BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC THUỶ SẢN
***
CHƯƠNG TRÌNH KHOA HỌC CÔNG NGHỆ
TRỌNG ĐIỂM CẤP NHÀ NƯỚC GIAI ĐỌAN 2001 – 2005
“ khoa học và công nghệ phục vụ công nghiệp hóa, hiện đại hóa
nông nghiệp và nông thôn “ ( Mã số KC. 07 )

BÁO CÁO TỔNG KẾT ĐỀ TÀI NHÁNH
PHƯƠNG PHÁP TÍNH TOÁN & THIẾT KẾ
CÁC TRANG BỊ CƠ KHÍ THUỶ SẢN

THUỘC ĐỀ TÀI TRỌNG ĐIỂM CẤP NHÀ NƯỚC:
“NGHIÊN CỨU THIẾT KẾ, CHẾ TẠO HỆ THỐNG ĐỒNG BỘ
CÁC THIẾT BỊ PHỤC VỤ MÔ HÌNH NUÔI TÔM THƯƠNG PHẨM
THÂM CANH QUI MÔ TRANG TRẠI”
( Mã số :KC.07.27 ) Chủ nhiệm đề tài : - PGS.TS Phạm Hùng Thắng
Cộng tác viên : - Th.S Trần Ngọc Nhuần
- Th.S Đặng Xuân Phương
6623-13
02/11/2007
Nha Trang, 6 - 2006
II. PHƯƠNG PHÁP TÍNH TOÁN & THIẾT KẾ
CÁC TRANG BỊ CƠ KHÍ THUỶ SẢN
A. Mục tiêu.
Tính toán - thiết kế được trang bị cơ khí đáp ứng tốt các yêu cầu sử dụng của
thực tiễn sản xuất ngành, đồng thời phù hợp với khả năng công nghệ trong nước và
tập quán sử dụng của đa số người sử dụng.
B. Nội dung và trình tự thực hiện.
Thiết kế máy là quá trình xây dựng " các tài liệu kỹ thuật cần thiết đủ cho quá
trình xem xét phê duyệt thiết kế, chế tạo, lắp ráp, điều chỉnh và sử dụng sản phẩm
được thực hiện thuận lợi và hợp pháp ". Với mục đích trên, phương pháp tính toán -
thiết kế các trang bị cơ khí thuỷ sản nói riêng và trang bị cơ khí nói chung cần thực
hiện các nội dung cơ bản theo trình tự sau :
1. Phân tích nhu cầu thực tế để xác định các yêu cầu kỹ thuật chủ yếu.
Trên cơ sở phân tích thực tiễn sản xuất liên quan, nhu cầu và khả năng sử dụng
thiết bị cần đề ra các yêu cầu kỹ thuật toàn diện cho việc tính toán - thìết kế thiết
bị. Các yêu cầu kỹ thuật đề ra cần cụ thể, chi tíết và có tính khả thi cao để thực sự
là mục tiêu cho người thi
ết kế cần đạt được.
Khi công việc tính toán - thiết kế trang bị được ràng buộc bằng hợp đồng kinh tế,
Yêu cầu kỹ thuật này cần được ghi trong nội dung hợp đồng và có tính pháp chế
cao. Đây chính là tiêu chí đánh giá chất lượng và trách nhiệm công việc của các
bên theo hợp đồng khi có phát sinh tranh chấp quyền lợi
Nội dung của yêu cầu kỹ thuật không chỉ bao hàm nội dung về kỹ thuật mà còn
bao hàm cả về
kinh tế (giá thành chế tạo, chi phí lắp đặt, bảo quản và sử dụng sản
phẩm ) và khả năng gia công của địa phương (nơi gia công )
2. Lựa chọn nguyên tắc hoạt động, xác định sơ đồ nguyên lý và các chỉ tiêu

cần thiết ) theo cơ chế chịu lực và đả
m bảo khả năng làm việc cần thiết.
5. Thiết kế kỹ thuật thiết bị .
Tính toán đầy đủ các thông số kết cấu và lắp ghép các chi tiết cơ bản đảm bảo
cho quá trình chế tạo, lắp ghép và sử dụng được thuận lợi.
Trong tính toán cần sử dụng tối đa các kích thước và kết cấu tiêu chuẩn để giúp
cho quá trình chế tạo được thuận lợi.
Trong quá trình này cần l
ựa chọn sử dụng tối đa các chi tiết tiêu chuẩn nhằm giúp
cho quá trình thiết kế gọn nhẹ, quá trình sử dụng - sửa chữa được thuận lợi và hạ
giá thành sản phẩm. Đây cũng là tiêu chí đánh giá tính hiện đại của sản phẩm thiết
kế và tính chuyên nghiệp của người thiết kế.
6. Lập qui trình chế tạo thiết bị.
Nội dung cần thiết bao gồm :
- Xác định dạng sản xuất và khả năng công nghệ gia công thiết bị.
- Xây dựng qui trình công nghệ chế tạo các chi tiết cơ bản của thiết bị.
Đối với các chi tiết quan trọng và phức tạp cần thiết lập phiếu công nghệ để
giúp cho công nhân thực hiện gia công chi tiết theo đúng qui trình đề ra đảm bảo
độ chính xác và chất lượng gia công cần thiết.
Đối với các chi tiết đơn giản thông dụng, cần kiện toàn bản vẽ chế tạo chi tiết để
công nhân chủ động thực hành gia công.
Cần qui định rõ chế độ, chỉ tiêu và phương tiện kiểm tra chất lượng sản phẩm
trong quá trình gia công nhằm giảm thiểu tối đa phế phẩm trong gia công.
7. Thử nghiệm và hoàn chỉnh hồ sơ thiết kế thi
ết bị
A. Chế tạo thử và thử nghiệm.
Đây là công việc đặc biệt cần thiết vì thiết kế máy mới là quá trình phức tạp
và khó đảm bảo chỉ tiêu đề ra ngay trong lần thiết kế đầu tiên. Người thiết kế tài
năng nhất cũng không thể dự tính trước hết được các tình huống phát sinh khi sử
dụng sản phẩm thiết kế .

2. Qui trình chế tạo thiết bị.
3. qui trình lắp ráp và điều chỉnh.
4. Qui trình sử dụng và sửa chữa các hư hỏng thông thường thường gặp khi
sử dụng tiết bị
5. Bảng hạch toán kinh tế thiết kế thiết bị:
* Bảng tính giá thành chế tạo thiết bị.
* Hạch toán kinh tế sử dụng thiết bị .
Trên đây là nội dungcơ bản của phương pháp tính toán & thíết kế
trang bị cơ
khí thuỷ sản đã được đúc rút và hoàn chỉnh trong quá trình thực hiện đề tài
KC.07.27. Tuỳ theo mức độ phức tạp hay đơn giản của thiết bị cần thiết kế, các
nội dung cơ bản trên có thể được triển khai chi tiết hơn hay gộp lại. Tuy nhiên
sản phẩm đầy đủ của quá trình thiết kế máy phải là : " các tài liệu cần thiết đủ
cho quá trình xem xét phê duyệt thiế
t kế, chế tạo, lắp ráp, điều chỉnh và sử dụng
sản phẩm được thực hiện thuận lợi và hợp pháp ".
Phương pháp trên đã được thực thi khi thiết kế - chế tạo các thiết bị kỹ thuật
trong hệ thống đồng bộ các trang bị phục vụ mô hình nuôi tôm thương phẩm
thâm canh qui mô trang trại (thuộc Đề tài KC.07.27 ) và trong giảng dạy môn
học " Cơ sở thiết kế
máy " tại khoa cơ khí - trường Đại học Thuỷ Sản và đã cho
kết quả tốt.
Rất mong phương pháp này sẽ được các đồng nghiệp quan tâm và áp dụng để
chủ động thiết kế - chế tạo được các trang bị kỹ thuật cơ khí tốt , phù hợp với
thực tiễn sản xuất nước nhà, góp phần thực hiện thắng lợi công cuộc " Công
nghiệp hoá - hiện đại hoá " nền kinh tế đất nước nói chung và ngành kinh tế thuỷ
sản nói riêng.
Tác giả trân trọng tiếp thu và hoàn chỉnh phươ
ng pháp theo góp ý của các
đồng nghiệp và mọi người quan tâm. Góp ý xin gửi về địa chỉ:Phòng