Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
MỤC LỤC
LỜI MỞ ĐẦU ................................................................................................. 1
1. LÝ LUẬN CHUNG VỀ CHỐNG BÁN PHÁ GIÁ ......................................... 3
1.1. Khái niệm về bán phá giá ............................................................................ 3
1.2.Hiệp định về chống bán phá giá của WTO ................................................... 3
1.3. Pháp lệnh chống bán phá giá của Việt Nam ................................................ 4
1.4. Điều kiện áp dụng biện pháp chống bán phá giá là gì? ............................... 5
1.5. Ảnh hưởng của các biện pháp chống bán phá giá với hoạt động thương mại
quốc tế ............................................................................................................... 5
1.5.1. Tác đông tới cá dòng thương mại hiện có: .......................................... 6
1.5.2. Ảnh hưởn đến mở rộng thương mại ..................................................... 6
1.5.3. Chệch hướng thương mại .................................................................... 6
1.6. Quy trình của các vụ kiện bán phá giá ........................................................ 7
1.7. Thực trạng và giải pháp ứng phó với các vụ kiện chống bán phá giá ở 1 số
nước trên thế giới. ............................................................................................ 8
1.7.1. Trung Quốc .......................................................................................... 8
1.7.2. Nhật Bản .............................................................................................. 9
1.7.3. Bài học kinh nghiệm rút ra cho Việt Nam .......................................... 10
2. THỰC TRẠNG CÁC VỤ KIỆN CHỐNG BÁN PHÁ GIÁ ĐỐI VỚI MẶT
HÀNG THỦY SẢN TẠI VIỆT NAM. ............................................................... 13
2.1. Tình hình các vự kiện chống bán phá giá trên thế giới .............................. 13
2.2. Tình hình kiện chống bán phá giá của Việt Nam trong thời gian qua ........ 15
2.3. Một số vụ kiện bán phá giá của một số mặt hàng thủy sản tại Việt Nam . . 17
2.3.1. Vụ kiện cá tra, cá basa của Hoa Kỳ đối với Việt Nam ...................... 17
2.3.2. Vụ kiện tôm của Mỹ đối với Việt Nam ............................................... 20
2.4. Bài học rút ra từ các vụ kiện .................................................................... 22
2.4.1. Các nguyên nhân chính gây ra các vụ kiện ....................................... 22
2.4.2. Bài họckinh nghiệm rút ra. ................................................................ 24
3. XU HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP NHẰM ỨNG PHÓ VỚI CÁC VỤ KIÊN
BÁN PHÁ GIÁ ĐỐI VỚI NHÓM HÀNG THỦY SẢN VIỆT NAM. ............ 26

yếu để đẩy mạnh và tháo gỡ nhưng khó khăn của vấn đề tăng trưởng kinh tế.Nước ta
bắt đầu mở cửa nên kinh tế từ sau năm 1986,VN không ngừng tăng cường hội nhập
với nền kình tế khu vực và thế giới nhằm mục đích phát triển nền kinh tế nước nhà,
khai thác những ưu thế sẵn có trong nước cũng như khai thác những lợi thế từ kinh tế
thế giới về thị trường vốn công nghệ và phương pháp quản lý tiên tiến.Cho đến nay
việc hội nhập kinh tế quốc tế đã đem lại cho Việt Nam những lợi ích to lớn,bộ mặt
của nền kinh tế- xã hội nước ta đã thay đổi, vị thế và tiếng nói trên trường quốc tế
của Việt Nam cũng dần được khẳng định.Với việc Việt Nam là thành viên thứ 150
của tổ chức thương mại thế giới (WTO) thì những lợi ích của việc hội nhập kinh tế
quốc tế đó càng được khẳng định.
Tuy nhiên bên cạnh những lợi ích có được thì Việt Nam phải đối mặt với rất
nhiều khó khăn.Trong điều kiện ngày nay thì các quốc gia trên thế giới ngày cành sử
dụng nhiều biện pháp bảo hộ tinh vi hơn. Là thành viên của WTO, các biện pháp bảo
hộ không vi phạm các điều khoản của WTO sẽ có chiều hướng ra tăng.Một trong số
đó là các biện pháp chống bán phá giá. Trong thời gian qua các vụ kiện chống bán
phá giá đối với các mặt hàng xuất khẩu của Việt Nam là điển hình để các quốc gia
khác bảo hộ nền kinh tế trong nước.
Việt Nam là có một nền kinh tế đang trong giai đoạn chuyển đổi,tham gia
thương mại quốc tế với kinh nghiệm làm ăn quốc tế chưa nhiều đã và đang trong giai
đoạn thực hiện chất lượng hướng về xuất khẩu để đẩy mạnh công cuộc công nghiệp
hóa đất nước.Trong bối cảnh như vậy việc nghiên cứu để đề ra các biện pháp ngăn
ngừa các vụ kiện chống bán phá giá có ý nghĩa rất quan trọng,nó sẽ giúp cho các
doanh nghiệp xuất khẩu của Việt Nam hiểu biết đầy đủ hơn về thể chế của WTO và
luật chống bán phá giá của các nước . Mặt hàng thủy sản là thuộc nhóm hàng xuất
khẩu chủ yếu của chúng ta và đã từng bị kiến chống bán phá giá .Với những yêu cầu
như trên em đã chọn đề tài cho đề án môn học là: “Thực trạng và giải pháp chủ
động ứng phó các biện pháp chống bán phá giá đối với hàng thủy sản Việt
Nam khi xuất khẩu”.
- 1 -
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368

giống hệt tức là sản phẩm có tất cả các đặc tính giống với sản phẩm đang được xem
xét,hoặc trong trường hợp không có sản phẩm nào như vậy thì là sản phẩm khác mặc
dù không giống ở mọi đặc tính nhưng có nhiều đặc điểm gần giống với sản phẩm
đang được xem xét.”
Thuế chống bán phá giá: Là một sắc thuế mà nước nhập khẩu đánh vào một mặt
hàng nhập khẩu được bán phá giá với mục đích ngăn cản sự tiếp diễn của việc bán
phá giá đó để tránh gây thiệt hại cho ngành sản xuất sản phẩm tương tự ở trong nước.
1.2.Hiệp định về chống bán phá giá của WTO
Các “vụ kiện chống bán phá giá” tiếp đến là các biện pháp chống bán phá giá
(kết quả các vụ kiện) là một hình thức để hiệp đinh chế những hành vi bán phá giá.Và
trong WTO,vấn đề này được quy định tại : “Hiệp định chung về chống bán phá giá
(ADA)”.Hiệp định có quy định một số điều cơ bản sau:
Hiệp định quy định các cách thức tính giá xuất khẩu khác nhau tùy thuộc vào
các điều kiện, hoàn cảnh cụ thể:
- Phương pháp 1: Giá xuất khẩu là giá trong giao dịch mua bán giữa nhà sản
xuất hoặc nhà xuất khẩu của nước xuất khẩu với nhà nhập khẩu của nước nhập khẩu,
- Phương pháp 2: Giá xuất khẩu là giá tính toán (constructed export price)trên
cơ sở giá bán sản phẩm nhập khẩu đó cho người mua độc lập đầu tiên tại nước nhập
khẩu, hoặc một trị giá tính toán theo những tiêu chí hợp lý do cơ quan thẩm quyền
quyết định.
Việc bán phá giá được xác định thông qua việc so sánh về giá giữa giá thông
thường và giá xuất khẩu theo công thức:
Giá thông thường- Giá xuất khẩu = X ( Trong đó các giá này phải đưa về cùng một
- 3 -
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
cấp độ thương mại mà thường lại “giá xuất xưởng” ).
Nếu X > 0 thì có hiện tượng bán phá giá.
Ngoài ra,điều quan trọng cần ghi nhận trong Hiệp định chống bán phá giá của
WTO, những cuộc điều tra chống bán phá giá chỉ được khởi xướng trên cơ sở khiếu
nại của “ngành công nghiệp nội địa hoạc của đại diện ngành”. Hơn nữa, để đảm bảo

Điều kiện áp dụng biện pháp chống bán phá giá:Biện pháp chống bán phá giá
chỉ được áp dụng đối với hàng háo bán phá giá vào Việt Nam khi có hai điều kiện:
1.Hàng hóa nhập khẩu vào Việt Nam bị bán phá giá với biên độbans phá giá
được xác định cụ thể.
2.Việc nhập khẩu đó là nguyên nhân gây ra hoặc đe dọa gây ra thiệt hại đáng kể
cho ngành sản xuất trong nước.
Ngoài ra trong pháp lệnh này cũng nói rõ thời hạn điều tra,về áp dụng các biện
pháp bán phá giá,hình thức của các biện pháp chống bán phá giá....
1.4. Điều kiện áp dụng biện pháp chống bán phá giá là gì?
Không phái cứ có hiện tượng hàng hóa nước ngoài bán phá giá là nước nhập
khẩu có thể áp dụng các biện pháp chống bán phá giá đối với hàng hóa đó.
Theo quy định chung của WTO thì việc áp dụng các biện pháp chống bán phá
giá chỉ có thể thực hiện nếu cơ quan có thẩm quyền của nước nhập khẩu,sau khi đã
tiến hành điều tra chống bán phá giá,ra kết luận khẳng định sự tồn tại đồng thời của
cả 3 điều kiện sau:
-Hàng hóa nhập khẩu bị bán phá giá(với biên độ phá giá không thấp hơn 2%)
-Ngành sản xuất sản phẩm tương tự của nước nhập khẩu bị thiệt hại đáng kẻ
hoặc bị đe dọa thiệt hại đáng kể hoặc ngăn cản đáng kể sự hình thành của ngành sản
xuất trong nước(gọi chung là yếu tố”thiệt hại”)
-Có mối quan hệ nhân quả giữa việc hàng nhập khẩu bán phá giá và thiệt hại nói
trên.
1.5. Ảnh hưởng của các biện pháp chống bán phá giá với hoạt động thương mại
quốc tế
Về mặt lý thuyết,có thể nhìn nhận tác động của biện pháp chống bán phá giá đối
với thương mại hàng hóa quốc tế dưới các góc độ như tác động tới các dòng thương
mại hiện có,mở rộng thương mại và sự chênh lệch thương mại….
- 5 -
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
1.5.1. Tác đông tới cá dòng thương mại hiện có:
Ảnh hưởng tới các mặt hàng xuất khẩu:Khi một cuộc điều tra bán phá giá được

Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
cực là khả năng tăng cường thị phần của mặt hàng tương tự được sản xuất trong nước
so với mặt hàng nhập khẩu đó.
1.6. Quy trình của các vụ kiện bán phá giá
Một vụ kiênh chống bán phá giá thực chất là tổng hợp các bước điều tra xác
minh các yêu cầu trong đơn kiện để kết luận có đủ điều kiện áp dụng các biện pháp
chống bán phá giá đối với hàng hóa bị kiện hay không.
Có thể tóm tắt các bước cơ bản của vụ kiện chống bán phá giá như sau:
Bước 1:Ngành sản xuất nội địa nước nhập khẩu nộp đơn kiện(kèm theo chứng
cứ ban đầu).
Bước 2:Cơ quan có thẩm quyền ra quyết định khởi xướng điều tra (hoặc tù chối
đơn kiện,không điều tra).
Bước 3:Điều tra sơ bộ về việc bán phá giá và về thiệt hại(qua bảng câu hỏi gửi
cho các bên lien quan ,thu thập xác minh thông tin,thông tin do các bên tự cung cấp).
Bước 4:Kết luận sơ bộ (có thể kèn theo quyết định áp dụng biện pháp tạm thời
như buộc đặt cọc,kỹ quỹ….).
Bước 5:Tiếp tục điều tra về việc bán phá giá và về thiệt hại(có thể bao gồm điều
tra thực địa tại nước xuất khẩu ).
Bước 6:Kết luận cuối cùng.
Bước 7:Quyết định áp dụng biện pháp chống bán phá giá(nếu kết luận cuối
cùng khẳng định có việc bán phá giá gây thiệt hại).
Bước 8:Rà soát lại biện pháp chống bán phá giá(hàng năm cơ quan điều tra có
thể sẽ điều tra lại biên phá giá thực tế của từng nhà xuất khẩu và điều chỉnh mức
thuế).
Bước 9:Rà soát hoàn hôn(5 năm kể từ ngày có quyết định áp thuế chống bán
phá giá hoặc rà soát lại,cơ quan điều tra sẽ tiến hành điều tra lại để xem xét chấm dứt
việc áp thuế hay tiếp tục áp thuế them 5 năm nữa).
Từ bước 1 đến bước 7 của một vụ điều tra chống bán phá giá thường kéo dài
khoảng 18 tháng đến 2 năm.Tuy nhiên bước 8 và 9 có thể kéo dài sau đó.
- 7 -

cảnh báo sớm cho các doanh nghiệp xuất khẩu.Lợi ích của thông tin cảnh báo sớm
thể hiện ở chỗ nó cho phép các doanh nghiệp liên quan một khoảng thời gian dài hơn
- 8 -
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
để chuẩn bị và tổ chức kháng kiện.Vì vậy,công tác cung cấp các thông tin cảnh báo
sớm về vụ kiện một cách kịp thời và đầy đủ được cá hiệp hội ngành hàng cũng như
các cơ quan quản lý nhà nuơcs đặc biệt chú trọng.Kênh chuyển thông tin cảnh báo
sớm của Trung Quốc là các thương hội ngành hang.Ngoài ra, các công ty tư vấn luật
cũng góp phần quan trọng giúp doanh nghiệp chuẩn bị tốt hơn cho quá trình kháng
kiện. Nhiêu doanh nghiệp xuất khẩu đã đặt quan hệ đối tác lâu dài với các công ty
luật chuyên về chống bán phá giá, “các doanh nghiệp,nhóm doanh nghiệp hoặc hiệp
hội đã chủ động trích một nguồn kinh phí cố định thuê các công ty phân tích thị
trường để rà soát, thu thập thông tin, đánh giá và cảnh báo sớm cho họ về nguy cơ
xảy ra vụ kiện”, giúp họ định hình chiến lược phát triển dài hạn, xây dựng kế hoạch
xuất khẩu và hình thành cơ chế ngăn chặn đối với các vụ kiện chống bán phá giá.
Trong công tác kháng kiện,Trung Quốc cũng đặc biệt chú trọng tới việc lựa
chọn các công ty tư vấn luật.Theo kinh nghiệm của Trung Quốc thì việc lựa chọn các
công ty tư vấn luật sẽ có ảnh hưởng lớn đến kết quả của vụ kiện.Vì vậy các doanh
nghiệp bị đơn cần cân nhắc kỹ lưỡng và đặc biệt cần tham khảo ý kiến của thương
hôi khi quyết định chọn thuê công ty tư vấn.Theo kinh nghiệm của Trung Quốc, việc
lựa chọn các công ty tư vấn luật sẽ có ảnh hưởng lớn đến kết quả của vụ kiện. Vì vậy,
các doanh nghiệp bị đơn cần cân nhắc kỹ lưỡng và đặc biệt cần tham khảo ý kiến của
thương hội khi quyết định chọn thuê công ty tư vấn. Trước đây khi xảy ra vụ kiên,
các doanh nghiệp Trung Quốc thường chọn các công ty luật nước ngoài tại địa bàn
nước khởi kiện vì họ cho rằng chỉ có công ty luật nước ngoài mới hiểu rõ hệ thống
luật pháp của nước khởi kiện. Tuy nhiên, trong quá trình kháng kiện các doanh
nghiệp Trung Quốc đã gặp hai khó khăn lớn. Thứ nhất là khó khăn về chi phí thuê
luật sư vì thông thường mức phí các doanh nghiệp phải trả cho hang luật nước ngoại
là rấ cao. Khó khăn thứ hai là bản than các hang luật nước ngoài có kiện thức hạn chế
vè luật pháp của Trung Quốc cũng như hệ thống doanh nghiệp và thông lệ sản xuất

độ bán phá giá, trong các thủ tục rà soát của Hoa Kỳ.
1.7.3. Bài học kinh nghiệm rút ra cho Việt Nam
Qua nghiên cứu, phân tích thực tiễn và kinh nghiệm đối phó với các vụ kiện
chống bán phá giá của Trung Quốc,Nhật Bản,ta có thể rút ra đước những bài học bổ
ích cho Việt Nam.
Thứ nhất,cần nhận ra một điều là cùng với phát triển theo định hướng xuất khẩu
phần lớn các nước đều phải đối mặt với các vụ kiện chống bán phá giá.Số lượng các
- 10 -

Trích đoạn XU HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP NHẰM ỨNG PHÓ VỚI CÁC VỤ KIÊN

---