ĐỀ TÀI: TÌM HIỂU VỀ CHẤT THẢI
TRONG NGÀNH CÔNG NGHIỆP XI MẠ
GVHD: PHAN THỊ PHẨM
SVTH: NGUYỄN QUANG TUYẾN
ĐẶNG VĂN THANH
LÂM HỮU HẬU
NGUYỄN ĐỨC HUY
TRƯỜNG ĐẠI HỌC LẠC HỒNG
KHOA CÔNG NGHỆ SINH HỌC – MÔI TRƯỜNG
MÔN : ĐỘC HỌC MÔI TRƯỜNG
Lớp 09MT112: Nhóm 10
NỘI DUNG
PHẦN I: TÌM HIỂU VỀ NƯỚC THẢI XI MẠ
1. KHÁI NIỆM
2. ĐẶC TRƯNG CỦA NƯỚC THẢI XI MẠ
3. ẢNH HƯỞNG CỦA NƯỚC THẢI XI MẠ ĐẾN MÔI TRƯỜNG VÀ
CON NGƯỜI
4. HIỆN TRẠNG Ô NHIỄM MÔI TRƯỜNG DO NƯỚC THẢI XI MẠ
TẠI VIỆT NAM
PHẦN II: PHƯƠNG PHÁP PHÒNG TRÁNH VÀ XỬ LÝ
PHẦN I: TÌM HIỂU VỀ NƯỚC THẢI XI MẠ
I. TỔNG QUAN VỀ XI MẠ
1. Khái niệm
Xi mạ là quá trình điện kết tủa kim loại lên bề mặt nền một lớp
phủ có những tính chất cơ lý hóa đáp ứng được các yêu cầu
mong muốn. Các phần chính của thiết bị xi mạ.
Dung dịch mạ
Vật cần mạ
(catot) -
Anot bằng kim
loại mạ +

2
-, SiO
2
, Kim Cương, Graphit
Axit
Muội Au
Muội Ag
Mài nhẵn, đánh bóng ọc
Tẩy dầu, mỡ
Làm sạch bằng hoá học
và điện hoá
Làm sạch cơ học
Mạ crôm
Mạ Niken Mạ kẽm
Mạ vàngMạ đồng
Chất làm bóng
NiSO
4
,
H
3
BO
3
Zn(CN)
2
ZnCl
2
ZnO
NaCN
NaOH

SO
4
Nước thải chứa dầu mỡ
Hơi dung môi
Bụi kim loại
Bụi, gỉ
Hơi, axit
Axit, kiềm
Dây chuyền công nghệ chung của công nghệ xi mạ:
QUY TRÌNH CÔNG NGHỆ XỬ
LÝ NƯỚC THẢI
DÂY CHUYỀN MẠ
LÒ MẠ
BỂ MẠ

II. ĐẶC TRƯNG CỦA NƯỚC THẢI XI MẠ
•
Nước thải từ quá trình xi mạ có thành phần đa dạng về nồng độ
và pH biến đổi rộng từ 2 - 3 đến 10 - 11.
•
Đặc trưng chung của nước thải ngành xi mạ là chứa hàm lượng
cao các muối vô cơ và kim loại nặng. Tuỳ theo kim loại của lớp
mạ mà nguồn ô nhiễm có thể là Cu, Zn, Cr, Ni,… và cũng tuỳ
thuộc vào loại muối kim loại được sử dụng mà nước thải có
chứa các độc tố như cyanua, sunfat, amoni, crômat,… Các chất
hữu cơ ít có trong nước thải xi mạ, phần chủ yếu là chất tạo
bông, chất hoạt động bề mặt … nên BOD, COD thường thấp và
không thuộc đối tượng xử lý. Đối tượng xử lý chính là các ion vô
cơ mà đặc biệt là các muối kim loại nặng như Cr, Ni, Cu, Fe, …
Bảng chất lượng nước thải ngành xi mạ


13
3. Chất thải nguy hại ngành xi mạ
STT
Vấn đề Ô nhiễm môi
Trường
Mô Tả
(1)
Công đoạn
(2)
Tác động
(3)
Mã CTNH
(4)
1 Bụi, khí thải, mùi hôi Gỉ, bụi kim loại
SiO
2,
Cr
2
O
3

hơi HCN, hơi
axit…
-
Làm sạch,
mài nhẵn
đánh bóng
khô
-

3 Chứa Xyanua
CN
-
Quá trình mạ
đồng, kẽm,
vàng
Nước thải chứa độc
tố xianua đồng
gây ô nhiễm
nguồn nước
07 02 03
4 Chứa Crôm
( Cr
6+
, Fe
2+
,
Cu
2+
…
Mạ crôm và rữa
sau khi mạ
rất độc cho người và
động vật.
Cromat là chất
gây ung thư da,
ung thư phổi
07 02 03
5 Dầu mỡ Tẩy dầu mỡ xử lý
bề mặt vật

Muối đồng,
muối xianuca
gây ngộ độc
cấp tính cho
người công
nhân làm việc
trực tiếp
Công đoạn Chất thải chính Tác động
Mã chất thải
nguy hại
Mài thô, mài
tinh
Bụi bột mài, bụi kim loại,
SiO
2,
Cr
2
O
3
Gây bệnh về mắt, phổi, ngoài da
07 03 07
Quay bóng khô
Bụi mùn cưa, dầu hôi, oxit
kim loại
Bụi công nghiệp ảnh hưởng đến môi trường
03 08 08
Quay bóng ướt
Bột kim loại, axit sunfuric,
các chất hoạt động bề mặt
Nước thải axit, cặn thải kim loại gây ô nhiễm

trường
Khí độc ảnh hưởng đến sức khỏe
07 02 03
Mạ Crom Axit sunfuric, axit cromic
Nước thải có chứa cromat rất độc cho người và
động vật. Cromat là chất gây ung thư da, ung
thư phổi
07 02 03
Mạ đồng
Nước thải có chứa muối vô
cơ cao,muối đồng, muối
amoni, xianua
Nước thải chứa độc tố xianua đồng gây ô nhiễm
nguồn nước
Muối đồng, muối xianuca gây ngộ độc cấp tính
cho người công nhân làm việc trực tiếp
07 02 03
Các nguồn ô nhiễm trong xi mạ
IV. HIỆN TRẠNG Ô NHIỄM MÔI TRƯỜNG
DO NƯỚC THẢI XI MẠ TẠI VIỆT NAM
- Hiện tại, chúng ta đang tập trung phát triển các ngành công
nghiệp phụ trợ, trong đó kỳ vọng đặc biệt vào ngành gia công kim
loại. Do vậy, nhu cầu gia công mạ kim loại ngày càng lớn và cũng
từ đó việc xử lý chất thải trong gia công mạ - một yếu tố có nhiều
khả năng phá hủy môi trường, là hết sức cần thiết và cần được
giải quyết triệt để.
- Kết quả khảo sát tại một số nhà máy cơ khí ở Hà Nội cho thấy,
nồng độ chất độc có hàm lượng các ion kim loại nặng, như crôm,
niken, đồng đều cao hơn nhiều so với tiêu chuẩn cho phép; một
số cơ sở mạ điện tuy có hệ thống xử lý nước thải nhưng chưa

suất cao

Thay thế bằng hệ thống tẩy rửa siêu âm

Thay đổi quy trình công nghệ

Thu hồi kim loại nặng

Quản lý nội vi tốt: Thường xuyên bảo trì máy móc, thiết bị,
kiểm tra đường ống, tránh hiện tượng rò rĩ hóa chất. Đồng thời
nâng cao nhận thức của cán bộ, công nhân viên nhà máy
20
4. Hệ thống quản lý chất thải nguy hại ngành xi mạ
Lập kế hoạch quản lý
(Quy trình, phương pháp cụ thể dựa trên văn bản pháp
quy, kỹ thuật quản lý, hiện trạng…)
Cưỡng chế thực hiện
( Hơ trợ, giám sát, xử phạt… và có sự hỗ trợ của đòa
phương)
Kiểm soát
(Thông qua hệ thống văn bản báo cáo, chứng từ, đoàn
kiểm tra…)
Tổ chức thực hiện
(Triển khai, huấn luyện, hướng dẫn, tư vấn lựa chọn các
giải pháp)
1. Xử lý nước thải cho từng công đoạn
Tùy từng công đoạn mà nước thải có thành phần và tính chất
khác nhau. Vì vậy sẽ có quy trình xử lý khác nhau cho từng công
đoạn để giảm chi phí xử lý.


7. Thu hồi kim loại nặng
Việc thu hồi kim loại năng trong nước thải nếu
thực hiện được sẽ mang lại lợi ích rất lớn bởi vì
các kim loai như Ni, Cu rất đắt. Qua đó giảm
được 1 phần chi phí.