Thị trường thế giới về gỗ dăm
Vũ Long
Viện Khoa học Lâm nghiệp Việt Nam

Gỗ dăm (gỗ mảnh) là nguyên liệu của ngành công nghiệp bột giấy và ván nhân
tạo. Gỗ dăm được sản xuất từ gỗ rừng tự nhiên và gỗ rừng trồng. Tiêu thụ gỗ dăm
từ rừng trồng trên thế giới ngày càng tăng. Thông tin về thị trường gỗ dăm sẽ giúp
chúng ta xác định đúng đắn phương hướng phát triển trồng rừng thương mại, đáp
ứng nhu cầu trong nước và xuất khẩu của nước ta.
1. Thị trường thế giới
1.2.Nhu cầu gỗ công nghiệp
Nhu cầu gỗ công nghiệp là gỗ chế biến sơ cấp được tiêu thụ cho công nghiệp, như
bột giấy và giấy, gỗ xẻ, gỗ dán, ván nhân tạo, cũng như gỗ tròn dùng trong xây
dựng và nông nghiệp, không bao gồm gỗ củi. Tổng tiêu thụ gỗ công nghiệp của
thế giới là1,8 tỉ m
3
năm 2000, bao gồm: ván nhân tạo: 19%, gỗ xẻ: 28%, gỗ giấy:
53%.
Hình 1.
1: Gỗ giấy
2:Gỗ xẻ
3: Ván nhân tạo
Công nghiệp bột và giấy là ngành công nghiệp sử dụng nhiều gỗ nhất. Sự phát
triển của ngành công nghiệp này có ảnh hưởng quan trọng đến nhu cầu về gỗ của
toàn thế giới. Ngày nay người ta đã tăng cường sử dụng giấy phế thải, mặc dầu
vậy, nhìn chung nhu cầu gỗ giấy vẫn sẽ tăng nhanh. Việc phát triển các loại giấy
đòi hỏi loại sợi gỗ có chất lượng cao. Gỗ rừng trồng, đặc biệt là gỗ cứng, là nguồn
cung cấp chính loại sợi gỗ này. Công nghiệp gỗ xẻ tăng ở mức vừa phải, nhu cầu
gỗ nguyên liệu tăng khoảng 0,5 đến 1% một năm, trong vòng 20 năm tới. Tuy
nhiên có thay đổi quan trọng về nguồn nguyên liệu của ngành công nghiệp này:
theo truyền thống, thì sử dụng gỗ rừng tự nhiên, nay sẽ chuyển sang sử dụng gỗ

200
150
100
50
0 1992 2005 2015

Hardwood pulpwood
Softwood pulpwood
Hardwood logs
Softwood logs
Công nghiệp bột giấy sẽ là ngành sử dụng chính gỗ rừng trồng, nhưng các ngành
công nghiệp gỗ xẻ, ván nhân tạo cũng sẽ sử dụng nguồn nguyên liệu này rất nhiều.
2. Thị trường gỗ của châu á
Châu ásẽ là vùng thiếu gỗ và sản phẩm công nghiệp rừng nhất trên thế giới, ngay
cả khi phát triển được rừng trồng và nới lỏng trở ngại về cung cấp gỗ. Sự tăng
trưởng nhanh của các thị trường Châu á, sự mở rộng công nghiệp chế biến gỗ tại
chỗ sẽ tiếp diễn trong mười năm tới, bất chấp khó khăn hiện nay. Tuy nhiên,
khoảng cách giữa cung và cầu có tăng lên cũng chỉ là khiêm tốn, vì tăng trưởng
nhập khẩu sản phẩm công nghiệp rừng thấp hơn gỗ nguyên liệu. Đến năm 2010,
dự đoán cầu về gỗ vượt cung đến 55 triệu m
3
một năm.
Nước thiếu gỗ nhất ở châu álà Nhật Bản, sẽ phải tiếp tục nhập khẩu gỗ, đặc biệt là
bột giấy và gỗ dăm. Khối lượng gỗ khai thác ở Nhật tiếp tục suy giảm như vài thập
kỷ qua. Vào cuối những năm 1960, sản lượng khai thác đã vượt 50 triệu m
3
/năm
và đã giảm dần cho đến ngày nay chỉ còn 22 triệu m
3
một năm, do giá nhân công

Hình 5.
1000t/a
18000
16000
14000
12000
10000
8000
6000
4000
2000
0 1980 1985 1990 1995 2000 2005 2010
Planned
Decided projects
Capacity
Production
Consumption Chi phí gỗ nguyên liệu ở Indonexia sẽ tăng lên do nguồn gỗ tự nhiên cạn kiệt, phải
chuyển sang gỗ rừng trồng đắt hơn hoặc phải nhập khẩu gỗ dăm, đó là cơ hội cho
các nhà máy bột giấy của Việt Nam (có quy mô thế giới) cạnh tranh.
2.2 Thị trường gỗ dăm (gỗ cứng)
Nhật Bản, Hàn Quốc và Đài Loan chiếm 98% thị phần buôn bán gỗ dăm (gỗ cứng)
ở vùng châu á- Thái bình dương.
* Nhật Bản đã nhanh chóng chuyển hướng sang chính sách đa dạng các nhà cung
cấp gỗ dăm trong giai đoạn 1985-2000. Tỷ trọng thị phần của úctrong thị trường
dăm gỗ Nhật Bản đã sụt giảm thảm hại. Hình 6 cho thấy sự tăng trưởng nhu cầu
gỗ dăm của Nhật và thị phần của các nước nhập khẩu từ 1982-2000.
Buôn bán gỗ dăm(gỗ cứng) cho Nhật Bản (m

hấp dẫn. Trong thập kỷ sau nhu cầu bột gỗ cứng không có hy vọng tăng nhiều, do
đó việc nhập khẩu gỗ dăm vẫn tiếp tục để cung cấp cho nhu cầu khổng lồ về gỗ
bột giấy của Đài Loan.
*Indonexia. Sản lượng sản xuất bột giấy tiếp tục tăng, mặc dầu đã chậm lại trong
những năm 1990 và giá trị của việc sử dụng hỗn hợp bột gỗ cứng rừng nhiệt đới sẽ
giảm dần. Sự cần thiết nhập khẩu của In-đô-nê-xia sẽ phụ thuộc vào tính hiệu quả
của chương trình trồng rừng keo, nếu đáp ứng nhu cầu. Sự thiếu hụt cũng xảy ra
như trong vùng và sẽ phải nhập khẩu bột gỗ. Đó là nguyên nhân làm cho chi phí
sản xuất bột của họ tăng, làm giảm tính cạnh tranh về chi phí hiện nay trong xuất
khẩu./.
Tài liệu tham khảo
Nghiên cứu về tiềm năng phát triển trồng rừng ở Việt Nam, 11/2001. Công ty tư
vấn Jaakko Poyry- Phần Lan

Summary: Woodchips is main raw material of paper and composite board
industries. Paper and composite board consumption in the world is ever increasing
therefore demand for wood-chips increases quickly. Wood-chips from forest
plantation wood (hardwood) will gradually replace wood-chips from natural
forest. In Asia, Japan is the greatest importer of wood-chips with a tendency of
diversified import sources. Those countries that are capable of forest plantation
development and have competitive production cost will be granted an opportunity
to enter this market. China also constitutes a large market. Vietnam finds it an
opportunity for competition in this field.