Cây mướp
vừa là rau ăn
lại là vị thuốc
Mướp là một loại rau quả dùng phổ biến
trong nhân dân, được chế biến thành nhiều
món ăn ngon, thanh mát trong mùa hè. Bên
cạnh đó, mướp còn là một vị thuốc chữa
được nhiều bệnh.
Cây mướp thuộc loại dây leo, thân có nhiều tua cuốn bò lan
trên giàn, hoa màu vàng, trái thuôn dài có màu xanh nhạt,
chứa nhiều dưỡng chất, vị ngọt, tính bình, có mùi thơm nhẹ.
Mướp có hai loại: mướp trâu là loại quả to, màu xanh đậm;
mướp hương quả nhỏ, màu xanh nhạt và có mùi thơm ngát.
Cả hai loại đều dùng làm thực phẩm và làm thuốc.
Phân tích thành phần dinh dưỡng, trong 100g mướp có chứa
95g nước, 0,9g protit, 0,1g lipit, 3g ghucit, 0,5gr xeluloza,
28mg sắt, 160mcg betacaroen, vitamin B, C Mướp giàu
sinh tố, khoáng vi lượng, chất nhớt và chất xơ rất tốt cho cơ
thể.
Mướp được dùng chữa bệnh như sau:
Món ăn lợi sữa: Mướp tươi 1 quả, muối ăn 10g. Mướp gọt
vỏ, rửa sạch, cắt miếng cho vào nồi, thêm 1 lít nước, cho
muối vào đun sôi, cho sản phụ uống đến khi sữa ra nhiều.
Hoặc dùng móng giò lợn nấu mướp để ăn với cơm hàng
ngày. Công dụng: kích thích tiêu hóa, tăng cường tuần hoàn
máu và lưu thông tuyến sữa.
Giảm đau do viêm họng: Lá mướp hương 2 - 3 lá, rửa sạch,
giã nhỏ với ít muối, thêm nước, gạn uống làm một lần, làm
vài lần trong 2 - 3 ngày.
Giảm ho, tan đờm do viêm khí phế quản: Quả mướp tươi để
cả vỏ rửa sạch, giã nát, vắt lấy 40ml nước, hòa trộn với 10ml
chống ôxy hóa mạnh mẽ, ức chế sự hình thành melanin, làm
chậm tiến trình lão hóa và giảm mụn hiệu quả.
Da đẹp nhờ mướp
Mặt nạ dưỡng da: ép 1 trái mướp sau đó cho thêm sữa tươi
lạnh và mật ong, trộn đều thành dạng lỏng sệt, thoa lên mặt
và cổ từ 15 - 20 phút rồi rửa sạch.
Cách thứ hai là nước ép trái mướp (nửa quả) trộn cùng với
nước cốt chanh (nửa quả), thêm vào sữa tươi, đắp lên mặt 10
- 15 phút và rửa sạch bằng nước. Những loại mặt nạ này giúp
tăng độ đàn hồi cho da, làm da căng bóng, hồng hào.
Giảm nếp nhăn: quả, lá, dây mướp đều có tác dụng chống
nhăn da. Lấy quả mướp, hoặc lá hoặc dây mướp thật non, giã
nát rồi vắt lấy nước. Nước mướp này bôi mặt ngày vài lần,
không những có thể giữ cho da đẹp mà còn giúp trị các bệnh
như da tàn nhang, viêm lỗ chân lông, da đỏ và sần. Cách lấy
nhựa mướp: dùng kéo cắt ngang dây mướp có quả cách mặt
đất chừng 50cm để phần dây mướp cắm vào một bình thủy
tinh sạch hứng nhựa mướp, dùng vải sợi nhỏ lọc lại cho
sạch, đậy thật kín, để ngoài trời 1 đêm sau đó cho vào tủ lạnh
dùng dần. Khi sử dụng cho vào nước mướp một giọt dầu
thơm, một chút rượu trắng (rượu gạo) và một chút axít boric
(mua ở hiệu thuốc). Bôi hàng ngày vào buổi tối, để 30 phút
sau đó rửa mặt sạch giúp nhuận hoạt da, sát khuẩn và tiêu
độc.
Làm trắng da: lấy 1 quả mướp tươi (mướp hương là tốt
nhất), chọn quả nào nhỏ, đặc ruột, ít hạt. Gọt vỏ, xay nhuyễn
rồi đắp trực tiếp lên mặt. Nếu muốn tăng độ kết dính có thể
thêm ít bột yến mạch. Để trong vòng 15 - 20 phút, sau đó rửa
lại với nước ấm. Dùng 1 - 2 lần/tuần để cung cấp độ ẩm và
làm trắng da tự nhiên. Không nên đắp quá nhiều có thể gây
dụng cho những người tiểu đường, tăng huyết áp, tim mạch.
Bài 2: mướp đắng 100g, nấm hương 150g, đậu ván trắng
200g. Trước tiên, cho đậu ván trắng vào nấu, khi chín, cho
nấm và mướp vào nấu tiếp, nêm gia vị vừa ăn. Bài thuốc có
tác dụng thanh nhiệt, giải độc, hạ đường huyết. Thích dụng
cho những người tiểu đường, ăn uống không ngon miệng,
gầy sút, ăn uống khó hấp thu, thường xuyên sống phân. Bài
thuốc có thể ăn thường xuyên hằng ngày với cơm hoặc có
thể nấu cháo ăn hằng ngày thay cơm. Loại cháo này có thể
dùng thay cơm đối với bệnh nhân tiểu đường.
Bài 3: mướp đắng 150g, đậu phụ 200g, nấm hương 200g.
Tất cả đem hầm chín, nêm gia vị vừa ăn. Thích dụng cho
người rối loạn chuyển hóa, tiểu đường, mỡ máu, tăng huyết
áp, mẩn ngứa, mày đay. Bài thuốc có thể ăn hằng ngày, rất
thích hợp với người ăn kiêng, ăn chay.
Bài 4: mướp đắng 100g, nấu nấm hương 200g, mộc nhĩ
150g, thịt nạc lợn 200g. Tất cả đem nấu thành canh, ăn 2-4
bữa trong tuần có tác dụng bổ dưỡng ngũ tạng, kiện tỳ, tăng
cường chuyển hóa. Thích dụng cho người tiểu đường, rối
loạn chuyển hóa lipit máu, tăng huyết áp, thiếu máu, hạ
cholesterol.
Bài 5: mướp đắng 150g, hoài sơn 10g, ý dĩ 15g, nấm hương
100g, thịt chân giò 200g. Tất cả đem hầm ăn cùng cơm 2 - 3
lần/tuần. Bài thuốc có tác dụng kiện tỳ, ích khí, cường não
tủy, dưỡng huyết, sinh tân dịch. Thích dụng cho người tiểu
đường, rối loạn chuyển hóa, thiếu máu, thiếu sữa, suy nhược
cơ thể.
Bài 6: mướp đắng 100g, nấm hương 150g, mộc nhĩ đen
100g, thịt gà 150g. Tất cả cho vào nồi, đổ một lượng nước
vừa đủ, hầm nhừ bằng lửa nhỏ, chế thêm gia vị, ăn nóng. Bài