LOGO
MÔN HỌC:
TÀI CHÍNH
QUỐC TẾ
LOGO
Chương
3 :
c
á
n
cân
thanh
to
á
n
(The Balance of Payment – BOP)
Một số khái niệm
1
Kết cấu cán cân thanh toán
2
Nguyên tắc bút toán kép BOP
3
4
5
Thặng dư và thâm hụt BOP
4
LOGO
Ví dụ cán cân thanh toán (Triệu USD)
-7010
Chuyển giao vãng lai
-20

-580580
Tổng thu (+), chi (-)
-85
NHTW mua ngoại hối
100
NHTW bán ngoại hối
15
Cán cân bù đắp chính thức
OFB
-15
Cán cân tổng thể
OB
0
Lỗi và sai sót- OM
OM
-35
Cán cân vốn ngắn hạn
-55
Vốn ngắn hạn chảy ra
K
S
20
Vốn ngắn hạn chảy vào
2090
Cán cân vốn dài hạn
K
-50
Vốn dài hạn chảy ra
K
L

(Cán cân vãng lai)
Tổng hợp
khoản thu
và chi XNK
hàng hoá
Cán cân
thương mại
Tổng hợp
khoản thu
và chi XNK
dịch vụ
-Các khoản
thu và chi cho
người lao động
-Lãi và khoản
thanh toán
từ đầu tư
-Viện trợ
-Quà tặng
-Hiện vật
cho mục
đích tiêu dùng
Cán cân
dịch vụ
Cán cân
thu nhập
CC chuyển
giao VL một
chiều
CA = TB + S

-Tín dụng
ngắn hạn
-Kinh doanh
ngoại hối
-Vốn đầu cơ
-Các khoản
viện trợ kg
hoàn lại
-Khoản xoá
nợ
Cán cân vốn
ngắn hạn(K
S
)
Chuyển giao
vốn một
chiều
K =K
L
+ K
S
+ K
TR
LOGO
Kết cấu cán cân bộ phận
 Cán cân cơ bản (Basic Balance – BB)
 -Cán cân cơ bản = Cán cân vãng lai +
Cán cân vốn dài hạn
 Hay: BB = CA + K
L

LROFB
Cỏn cõn tng th + cỏn cõn bự p chớnh thc = 0
Hay: Cỏn cõn vóng lai + Cỏn cõn vn + Nhm ln sai
Sai sút + Cỏn cõn bự p chớnh thc = 0
Hay: CA + K + OM + OFB = 0
LOGO
3. Nguyên tắc bút toán kép của BP
“ Mỗi một giao dịch giữa người cư trú và không cư
trú điều được ghi hai bút toán có giá trị tuyệt đối
bằng nhau như ngược dấu”
Ví dụ: doanh nghiệp VN xuất khẩu sang Mỹ trị giá
100 triệu USD và nhập khẩu máy tính từ Mỹ cũng
trị giá 100 triệu USD.
BOP của Việt Nam BOP của Mỹ
Tài khoản vãng lai (tr. USD)
-XK gạo: + 100 tr. - NK gạo: -100
-NK máy tính: - 100 triệu - XK máy: +100
LOGO
3. Nguyên tắc bút toán kép của BP
Các giao dịch
làm phát sinh
khoản thu (+)
Xuất khẩu hàng hoá
Xuất khẩu dịch vụ
Thu từ thu nhập
Thu từ chuyển giao VL
Giảm tài sản có
Tăng tài sản nợ
Giảm dự trữ quốc gia
Giảm tiền gởi

Tăng tài sản có ( tăng số dư
tiền gửi nước ngồi): -100
BOP của Mỹ
Nhập khẩu gạo : -100
Tăng tài sản nợ ( tăng số dư
tiền gửi từ nước ngồi): +100
LOGO
3. Ngun tắc bút tốn kép
 Các ví dụ:
 Ví dụ 2: Chính phủ Mỹ tặng cho chính
phủ Việt Nam 100 tr. USD bằng cách ghi
có vào tài khoản của Bộ tài chính
Việt Nam ở tại Mỹ
BOP của Việt Nam
Tài khoản vãng lai (tr. USD)
Thu chuyển giao một chiều +100
Tài khoản vốn:
Tăng tài sản có ( tăng số dư
tiền gửi nước ngồi): -100
BOP của Mỹ
Chi chuyển giao 1 chiều: -100
Tăng tài sản nợ ( tăng số dư
tiền gửi nước ngồi: +100
LOGO
4. Thặng dư và thâm hụt BOP
 Khái niệm:
 - “ BOP luôn ở trạng thái cân bằng”
 -“ Thâm hụt hay thặng dư BOP là thâm
hụt hay thặng dư của một hay một
nhóm các cán cân bộ phận nhất đònh

BOP
(ý nghĩa kinh tế của cán cân chính)
 Thặng dư và thâm hụt cán cân thương
mại
 TB = X – M
 - Cán cân thương mại thặng dư khi: X-M>0
 - Cán cân thương mại thâm hụt khi: X-
M<0
 Cán cân thương mại là bộ phận chính
của CA
 Cán cân thương mại phản ảnh kòp
thời nhất xu hướng vận động của cán
cân vãng lai
LOGO
4.
Th
ặ
ng
dư
v
à
thâm
h
ụ
t
BOP
(ý nghĩa kinh tế của cán cân chính)
 Thặng dư và thâm hụt cán cân vãng lai:
 CA = X – M + S
E

h
ụ
t
BOP
(ý nghĩa kinh tế của cán cân chính)
 Thặng dư và thâm hụt cán cân vãng
lai (tt):
 -Cán cân vãng lai cân bằng khi:
 X - M + S
E
+ I
C
+ T
R
= 0
 Tổng thu bằng tổng chi giữa người cư
trú và kg cư trú.
 Do: BOP = X-M+S
E
+I
C
+T
R
+K
L
+K
S
+
R


(ý nghĩa kinh tế của cán cân chính)
 Thặng dư và thâm hụt cán cân vãng
lai (tt):
 a/ Trong dài hạn:
 -Dự trữ ngoại hối của NHTW là kg đổi,
tức:
a.1 Khả năng 1: K
L
< 0 ; và K
S
> 0
0


R
Nguồn vốn ngắn chảy vào và được cân bằng
với nguồn vốn dài hạn chảy ra khơng tốt với
nền kinh tế
a.2 Khả năng 2: K
L
> 0 ; và K
S
< 0
Nguồn vốn chảy vào càng lớn và được cân bằng
bởi luồng vốn ngắn hạn chảy ra  tốt cho nền
kinh tế
LOGO
4.
Th
ặ

bán ngoại tệ để bảo vệ tỉ giá khơng cho giảm giá
0;0



S
KR
0;0 
S
KR
b.2 Khả năng 2:
Nguồn vốn ngắn hạn chảy vào tăng dự trữ ngoại
hối
LOGO
4.
Th
ặ
ng
dư
v
à
thâm
h
ụ
t
BOP
(ý nghĩa kinh tế của cán cân chính)
 Thặng dư và thâm hụt cán cân cơ
bản:
)( RKKCABB

E
+ I
C
+ T
R
+ K
L
+ K
S
)
BO = - OFB
- Nếu OB thặng dư, nó cho biết số tiền
có sẵn của một quốc gia có thể sử
dụng để tăng dự trữ ngoại hối
- Nếu OB thâm hụt, nó cho biết số tiền
quốc gia phải hoàn trả bằng cách
giảm dự trữ ngoại hối
(Thâm hụt cán cân tổng thể có thể
giải quyết: giảm dự trữ ngoại hối, vay
từ các ngân hàng khác, tăng tài sản
nơ
ï
cu
û
a
NHTW)
LOGO
Câu hỏi thảo luận
1. Việc phá giá đồng nội tệ ảnh hưởng như thế nào
đến cán cân thương mại trong ngắn hạn và trong