LỜI NÓI ĐẦU
Trong quá trình sản xuất kinh doanh nguyên vật liệu đóng một vai trò
hết sức quan trọng nó là một đối tượng lao động và là một trong ba yếu tố cơ
bản của quá trình sản xuất kinh doanh.
Trong các doanh nghiệp sản xuất, chi phí nguyên vật liệu chiếm một tỷ
lệ lớn trong cơ cấu giá thành sản phẩm và là bộ phận dự trữ chủ yếu trong
quá trình sản xuất của doanh nghiệp là chính vì vậy việc sử dụng vật tư
nguyên vật liệu một cách hợp lý tiết kiệm là một biện pháp chủ yếu để hạ giá
thành sản phẩm. Muốn vậy phải tổ chức tốt công tác quản lý nguyên vật liệu
từ quá trình thu mua vận chuyển liên quan tới việc dự trữ vật tư cho khâu sản
xuất kinh doanh. Phải tổ chức tốt công tác quản lý thúc đẩy kịp thời việc
cung cấp nguyên vật liệu trong sản xuất. Phải kiểm tra giám sát việc chấp
hành mức dự trữ tiêu hao nguyên vật liệu tại công ty để từ đó góp phần giảm
những chi phí không cần thiết trong sản xuất nhằm giảm giá thành sản phẩm,
tăng lợi nhuận của doanh nghiệp. Muốn đạt được điều đó mỗi doanh nghiệp
phải có một lượng vốn lưu động nhất định và sử dụng nó một cách có hiệu
quả hay không. Để được điều đó mỗi doanh nghiệp phải sử dụng nguyên vật
liệu một cách hợp lý và phải quản lý chặt chẽ số vật liệu từ khâu thu mua đến
khâu sử dụng và đáp ứng đủ cho nhu cầu sản xuất vừa tiết kiệm để chống mọi
xâm phạm tài sản của nhà nước, của đơn vị.
Xuất phát từ những lý do trên và nay đã có điều kiện tiếp xúc với thực
tế và được sự chỉ đạo giúp đỡ nhiệt tình của các cô chú trong phòng kế toán
của công ty xây dựng phát triển hạ tầng và sản xuất vật liệu xây dựng Hà Tây
và các thầy cô giáo giúp đỡ em mạnh dạn chọn đề tài "Hoàn thiện công tác
quản lý nguyên vật liệu tại công ty xây dựng phát triển hạ tầng và sản xuất
vật liệu xây dựng Hà Tây” nhằm làm sáng tỏ những vấn đề vướng mắc giữa
thực tế và lý thuyết để có hoàn thiện và bổ sung kiến thức mà em đã được
học.
1
Phần I. Một số vấn đề lý luận về quản lý nguyên vật liệu trong doanh
nghiệp

thanh lý tài sản, có thể tái sử dụng hay bán ra ngoài như: đá rối, gạch cũ, phôi
tiện, sắt vụn…
• Vật liệu khác: bao gồm các loại vật liệu còn lại ngoài các thứ kể trên
như: bao bì, vật đóng gói các loại vật tư đặc chưng…
3. Vai trò của nguyên vật liệu đối với sản xuất trong doanh nghiệp.
Nguyên vật liệu sản xuất trong doanh nghiệp có vai trò rất quan trọng
nó tham gia vào quá trình sản xuất kinh doanh và tạo nên thực thể chính của
sản phẩm. Vật liệu trong doanh nghiệp là yếu tố cơ bản đầu vào để doanh
nghiệp bắt tay vào hoạt động sản xuất kinh doanh, vì muốn tạo ra một sản
phẩm mới và hoàn thiện thì phải có nguyên vật liệu.
Trong thực tế ở công ty xây dựng phát triển hạ tầng và sản xuất vật
liệu xây dựng Hà Tây. Vật liệu của công ty được Giám đốc và ban lãnh đạo
rất coi trọng bởi vì vật liệu là yếu tố chính để công ty hoạt động sản xuất kinh
doanh, nếu không có nó thì công ty sẽ ngừng sản xuất và gây thiệt hại về kinh
tế.
II. Nội dung của công tác quản lý nguyên vật liệu trong doanh nghiệp.
1. Xây dựng định mức tiêu dùng nguyên vật liệu.
a. Khái niệm
+ Mức tiêu dùng nguyên vật liệu là lượng vật liệu tiêu dùng lớn nhất
cho phép để sản xuất một đơn vị sản phẩm, hoặc để hoàn thiện một công việc
nào đó trong điều kiện tổ chức và điều kiện kỹ thuật nhất định.
+ Việc xây dựng định mức, xây dựng định mức tiêu dùng vật liệu
chính xác và đưa mức đó vào áp dụng trong sản xuất là biện pháp quan trọng
nhất để thực hành tiết kiệm vật liệu có cơ sở quản lý chặt chẽ việc sử dụng
nguyên vật liệu. Mức tiêu dùng nguyên vật liệu còn là căn cứ để tiến hành kế
3
hoạch hoá cung ứng và sử dụng vật lieẹu tạo điều kiện cho việc thực hiện
hạch toán kinh tế và thúc đẩy phong trào thi đua lao động xuất sắc và thực
hành tiết kiệm trong doanh nghiệp.
b. Phương phương xây dựng định mức tiêu dùng nguyên vật liệu.

Pdi: Lượng phế phẩm dùng lại của sản phẩm i.
2.2. Xác định lượng nguyên vật liệu cần dự trữ.
Để đảm bảo cho quá trình sản xuất được tiến hành liên tục, đạt hiệu
quả kinh tế cao cần có một lượng nguyên vật liệu dự trữ hợp lý. Lượng
nguyên vật liệu dự trữ hợp lý vừa đảm bảo sự liên tục cho quá trình sản xuất
vừa tránh ứ đọng vốn ảnh hưởng đến tốc độ luân chuyển vốn và hiệu quả sử
dụng vốn. Dự trữ nguyên vật liệu hợp lý cũng có ý nghĩa là tiết kiệm chi phí
về bảo quản nhà kho, bến bãi; chi phí phát sinh do chất lượng nguyên vật liệu
giảm, do giá thị trường giảm.
Lượng nguyên vật liệu dự trữ là lượng nguyên vật liệu tồn kho hợp lý
được quy định trong kế hoạch để đảm bảo cho quá trình sản xuất được tiến
hành liên tục, bình thường căn cứ vào công dụng tính chất của nguyên vật
liệu được chia làm 3 loại.
* Dự trữ thường xuyên
* Dự trữ bảo hiểm
* Dự trữ theo mùa.
2.3. Xác định lượng nguyên vật liệu cần mua.
Xác định chính xác lượng nguyên vật liệu cần dùng.
* Lượng nguyên vật liệu cần dùng
* Lượng nguyên vật liệu dự trữ đầu kỳ.
* Lượng nguyên vật liệu dự trữ cuối kỳ.
Công thức xác định lượng nguyên vật liệu cần mua như sau:
Vc = V
cd
+ V
cd2
- V
cd1
Trong đó:
Vc: Lượng nguyên vật liệu cần mua

Ký hợp đồng là một công việc quan trọng trong công tác mua sắm
nguyên vật liệu. Hợp đồng phải được ký kết theo đúng quy định của pháp
luật.
Phải có đầy đủ các điều khoản, các thoả thuận, nội dung hợp đồng phải
rõ ràng, chính xác về số lượng, chủng loại, chất lượng vật tư, phương thức
vận chuyển, giao nhận, thanh toán… Hợp đồng sau khi đã ký là một văn bản
mang tính pháp lý để quy định trách nhiệm khi có phát sinh tranh chấp do
6
vậy cần ký kết một hợp đồng phải thận trọng, phải có những người có trình
độ xem xét và quyết định ký.
4.2. Tiếp nhận nguyên vật liệu.
Tiếp nhận nguyên vật liệu là bước chuyển giao trách nhiệm giữa bộ
phận mua, vận chuyển tới bộ phận quản lý nguyên vật liệu trong nội bộ
doanh nghiệp, nó còn là cơ sở để hạch toán chính xác chi phí lưu thông và giá
cả nguyên vật liệu.
Tổ chức tiếp nhận tốt sẽ giúp cho thủ kho nắm chắc được số lượng,
chất lượng và chủng loại nguyên vật liệu, phát hiện kịp thời tình trạng của
nguyên vật liệu, hạn chế nhẫnlại tham ô, thất thoát. Tổ chức tiếp nhận phải
thực hiện tốt hai nhiệm vụ sau:
+ Tiếp nhận chính xác số lượng, chủng loại và chất lượng ngiuyên vật
liệu theo đúng quy định trong hợp đồng, hoá đơn, phiếu giao hàng, phiếu vận
chuyển và thời gian giao hàng.
+ Đảm bảo chuyển nhanh chóng nguyên vật liệu từ điểm tiếp nhận vào
kho tránh hư hỏng, mất mát.
Để thực hiện tốt hai nhiệm vụ đó khi tiếp nhận phải thực hiện đầy đủ
các thủ thục sau:
Khi nguyên vật liệu tiếp nhận phải có đủ các giấy tờ hợp lệ.
Mọi nguyên vật liệu phải qua thủ tục kiểm nhận và kiểm nghiệm xác
định chính xác số lượng (cân, đo, đong, đếm). Chất lượng, chủng loại, sau
khi kiểm tra phải có biên bản xác nhận khi tiếp nhận thủ kho phải ghi rõ số

cơ sở cho việc lập kế hoạch tiến độ mua.
- Bảo đảm nguyên vật liệu: nguyên vật liệu sau khi sắp xếp phải bảo
quản theo đúng quy định.
- Xây dựng và thực hiện tốt nội quy bảo quản, nội quy về nhập xuất
nguyên vật liệu, nội quy về an toàn trong bảo quản.
6. Tổ chức cấp phát nguyên vật liệu.
Cấp phát nguyên vật liệu nghĩa là chuyển nguyên vật liệu từ nơi bảo
quản, dự trữ hoặc trực tiếp sau khi mua kịp thời cho các bộ phận sản xuất có
thể tận dụng triệt để, tận dụng hiệu quả công suất thiết bị và thời gian lao
8
động của công nhân, cấp phát nguyên vật liệu kịp thời góp phần nâng cao
năng suất lao động, nâng cao chất lượng sản phẩm, tiết kiệm nguyên vật liệu
dẫn đến hạ giá thành sản phẩm. Không chỉ vậy, tổ chức công tác cấp phát
nguyên vật liệu còn là điều kiện tốt để thực hiện chế độ trả lương theo sản
phẩm và chế độ hạch toán kinh tế trong nội bộ doanh nghiệp.
Có 2 hình thức tổ chức cấp phát nguyên vật liệu như sau:
- Cấp phát theo yêu cầu của bộ phận sản xuất: theo hình thức này các
phân xưởng và bộ phận sản xuất gửi yêu cầu về lượng vật tư lên phòng vật
tư. Đối chiếu theo yêu cầu đó và lượng vật tư trong kho dựa trên hệ thống
định mức và nhiệm vụ được giao, phòng vật tư lập phiếu cấp phát cho các bộ
phận sản xuất lên kho lĩnh nguyên vật liệu.
- Cấp phát theo hạn mức (theo tiến độ kế hoạch): Căn cứ vào định mức
tiêu dùng nguyên vật liệu, căn cứ vào số lượng, chủng loại sản phẩm đã xác
định trong kế hoạch và tiến độ sản xuất, phòng vật tư lập phiếu hạn mức giao
cho các bộ phận sản xuất.
7. Tổ chức thanh quyết toán nguyên vật liệu.
Thanh quyết toán nguyên vật liệu là việc bộ phận quản lý nguyên vật
liệu và bộ phận sử dụng đối chiếu, so sánh giữa lượng nguyên vật liệu các
đơn vị nhận về với lượng sản phẩm giao nộp để biết được kết quả của việc sử
dụng nguyên vật liệu của các đơn vị sản xuất.

Để nâng cao hiệu quả quản lý và sử dụng nguyên vật liệu thì việc tính
toán các nhân tố ảnh hưởng tới tình hình quản lý nguyên vật liệu là tất yếu:
+ Nhân tố về chính sách của nhà nước: Mọi cá nhân thành phần kinh tế
đều có nghĩa vụ tuân thủ pháp luật vì vậy các chính sách của nhà nước luôn
là kim chỉ nam cho mọi hoạt động sản xuất kinh doanh, nhà nước quản lý vĩ
mô mọi hoạt động của nền kinh tế. Chính vì vậy, mọi chính sách có liên quan
của nhà nước đều ảnh hưởng trực tiếp hoặc gián tiếp đến hoạt động cuả
doanh nghiệp nói chung và việc quản lý nguyên vật liệu nói riêng: Ví dụ:
Những mặt hàng những nguyên vật liệu cấm nhập khẩucủa một loại sản
phẩm do nhà nước quy định sẽ ảnh hưởng đến việc tổ chức quản lý sử dụng
nguyên vật liệu…
10
+ Nhân tố về tài nguyên thiên nhiên: Nguồn tài nguyên thiên nhiên
phong phú sẽ tạo điều kiện cho sản xuất phát triển, tạo ra lợi thế cạnh tranh
cho doanh nghiệp. Vì vậy lượng nguyên vật liệu xa hay gần, nhiều hay ít đều
ảnh hưởng đến việc định vị doanh nghiệp và việc cung ứng nguyên vật liệu
cho hoạt động của doanh nghiệp.
+ Trình độ đạo đức cảu cán bộ quản lý nguyên vật liệu, trình độ đạo
đức của cán bộ làm công tác quản lý nguyên vật liệu ảnh hưởng trực tiếp đến
công tác quản lý vật tư ở tất cả mọi khâu trình độ của cán bộ thu mua kém
dẫn đến chất lượng của đạo đức của thủ kho kém dẫn đến thất thoát nguyên
vật liệu…
+ Các nhân tố về trình độ tay nghề, ý thức kỷ luật của người lao động.
Con người luôn luôn là chủ thể, là trung tâm của mọi hoạt động, để sử dụng
hợp lý, tiết kiệm nguyên vật liệu không chỉ là nhiệm vụ của cán bộ quản lý
mà còn chịu ảnh hưởng của trình độ tay nghề, ý thức của người công nhân
trực tiếp sản xuất. Chính vì vậy, người làm công tác quản lý cần quan tâm
đến việc giáo dục, bồi dưỡng cho người lao động không chỉ về chuyên môn
nghiệp vụ mà còn về ý thức trách nhiệm, kỷ luật lao động.
Ngoài những nhân tố nói trên, tuỳ thuộc vào tính chất sản xuất của mỗi

thần cho cá nhân, đơn vị có thành tích, kỷ luật nghiêm những người vô trách
nhiệm hoặc có hành vi gian lận bằng các biện pháp hành chính.
- Tăng tốc độ luân chuyển nguyên vật liệu: Muốn sử dụng hợp lý và
tiết kiệm nguyên vật liệu chúng ta cần phải quan tâm đến việc luân chuyển
nguyên vật liệu ở cả 2 khâu: Khâu dự trữ và sản xuất. Để tổ chức tốt việc
luân chuyển nguyên vật liệu cán bộ quản lý nguyên vật liệu cần chú ý đến
việc tính toán các định mức sản xuất, mức dự trữ, cần chú trọng nâng cao
năng suất lao động để có thể đẩy mạnh tốc độ luân chuyển nguyên vật liệu,
hạn chế tối đa tình trạng ứ đọng vốn.
12
Phần II: Thực trạng công tác quản lý nguyên vật liệu ở công ty xây dựng
phát triển hạ tầng và sản xuất vật liệu xây dựng Hà Tây.
I. Tổng quan về công ty xây dựng phát triển hạ tầng và sản xuất vật liệu
xây dựng Hà Tây.
1. Quá trình h ình thành và phát triển của công ty.
Công ty xây dựng phát triển hạ tầng và sản xuất vật liệu xây dựng Hà
Tây là doanh nghiệp trực thuộc Sở xây dựng Hà Tây được thành lập theo
quyết định số 78QĐ/UB của UBND tỉnh Hà Tây ngày 15/1/1975. Khi mới
thành lập lấy tên là Xí nghiệp Cơ khí chuyên dùng đóng trụ sở tại thôn Mỗ
Lao - xã Văn Yên - thị xã Hà Đông Tỉnh Hà Tây với diện tích 4325m
2
có 31
nhân viên cùng với nhà xưởng, máy móc cơ khí sản phẩm chủ yếu của doanh
nghiệp là các loại công cụ, dụng cụ phục vụ cho ngành xây dựng như: khung,
giàn giáo, cuốc xẻng, xe cải tiến, đồng thời chế tạo phụ tùng các máy móc
thiết bị cho các xí nghiệp sản xuất gạch ngói trong tỉnh.
Năm 1976 hợp nhất hai tỉnh Hà Tây và Hoà Bình thành tỉnh Hà Sơn
Bình, xí nghiệp được đổi tên thành xí nghiệp cơ khí xây dựng Hà Sơn Bình,
xí nghiệp đã đầu tư xây dựng phân xưởng đúc, phân xưởng nguội, phân
xưởng lắp ráp. Cho tới năm 1980 thì xí nghiệp tự nghiên cứu được máy

Sơ đồ số 6: Quy trình công tác xuất kho tại công ty.
********
14
Phần III. Một số kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả của công tác quản lý
nguyên vật liệu ở công ty xây dựng phát triển hạ tầng và sản xuất vật
liệu xây dựng Hà Tây.
I. Cơ sở khoa học của kiến nghị.
1. Đánh giá công tác quản lý nguyên vật liệu của công ty.
1.1. Những thành tích đã đạt được.
- Gần đây công ty đã có một số tiến bộ hơn so với những năm trước.
+ Chi phí nguyên vật liệu đã giảm hơn trước và góp phần làm giảm giá
thành sản phẩm và tăng thu nhập.
+ Vật liệu chính giảm được từ 3 -5%
+ Tiết kiệm được điện năng như điện năng sản xuất, điện năng đóng
gói, điện năng bơm nước.
1.2. Những mặt còn tồn tại.
- Tuy nhiên trong quá trình theo dõi sản xuất trên sản phẩm đá ốp lát
của công ty sẽ còn tồn tại sau:
+ Việc quản lý và sử dụng nguyên vật liệu phụ của công ty vẫn còn
những tồn tại gây nên những lãng phí không đáng có, góp phần làm tăng giá
thành sản phẩm, trong quá trình sản xuất và gia công việc theo dõi định mức
các vật liệu phụ chưa được sát sao, giá vật liệu đầu vào cao và sử dụng vật tư
còn lãng phí.
+ Chưa có phương án tận dụng vật liệu phụ đó.
Nguyên nhân của những tồn tại.
- Nguyên nhân của công tác quản lý nguyên vật liệu và vật tư phục vụ
cho sản xuất.
+ Việc phân cấp quản lý của công ty chưa có phân cấp giữa (phòng vật
tư với quản đốc và phân xưởng).
+ Sự ỷ lại của cán bộ giám sát.

thành xuất sắc nhiệm vụ được giao.
16
KẾT LUẬN
Một lần nữa ta khẳng định quản lý nguyên vật liệu có tác dụng to lớn
trong việc quản lý kinh tế. Thông qua công tác quản lý vật liệu giúp cho công
ty bảo quản vật liệu được an toàn phòng ngừa hiện tượng mất mát, lãng phí
vật liệu tăng tốc độ lưu chuyển vốn lưu động, từ đó tăng cường tích lũy vốn,
vừa mang tính khoa học vừa mang tính nghệ thuật quản lý và phát huy tác
dụng như một công cụ sắc bén nó phục vụ yêu cầu quản lý kinh doanh trong
điều kiện kinh tế như hiện nay.
Qua thời gian tìm hiểu tại công ty xây dựng phát triển hạ tầng và sản
xuất vật liệu xây dựng Hà Tây em thấy công tác quản lý nguyên vật liệu có
ảnh hưởng rất lớn đến sự phát triển của công ty. Quản lý vật liệu là công cụ
đắc lực giúp lãnh đạo công ty nắm bắt được tình hình và chỉ đạo sản xuất.
Quản lý vật liệu, sử dụng và dự trữ thì lãnh đạo công ty mới có biện pháp chỉ
đạo đúng đắn.
Sau một thời gian ngắn thực tập tại công ty nắm bắt được tầm quan
trọng của công tác quản lý nguyên vật liệu đối với công tác lãnh đạo của
công ty em đã mạnh dạn tìm hiểu nghiên cứu để thấy được những ưu điểm
cần phát huy. Những mặt tồn tại cần khắc phục nhằm góp phần nhỏ hoàn
thiện công tác quản lý nguyên vật liệu nói riêng và công tác quản lý công ty
nói chung. Thời gian thực tập tại công ty có hạn chế nhưng đã giúp em rất
nhiều trong việc củng cố lại kiến thức đã học vào thực tế.
17
ĐỀ CƯƠNG
Phần I: Một số vấn đề lý luận về quản lý nguyên vật liệu trong doanh nghiệp.
I. Khái niệm, phân loại và vai trò của nguyên vật liệu đối với sản xuất trong
doanh nghiệp.
1. Khái niệm về nguyên vật liệu
2. Phân loại nguyên vật liệu trong doanh nghiệp

nguyên vật liệu ở công ty xây dựng phát triển hạ tầng và sản xuất vật liệu xây
dựng Hà Tây.
III. Thực trạng công tác quản lý nguyên vật liệu ở công ty xây dựng phát
triển hạ tầng và sản xuất vật liệu xây dựng Hà Tây.
1. Đặc điểm và cách phân loại nguyên vật liệu tại công ty
1.1. Đặc điểm
1.2. Phân loại.
2. Tình hình quản lý nguyên vật liệu tại Công ty.
2.1. Khâu quản lý thu mua
2.2. Khâu bảo quản
2.3. Khâu dự trữ
2.4. Khâu sử dụng
2.5. Định mức tiêu hao nguyên vật liệu tại công ty.
3. Công tác quản lý nhập xuất nguyên vật liệu tại công ty.
Phần III. Một số kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả của công tác quản lý
nguyên vật liệu ở công ty xây dựng phát triển hạ tầng và sản xuất vật liệu xây
dựng Hà Tây.
I. Cơ sở khoa học của kiến nghị.
1. Đánh giá công nghệ quản lý nguyên vật liệu ở công ty xây dựng phát triển
hạ tầng và sản xuất vật liệu xây dựng Hà Tây.
1.1. Những thành tích đã đạt được.
1.2. Những mặt còn tồn tại
1.3. Nguyên nhân của những tồn tại
2. Phương hướng hoàn thiện công tác quản lý
II. Một số kiến nghị
19
1. Về phía doanh nghiệp
1.1. Trước mắt
1.2. Lâu dài
2. Về phía cơ quản quản lý nhà nước.