TR NG I H C NGO I TH NGƯỜ ĐẠ Ọ Ạ ƯƠ
KHOA KINH T NGO I TH NGẾ Ạ ƯƠ
**********************
t i:Đề à
PHÁT TRIỂN CHÍNH PHỦ ĐIỆN TỬ Ở MỘT
SỐ NƯỚC
BÀI HỌC KINH NGHIỆM ĐỐI VỚI VIỆT NAM

Giáo viên h ng d nướ ẫ : Th y Nguy n Quang Hi p ầ ễ ệ
Sinh viên th c hi nự ệ : Tr n Th Liênầ ị
L pớ : Anh 5 K38B
HÀ NỘI - 2003
M C L CỤ Ụ

N i dungộ
Tra
ng
L i nói u ờ đầ
1
CH NG IƯƠ : T NG QUAN V CH NH PH I N TỔ Ề Í ỦĐỆ Ử
……………
4
I. MỘT SỐ VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ CHÍNH PHỦ ĐIỆN TỬ …
4
1. Sự ra đời Chính phủ điện
tử……………………………………… .……………
4
2. Khái niệm về Chính phủ điện
tử…………………………………………………
11
3. Sự khác nhau giữa Chính phủ điện tử và Chính phủ truyền

M T S N C V B I H C KINH NGHI M V IỘ Ố ƯỚ À À Ọ Ệ Ớ
VI T NAMỆ …………
22
I. KHÁI QUÁT CHUNG VỀ TÌNH HÌNH VÀ TRIỂN VỌNG PHÁT
TRIỂN CHÍNH PHỦ ĐIỆN TỬ TRÊN THẾ GIỚI…………………
22
1. Tình hình phát triển Chính phủ điện tử trên thế
giới……………………………
22
2. Dự báo triển vọng phát triển Chính phủ điện tử trong tương
lai………………
27
II. PHÁT TRIỂN CHÍNH PHỦ ĐIỆN TỬ Ở MỸ…………………
28
1. Sự ra đời Chính phủ điện tử ở Mỹ
………………………………………………
28
2. Chiến lược phát triển Chính phủ điện tử của Mỹ
……………………………
29
3. Thực trạng Chính phủ điện tử ở Mỹ
……………………………………………
32
III. PHÁT TRIỂN CHÍNH PHỦ ĐIỆN TỬ Ở AUSTRALIA …… 38
1. Sự ra đời Chính phủ điện tử ở
Australia…………………………………………
38
2. Chiến lược phát triển Chính phủ điện tử của
Australia…………………
39

…………………………….
61
2. Nguồn nhân lực cho việc triển khai Chính phủ điện tử
……………………….
66
3. Nhận thức của người dân và khả năng tiếp cận các dịch vụ
điện tử của Chính
phủ………………………………………………………………………
……
67
4. Cơ sở pháp lý
…………………………………………………………………….
67
5. Vấn đề bảo mật thông tin
………………………………………………………
69
6. Hệ thống thanh toán điện
tử………………………………………………………
69
II. MỘT SỐ ỨNG DỤNG BƯỚC ĐẦU CỦA CHÍNH PHỦ ĐIỆN
TỬ Ở VIỆT NAM…………………………………………………… 71
1. Quá trình tin học hoá quản lý hành chính nhà nước
………………………….
71
2. Một số dịch vụ hành chính công qua Website của Chính phủ
………………
80
III. ĐỊNH HƯỚNG VÀ MỘT SỐ KIẾN NGHỊ NHẰM PHÁT TRIỂN
86
CHÍNH PHỦ ĐIỆN TỬ Ở VIỆT NAM……………………

Trong xu th h i nh p qu c t hi n nay, vai trò c a nh n c ng yế ộ ậ ố ế ệ ủ à ướ à
c ng tr nên quan tr ng. Nh n c óng vai trò quy t nh trong vi cà ở ọ à ướ đ ế đị ệ
ho ch nh các chính sách v kinh t , v n hoá, xã h i nh m m c tiêu xâyạ đị ề ế ă ộ ằ ụ
d ng m t xã h i công b ng, v n minh v a n n kinh t phát tri n sánhự ộ ộ ằ ă àđư ề ế ể
ngang v i các c ng qu c kinh t trên th gi i. Nh ng l m th n o cácớ ườ ố ế ế ớ ư à ế à để
ch tr ng chính sách ó n c v i nhân dân m i l v n m Chínhủ ươ đ đế đượ ớ ớ à ấ đề à
ph c n ph i suy tính.ủ ầ ả
Các n c phát tri n trên th gi i ã tìm ra l i gi i cho b i toán, óướ ể ế ớ đ ờ ả à đ
l phát tri n Chính ph i n t . H u h t các n c n y ã nh n th c cà ể ủđệ ử ầ ế ướ à đ ậ ứ đượ
r ng Chính ph i n t mang l i r t nhi u l i ích cho t n c. Trongằ ủ đệ ử ạ ấ ề ợ đấ ướ
t ng lai, n c n o có m t n n Chính ph i n t phát tri n, n c ó sươ ướ à ộ ề ủ đệ ử ể ướ đ ẽ
có l i th h n các n c khác. Không m t n c n o mu n b t t h u so v iợ ế ơ ướ ộ ướ à ố ị ụ ậ ớ
các n c, do ó, phát tri n Chính ph i n t ã tr th nh xu h ng chungướ đ ể ủđệ ửđ ở à ướ
c a các qu c gia trên to n th gi i. ủ ố à ế ớ
Th nh ng, n c ta, khái ni m Chính ph i n t i v i h u h tế ư ở ướ ệ ủđệ ửđố ớ ầ ế
m i ng i l m t khái ni m ho n to n m i m v h t s c l l m. H u nhọ ườ à ộ ệ à à ớ ẻ à ế ứ ạ ẫ ầ ư
ch ng ai bi t Chính ph i n t l gì ch không nói gì n vi c li uẳ ế ủ đệ ử à ứ đế ệ ệ
Chính ph i n t s mang l i l i ích gì cho t n c. Hi n nay có r t ít,ủđệ ử ẽ ạ ợ đấ ướ ệ ấ
n u không nói l không có tác gi trong n c n o c p n v n ế à ả ướ à đề ậ đế ấ đề
Chính ph i n t . Các n c phát tri n trên th gi i ã ra v th c hi nủđệ ử ướ ể ế ớ đ đề à ự ệ
chi n l c Chính ph i n t t nhi u n m tr c, v y m n c ta m i b tế ượ ủđệ ử ừ ề ă ướ ậ à ướ ớ ắ
u tri n khai các án tin h c hoá qu n lý nh n c. Kh i ng ch mđầ ể đề ọ ả à ướ ở độ ậ
nh v y thì n c ta còn r t lâu m i u i k p các n c khác. ư ậ ướ ấ ớ đ ổ ị ướ
Do v y, nghiên c u v Chính ph i n t l v n r t c n thi t iậ ứ ề ủđệ ử à ấ đề ấ ầ ế đố
v i n c ta. Nh n th c c t m quan tr ng c a v n trên, em m nh d nớ ướ ậ ứ đượ ầ ọ ủ ấ đề ạ ạ
l a ch n t i: "ự ọ đề à PH T TRI N CH NH PH I N T M T S N C - B I H CÁ Ể Í ỦĐỆ ỬỞ Ộ Ố ƯỚ À Ọ
KINH NGHI M I V I VI T NAMỆ ĐỐ Ớ Ệ " v i hy v ng ph n n o ó nâng cao nh nớ ọ ầ à đ ậ
th c c a mình v v n n y c ng nh xu t m t s ki n ngh nh mứ ủ ề ấ đề à ũ ư đề ấ ộ ố ế ị ằ
phát tri n Chính ph i n t Vi t Nam.ể ủđệ ửở ệ
2. i t ng, ph m vi nghiên c u c a t iĐố ượ ạ ứ ủ đề à

Vi t namệ
Em xin b y t lòng bi t n chân th nh t i Th y Nguy n Quangà ỏ ế ơ à ớ ầ ễ
Hi p, ng i ã t n tình h ng d n, giúp em ho n th nh khoá lu n n y.ệ ườ đ ậ ướ ẫ đỡ à à ậ à
Em c ng xin chân th nh c m n các th y cô giáo v các b n ã giúp ũ à ả ơ ầ à ạ đ đỡ
em trong vi c thu th p t i li u ho n th nh khoá lu n n y.ệ ậ à ệ để à à ậ à
Do trình còn h n ch v th i gian c ng có h n, khoá lu n n yđộ ạ ế à ờ ũ ạ ậ à
ch c ch n không tránh kh i nh ng thi u sót. Vì v y, em r t mong nh nắ ắ ỏ ữ ế ậ ấ ậ
c s góp ý chân th nh c a các th y cô giáo v các b n.đượ ự à ủ ầ à ạ
Khoá luận tốt nghiệp - Trần Thị Liên, Anh 5 K38B
2
Phát triển Chính phủ điện tử ở một số nước - B i hà ọc kinh nghiệm đối với
Việt nam
H n i, ng y 20/11/2003à ộ à
Sinh viên
Tr n Th Liênầ ị
CHƯƠNG I
TỔNG QUAN VỀ CHÍNH PHỦ ĐIỆN
TỬ
I. MỘT SỐ VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ CHÍNH PHỦ ĐIỆN TỬ
1. Sự ra đời Chính phủ điện tử
Ng y nay ng i ta nói nhi u v Chính ph i n t (e-government).à ườ ề ề ủđ ệ ử
M t khi m Internet v th ng m i i n t ra i, thì s ra i Chính phộ à à ươ ạ đ ệ ử đờ ự đờ ủ
i n t l i u t t y u. Tr c kia, h u h t chính ph các n c ph i gi iđ ệ ử à đề ấ ế ướ ầ ế ủ ướ ả ả
quy t các v n kinh t xã h i theo cách c , t c l ho n to n không có sế ấ đề ế ộ ũ ứ à à à ự
tham gia c a công ngh thông tin v vi n thông. Nh ã th y h u h t cácủ ệ à ễ ưđ ấ ở ầ ế
n c, c c u b máy nh n c bao g m các B nh b Giáo d c, B Y t ,ướ ơ ấ ộ à ướ ồ ộ ư ộ ụ ộ ế
B Giao thông v n t i, B Th ng m i, B Khoa h c v công ngh Trungộ ậ ả ộ ươ ạ ộ ọ à ệ…
bình m i chính ph có kho ng 50 t i 70 b hay c quan khác nhau trungỗ ủ ả ớ ộ ơ ở
ng. M i b nh v y u có các c quan ch c n ng riêng. Vi c phát hi nươ ỗ ộ ư ậ đề ơ ứ ă ệ ệ
m t c quan l m không úng ch c n ng, nhi m v c a mình có th l khóộ ơ à đ ứ ă ệ ụ ủ ể à

có th ch ng h n khi truy c p các thông tin v s d ng các d ch v c aể ủđộ ơ ậ à ử ụ ị ụ ủ
Chính ph c ng góp ph n h n ch hi n t ng l m d ng quy n l c c a cácủ ũ ầ ạ ế ệ ượ ạ ụ ề ự ủ
quan ch c nh n c, b o v quy n l i cá nhân cho công dân v m b oứ à ướ ả ệ ề ợ à đả ả
an to n v b o m t các thông tin quan tr ng c a Chính ph . à à ả ậ ọ ủ ủ
M c dù v n còn s m d oán nh ng nh h ng c a Internet iặ ẫ ớ để ự đ ữ ả ưở ủ đố
v i Chính ph , nh ng có m t i u ch c ch n r ng nh ng ng d ng c aớ ủ ư ộ đề ắ ắ ằ ữ ứ ụ ủ
Internet trong vi c a thông tin v d ch v c a Chính ph t i m i ng i ệ đư à ị ụ ủ ủ ớ ọ ườ ở
m i n i m i lúc t o ra c h i m r ng, c i thi n v nâng cao ch t l ngọ ơ ọ ạ ơ ộ ở ộ ả ệ à ấ ượ
thông tin v d ch v c a Chính ph . L i ích c a vi c áp d ng Internet l ià ị ụ ủ ủ ợ ủ ệ ụ ạ
c ng rõ r ng khi các Chính ph trên kh p th gi i ang t chuy n i sangà à ủ ắ ế ớ đ ự ể đổ
Chính ph i n t . V y lý do c a t t c các h nh ng trên l gì v c sủđ ệ ử ậ ủ ấ ả à độ à à ơ ở
h t ng thông tin óng vai trò gì trong vi c n y?ạ ầ đ ệ à
Khoá luận tốt nghiệp - Trần Thị Liên, Anh 5 K38B
4
Phát triển Chính phủ điện tử ở một số nước - B i hà ọc kinh nghiệm đối với
Việt nam
1.1. Lý do ra đời Chính phủ điện tử
Có 4 lý do chính khi n Chính ph các n c chuy n i sang Chínhế ủ ướ ể đổ
ph i n t :ủđ ệ ử
1.1.1. Ti t ki m chi phí cho c Chính ph v dân chúngế ệ ả ủ à
Trên th gi i h u h t các Chính ph u n m trong tình tr ng ch uế ớ ầ ế ủđề ằ ạ ị
gánh n ng v chi phí. M c dù nhi u n c, kho n thu t thu t ng lênặ ề ặ ở ề ướ ả ừ ế ă
cùng v i t c t ng c a n n kinh t , c bi t l các n c công nghi p,ớ ố độ ă ủ ề ế đặ ệ à ở ướ ệ
các kho n chi tiêu c a Chính ph v n t ng lên m t cách nhanh chóng,ả ủ ủ ẫ ă ộ
nh t l khi dân s v các y u t khác t ng l m cho các kho n chi d nh choấ à ố à ế ố ă à ả à
l ng h u v các kho n tr c p th t nghi p, y t t ng nhanh m i n m.ươ ư à ả ợ ấ ấ ệ ế ă ỗ ă
Nh ng kho n chi nh v y l m cho ngân sách nh n c ng y c ng c n ki t,ữ ả ư ậ à à ướ à à ạ ệ
khi n cho Chính ph ph i v t óc ngh cách gi m chi phí. Chính ph cácế ủ ả ắ ĩ ả ủ
n c th y r ng áp d ng công ngh thông tin v vi n thông v o qu n lýướ ấ ằ ụ ệ à ễ à ả
h nh chính nh n c v cung c p d ch v c a Chính ph v a giúp gi mà à ướ à ấ ị ụ ủ ủ ừ ả

công ty khác. M c dù vi c n y mang l i nhi u l i ích cho ng i tiêu dùngặ ệ à ạ ề ợ ườ
v xã h i, song nó l i l m n y sinh m t v n quan tr ng, ó l khi cácà ộ ạ à ả ộ ấ đề ọ đ à
khách h ng c h ng d ch v ng y c ng t t t khu v c t nhân thì hà đượ ưở ị ụ à à ố ừ ự ư ọ
l i c ng mong i m t d u hi u t ng t t các d ch v c a Chính ph .ạ à đợ ộ ấ ệ ươ ự ừ ị ụ ủ ủ
Tr c ây, khi Chính ph cung c p thông tin v d ch v ph c v ng iướ đ ủ ấ à ị ụ ụ ụ ườ
dân, vi c ph i b ra bao nhiêu chi phí cung c p d ch v ó luôn l v nệ ả ỏ để ấ ị ụ đ à ấ
c xem xét u tiên, sau ó m i n ch t l ng d ch v . N u cđề đượ đầ đ ớ đế ấ ượ ị ụ ế ứ
trong tình tr ng n y thì ch t l ng d ch v do Chính ph cung c p khôngạ à ấ ượ ị ụ ủ ấ
bao gi c nh tranh c v i ch t l ng d ch v c a khu v c t nhân. Vìờ ạ đượ ớ ấ ượ ị ụ ủ ự ư
v y, các công dân c ng c h ng d ch v t t bao nhiêu t khu v c tậ à đượ ưở ị ụ ố ừ ự ư
nhân l i c ng yêu c u b y nhiêu t các d ch v do Chính ph cung c p.ạ à ầ ấ ừ ị ụ ủ ấ
1.1.3. Công ngh thông tin v vi n thông ang c i thi n ch t l ngệ à ễ đ ả ệ ấ ượ
d ch v kh p m i n iị ụở ắ ọ ơ
Ng y nay, v i s phát tri n nh v bão c a khoa h c công ngh ,à ớ ự ể ư ũ ủ ọ ệ
Chính ph c ng nh n th y áp d ng khoa h c công ngh l m t bi n phápủ ũ ậ ấ ụ ọ ệ à ộ ệ
h u hi u c i thi n ch t l ng d ch v . N u m t sinh viên i h c có thữ ệ để ả ệ ấ ượ ị ụ ế ộ đạ ọ ể
ng ký l p cho mình qua m ng t nh hay t ký túc xá thì t i sao Chínhđă ớ ạ ừ à ừ ạ
ph l i không th cho phép công dân c a mình n p thu theo cách t ngủ ạ ể ủ ộ ế ươ
t nh v y? Khi công ngh góp ph n c i thi n ch t l ng d ch v Chínhự ư ậ ệ ầ ả ệ ấ ượ ị ụ
ph theo h ng tích c c c v tính kinh t l n tính k thu t thì Chínhủ ướ ự ả ề ế ẫ ỹ ậ
ph không còn s l a ch n n o khác l ph i i theo chi u h ng chung ó.ủ ự ự ọ à à ả đ ề ướ đ
S d ng công ngh hi n i, tho t tiên các viên ch c Chính ph c n ph iử ụ ệ ệ đạ ạ ứ ủ ầ ả
gi i quy t v i nhi u lo i giao d ch phong phú h n v i công dân v do óả ế ớ ề ạ ị ơ ớ à đ
ph i có ki n th c sâu r ng h n v công ngh . ả ế ứ ộ ơ ề ệ
Các t ch c Chính ph c ng s ch u nhi u nh h ng. Tr c kia,ổ ứ ủ ũ ẽ ị ề ả ưở ướ
n u m t công dân mu n xin gi y phép lái xe, ng ký xe hay mu n n pế ộ ố ấ đă ố ộ
thu , anh ta s ph i n ba c quan nh n c khác nhau. Ch th c hi nế ẽ ả đế ơ à ướ ỉ để ự ệ
m t d ch v r t n gi n m ph i i n r t nhi u n i v th c hi n nhi uộ ị ụ ấ đơ ả à ả đ đế ấ ề ơ à ự ệ ề
th t c r m r . gi i quy t tình tr ng n y, Chính ph c n ph i rút g nủ ụ ườ à Để ả ế ạ à ủ ầ ả ọ
l i b máy h nh chính c a mình. Nh v y thì m t công dân th t nghi pạ ộ à ủ ư ậ ộ ấ ệ

Úc n n m 2001 t t c các d ch v Chính ph s c th cĐế ă ấ ả ị ụ ủ ẽ đượ ự
hi n trên m ng.ệ ạ
Canada n n m 2004 t t c các d ch v Chính ph quan tr ng sĐế ă ấ ả ị ụ ủ ọ ẽ
c cung c p tr c tuy n.đượ ấ ự ế
Ph n lanầ T i n m 2000, a s các bi u m u s c i n hoá.ớ ă đ ố ể ẫ ẽđượ đệ
Pháp N m 2000, t t c chính quy n các c p ph i ph c p truy c pă ấ ả ề ấ ả ổ ậ ậ
d ch v v thông tin Chính ph qua m ng.ị ụ à ủ ạ
Khoá luận tốt nghiệp - Trần Thị Liên, Anh 5 K38B
7
Phát triển Chính phủ điện tử ở một số nước - B i hà ọc kinh nghiệm đối với
Việt nam
cĐứ Ch t ra m t s m c tiêu c p b .ỉ đặ ộ ố ụ ấ ộ
Ailen Cung c p h u h t các lo i d ch v Chính ph qua trên m ngấ ầ ế ạ ị ụ ủ ạ
v o cu i n m 2001.à ố ă
Ý Ch t ra m t s m c tiêu c p b .ỉ đặ ộ ố ụ ấ ộ
Nh t b nậ ả T t c các th t c nh ng ký, xin c p gi y phép v các thấ ả ủ ụ ưđă ấ ấ à ủ
t c khác s c cung c p trên m ng Internet v o n m t iụ ẽ đượ ấ ạ à ă à
chính 2003.
Singapore Th c hi n các d ch v thanh toán i n t v o n m 2001.ự ệ ị ụ đ ệ ử à ă
UK 100% d ch v công s c th c hi n b ng i n v o n mị ụ ẽ đượ ự ệ ằ đệ à ă
2005.
Mỹ Ph c p truy c p d ch v v thông tin Chính ph qua m ngổ ậ ậ ị ụ à ủ ạ
v o n m 2003.à ă
Ngu n: Central Internet Unit (2000)ồ
1.2. Các nhân tố thúc đẩy sự ra đời Chính phủ điện tử
1.2.1. To n c u hoáà ầ
Trong i u ki n to n c u hoá di n ra ng y c ng m nh m nh hi nđề ệ à ầ ễ à à ạ ẽ ư ệ
nay, các qu c gia tr nên g n bó v i nhau v kinh t , v n hoá v xã h i. Số ở ắ ớ ề ế ă à ộ ự
ph thu c l n nhau v v n hoá v xã h i gi a các n c khác nhau l c sụ ộ ẫ ề ă à ộ ữ ướ à ơ ở
cho vi c hình th nh n n v n hoá to n c u. tham gia v o s hình th nhệ à ề ă à ầ Để à ự à

Chính ph c n ph i áp d ng nh ng ti n b khoa h c k thu t c i ti nủ ầ ả ụ ữ ế ộ ọ ỹ ậ để ả ế
ch t l ng d ch v , xây d ng m t c s h t ng qu n lý v b o m t thôngấ ượ ị ụ ự ộ ơ ở ạ ầ ả à ả ậ
tin thì m i có kh n ng áp ng c yêu c u c a công dân v doanhớ ả ă đ ứ đượ ầ ủ à
nghi p. ệ
Qua m t s phân tích trên chúng ta ã hi u ph n n o lý do khi nộ ố ở đ ể ầ à ế
Chính ph i n t l i l m c chung c a Chính ph các n c trên thủ đệ ử ạ à ơ ướ ủ ủ ướ ế
gi i. Tuy nhiên, tr l i câu h i Chính ph i n t l gì thì m i n c l iớ để ả ờ ỏ ủđệ ử à ỗ ướ ạ
có m t khái ni m khác nhau. Vì v y, n nay v n ch a có m t khái ni mộ ệ ậ đế ẫ ư ộ ệ
th ng nh t v Chính ph i n t .ố ấ ề ủđệ ử
2. Khái niệm về Chính phủ điện tử
2.1. Khái niệm
V i m t thu t ng m i nh Chính ph i n t thì khó có th a raớ ộ ậ ữ ớ ư ủđệ ử ểđư
m t khái ni m úng n, rõ r ng v tho mãn t t c các i t ng. Th tộ ệ đ đắ à à ả ấ ả đố ượ ậ
sai l m khi cho r ng ầ ằ Chính ph i n t l m ng máy tính trang b cho cácủđ ệ ử à ạ ị
c quan Chính ph v vi c s d ng m ng n y c a các quan ch c Chínhơ ủ à ệ ử ụ ạ à ủ ứ
ph t c p cao nh t n các chuyên viên th c hi n các công vi c c aủ ừ ấ ấ đế để ự ệ ệ ủ
mình. Chính ph i n t tuy t nhiên không ph i l i n toán hoá các củ đ ệ ử ệ ả à đ ệ ơ
quan Chính ph . i n toán hoá các c quan Chính ph l vi c c n l mủ Đệ ơ ủ à ệ ầ à
trong ti n trình t o d ng t ng b c Chính ph i n t , nh ng ó ch lế ạ ự ừ ướ ủ đ ệ ử ư đ ỉ à
bi n pháp ch không ph i l m c tiêu. Tho t nhìn, Chính ph i n tệ ứ ả à ụ ạ ủ đ ệ ử
gi ng nh vi c áp d ng các ph ng pháp kinh doanh i n t v o các d chố ư ệ ụ ươ đệ ử à ị
v do Chính ph cung c p nh thông tin Chính ph , c p gi y phép láiụ ủ ấ ư ủ ấ ấ
Khoá luận tốt nghiệp - Trần Thị Liên, Anh 5 K38B
9
Phát triển Chính phủ điện tử ở một số nước - B i hà ọc kinh nghiệm đối với
Việt nam
xe Tuy nhiên nhi u tác gi v nhi u nh kinh t h c l i a ra các khái… ề ả à ề à ế ọ ạ đư
ni m khác nhau v Chính ph i n t . ệ ề ủđệ ử
Theo Sally Katzen, phó giám c i u h nh c quan qu n lý ngânđố đề à ơ ả
sách th i t ng th ng B.Clinton thì "ờ ổ ố Chính ph i n t l vi c m i côngủ đệ ử à ệ ọ

Việt nam
Dân ch i n t l vi c các cá nhân v các t ch c có th tham giaủđệ ử à ệ à ổ ứ ể
tr c ti p v o quá trình ra quy t nh c a Chính ph thông qua các ph ngự ế à ế đị ủ ủ ươ
ti n i n t nh m ng World Wide Web. Do ó chúng ta có th k t lu nệ đệ ử ư ạ đ ể ế ậ
r ng m c dù Chính ph i n t v Dân ch i n t không lo i tr l nằ ặ ủ đệ ử à ủ đệ ử ạ ừ ẫ
nhau, nh ng l i khác nhau ch N n dân ch i n t t p trung v o c c uư ạ ở ỗ ề ủđệ ử ậ à ơ ấ
v quá trình th c hi n các ch c n ng c a Chính ph , c bi t l vi c i uà ự ệ ứ ă ủ ủ đặ ệ à ệ đề
h nh xã h i. Trong khi ó, Chính ph i n t l Chính ph t p trung v oà ộ đ ủ đ ệ ử à ủ ậ à
vi c cung c p d ch v i n t t i công chúng. Nói m t cách ng n g n h nệ ấ ị ụ đệ ử ớ ộ ắ ọ ơ
Chính ph i n t c p n vi c cung c p d ch v , còn N n dân chủ đệ ử đề ậ đế ệ ấ ị ụ ề ủ
i n t c p n vi c s tham gia c a dân chúng v o Chính ph .đ ệ ửđề ậ đế ệ ự ủ à ủ
2.2. Ba giai đoạn của Chính phủ điện tử
Chính ph các n c có các chi n l c khác nhau xây d ngủ ướ ế ượ để ự
Chính ph i n t . M t s n c l p ra các k ho ch d i h n trên m i l nhủđệ ử ộ ố ướ ậ ế ạ à ạ ọ ĩ
v c, m t s l i ch t p trung v o m t v i l nh v c khi b t u d án xâyự ộ ố ạ ỉ ậ à ộ à ĩ ự ắ đầ ự
d ng Chính ph i n t . Tuy nhiên, h u h t các n c ang xây d ng th nhự ủđệ ử ầ ế ướ đ ự à
công Chính ph i n t ch n cách chia d án phát tri n Chính ph i n tủđệ ử ọ ự ể ủđ ệ ử
l m 3 giai o n nh . Các giai o n n y không ph thu c l n nhau, t c là đ ạ ỏ đ ạ à ụ ộ ẫ ứ à
không c n ph i giai o n n y ho n th nh thì giai o n kia m i b t u.ầ ả đ ạ à à à đ ạ ớ ắ đầ
2.2.1. Giai o n s d ng công ngh thông tin v vi n thông mđ ạ ử ụ ệ à ễ để ở
r ng truy c p thông tin c a Chính phộ ậ ủ ủ
Chính ph t o ra kh i l ng l n thông tin, h u h t các thông tin n yủ ạ ố ượ ớ ầ ế à
u có ích i v i cá nhân v doanh nghi p. Internet v các công nghđề đố ớ à ệ à ệ
thông tin hi n i khác có th chuy n các thông tin n y nhanh chóng h nệ đạ ể ể à ơ
v tr c ti p t i công dân. Vi c th c hi n giai o n n y r t a d ng v n ià ự ế ớ ệ ự ệ đ ạ à ấ đ ạ ề ộ
dung, do ó m i n c c n d a v o kh n ng c a mình có cách tri nđ ỗ ướ ầ ự à ả ă ủ để ể
khai phù h p. Ch ng h n i v i các n c ang phát tri n, c s t ng ph cợ ẳ ạ đố ớ ướ đ ể ơ ở ầ ụ
v cho vi c phát tri n v tri n khai Chính ph i n t còn kém so v i cácụ ệ ể à ể ủđệ ử ớ
n c công nghi p, nên b t u giai o n n y b ng vi c ph bi n thông tinướ ệ ắ đầ đ ạ à ằ ệ ổ ế
Chính ph trên m ng, t p trung ph bi n các i u l , quy t c, các v n b nủ ạ ậ ổ ế đề ệ ắ ă ả

- Thuy t ph c công chúng tham gia; ế ụ
- S d ng các ph ng ti n truy n thông ph bi n ki n th c vử ụ ươ ệ ề để ổ ế ế ứ ề
Internet.
Khi th c hi n giai o n n y, các Chính ph c n chú ý l p ra nh ngự ệ đ ạ à ủ ầ ậ ữ
di n n gi a Chính ph v công dân. Nh ng di n n nh v y s t o raễ đà ữ ủ à ữ ễ đà ư ậ ẽ ạ
nh ng cu c th o lu n tr c tuy n trong ó m i ng i có th tham gia traoữ ộ ả ậ ự ế đ ọ ườ ể
i ý ki n v nh ng v n chính sách c a chính ph . đổ ế ề ữ ấ đề ủ ủ
2.2.3. Giai o n cung c p r ng rãi các d ch v c a Chính ph quađ ạ ấ ộ ị ụ ủ ủ
m ngạ
Chính ph có th b t u b ng vi c cho phép ng i dân th c hi nủ ể ắ đầ ằ ệ ườ ự ệ
giao d ch qua m ng. Chính ph ch u áp l c t phía khu v c t nhân khiị ạ ủ ị ự ừ ự ư
khu v c n y b t u th c hi n giao d ch kinh doanh trên m ng. Thêm v oự à ắ đầ ự ệ ị ạ à
ó, kh n ng s d ng giao d ch qua m ng l m gi m chi phí, t ng n ngđ ả ă ử ụ ị ạ à ả ă ă
Khoá luận tốt nghiệp - Trần Thị Liên, Anh 5 K38B
12
Phát triển Chính phủ điện tử ở một số nước - B i hà ọc kinh nghiệm đối với
Việt nam
su t c ng l m t nguyên nhân quan tr ng khi n Chính ph ph i suy tính.ấ ũ à ộ ọ ế ủ ả
Tr c kia, các d ch v c a Chính ph nh ng ký h t ch hay ra h n thướ ị ụ ủ ủ ư đă ộ ị ạ ẻ
c n c c ph i m t m t th i gian d i ch i h ng gi g p c các quană ướ ả ấ ộ ờ à ờđợ à ờđể ặ đượ
ch c chính ph có trách nhi m hay th m chí l ph i út lót. B ng cáchứ ủ ệ ậ à ả đ ằ
cung c p d ch v tr c tuy n, ch c n ng i nh hay t i n i l m vi c, tr mấ ị ụ ự ế ỉ ầ ồ ở à ạ ơ à ệ ạ
i n tho i v b t máy vi tính lên n i v o m ng c a Chính ph , b n sđ ệ ạ à ậ để ố à ạ ủ ủ ạ ẽ
nh n c nhi u d ch v do các c quan nh n c có trách nhi m cungậ đượ ề ị ụ ơ à ướ ệ
c p.ấ
Có l ng l c l n nh t trong vi c cung c p các d ch v trên m ng lẽđộ ự ớ ấ ệ ấ ị ụ ạ à
rút g n, tinh gi m b máy nh n c v quá trình th c hi n các th t cđể ọ ả ộ à ướ à ự ệ ủ ụ
h nh chính t ó ti t ki m ti n b c v nâng cao hi u qu trong d i h n.à ừ đ ế ệ ề ạ à ệ ả à ạ
Thêm v o ó, b ng cách t ng hoá các th t c h nh chính c bi t là đ ằ ự độ ủ ụ à đặ ệ à
trong l nh v c thu thu , Chính ph hi v ng s h n ch c hi n t ngĩ ự ế ủ ọ ẽ ạ ế đượ ệ ượ

gi y phép kinh doanh, l m khai sinh cho con mình hay óng thu tr c bấ à đ ế ướ ạ
24/24 gi , 7/7 ng y v b t c âu. Chính ph i n t có th kh c ph cờ à à ở ấ ứ đ ủđệ ử ể ắ ụ
c nh ng h n ch n y c a Chính ph truy n th ng.đượ ữ ạ ế à ủ ủ ề ố
Ngo i ra, s khác bi t ch y u gi a Chính ph i n t v Chínhà ự ệ ủ ế ữ ủ đệ ử à
ph truy n th ng l s khác bi t v t c x lý gi a các th t c h nhủ ề ố à ự ệ ề ố độ ử ữ ủ ụ à
chính c t ng hóa so v i các th t c h nh chính c x lý th công.đượ ự độ ớ ủ ụ à đượ ử ủ
Vi c t ng hoá th t c h nh chính c a Chính ph i n t cho phép xệ ựđộ ủ ụ à ủ ủ đ ệ ử ử
lý các th t c nhanh h n, g n h n, n gi n h n r t nhi u. Không nh ngủ ụ ơ ọ ơ đơ ả ơ ấ ề ữ
th , thông tin c cung c p cho ng i dân còn y , chính xác v dế đượ ấ ườ đầ đủ à ễ
d ng h n, ng i dân c ng m t nhi u chi phí thu th p các thông tinà ơ ườ ũ đỡ ấ ề để ậ
n y. à
Nói tóm l i Chính ph i n t l m t Chính ph hi n i h n nhi uạ ủđệ ử à ộ ủ ệ đạ ơ ề
so v i Chính ph truy n th ng. Chính ph i n t l m c tiêu m các cớ ủ ề ố ủ đệ ử à ụ à ơ
quan Chính ph các c p s ti n d n t ng b c t i v có l không bao giủ ấ ẽ ế ầ ừ ướ ớ à ẽ ờ
có th nói r ng Chính ph i n t ã c xây d ng xong.ể ằ ủđệ ửđ đượ ự
II. CÁC HÌNH THỨC CUNG CẤP DỊCH VỤ CHÍNH TRONG
CHÍNH PHỦ ĐIỆN TỬ
i t ng s d ng d ch v Chính ph bao g m c quan Chính phĐố ượ ử ụ ị ụ ủ ồ ơ ủ
các c p, doanh nghi p, công dân v các nhân viên Chính ph . B n iấ ệ à ủ ố đố
t ng chính trên t ng ng v i 4 hình th c cung c p d ch v chính:ượ ươ ứ ớ ứ ấ ị ụ
1. Hình thức cung cấp dịch vụ từ Chính phủ đến Chính phủ - G2G
(Government to Government)
Nhi u d ch v công dân v các b n báo cáo quan tr ng r t c n sề ị ụ à ả ọ ấ ầ ự
liên k t gi a chính quy n các c p. M c ích c a hính th c cung c p d chế ữ ề ấ ụ đ ủ ứ ấ ị
v t Chính ph n Chính ph (G2G) n y l t o l p v c ng c m iụ ừ ủ đế ủ à à để ạ ậ à ủ ố ố
quan h gi a chính quy n các c p v i nhau. Nh ng m i quan h m i n yệ ữ ề ấ ớ ữ ố ệ ớ à
s thúc y s liên k t gi a các c quan trong n i b Chính ph nh m m cẽ đẩ ự ế ữ ơ ộ ộ ủ ằ ụ
ích cung c p các d ch v ph c v dân chúng ng y c ng t t h n. đ ấ ị ụ ụ ụ à à ố ơ
Khoá luận tốt nghiệp - Trần Thị Liên, Anh 5 K38B
14

lên gi i doanh nghi p, c bi t l các doanh nghi p nh . Các công ty giớ ệ đặ ệ à ệ ỏ ờ
ây có th ho n th nh các yêu c u c a Chính ph trên m ng, tìm ki mđ ể à à ầ ủ ủ ạ ế
các ch ng trình h tr doanh nghi p, th c hi n các giao d ch ho c n pươ ỗ ợ ệ ự ệ ị ặ ộ
thu ngay trên m ng. Chính ph i n t có th khi n cho các cá nhân truyế ạ ủđệ ử ể ế
c p thông tin v d ch v liên quan n mình qua m t c a duy nh t. Cácậ à ị ụ đế ộ ử ấ
Khoá luận tốt nghiệp - Trần Thị Liên, Anh 5 K38B
15
Phát triển Chính phủ điện tử ở một số nước - B i hà ọc kinh nghiệm đối với
Việt nam
thông tin c cung c p c a Chính ph i n t luôn m b o áp ng m iđượ ấ ủ ủđệ ử đả ả đ ứ ọ
nhu c u c a t ng cá nhân riêng l . ầ ủ ừ ẻ
Nói chung, Chính ph i n t mang l i r t nhi u l i ích cho cáủ đệ ử ạ ấ ề ợ
nhân c ng nh các doanh nghi p, c th bao g m các l i ích sau:ũ ư ệ ụ ể ồ ợ
 Cung c p y thông tin cho m i i t ng;ấ đầ đủ ọ đố ượ
 n gi n hoá các th t c h nh chính;Đơ ả ủ ụ à
 m b o vi c x lý các th t c h nh chính m t các công khai,Đả ả ệ ử ủ ụ à ộ
công b ng, tin c y, n nh v k p th i;ằ ậ ổ đị à ị ờ
 Ti t ki m th i gian v ti n b c;ế ệ ờ à ề ạ
 T ng tính thu n ti n khi s d ng các d ch v c a Chính ph ;ă ậ ệ ử ụ ị ụ ủ ủ
 …
2. Lợi ích trong quản lý hành chính nhà nước
Chính ph i n t góp ph n l m trong sáng b máy nh n c, h nủ đệ ử ầ à ộ à ướ ạ
ch v lo i tr hi n t ng tham nh ng. B ng d i ây th hi n các lo iế à ạ ừ ệ ượ ũ ả ướ đ ể ệ ạ
thông tin có th t c tính minh b ch thông qua Chính ph i n t ,ể đạ đượ ạ ủ đệ ử
l m n n lòng các quan ch c quan liêu tham nh ng trong Chính ph .à ả ứ ũ ủ
Khoá luận tốt nghiệp - Trần Thị Liên, Anh 5 K38B
16
Phát triển Chính phủ điện tử ở một số nước - B i hà ọc kinh nghiệm đối với
Việt nam
Lo i thông tinạ L i íchợ Ví dụ

của chính phủ
Bhoomi, Các báo cáo
nh t tr c tuy n à đấ ự ế ở
Karnataka, n Ấ độ
Các quy t nh c aế đị ủ
chính ph nh c pủ ư ấ
phép, c p gi y thôngấ ấ
h nh cho h ng hoáà à …
Theo dõi các hành
động đút lót, hối lộ,
mua chuộc
H i quan tr c tuy n,ả ự ế
OPEN Seoul, H nở à
qu cố
OPEN: Online Procedures Enhancement for Civil Applications
Nguồn: "Administrative Corruption: How Does E-Government Help?",
Professor Subhash Bhatnagar, Indian Institute of Management,
Ahmedabad, India.
Khoá luận tốt nghiệp - Trần Thị Liên, Anh 5 K38B
17
Phát triển Chính phủ điện tử ở một số nước - B i hà ọc kinh nghiệm đối với
Việt nam
Ngo i ra, b máy nh n c có th c tinh gi m nh áp d ng côngà ộ à ướ ểđượ ả ờ ụ
ngh thông tin, giúp ti t ki m ngân sách d nh cho chi phí qu n lý, ti tệ ế ệ à ả ế
ki m th i gian v nâng cao hi u qu trong các ho t ng c a các c quanệ ờ à ệ ả ạ độ ủ ơ
Chính ph .ủ
3. Tạo mối quan hệ hợp tác giữa chính phủ với chính phủ, giữa chính
phủ với doanh nghiệp và giữa chính phủ với công dân
T ng t nh th ng m i i n t cho phép các nghi p giao th ngươ ự ư ươ ạ đ ệ ử ệ ươ
v i nhau m t cách có hi u qu h n (B2B) v t o i u ki n cho khách h ngớ ộ ệ ả ơ à ạ đề ệ à

cáo c h u h t các qu c gia s d ng trong quá trình phát tri n Chínhđượ ầ ế ố ử ụ ể
ph i n t . Nh ng d li u phân tích c l y t 2166 trang Web c aủ đệ ử ữ ữ ệ đượ ấ ừ ủ
Chính ph 198 qu c gia khác nhau cho th y:ủở ố ấ
- 16% Website c a Chính ph ã th c hi n cung c p d ch v trênủ ủ đ ự ệ ấ ị ụ
m ng, t ng 12% so v i n m 2002.ạ ă ớ ă
- 89% Website cung c p các n ph m v 73% Website cho phép k tấ ấ ẩ à ế
n i v i các c s d li u khác.ố ớ ơ ở ữ ệ
- 75% Website c a Chính ph s d ng ti ng Anh.ủ ủ ử ụ ế
- 51% Website a ngôn ng , t c l s d ng t hai n ba ngôn ng .đ ữ ứ à ử ụ ừ đế ữ
Các qu c gia trên th gi i có t c phát tri n Chính ph i n tố ế ớ ố độ ể ủ đệ ử
khác nhau ph thu c v o t ng khu v c. Cao nh t v n l các n c B c M ,ụ ộ à ừ ự ấ ẫ à ướ ắ ỹ
sau ó n Châu Á, Tây Âu, các qu c gia thu c Thái Bình D ng, Trungđ đế ố ộ ươ
ông, ông Âu, Nga v Trung Á, Nam M , Trung M v cu i cùng l ChâuĐ Đ à ỹ ỹ à ố à
Phi.
B ng: T l các qu c gia th c hi n Chính ph i n t gi a các khuả ỷ ệ ố ự ệ ủ đệ ử ữ
v c trên th gi i ( n v %)ự ế ớ Đơ ị
Khoá luận tốt nghiệp - Trần Thị Liên, Anh 5 K38B
19