1
Chương 6
THUẾ ĐÁNH VÀO
CÁC HOẠT ĐỘNG ĐẦU TƯ
VÀ TÀI SẢN
TS. Lê Quang Cường
2
THUẾ VÀ VẤN ĐỀ CHẤP NHẬN RỦI RO
Mô hình đầu tư tài sản cơ bản

Domar and Musgrave (1944) - Mô hình cơ bản
về thuế và việc chấp nhận rủi ro trong khuôn
khổ rủi ro đầu tư tài chính.

Một tài sản an toàn tạo ra tiền lời thực với mức
chắc chắn.

Một tài sản có rủi ro tạo ra tỷ suất sinh lời r với
mức không chắc chắn.
3

Chính phủ sẽ đánh thuế vào tiền lời từ đầu tư tài
sản rủi ro và cho phép giảm trừ các khoản lỗ khi
đầu tư.

Việc đánh thuế như vậy sẽ làm gia tăng chấp
nhận rủi ro.

Xem
Hình 6.1 – Đánh thuế và mức chấp
Hình 6.1 – Đánh thuế và mức chấp

xác suất 50% bị lỗ $20.

Lợi nhuận kỳ vọng bằng zero đô la tính
theo công thức:

= 20 x 50% + -$20 x 50% = 0

Chính phủ chưa đánh thuế nên lãi trước
thuế bằng với lãi sau thuế.
THUẾ VÀ VẤN ĐỀ CHẤP NHẬN RỦI RO
Mô hình đầu tư tài sản cơ bản

Dòng thứ 2 thể hiện:

Chính phủ đánh thuế trên lãi đầu tư với thuế suất 50%
và cho phép giảm trừ toàn bộ lỗ vào thu nhập chịu thuế.
Chính phủ đánh thuế 50% - chia sẻ lỗ 50%.

Nếu kinh doanh có lãi $20, Sam chỉ kiếm được lãi $10
thay vì $20 như ban đầu.

Nếu kinh doanh bị lỗ $20, Sam được chuyển toàn bộ
$20 lỗ vào thu nhập chịu thuế và nhận được khoản tiết
kiệm thuế $10 hay nói cách khác Sam chỉ chịu lỗ $10
thay vì $20 như ban đầu.

Lợi nhuận kỳ vọng vẫn bằng zero đô la.

Sam chịu ít rủi ro hơn so với đầu tư ban đầu.
THUẾ VÀ VẤN ĐỀ CHẤP NHẬN RỦI RO

hưởng đến lợi nhuận kỳ vọng.

Đánh thuế vào đầu tư rủi ro, trong trường hợp này, làm
tăng việc chấp nhận rủi ro.
THUẾ VÀ VẤN ĐỀ CHẤP NHẬN RỦI RO
Mô hình đầu tư tài sản cơ bản
9

Có hai phức tạp trong thực tế đối với mô hình
đơn giản của Domar-Musgrave:

Thứ nhất: Chỉ bù đắp một phần thay vì toàn bộ
các khoản lỗ của thuế (Less-than-full tax loss
offset)

Thứ hai: Đánh thuế tái phân phối
(Redistributive taxation)
THUẾ VÀ VẤN ĐỀ CHẤP NHẬN RỦI RO
TÍNH PHỨC TẠP TRONG THỰC TẾ
10

Thứ nhất, ở Mỹ, các cá nhân chỉ được phép được giảm
trừ $3,000 khoản lỗ đầu tư trong bất kỳ năm tính thuế từ
thu nhập chịu thuế.

Có khoản lỗ nhiều hơn và ít hơn so với tiền lời đầu tư.

Khoản lỗ có thể được chuyển lên phía trước “carried-
forward” đối với năm tính thuế trong tương lai.


is no tax deduction for a loss.
The expected return changes.
12

Sam không thể đơn giản tháo gỡ chính sách
thuế bằng việc chấp nhận rủi ro nhiều hơn
– hơn là tiền lời kỳ vọng giảm xuống.

Không có thể tiên liệu chắc chắn: vấn đề
ảnh hưởng giới hạn đến bù đắp rủi ro sẽ
ảnh hưởng đến chấp nhận rủi. Đặc điểm
này giới hạn áp dụng mô hình này .
THUẾ VÀ VẤN ĐỀ CHẤP NHẬN RỦI RO
TÍNH PHỨC TẠP TRONG THỰC TẾ
13

Thứ hai, trong thực tế, hệ thống thuế thường là
lũy tiến, đánh thuế suất cao khi thu nhập gia
tăng.

Thắng một ván lớn có thể bị đánh thuế suất cao,
trong khi thua một ván lớn thì thuế suất lại thấp.

Hãy xem lại dòng thứ năm trong
Hình 6.1
Hình 6.1.
THUẾ VÀ VẤN ĐỀ CHẤP NHẬN RỦI RO
THUẾ TÁI PHÂN PHỐI
Hình 6.1
Đánh thu và m c ch p nh n r i ro c a Samế ứ ấ ậ ủ ủ

Một lần nữa, tiền lời và khoản lỗ được
xử lý không cân xứng.
THUẾ VÀ VẤN ĐỀ CHẤP NHẬN RỦI RO
THUẾ TÁI PHÂN PHỐI
16

Minh chứng thực nghiệm về thuế đánh vào vốn
và chấp nhận rủi ro là phân tán.

Phần giống nhau của khuôn khổ này có thể được
ứng dụng vào quyết định đầu tư ở lĩnh vực khác
– đầu tư vào vốn con người thông qua giáo dục .

Đầu tư vốn con người yêu cầu trả trước một
khoản tiền rất lớn với kỳ vọng thu được tỷ suất
sinh lời cao trong tương lai.

Ví dụ, dự báo thu nhập gia tăng 7% cho mỗi năm
đào tạo.
THUẾ VÀ VẤN ĐỀ CHẤP NHẬN RỦI RO
VẬN DỤNG VÀO THỊ TRƯỜNG LAO ĐỘNG
17

Thuế thu nhập ảnh hưởng đến quyết định tích lũy vốn
con người như thế nào?

Sử dụng khuôn khổ Domar and Musgrave, sinh lời
thuần so với đầu tư vốn con người là :

r = W – E – OC

gain).

Một khoản thu nhập vốn là chênh
lệch giữa giá mua và giá bán tài
sản.
20

Thuế xử lý tiền lời vốn khác nhau từ thu nhập tiền
lãi, tùy thuộc vào thời gian phát sinh thu nhập vốn.

Đánh thuế trên số tiền dồn tích: (Taxation on
accrual) là thuế phải nộp tính theo thời gian số tiền
lãi kiếm được của tài sản đó

Bao gồm thu nhập tiền lãi hoặc cổ tức .

Đánh thuế trên số tiền bán được (Taxation on
realization) là số thuế phải nộp trên tiền lời khi tài
sản bán được. Tiền lãi đầu tư bị đánh thuế mỗi năm.
ĐÁNH THUẾ VÀO TIỂN LÃI VỐN
Chính sách thuế đối với lãi vốn
21

Để minh chứng trợ cấp thuế từ việc tạm hoãn nộp thuế
trên tài sản, lưu ý $1 được đầu tư hôm nay dẫn đến một
khoản sinh lời :

Trong đó t là thuế suất, r là tỷ suất sinh lời, T khoản thời gian
đầu tư.
( ) ( )


Không có khả năng để đo lường sự
tồn tích đối với nhiều tài sản, như là
nhà ở.
ĐÁNH THUẾ VÀO TIỂN LÃI VỐN
Chính sách thuế đối với lãi vốn
24

Điểm xuất phát là giá mua tài sản quyết định thu
nhập vốn.

Đối với những tài sản được chuyển sang cho
người thừa kế, điểm cơ bản này được tiến gần
đến giá thị trường cho đến khi qua đời.

Ví dụ, nếu như Betty mua một bức tranh $100,
nắm giữ 55 years và bán nó trước khi cô ta qua
đời $10,000 thì cô ta nợ thuế trên thu nhập là
$9,900.

Nếu như cô ta để bức tranh cho con cô ta, và
chúng bán bức tranh này thì không có nộp thuế
trên tiền thu nhập vốn .
ĐÁNH THUẾ VÀO TIỂN LÃI VỐN
Chính sách thuế đối với lãi vốn
25

Luật thuế truyền thống đề cao loại trừ thuế
đánh vào thu nhập vốn đối với nhà.
