Câu 3: Mối quan hệ qua lại giữa đầu tư với tăng trưởng và phát
triển kinh tế
I. TÁC ĐỘNG CỦA ĐẦU TƯ ĐẾN TĂNG TRƯỞNG VÀ PHÁT
TRIỂN KINH TẾ
1. Đầu tư phát triển tác động đến tổng cung và tổng cầu của nền
kinh tế.
- Tác động đến tổng cầu:
Để tạo ra sản phẩm cho xã hội, trước hết cần đầu tư. Đầu tư là một yếu
tố chiếm tỷ trọng lớn trong tổng cầu của toàn bộ nền kinh tế. Theo số liệu
của Ngân hàng thế giới, đầu tư thường chiếm từ 24-28% trong cơ cấu tổng
cầu của tất cả các nước trên thế giới. Đối với tổng cầu, tác động của đầu tư
thể hiện rõ trong ngắn hạn. Xét theo mô hình kinh tế vĩ mô, đầu tư là bộ
phận chiếm tỷ trọng lớn trong tổng cầu. Khi tổng cung chưa kịp thay đổi,
gia tăng đầu tư I làm cho tổng cầu AD tăng (nếu các yếu tố khác không
đổi).
AD = C + I + G + X – M
Trong đó : C : Tiêu dùng, I: Đầu tư, G: Tiêu dùng của chính phủ, X:
xuất khẩu, M: Nhập khẩu
Xét theo đồ thị 1, đường cầu D dịch chuyển sang D’, kéo theo sản
lượng cân bằng tăng theo, từ Q
0
sang Q
1
và giá cả các yếu tố đầu vào của
đầu tư tăng từ P
0
lên P
1
. Điểm cân bằng dịch chuyển từ E
0
đến E

Mối quan hệ giữa đầu tư với tổng cung và tổng cầu của nền kinh tế là
mối quan hệ biện chứng, nhân quả, có ý nghĩa quan trọng cả về lý luận và
thực tiễn. Đây là cơ sở lý luận để giải thích chính sách kích cầu đầu tư và
tiêu dùng ở nước ta trong thời kỳ nền kinh tế tăng trưởng chậm.
2. Đầu tư tác động đến tốc độ tăng trưởng kinh tế
Biểu hiện tập trung của mối quan hệ giữa đầu tư phát triển với tăng
trưởng kinh tế thể hiện ở công thức tính hệ số ICOR
Hệ số ICOR (tỷ số gia tăng của vốn so với sản lượng) là tỷ số giữa
quy mô đầu tư tăng thêm với mức gia tăng sản lượng, hay là suất đầu tư
cần thiết để tạo ra một đơn vị sản lượng (GDP) tăng thêm.
Về phương pháp, ICOR được tính như sau:
ICOR = Vốn đầu tư tăng thêm/ GDP tăng thêm
= Đầu tư trong kỳ/ GDP tăng thêm
Chia cả tử và mẫu số cho GDP, ta có công thức sau:
ICOR = (Tỷ lệ vốn đầu tư /GDP) / tốc độ tăng trưởng kinh tế
Từ công thức trên, ta thấy: Nếu ICOR không đổi, mức tăng GDP hoàn
toàn phụ thuộc vào vốn đầu tư. Theo một số nghiên cứu của các nhà kinh
tế, muốn giữ tốc độ tăng trưởng khá cao và ổn định thì tỷ lệ đầu tư phải
chiếm khoảng trên 25% so với GDP, tuỳ thuộc vào ICOR của các nước.
Hệ số ICOR của nền kinh tế cao hay thấp chịu ảnh hưởng của nhiều
nhân tố:
Thứ nhất, do thay đổi cơ cấu đầu tư ngành. Cơ cấu đầu tư ngành thay
đổi ảnh hưởng đến hệ số ICOR từng ngành, do đó, tác động đến hệ số
ICOR chung.
Nếu gọi ICOR
i
là hệ số ICOR của ngành i, α
i
là tỷ trọng của ngành i
trong GDP, g

hoặc dự báo quy mô vốn đầu tư cần thiết để đạt một tốc độ tăng trưởng
kinh tế nhất định trong tương lai.
Ví dụ: Giả định trong thời kì 2001 – 2005, tốc độ tăng trưởng kinh tế
VN bình quân năm là 7.5%/ năm, tỷ lệ vốn đầu tư xã hội trên GDP là
33.5% thì ICOR là 4,5. Nếu thời kì 2006-2010, hệ số ICOR không có gì
biến động lớn và mục tiêu đặt ra cho tăng trưởng kinh tế là 8.5%/năm thì
cần phải huy động được một lượng vốn đầu tư đạt 38% GDP. Đây là cách
dự báo đơn giản. Để kết quả dự báo tổng nhu cầu vốn đầu tư xã hội đạt độ
chính xác cao cần sử dụng hệ số ICOR và GDP (hoặc VA- giá trị gia tăng)
riêng cho từng ngành. Kết quả dự báo là cơ sở quan trọng để xây dựng các
chính sách kinh tế, xã hội và lập các kế hoạch liên quan.
- Trong những trường hợp nhất định, hệ số ICOR được xem là một
trong những chỉ tiêu phản ánh hiệu quả đầu tư. ICOR giảm cho thấy: để tạo
ra một đơn vị GDP tăng thêm, nền kinh tế chỉ phải bỏ ra một số lượng vốn
đầu tư ít hơn, nếu các điều kiện khác ít thay đổi.
Nhược điểm
- Hệ số ICOR mới chỉ phản ánh ảnh hưởng của yếu tố vốn đầu tư mà
chưa tính đến ảnh hưởng của các yếu tố sản xuất khác trong việc tạo ra
GDP tăng thêm.
- ICOR cũng bỏ qua sự tác động của các ngoại ứng như điều kiện tự
nhiên, xã hội, cơ chế chính sách
- Hệ số ICOR không tính đến yếu tố độ trễ thời gian của kết quả và chi
phí, vấn đề tái đầu tư
3. Đầu tư tác động đến chất lượng tăng trưởng kinh tế
Đầu tư có ảnh hưởng quan trọng không chỉ đến tốc độ tăng trưởng cao
hay thấp mà còn đến chất lượng tăng trưởng kinh tế. Trên góc độ phân tích
đa nhân tố, vai trò của đầu tư đối với TTKT thường được phân tích theo
biểu thức sau:
g = Di + Dl + TFP
Trong đó : g : tốc độ tăng trưởng kinh tế

dịch chuyển cơ cấu kinh tế ngành. Đối với cơ cấu lãnh thổ, đầu tư có tác
dụng giải quyết những mất mát cân đối về phát triển giữa các vũng lãnh
thổ, đưa những vùng kém phát triển thoát khỏi tình trạng đói nghèo, phát
huy tối đa những lợi thế so sánh về tài nguyên, địa thế, kinh tế, chính trị…
của những vùng có khả năng phát triển nhanh hơn, làm bàn đạp thúc đẩy
những vùng khác cùng phát triển.
b. Tác động của ĐTPT đến KH&CN
Đầu tư là một nhân tố quan trọng ảnh hưởng đến quyết định đổi mới
và phát triển khoa học, công nghệ của một doanh nghiệp và quốc gia. Công
nghệ bao gồm các yếu tố cơ bản: phần cứng (máy móc thiết bị), phần mềm
(các văn bản, tài liệu. các bí quyết…), các yếu tố con người (các kỹ năng
quản lý, kinh nghiệm), yếu tố tổ chức… Muốn có công nghệ cần phải đầu
tư vào các yếu tố cấu thành.
Trong mỗi thời kỳ các nước có bước đi khác nhau để đầu tư phát triển
công nghệ. Ban đầu sử dụng các lọai công nghệ sử dụng nhiều lao động và
nguyên liệu sau đó giảm dần thông qua việc tăng dần hàm lượng đầu tư vào
công nghệ. Đến giai đoạn phát triển, xu hướng đầu tư mạnh vốn thiết bị và
gia tăng hàm lượng tri thức chiếm ưu thế tuyệt đối. Tuy nhiên quá trình
chuyển từ giai đoạn một sang giai đoạn ba là quá trình chuyển từ đầu tư ít
sang đầu tư lớn, thay đổi cơ cấu đầu tư. Không có vốn đầu tư đủ lớn sẽ
không đảm bảo sự thành công của quá trình chuyển đổi và sự phát triển của
khoa học công nghệ.
Công nghệ là do doanh nghiệp nhập khẩu từ bên ngoài hoặc do tự
nghiên cứu và ứng dụng. Công nghệ được nhập khẩu qua nhiều đường như
mua thiết bị, linh kiện rồi lắp đặt, mua bằng chế, thực hiện liên doanh…
Công nghệ do tự nghiên cứu và triển khai được thực hiện qua nhiều giai
đoạn và từ nghiên cứu đến thí nghiệm sản xuất thử sản xuất thường mất
nhiều thời gian rủi ro cao. Dù vậy nhập hay tự nghiên cứu để có công nghệ
đều đòi lượng vốn đầu tư lớn. mỗi doanh nghiệp, mỗi nước khác nhau cần
có bước đi phù hợp để lựa chọn công nghệ thích hợp. Trên cơ sở đó đầu tư

1. Tăng trưởng&phát triển kinh tế góp phần cải thiện môi trường
đầu tư
Môi trường đầu tư phải được hệ thống pháp luật và chính sách của nhà
nước đảm bảo. Hệ thống pháp luật trước hết là luật đầu tư công bằng, hợp
lý và được đảm bảo thực thi trong thực tiễn đối với mọi thành phần kinh tế.
tạo dựng một nền kinh tế thị trường, với những quy luật vốn có phát huy
tác dụng tích cực của cơ chế thj trường. nhờ đó các nguồn vốn đầu tư được
huy động, phân bổ sử dụng có hiệu quả. Vấn đề này trực tiếp liên quan đến
việc hình thành đồng bộ các yếu tố thị trường (trong đó có thị trường tài
chính), đến quá trình chuyển đổi cơ chế quản lý nền kinh tế, đến việc hoàn
thiện hệ thống chính sách và khuôn khổ pháp lý đảm bảo cho hoạt động
nền kinh tế.
2. Tăng trưởng và phát triển kinh tế làm tăng tỷ lệ tích luỹ, cung cấp
thêm vốn cho đầu tư:
Vấn đề tăng trưởng ở đây được nhìn nhận như một yếu tố tạo sự hấp
dẫn ngày càng lớn đối với vốn đầu tư cả trong nước và nước ngoài. Vấn đề
này liên quan đến một nguyên tắc mang tính chủ đạo trong việc thu hút vốn
đầu tư: Vốn được sử dụng càng hiệu quả thì khả năng thu hút vốn càng lớn.
Thực chất của mối quan hệ này nằm trong mối quan hệ nhân quả của các sự
vật. Thứ nhất với năng lực tăng trưởng được đảm bảo, năng lực tích lũy của
nền kinh tế có khả năng gia tăng. Khi đó quy mô nguồn vốn trong nước có
thể huy động sẽ được cải thiện. Thứ hai triển vọng tăng trưởng và phát triển
càng cao cũng là tín hiệu tốt thu hút các nguồn vốn đầu tư nước ngoài. Từ
đó dẫn đến tích lũy được nhiều vốn cung cấp cho hoạt động đầu tư.
3. Tăng trưởng kinh tế góp phần xây dựng cơ sở hạ tầng kỹ thuật, năng
lực công nghệ, tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động đầu tư phát triển
Trong mô hình tiến bộ công nghệ của Solow: Tiến bộ công nghệ ở đây
được hiểu là bất kỳ biện pháp nào cho phép tạo ra nhiều sản lượng hơn.
Nên có thể thấy ở đây phát triển sẽ làm cho khoa học phát triển.
Chính phủ sẽ có các chính sách nhằm khuyến khích tiến bộ công nghệ