ được hưởng lợi rất nhiều.
. Và ngày 09/11 đánh dấu bước tiến quan trọng của HTML5 khi chinh
Adobe tuyên bố sẽ ngừng phát triển Flash trên các thiết bị di động mà thay vào đó
là tập trung phát triển HTML5. Với giới công nghệ, đây có thể là một bước ngoặt
quan trọng. Adobe cho biết họ vẫn sẽ tung các bản sửa lỗi, nhưng sẽ không phát
Nguyễn Trí Đức- KHMT K18
11
triển Flash trên các thiết bị di động nữa, và Flash Player 11.1 sẽ là phiên bản nâng
cấp cuối cùng.
Cấu trúc mới HTML
Cấu trúc mới của HTML 5 sẽ giúp các nhà thiết kế dễ dàng trong
việc sắp xếp các bố cục. Trong các phiên bản trước, để thiết kế bố cục cho
một trang web, người thiết kế phải kết hợp nhiều thẻ HTML và CSS.
Nhưng trong phiên bản thứ 5 này, bố cục được định nghĩa rõ ràng, sánh sủa
hơn Cấu trúc của HTML 4
Nguyễn Trí Đức- KHMT K18
12
Cấu trúc mới của HTML 5
HTML 5 cũng đã đơn giản hóa kiểu khai báo Doctype cho trang web
HTML:
Nhập liệu đúng định dạng:
Tag HTML mới
HTML 5 bổ sung thêm khoản gần 30 tag mới, đồng thời khoảng 15
tag của phiên bản trước không được hỗ trợ trong phiên bản này. Tham khảo
http://html5vn.net/tag-html5.
HTML5 có một vài tag được xem là điểm nhấn về media trên web.
Đó là tag Canvas, Video, Audio.
Tag Canvas hỗ trợ việc hiển thị hình ảnh, tạo ra các hình vẽ 2D, 3D
và có thể can thiệp hình ảnh bên trong bằng javascript. Điều đó đã giúp cho
các nhà phát triển game có thể dễ dàng phát hành game sử dụng Canvas.
Tham khảo tại địa chỉ: http://www.canvasdemos.com/
Tag Video và Audio sẽ giúp hiển thị một đoạn clip hay một bài nhạc
trên trang web. Điều khác biệt ở đây là không cần sự hỗ trợ plug-in của bên
thứ 3. Một ví dụ cho thẻ Video:
<video width=”320″ height=”240″ controls=”controls”>
<source src=”movie.mp4″ type=”video/mp4″ />
<source src=”movie.ogg” type=”video/ogg” />
</video>
Kết quả việc play video hay audio trở nên cực kỳ đơn giản
Nguyễn Trí Đức- KHMT K18
14
.
SVG
SVG là một công nghệ mới dựa trên định dạng XML cho phép tạo các đối
tượng đồ họa phức tạp để hiển thị trên trình duyệt. Được bắt đầu phát triển từ
1999, hiện tại phiên bản thứ hai của SVG đã được tổ chức W3C chính thức ra mắt
vào tháng 8/2011.
Do là hình vẽ theo kiểu vector nên hình ảnh sẽ không bị vỡ ảnh trong bất kỳ
Sự xuất hiện của Web Storage là một điểm nhấn cho việc ra đời các ứng
dụng web có khả năng tương tác và nạp dữ liệu tức thì trên trình duyệt. Một hiệu
quả nữa là dung lượng truyền tải qua mạng có thể được giảm thiểu đáng kể. Ví dụ
một ứng dụng tra cứu sách trực tuyến, các sách đã được tra sẽ được lưu lại trên
máy của người dùng. Khi cần tra lại, máy người dùng sẽ không cần kết nối đến
server để tải lại những dữ liệu cũ.
Với những ứng dụng web có cơ sở dữ liệu nhỏ gọn, lập trình viên có thể
thực hiện việc cache “âm thầm” cơ sở dữ liệu xuống client và sau đó người dùng
có thể thoải mái tra cứu mà không cần request đến server.
Nguyễn Trí Đức- KHMT K18
16
3. Tiện ích HTML5
HTML5 làm giảm tầm quan trọng của các plug-ins
Trước đây, câu chuyện về Web gắn với plug-in hay add-on của một trình
duyệt bởi nó khuyến khích sự sáng tạo cũng như sự trải nghiệm. Âm thanh, ảnh
động hay những thủ thuật khác xuất hiện trên Web thông qua plug-ins, phát triển
bởi Sun, Adobe, RealAudio, Microsoft và rất nhiều hãng khác. Giao diện plug-ins
mở đối với tất cả và mọi người có thể trải nghiệm bằng cách thêm những tính năng
mới.
Plug-ins sẽ bị biến mất hoặc không được dùng? . Nếu vẽ hình ảnh, Canvas
là thích hợp nhất. Nhưng nếu muốn vẽ một thế giới 3-D đặc biệt, giống như trong
các trò chơi Flash và Shockwave phức tạp, phải dùng tới plug-in khi nó có thể kết
nối trực tiếp tới video cũng như chạy thế giới game 3-D.
HTML5 hỗ trợ đồ họa tương tác
Web cũ tải hình ảnh bằng cách tải file GIF hay JPG. Web mới có thể xây
dựng hình ảnh trên Canvas. Một loạt thư viện đồ họa đẹp được đưa ra, giúp cho đồ
họa của Website trở nên tương tác hơn.
Hiện nay, JavaScript có thể tính toán cũng như vẽ hình ảnh bằng dữ liệu.
Mọi thứ trở nên sống động khi những lập trình viên có thời gian để đưa ra giải
pháp. Adobe mới đây đã bắt đầu phát triển đồ họa tinh xảo cho HTML5. Sự xuất
được dùng nhiều hơn.
HTML5 có thể tăng khả năng bảo mật
Mỗi trình duyệt có 1 plug-in riêng do các nhóm lập trình khác nhau lập ra
với những tiêu chuẩn khác nhau, được đưa ra vào thời điểm khác nhau và kiểu
mẫu bảo mật cung khác nhau. Thông thường, một số phiên bản plug-in mới có
tính bảo mật hơn so với loại khác. Và khi số lượng plug-in gia tăng, chúng làm
tăng độ phức tạp trong kiểm tra các lỗi an ninh.
Thay thế nhiều loại plug-in với các đặc điểm được tích hợp với HTML 5 sẽ
bỏ đi được những khuyết điểm có trong các plug-in trước đó. Những khuyết điểm
có thể bị lợi dụng để thiết lập mã độc.
Nguyễn Trí Đức- KHMT K18
18
HTML5 đơn giản hóa việc phát triển web
HTML 5 cung cấp 1 ngôn ngữ lập trình JavaScript, 1 kiểu dữ liêu (XML
hoặc DOM) và 1 phần nguyên tắc thiết lập (CSS) để kết nối văn bản, audio, video
và Đồ họa. Công nghệ web sẽ trên nên dễ dàng và phổ biến khi nó có 1 tiêu chuẩn
thống nhất.
4. Các nguyên tắc sáng tạo được áp dụng trong HTML 5
1. Nguyên tắc rẻ thay cho đắt
HTML5 Video là một tính năng rất được chú ý. Html5 video đang là đối
thủ cạnh tranh khốc liệt với Flash, html5 video sẽ đi xa hơn với flash với ưu
điểm là tốc độ nhanh hơn, dễ dàng hơn với nhà lập trình, thích hợp với các
smart phone và nhiều tính năng nữa.
Việc xuất hiện tính năng video của HTML sẽ được dần dần thay thế cho
Flash. Một thời gian dài Flash vốn chiếm vị trí độc quyền trong các webgame,
các trình nghe nhạc, xem phim trên web.
Với việc đưa video lên web một cách nhẹ nhàng mà HTML5 đem lại mà
không cần cài đặt gì thêm (như plug-in flash) giúp giảm chi phí cài đặt plug-
in, đồng thời không mất những khoản chi phí để phát triển các ứng dụng Flash
“Vui lòng nhập địa chỉ mail”. Trong các phiên bản HTML trước, nếu muốn
kiểm tra tính đúng đắn thì phải khai báo sự kiện cho thẻ <input> đó, sau đó
sử dụng javascript để kiểm tra.
HTML còn có sự kết hợp giữa các thẻ mới với bộ Javascript API
mới. Điều này giúp cho nhà phát triển dễ dàng điều chỉnh mọi thứ theo ý
muốn từ đơn giản đến phức tạp.
HTML 5 còn kết hợp với ảnh vector để hiển thị những hình ảnh có
dung lượng nhỏ và hiển thị được trong bất kỳ độ phân giải.
Nguyễn Trí Đức- KHMT K18
20
4. Nguyên tắc phân nhỏ
Microformats trong HTML5 cung cấp các phương pháp tinh xảo
giúp việc phân tích dữ liệu, chia nhỏ dữ liệu trang web được dễ dàng hơn.
Ngoài ra HTML 5 chia thành nhiều khung nhỏ như <header>,
<footer>, <section>. Việc chia như thế này sẽ giúp ta dễ dàng thay đổi bố
cục cho trang web. Sau này khi HTML 5 thực sự phổ biến, nhà phát triển
website sẽ không gặp khó khăn khi canh chỉnh bố cục cho tương thích với
mọi trình duyệt như các phiên bản trước.
Ngoài ra, HTML còn phân nhỏ các kiểu nhập liệu cho một biểu mẫu
như email, url, number v.v… Điều này không chỉ giúp cho các thẻ trở nên
tường minh mà còn hỗ trợ rất nhiều trong việc lọc thông tin, kiểm tra tính
đúng đắn trước khi gửi về server.
Ví dụ khung nhập liệu <input type=”url”> chỉ cho phép nhập dạng
url, khi nhập không đúng, HTML 5 sẽ tự động hiển thị thông báo. Như vậy,
nó còn giúp nhà phát triển website giảm thiểu khả năng thiếu sót những sự
kiểm tra hợp lệ cho các trang web.
5. Nguyên tắc vạn năng
HTML5 cho phép tạo ra các trang web có thể hoạt động tốt trên nhiều
trình duyệt khác nhau của bất kỳ thiết bị nào.
Hiện nay, công nghệ dành cho thiết bị di động ngày càng phát triển.
học, thể thao, âm nhạc.
8. Nguyên tắc thực hiện sơ bộ
Khi phát triển 1 website, điều cần làm là phải sơ bộ phát triển được
khung, nội dung, tính năng website. Với HTML5 việc phát triển có thể dễ
dàng thực hiện việc canh chỉnh bố cục của website để hình dung được các
thành phần và các tính năng cần phải có của một website. Các thẻ như
<header>, <footer>, <section> sẽ giúp chúng ta xây dựng khung cho
Nguyễn Trí Đức- KHMT K18
22
website nhanh chóng và với sự hỗ trợ mạnh mẽ của các thẻ như <input> thì
việc xây dựng một prototype hoàn chỉnh sẽ giúp giảm thiểu nhiều hơn về
chi phí thời gian.
9. Nguyên tắc liên tục tác động có ích
Nguyên tắc này phản ánh khuynh hướng phát triển. Sự xuất hiện của
Web Storage là một điểm nhấn cho việc ra đời các ứng dụng web có khả
năng tương tác và nạp dữ liệu tức thì trên trình duyệt. Một hiệu quả nữa là
dung lượng truyền tải qua mạng có thể được giảm thiểu đáng kể. Ví dụ một
ứng dụng tra cứu sách trực tuyến, các sách đã được tra sẽ được lưu lại trên
máy của người dùng. Khi cần tra lại, máy người dùng sẽ không cần kết nối
đến server để tải lại những dữ liệu cũ.
Nguyễn Trí Đức- KHMT K18
23
PHẦN II CSS 3
1. Lịch sử phát triển của CSS
CSS là chữ viết tắt của cụm từ tiếng anh (Cascading Style Sheet), CSS được
tổ chức World Wide Web (W3C) giới thiệu vào năm 1996. CSS chỉ đơn thuần là
một file có phần mở rộng là .css, trong file này chứa những câu lệnh CSS, mỗi câu
lệnh css sẽ định dạng một thành phần nhất định của tài liệu HTML như màu sắc,
font chữ, . .
Thế mạnh của CSS
baseline;
border-left:0;
}
Một thẻ HTML còn có thể kết hợp nhiều khai báo của CSS. Ví
dụ:
<div class=”giua dau”>
…
</div>
“giua” và “dau” là hai khai báo riêng, mỗi khai báo sẽ có những
thuộc tính riêng. Khi kết hợp lại với nhau, thẻ <div> sẽ mang
thuộc tính của cả hai.
- Nguyên tắc tách khỏi
Như ví dụ trên, việc tách làm hai khai báo CSS này rất hữu
ích khi khai báo “giua” là dùng để canh chỉnh nội dung của thẻ div
và có thể dùng cho nhiều đối tượng thẻ khác. Còn CSS “dau” có thể
chỉ được dùng cho các mục đích trong đầu trang nên việc tách này
rất linh động trong việc sử dụng các khai báo CSS dùng chung.
- Nguyên tắc phân nhỏ
CSS có chức năng phân nhỏ các đối tượng khai báo thành nhiều
dạng tương ứng với các thẻ, các id và các class. Ví dụ:
Với thẻ HTML: <div id=”id_header
class=”class_header”></div>
Để chỉnh kiểu CSS cho thẻ div: div { padding-left: 5px; }
Để chỉnh kiểu CSS cho id: .id_header { padding-left: 5px; }
Để chỉnh kiểu CSS cho class: #class_header { padding-left: 5px;
}
Nguyễn Trí Đức- KHMT K18
25