ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
TRẦN THỊ DIỆP THẢO
PHÂN TÍCH TÌNH HÌNH TÀI CHÍNH
TẠI CÔNG TY TRÁCH NHIỆM HỮU HẠN
MỘT THÀNH VIÊN XỔ SỐ KIẾN THIẾT LÂM ĐỒNG
MỘT THÀNH VIÊN XỔ SỐ KIẾN THIẾT LÂM ĐỒNG
Chuyên ngành: Tài chính và Ngân hàng
Mã số : 60 34 20
LUẬN VĂN THẠC SĨ TÀI CHÍNH NGÂN HÀNG NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS. NGUYỄN THỊ HƯƠNG LIÊN Đà Lạt – 2012
MỤC LỤCDanh mục các ký hiệu viết tắt i
Danh mục các bảng ii.
Danh mục các sơ đồ iv
2.3.6. Các hệ số về khả năng sinh lợi. 67
2.4 Đánh giá thực trạng tình hình tài chính tại công ty TNHHMTV Xổ số
Kiến thiết Lâm Đồng. 76
2.4.1. Đánh giá chung về tình hình phân tích tài chính tại công ty: . 76
2.4.2.Nhận xét chung về tình hình tài chính của Công ty: 78
Chương 3: ĐỀ XUẤT MỘT SỐ GIẢI PHÁP VÀ KIẾN NGHỊ NHẰM
CẢI THIỆN TÌNH HÌNH TÀI CHÍNH TẠI CÔNG TY TNHH MTV 82
3.1. Định hướng phát triển kinh doanh của Công ty TNHH MTV Xổ số
Kiến thiết Lâm Đồng giai đoạn 2011 đến năm 2015: 82
3.2. Một số giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động tài chính tại Công ty
TNHH Một Thành viên Xổ số Kiến thiết Lâm Đồng. 84
3.2.1. Việc sử dụng tài sản lưu động: 85
3.2.2. Việc sử dụng tài sản cố định: 86
3.2.3. Việc đầu tư tài chính dài hạn: 87
3.2.4. Về nguồn vốn: 87
3.2.5. Về việc nâng cao khả năng sinh lời của Công ty: 87
3.2.6. Về việc sử dụng hiệu quả nguồn nhân lực: 88
3.3. Kiến nghị: 89
3.3.1. Kiến nghị đối với cơ quan quản lý Nhà nước: 89
3.3.2. Kiến nghị đối với đơn vị chủ sở hữu: 91
KẾT LUẬN…………………………………………………………… 92
TÀI LIỆU THAM KHẢO ………………………………………………94
PHỤ LỤC
1
MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Trong bối cảnh nền kinh tế thế giới và trong nước có nhiều biến động như hiện nay, các doanh
nghiệp càng phải đối mặt với nhiều loại rủi ro hơn, bao gồm cả rủi ro đến từ bên trong và bên ngoài doanh
ty TNHH MTV Xổ số Kiến thiết Hậu Giang 3 năm 2009, 2010 và 2011.
5. Phương pháp nghiên cứu:
2
Phương pháp nghiên cứu được sử dụng trong luận văn này là phương pháp phân tích - tổng hợp,
phương pháp đối chiếu - so sánh, phương pháp logic, phương pháp quan sát.
6. Những đóng góp mới của luận văn
Bên cạnh tính kế thừa trong nghiên cứu, tác giả muốn đưa những kiến nghị và giải pháp tối ưu góp
thêm ý tưởng vào hoạt động kinh doanh tốt hơn cũng như công tác quản lý tài chính ngày càng chặt chẽ hơn :
Quản lý và thu hồi công nợ, quản lý tài sản cố định, đầu tư tài chính dài hạn.
7. Bố cục của luận văn
Ngoài lời mở đầu, kết luận và phụ lục, mục lục, danh mục tài liệu tham khảo, nội dung chính của luận
văn được trình bày trong 3 chương như sau:
Chương 1: Cơ sở lý luận về phân tích tình hình tài chính doanh nghiệp
Chương 2: Thực trạng tình hình tài chính tại công ty TNHH MTV Xổ số Kiến thiết Lâm đồng.
Chương 3 : Đề xuất một số giải pháp và kiến nghị nhằm cải thiện tình hình tài chính tại công ty TNHH
MTV Xổ số Kiến thiết Lâm Đồng.
Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÂN TÍCH TÌNH HÌNH TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP
1.1. Khái quát về phân tích tài chính doanh nghiệp: (TCDN)
1.1.1. Khái niệm và mục đích của phân tích TCDN:
1.1.1.1. Khái niệm:
Phân tích tình hình tài chính là sử dụng một tập hợp các khái niệm, phương pháp và các công cụ cho
phép xử lý các thông tin kế toán và các thông tin khác về quản lý nhằm đánh giá tình hình tài chính của một
doanh nghiệp, đánh giá rủi ro, mức độ và chất lượng hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp đó.
1.1.1.2. Mục đích:
Những người phân tích tài chính ở những cương vị khác nhau nhằm các mục tiêu khác nhau. Mối quan
tâm hàng đầu của các nhà phân tích tài chính là đánh giá khả năng xảy ra rủi ro phá sản tác động tới các doanh
nghiệp mà biểu hiện của nó là khả năng thanh toán, khả năng cân đối vốn, khả năng hoạt động cũng như khả
năng sinh lãi của doanh nghiệp.
1.1.2. Các phương pháp sử dụng trong phân tích tình hình tài chính:
doanh thu. Qua đó đánh giá được hiệu quả sử dụng TSCĐ ở công ty .
Hiệu suất sử dụng TSCĐ =
* Hiệu suất sử dụng toàn bộ tài sản: Hiệu suất sử dụng toàn bộ tài sản đo lường một đồng tài sản
tham gia vào quá trình sản xuất kinh doanh sẽ tạo ra bao nhiêu đồng doanh thu.
Hiệu suất sử dụng toàn bộ tài sản =
* Hiệu suất sử dụng vốn chủ sở hữu: Hiệu suất sử dụng vốn chủ sở hữu đo lường mối quan hệ giữa
doanh thu thuần và vốn chủ sở hữu.
Hiệu suất sử dụng vốn CSH =
1.2.2.3. Các hệ số đòn bẩy tài chính:
* Tỷ số nợ trên tài sản: Hệ số này so sánh tương quan nợ với tổng tài sản và có thể cho biết những
thông tin hữu ích về mức độ tài trợ cho tài sản bằng nợ của một doanh nghiệp, hệ số này có thể dùng để đánh
giá hiệu ứng đòn bẩy tài chính của doanh nghiệp.
Tỷ số nợ trên tài sản =
Tổng tài sản lưu động
Tổng số nợ ngắn hạn
Tổng số nợ ngắn hạn
Vốn bằng tiền + tài sản tương đương tiền
Doanh thu thuần
Hàng tồn kho
Doanh thu thuần
Tài sản cố định
Doanh thu thuần
Toàn bộ tài sản
Doanh thu thuần
* Tỷ suất sinh lợi trên vốn chủ sở hữu:
ROE =
Chỉ tiêu này cho biết 100 đồng vốn tự có tạo ra được bao nhiêu đồng lợi nhuận. Nếu tỷ số này mang
giá trị dương là doanh nghiệp làm ăn có lãi; nếu mang giá trị âm là doanh ghiệp làm ăn thua lỗ. Nó phản ánh
khả năng sinh lời của vốn tự có và được các nhà đầu tư đặc biệt quan tâm khi họ quyết định bỏ vốn đầu tư vào
kinh doanh. Tăng mức doanh lợi vốn tự có cũng thuộc một trong số những mục tiêu hoạt động quản lý tài chính
của doanh nghiệp.Tỷ số lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu được đem so sánh với tỷ số lợi nhuận trên trài sản
(ROA). Nếu tỷ số lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu lớn hơn ROA thì có nghĩa là đòn bẩy tài chính của doanh
nghiệp đã có tác dụng tích cực.
Chương 2: THỰC TRẠNG TÌNH HÌNH TÀI CHÍNH TẠI CÔNG TY TRÁCH NHIỆM HỮU
HẠN MỘT THÀNH VIÊN XỔ SỐ KIẾN THIẾT LÂM ĐỒNG.
2.1. Khái quát về công ty Trách nhiệm hữu hạn một thành viên Xổ số Kiến thiết Lâm Đồng:
2.1.1. Quá trình hình thành và phát triển:
Ngày 21/7/2005, Chủ tịch Ủy ban Nhân dân Tỉnh Lâm Đồng ký Quyết định số 1862/QĐ-UBND
chuyển Công ty Xổ số Kiến thiết Lâm Đồng từ doanh nghiệp Nhà nước thành Công ty Trách nhiệm hữu hạn
một thành viên Xổ số Kiến thiết Lâm Đồng do UBND Tỉnh là chủ sở hữu. Công ty hoạt động theo Giấy chứng
Vốn chủ sở hữu
Tổng nợ
Chi phí lãi vay
Lợi nhuận trước thuế TNDN
và chi phí lãi vay
Hệ số khả năng thanh toán
lãi tiền vay
Doanh thu
Thu nhập sau thuế
nhiều bằng khen của Chính phủ. Năm 2011 vừa qua, công ty đã được nhận thưởng Huân chương lao động
hạng Nhất.
2.1.2.2. Cơ cấu, sơ đồ tổ chức bộ máy quản lý của Công ty:
Cơ cấu tổ chức của công ty là tổng thể các bộ phận khác nhau, quan hệ chặt chẽ và hỗ trợ lẫn nhau.
Mỗi bộ phận có trách nhiệm và quyền hạn nhất định. Hiện nay, với 108 cán bộ công nhân viên (không kể cầu
thủ của Câu lạc bộ bóng đá Xổ số Kiến thiết Lâm Đồng).
2.1.2.3. Chức năng, nhiệm vụ của từng bộ phận, phòng ban:
Giám đốc, Phó Giám đốc,Phòng Kế hoạch tài chính, Phòng Tổ chức hành chính, Phòng Phát hành thị
trường,,Phòng Trả thưởng, Trạm Thành phố Hồ Chí Minh, Trạm Cần Thơ và điểm giao dịch Bảo Lộc:
2.1.2.4. Tổ chức công tác kế toán:
Kế toán trưởng, kế toán phó, kế toán tổng hợp, kế toán doanh thu – công nợ, kế toán thanh toán, kế
toán trả thưởng, kế toán trạm Thành phố Hồ Chí Minh, kế toán trạm Thành phố Cần Thơ, kế toán trung tâm
thể thao, kế toán câu lạc bộ bóng đá.
2.1.2.5. Sơ đồ tổ chức hạch toán kế toán:
2.1.3. Kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh của Công ty Xổ số Kiến thiết Lâm Đồng.
Bảng 2.4. Kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh Đơn vị tính: Triệu đồng
Số
TT
CHỈ TIÊU Năm 2009 Năm 2010 Năm 2011
6
1
2
3
4
5
6
7
8
Lợi nhuận sau thuế thu nhập doanh nghiệp
561.237
73.205
488.032
418.072
69.960
131
2.549
2.549
12.409
55.132
894
76
818
55.951
9.791
46.159
722.760
94.273
628.487
519.116
109.371
-
271
93.152
23.288
69.864
Nguồn: [Báo cáo tài chính Công ty TNHHMTV Xổ số Kiến thiết Lâm Đồng 3 năm 2009 -2010 -2011]
Bảng 2.8. Một số chỉ tiêu của bảng cân đối kế toán của Công ty Xổ số Kiến thiết Lâm Đồng
Đơn vị tính: Triệu đồng
TÀI SẢN 31/12/2009 31/12/2010 31/12/2011
A. TÀI SẢN NGẮN HẠN 121.435
207.190
227.498
I. Tiền và các khoản tương đương tiền 29.216
87.634
130.294
II. Các khoản phải thu 89.266
118.267
86.714
III. Hàng tồn kho 986
-
1.112
TỔNG CỘNG TÀI SẢN 143.318
229.295
283.085
NGUỒN VỐN 31/12/2009 31/12/2010 31/12/2011
A. NỢ PHẢI TRẢ 53.310
86.755
91.642
I. Nợ ngắn hạn 52.355
85.811
90.709
II. Nợ dài hạn 955
944
933
98.281
Nguồn: [Báo cáo tài chính Công ty TNHHMTV Xổ số Kiến thiết Lâm Đồng 3 năm 2009 -2010 -2011]
2.1.4. So sánh các chỉ số hiệu quả kinh doanh với các Công ty khác cùng ngành.
Các Công ty Xổ số Kiến thiết chia theo nhóm: là các công ty có tỷ lệ doanh thu tiêu thụ cao (từ 60%
trở lên) trong Khối được xếp vào nhóm 1, tiếp đến là các công ty có tỷ lệ doanh thu tiêu thụ trung bình (từ 50
% - 59 %) được xếp vào nhóm 2 và cuối cùng là các công ty có tỷ lệ tiêu thụ thấp (dưới 50%) xếp vào nhóm 3
(còn gọi là đài phụ thứ ba). Năm 2009 và năm 2010, Công ty Xổ số Kiến thiết Lâm Đồng xếp ở nhóm 3, tuy
nhiên sang năm 2011, Công ty đã vươn lên vị trí nhóm 2. Điều này chứng tỏ rằng công ty đã nổ lực phấn đấu
không ngừng để đưa tỷ lệ doanh thu tiêu thụ đạt trên mức trung bình (57,6 %).
2.2. Đặc điểm hoạt động kinh doanh xổ số của các công ty Xổ số Kiến thiết.
Công ty Xổ số Kiến thiết được tổ chức và hoạt động theo các hình thức công ty trách nhiệm hữu hạn
một thành viên, do Nhà nước sở hữu 100%, hoạt động đặc thù riêng có so với những ngành nghề kinh doanh
khác.
2.2.1. Vốn điều lệ: Vốn điều lệ của công ty được ghi trong điều lệ công ty. Chủ sở hữu phê duyệt
vốn điều lệ ban đầu, tăng vốn điều lệ sau khi có ý kiến của chủ sở hữu hoặc của Bộ Tài chính.
2.2.2. Doanh thu: Doanh thu của công ty Xổ số Kiến thiết bao gồm doanh thu từ hoạt động kinh
doanh các loại hình xổ số, doanh thu từ hoạt động kinh doanh khác được pháp luật cho phép, doanh thu từ hoạt
động tài chính và thu nhập khác.
2.2.3. Chi phí hoạt động kinh doanh: Chi phí hoạt động kinh doanh là các khoản chi phí phát sinh
liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh trong năm tài chính. Bao gồm: Chi phí nghiệp vụ kinh doanh xổ
số kiến thiết, chi phí hoạt động kinh doanh của Công ty Xổ số Kiến thiết, chi nộp thuế, phí, lệ phí, tiền thuê đất
có liên quan đến hoạt động kinh doanh, chi phí bằng tiền khác.
2.2.4. Một số đặc điểm riêng có tại công ty Xổ số Kiến thiết Lâm Đồng:
- Hàng tồn kho của Công ty là các loại hình vé số đã được in trước từ 3 – 4 kỳ.
- Chính sách quản lý công nợ: Nợ phải thu của công ty chủ yếu là phải thu của đại lý. Đại lý được gối
đầu 28 ngày (tương đương với 4 kỳ phát hành/ tháng). Khi đại lý nợ phải có thế chấp tương ứng, theo quy định
thì đại lý phải thế chấp cho cả bộ vé đã nhận nhưng chưa bán (chưa xổ). Thế chấp bao gồm tiền mặt của đại lý
công ty đứng ra gửi tiết kiệm, sổ tiết kiệm của đại lý bằng vàng, ngoại tệ hoặc tiền đồng Việt Nam, chứng thư
III Hàng tồn kho 0,6
0,5
0,8
IV Tài sản ngắn hạn khác 1,4
0,1
2,9
B. TÀI SẢN DÀI HẠN 15,3
9,6
19,6
I Tài sản cố định 13,5
8,5
14,9
II Các khoản đầu tư tài chính dài hạn 1,7
1,1
4,3
32,1
II. Nợ dài hạn 0,7
0,4
0,3
B. VỐN CHỦ SỞ HỮU 62,8
62,2
67,6
I. Vốn chủ sở hữu 62,8
62,2
67,6
TỔNG CỘNG NGUỒN VỐN 100
100
100
Nguồn: [Báo cáo tài chính Công ty TNHHMTV Xổ số Kiến thiết Lâm Đồng 3 năm 2009 -2010 -2011]
9
Nhận xét chung về nguồn vốn:
9,6% 62,6%
Tài sản Nợ ngắn
ngắn hạn hạn
80,4% 32,1%
Nguồn
vốn
Tài sản thường
dài hạn xuyên
19,6% 67,9%
Sơ đồ 2.16. Sơ đồ vốn lưu động thường xuyên
Bảng 2.17. Vốn lưu động thường xuyên
Đơn vị tính: Triệu đồng
Chỉ tiêu Năm 2009 Năm 2010 Năm 2011
Tài sản ngắn hạn (1) 121.435 207.190 227.498
Tài sản dài hạn (2) 21.882 22.104 55.587
Nợ ngắn hạn (3) 52.355 85.811 90.709
Vốn thường xuyên (4) = (1) + (2) – (3) 90.962 143.483 192.376
Vốn lưu động thường xuyên(5) = (1) – (3) 69.080 121.379 136.789
Vốn lưu động thường xuyên
Vốn thường xuyên (6) = (5)/ (4)
75,9 % 84,6 % 71,1 %
Vốn lưu động thường xuyên
Tài sản ngắn hạn (7) = (5)/ (1)
56,9 % 58,6 % 60,1 %
Vốn lưu động thường xuyên
Tổng vốn
XSKT Hậu
Giang
Tỷ số thanh toán hiện
hành (lần)
2,74 2,53 2,67 3,71 3,12 2,76
Nguồn: [Báo cáo tài chính Công ty Xổ số Kiến thiết Lâm Đồng, Hậu Giang 3 năm 2009 -2010 -2011]
Tỷ số thanh toán hiện hành của công ty XSKT Lâm Đồng năm 2010 thấp hơn năm 2009 là 0,07 lần
(2,67 – 2,74), năm 2011 tăng cao nhất so với 3 năm và tăng 0,45 lần (3,12 – 2,67). Nguyên nhân chủ yếu là tài
sản ngắn hạn năm 2010 tăng nhưng nợ ngắn hạn cũng tăng hơn nhiều so với năm 2009, năm 2011 tài sản ngắn
hạn (tiền và các khoản tương đương tiền) tăng mạnh so với năm 2010.Tỷ số khả năng thanh toán hiện hành của
công ty trong những năm này là khá tốt. Tỷ suất của cả 3 năm đều lớn hơn 2, điều này có thể nói lên răng công
ty có khả năng thanh toán nhưng đã đầu tư thừa tài sản lưu động.
So sánh chỉ tiêu trên với Công ty XSKT Hậu Giang: năm 2010 tỷ số thanh toán hiện hành của công
ty XSKT Hậu Giang cao hơn Công ty XSKT Lâm Đồng. Tuy nhiên ở cả hai năm 2009 và 2011 đều thấp hơn.
Nhất là trong năm 2011, do tỷ lệ trả thưởng của Công ty XSKT Hậu Giang thấp nên việc trích lập quỹ dự
phòng rủi ro trả thưởng cho năm này cao dẫn đến nợ ngắn hạn của công ty XSKT Hậu Giang cao đột biến, do
đó tỷ số thanh toán hiện hành thấp hơn công ty XSKT Lâm Đồng là 0,36 lần (3,12 – 0,36).
2.3.3.2. Tỷ số thanh toán nhanh
Bảng 2.19. Tỷ số thanh toán nhanh
Chỉ tiêu
Năm 2009 Năm 2010 Năm 2011
XSKT Lâm
Đồng
XSKT Hậu
Giang
XSKT Lâm
Đồng
XSKT Hậu
Giang
XSKT Lâm
Giang
XSKT Lâm
Đồng
XSKT Hậu
Giang
XSKT Lâm
Đồng
XSKT Hậu
Giang
Số vòng quay các
khoản phải thu (vòng)
5 7,6 6,06 9,2 7,8 9,2
Nguồn: [Báo cáo tài chính Công ty Xổ số Kiến thiết Lâm Đồng, Hậu Giang 3 năm 2009 -2010 -2011]
Qua tính toán trên, ta thấy số vòng quay các khoản phải thu của công ty XSKT Lâm Đồng năm 2009
là 5 lần, số vòng quay năm 2010 là 6,06 lần nhanh hơn năm 2009 là 1,06 lần (6,06 – 5). Số vòng quay năm
2011 là 7,8 lần nhanh hơn năm 2010 là 1,74 lần (7,8 – 6,06) hay còn gọi là thời gian thu nợ càng ngắn thì công
ty càng có tiền để chi trả các khoản nợ. Điều này có nghĩa là các khoản phải thu trong năm chuyển đổi thành
tiền năm sau nhanh hơn năm trước. Chứng tỏ, ở lĩnh vực này công ty hoạt động ngày càng tốt hơn.
Số vòng quay các khoản phải thu của công ty XSKT Hậu Giang nhanh hơn số vòng quay các khoản
phải thu của công ty XSKT Lâm Đồng. Điều này, chứng tỏ công ty XSKT Hậu Giang hoạt động tốt hơn ở lãnh
vực này so với công ty XSKT Lâm Đồng.
Bảng 2.21. Số ngày một vòng quay nợ phải thu
Chỉ tiêu
Năm 2009 Năm 2010 Năm 2011
XSKT Lâm
Đồng
XSKT
Hậu Giang
XSKT Lâm
So sánh số ngày 1 vòng quay nợ phải thu của công ty XSKT Hậu Giang và công ty XSKT Lâm Đồng
ta thấy rằng công ty XSKT Hậu Giang quản lý công nợ qua số ngày bán chịu tốt hơn công ty XSKT Lâm
Đồng. Mặc dù so với quy định của Bộ Tài chính là có vượt, năm 2010 và năm 2011 có giảm so với năm 2009
nhưng vượt 11 ngày. Công ty Hậu Giang cũng là công ty được xếp ở nhóm 3 trong ngày xổ nên để đứng vững
được trong thị trường đầy cạnh tranh này công ty Hậu Giang phải áp dụng chính sách cho đại lý nợ thêm kỳ.
2.3.4.2. Số vòng quay hàng tồn kho:
Bảng 2.22. Số vòng quay hàng tồn kho
Chỉ tiêu
Năm 2009 Năm 2010 Năm 2011
XSKT Lâm
Đồng
XSKT Hậu
Giang
XSKT Lâm
Đồng
XSKT Hậu
Giang
XSKT Lâm
Đồng
XSKT Hậu
Giang
Số vòng quay hàng
tồn kho (vòng)
495 322,9 589 186,5 367 298,1
Nguồn: [Báo cáo tài chính Công ty Xổ số Kiến thiết Lâm Đồng, Hậu Giang 3 năm 2009 -2010 -2011]
Số vòng quay hàng tồn kho của Công ty XSKT Lâm Đồng năm 2009 là 495 lần, năm 2010 là 589 lần
và năm 2011 là 367 lần. Có nghĩa là bình quân một năm hàng tồn kho mua vào, bán ra năm 2010 tăng so với
năm 2009 là 94 lần (589 – 495), sang năm 2011 lại giảm đi so với năm 2010 là 222 lần (367 – 589). Mặc dù
vậy, ta nhận thấy số vòng quay hàng tồn kho của Công ty là rất cao, cho thấy dự trữ hàng tồn kho của Công ty
là vừa đủ, đáp ứng tốt cho việc phát hành vé số.
XSKT Hậu Giang nhưng qua năm 2010 và 2011 hiệu suất này của công ty XSKT Lâm Đồng tăng hơn so với
công ty XSKT Hậu Giang. Một đồng đầu tư vào tài sản cố định năm 2011 của công ty XSKT Hậu Giang chỉ
tạo ra 12,7 đồng doanh thu, trong khi đó công ty XSKT Lâm Đồng tạo ra được 18,97 đồng.
2.3.4.4. Hiệu suất sử dụng toàn bộ tài sản.
Bảng 2.24. Hiệu suất sử dụng toàn bộ tài sản.
Chỉ tiêu
Năm 2009 Năm 2010 Năm 2011
XSKT Lâm
Đồng
XSKT Hậu
Giang
XSKT Lâm
Đồng
XSKT Hậu
Giang
XSKT Lâm
Đồng
XSKT Hậu
Giang
Hiệu suất sử dụng
toàn bộ tài sản (lần)
3,56 3,9 3,42 3,8 3,22 3,3
Nguồn: [Báo cáo tài chính Công ty Xổ số Kiến thiết Lâm Đồng, Hậu Giang 3 năm 2009 -2010 -2011]
Hiệu suất sử dụng tổng tài sản của công ty XSKT Lâm Đồng năm 2010 thấp hơn năm 2009. Điều
này chứng tỏ hiệu quả sử dụng tài sản của doanh nghiệp năm 2010 thấp. Tuy nhiên, sang năm 2011, hiệu quả
sử dụng tổng tài sản cao hơn năm 2010 là 0,2 lần. Qua số liệu trên, ta thấy một đồng đầu tư vào tổng tài sản
năm 2009 của Công ty tạo ra 3,56 đồng doanh thu, năm 2010 giảm còn 3,42 đồng và đến năm 2011 còn 3,22
đồng.
Ở chỉ tiêu này, cả 3 năm công ty XSKT Hậu Giang hoạt động tốt hơn công ty XSKT Lâm Đồng, mặt
khác công ty XSKT Hậu Giang không sử dụng tài sản vào việc đầu tư dài hạn như công ty XSKT Lâm Đồng.
công ty XSKT Hậu Giang cũng chưa sử dụng vốn chủ sở hữu tốt để tạo ra doanh thu.
Bảng 2.26. Hệ số năng lực hoạt động của công ty XSKT Lâm Đồng
Hệ số năng lực hoạt động Năm 2009 Năm 2010 Năm 2011
14
1. Hệ số năng
lực hoạt động
của tài sản ngắn
hạn
Vòng quay các khoản phải
thu (vòng)
5,0 6,1 7,8
Kỳ thu tiền bình quân (số
ngày)
72,0 59,4 46,2
2. Hệ số năng
lực hoạt động
của tài sản dài
hạn
Hiệu suất sử dụng tài sản cố
định (đồng)
25,19 32,10 18,97
Hiệu suất sử dụng tài sản bình
quân (đồng)
3,56 3,42 3,22
Vòng quay các khoản phải thu nhỏ và kỳ thu tiền bình quân lớn (cao nhất năm 2009 là gần hai tháng
rưỡi và năm 2011 là một tháng rưỡi).
Hiệu suất sử dụng tài sản cố định của công ty từ 18,97 -32,10. Mặc dù tỷ số này tăng từ 2009 đến
2010 nhưng sang năm 2011 giảm dần, nhưng là điều có thể chấp nhận được vì xét về mặt giá trị tuyệt đối,
doanh thu từ năm 2009 – 2011 có xu hướng tăng nhưng không nhanh bằng tốc độ tăng của tài sản cố định.
Tỷ số nợ trên tài sản của công ty XSKT Hậu Giang nhiều hơn công ty XSKT Lâm Đồng năm 2009
là 3% (40,2% - 37,2%), năm 2010 ít hơn 10,4% (27,4% - 37,8%) và năm 2011 lại tăng lên 4,1% ( 36,5% -
32,4%).
2.3.5.2. Tỷ số tổng nợ trên vốn chủ sở hữu:
Bảng 2.28. Tỷ số tổng nợ trên vốn chủ sở hữu:
Chỉ tiêu
Năm 2009 Năm 2010 Năm 2011
XSKT Lâm
Đồng
XSKT Hậu
Giang
XSKT Lâm
Đồng
XSKT Hậu
Giang
XSKT Lâm
Đồng
XSKT Hậu
Giang
15
Tỷ số nợ trên vốn chủ
sở hữu (%)
59,2 67,2 60,9 37,8 47,9 57,6
Nguồn: [Báo cáo tài chính Công ty Xổ số Kiến thiết Lâm Đồng, Hậu Giang 3 năm 2009 -2010 -2011]
Nhìn vào tỷ số nợ trên vốn chủ sở hữu của công ty XSKT Lâm Đồng qua 3 năm trên, ta thấy năm
2010 tỷ số này tăng 1,7% so với năm 2009 (60,9 % - 59,2 %) và qua năm 2011 giảm 13% (47,9 % - 60,9%).
Điều này chứng tỏ công ty có đủ khả năng trả được nợ mà vẫn có vốn để tạo ra lợi nhuận.
So sánh tỷ số nợ trên vốn chủ sở hữu của công ty XSKT Lâm Đồng với công ty XSKT Hậu Giang ta
thấy: Năm 2009, công ty XSKT Hậu Giang tăng hơn công ty XSKT Lâm Đồng 8% (67,2% - 59,2%), năm 2010
2.3.6. Các hệ số về khả năng sinh lợi.
2.3.6.1. Tỷ suất thu nhập sau thuế trên doanh thu.
Bảng 2.30. Tỷ suất thu nhập sau thuế trên doanh thu.
Chỉ tiêu
Năm 2009 Năm 2010 Năm 2011
XSKT Lâm
Đồng
XSKT Hậu
Giang
XSKT Lâm
Đồng
XSKT Hậu
Giang
XSKT Lâm
Đồng
XSKT Hậu
Giang
Tỷ suất thu nhập
sau thuế trên doanh
thu (%)
9,46 1,39 9,29 7,20 8,73 1,57
Nguồn: [Báo cáo tài chính Công ty Xổ số Kiến thiết Lâm Đồng, Hậu Giang 3 năm 2009 -2010 -2011]
Qua bảng phân tích số liệu trên ta thấy, doanh thu cũng như lợi nhuận của công ty XSKT Lâm Đồng
năm sau luôn cao hơn năm trước, tốc độ tăng đều. Tuy nhiên chỉ số năm 2010 so với năm 2009 giảm 0,17 %
(9,29 % - 9,46 %) lý do chính cuối năm 2010 công ty tài trợ cho huyện nghèo của Tỉnh Lâm Đồng 10 tỷ đồng
trích từ nguồn chi phi tuyên truyền quảng cáo của công ty nên lợi nhuận giảm dẫn đến chỉ số tỷ suất sinh lợi
16
trên doanh thu cũng giảm so với năm 2009. Sang năm 2011, mặc dù giá trị tuyệt đối của doanh thu và lợi nhuận
tăng cao hơn năm trước nhưng chỉ số tương đối cũng giảm so với năm 2010 là 0,56 %, nguyên do chính là bắt
rất nhiều so với công ty XSKT Lâm Đồng, năm 2011 tăng 23,6% (51,7% - 28,1%). Công ty XSKT Hậu Giang
lợi nhuận năm này cao đột biến lý do là tỷ lệ trả thưởng thấp.
2.3.6.3. Tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu (ROE).
Bảng 2.32. Tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu
Chỉ tiêu
Năm 2009 Năm 2010 Năm 2011
XSKT Lâm
Đồng
XSKT Hậu
Giang
XSKT Lâm
Đồng
XSKT Hậu
Giang
XSKT Lâm
Đồng
XSKT Hậu
Giang
ROE (%) 56,9% 91,6% 50,2% 41,0% 41,8% 76,7%
Nguồn: [Báo cáo tài chính Công ty Xổ số Kiến thiết Lâm Đồng, Hậu Giang 3 năm 2009 -2010 -2011]
Nhìn chung, tỷ số của cả 3 năm của công ty XSKT Lâm Đồng đều rất tốt, tuy nhiên qua 3 năm tỷ số
đều có sự sụt giảm, năm 2009 là 56,9 %, năm 2010 còn 50,2 % và đến năm 2011 chỉ còn 41,8 %. Nguyên do,
thực hiện theo lộ trình bổ sung vốn điều lệ đến năm 2015, công ty được phép trích 80% lợi nhuận sau thuế vào
quỹ đầu tư phát triển nên vốn chủ sở hữu tăng dần qua mỗi năm cũng làm ảnh hưởng đến tỷ suất lợi nhận trên
vốn chủ sở hữu.
So sánh tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu bình quân của công ty XSKT Hậu Giang với công ty
XSKT Lâm Đồng ta thấy: năm 2009 và năm 2011 là năm đột biến của công ty XSKT Hậu Giang về chỉ tiêu lợi
nhuận, năm 2010 do tỷ lệ trả thưởng quá cao nên công ty này bị giảm sút chỉ số này, tuy nhiên xét bình quân cả
3 năm công ty XSKT Hậu Giang vẫn bỏ xa công ty XSKT Lâm Đồng ở tỷ số này.
Bảng 2.33. Hệ số khả năng sinh lời của công ty XSKT Lâm Đồng
* Tỷ suất sinh lời của tài sản (ROA):
+ Tỷ suất sinh lời của doanh thu (%) :Năm 2009: 9,46 , Năm 2010: 9,29 , Năm 2011:8,73
+ Số vòng quay của tài sản bình quân (vòng): Năm 2009:3,56, Năm 2010: 3,42 , Năm 2011:3,22
Vậy tỷ suất sinh lời trên tài sản:Năm 2009: 33,7 %, Năm 2010: 31,8 %, Năm 2011: 28,1 %
Như vậy, rõ ràng ở đây tỷ suất lợi nhuận tăng tỷ lệ thuận với số vòng quay tài sản, tỷ suất lợi nhuận
tăng ta có thể quy cho sự gia tăng của vòng quay tài sản. Hay nói cách khác là quy cho sự gia tăng tỷ số doanh
thu thuần trên tổng tài sản bình quân. Qua 3 năm, tỷ suất sinh lời trên tài sản có giảm dần đi với lý do khách
quan như đã nói ở phần trên. Tuy nhiên, giá trị tuyệt đối của chỉ tiêu lợi nhuận vẫn tăng đều là do công ty kiểm
soát tốt chi phí và sử dụng tài sản đúng mục đích.
* Tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu (ROE):
Để phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến tỷ suất sinh lời của vốn chủ sở hữu ta có thể biến đổi chỉ
tiêu ROE theo mô hình tài chính Dupont:
Bảng 2.34. Hệ số tài sản so với vốn chủ sở hữu
Chỉ tiêu Năm 2009 Năm 2010 Năm 2011
Hệ số tài sản so với vốn chủ sở hữu (lần) 1,707 1,602 1,534
Nguồn: [Báo cáo tài chính Công ty Xổ số Kiến thiết Lâm Đồng 3 năm 2009 -2010 -2011]
Chỉ tiêu hệ số tài chính so với vốn chủ sở hữu còn được gọi là đòn bẩy tài chính, đòn bẩy tài chính từ
năm 2009 là 1,707 lần xuống còn 1,602 lần năm 2010 và chỉ còn 1,534 lần năm 2011, nguyên nhân do các
nguồn tài trợ từ bên ngoài như cho vay còn ít, trong khi đó các khoản tài trợ từ nợ phải trả còn rất nhỏ. Qua
năm 2011, nuồn tài trợ từ vay vốn ở bên ngoài bằng 0.
18
ROE : Năm 2009: 57,52 %, Năm 2010: 50,94 %, Năm 2011: 43,10 %
Như vậy ta thấy chỉ tiêu ROE năm sau lại giảm so với năm trước, năm 2010 giảm so với năm 2009 là
6,58 % ( 50,94 % – 57,52 %) và năm 2011 giảm so với năm 2010 là 7,84 % ( 43,10 % - 50, 94 %), sự sụt giảm
của tỷ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu bắt đầu từ sự sụt giảm của đòn bẩy tài chính, rồi đến sự sụt giảm của
tỷ suất lợi nhuận trên doanh thu do công ty chưa kiểm soát chặt chi phí trong hoạt động sản xuất kinh doanh
(trong đó có cả lý do khách quan và chủ quan) và số vòng quay của tài sản bình quân cũng còn chậm, chưa tận
dụng hết khả năng vận động của vòng quay tài sản. Tất cả những điều này dẫn đến sự giảm sút của chỉ tiêu tỷ
suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu. Như vậy, để có lợi nhuận mong muốn, công ty nên bắt đầu xem xét lại đòn
nhuận sau thuế để tăng dần vốn điều lệ theo lộ trình mà công ty đã đăng ký.
19
- Các chỉ tiêu : doanh thu, lợi nhuận và nộp Ngân sách năm sau luôn cao hơn năm trước đánh giá
được rằng tốc độ tăng trưởng của công ty là rất tốt.
- Ngoài những điểm mạnh nêu trên, không thể không kể đến sự đóng góp tích cực của tập thể lãnh
đạo và cán bộ công nhân viên công ty. Bên cạnh đó, công ty đã xây dựng đội ngũ nhân viên làm công tác thị
trường rất tốt, những người mang doanh thu về cho công ty.
2.4.2.2. Điểm yếu và nguyên nhân:
- Kết quả kinh doanh: Qua phân tích trên ta thấy số liệu tuyệt đối của các chỉ tiêu doanh thu, lợi
nhuận năm sau luôn cao hơn năm trước nhưng tính toán các chỉ tiêu tỷ suất lợi nhuận thì mức độ sụt giảm theo
từng năm lại rất rõ. Mặt khác, so sánh với công ty cùng ngành như công ty Xổ số Kiến thiết Hậu Giang thì
Công ty Xổ số Kiến thiết Lâm Đồng thấp hơn.
- Mặc dù số liệu tuyệt đối của các khoản phải thu và số ngày bình quân một vòng nợ phải thu là giảm
dần nhưng Công ty vẫn bị đại lý chiếm dụng vốn khá nhiều qua các chỉ số ngày thu tiền bình quân thực tế tăng
hơn so với quy định của Bộ Tài chính. Nguyên nhân chính là do Công ty chỉ ở nhóm 3 (đứng sau Công ty Xổ
số kiến thiết Tiền Giang và Kiên Giang) nên muốn động viên đại lý bán mặt vé của Công ty Xổ số Kiến thiết
Lâm Đồng thì phải cho đại lý nợ nhiều kỳ hơn, một phần số nợ này là do những năm đầu đặt chân vào thị
trường khối Miền Nam, có đại lý đã được Công ty đồng ý cho đại lý nợ từ 10 – 15 kỳ và phần lớn số nợ này
được khoanh lại từ đó cho đến nay. Bên cạnh đó, trong năm, công ty đã áp dụng chính sách trả chậm đối với
những đại lý trụ cột cũng như những đại lý có doanh thu cao bằng cách cho nợ từ 1 đến 4 kỳ (tùy từng đại lý)
và đến 31/12 hàng năm đại lý hoàn trả. Điều này cũng dẫn đến việc công ty bị chiếm dụng vốn khá lớn.
- Tài sản cố định của năm 2011 tăng đột biến so với hai năm 2009 và 2010 do Công ty đầu tư xây
dựng Khu liên hợp Thể thao (tính đến thời điểm 2012 công trình mang giá trị hơn 30 tỷ đồng), tuy nhiên việc
đầu tư này chưa mang lại hiệu quả kinh doanh cho Công ty. Nguyên nhân là được sự cho phép của Ủy ban
Nhân dân Tỉnh Lâm Đồng về xã hội hóa thể thao cũng như tạo thêm sân chơi lành mạnh cho đông đảo tầng lớp
nhân dân trong Tỉnh yêu thích thể thao, Công ty mạnh dạn đầu tư công trình này mặc dù chưa mang lại hiệu
quả kinh tế cho doanh nghiệp nhưng mang lại sức khỏe cũng như món ăn tinh thần cho người dân thành phố Đà
Lạt nói riêng cũng như của tỉnh Lâm Đồng nói chung.
- Các khoản đầu tư tài chính dài hạn của Công ty năm 2011 cũng tăng nhiều so với hai năm trước đó.
nước.
- Tiếp tục duy trì các loại hình xổ số hiện có, tăng dần tỷ lệ tiêu thụ vé xổ số kiến thiết truyền thống,
phấn đấu đạt tỷ lệ tiêu thụ trên 50% theo quy định của Bộ tài chính và Nghị quyết Hội đồng Xổ số Kiến thiết
khu vực Miền Nam. Đồng thời quản lý chặt chẽ công nợ của đại lý, phấn đấu tỷ lệ thế chấp đảm bảo thanh toán
tối thiểu 85% và nâng dần lên 100% cho cả kỳ vé đã nhận nhưng chưa quay số mở thưởng, quản lý chặt chẽ tài
sản thế chấp của đại lý.
- Mở rộng ngành nghề kinh doanh để tăng hiệu quả sử dụng vốn và góp phần tạo công ăn việc làm
cho người lao động. Công ty đã và đang triển khai các dự án kinh doanh ngoài lĩnh vực hoạt động xổ số kiến
thiết như: dịch vụ thể dục thể thao, khách sạn, nhà hàng…
3.2. Một số giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động tài chính tại Công ty TNHH Một Thành viên
Xổ số Kiến thiết Lâm Đồng.
3.2.1. Việc sử dụng tài sản lưu động:
Trong ba năm thì tài sản lưu động của Công ty đều tăng, nguyên nhân là do lượng tiền mặt, tiền gửi
ngân hàng, các khoản phải thu của khách hàng, phải thu nội bộ, hàng tồn kho, ứng trước thuế… đều tăng. Điều
này đôi khi là có lợi nhưng đôi khi cũng bất lợi cho Công ty, mặc dù chính sách nợ gối đầu và trả chậm là yếu
tố cần thiết trong hoạt động kinh doanh nhưng nếu để lượng vốn này bị chiếm dụng nhiều thì vẫn ảnh hưởng
đến hoạt động kinh doanh chung của Công ty. Mặt khác, lượng tiền mặt và tiền gửi ngân hàng với số dư cuối
kỳ như vậy là khá lớn. Bên cạnh đó, phải thu nội bộ của các đơn vị Trạm trực thuộc Công ty mỗi năm lại nhiều
hơn, phần lớn là lượng tiền để lại tại mỗi trạm dùng để chi trả vé trúng giải đặc biệt và dùng để đổi vé trúng
khác tỉnh (đây cũng là một chính sách giúp đỡ đại lý để đại lý gắn bó hơn với Công ty). Tuy nhiên, Công ty
cần phải lưu ý đến các vấn đề sau:
- Vốn bằng tiền và phải thu nội bộ nên có mức độ dự trữ hợp lý để vừa có thể chủ động về tài chính
trong việc thanh toán các khoản nợ đến hạn cũng như trả thưởng cho khách hàng vừa tránh được việc để nhiều
tiền nhàn rỗi. Có thể đem lượng tiền nhàn rỗi này gửi tiết kiệm ngắn hạn để lấy lãi hạch toán vào thu nhập tài
chính của Công ty.
Copyright: Tài liệu đại học ©