Trao đổi thêm về chất lượng dạy và
học Văn
Hiện nay, chương trình- sách giáo khoa ở bậc học phổ thông đã
thay đổi và có những tiến bộ đáng kể, được đội ngũ các nhà giáo
và dư luận xã hội hoan nghênh. Thế nhưng, chương trình, giáo
trình, bài giảng ở bậc đại học lại vẫn chưa đáp ứng được với sự
thay đổi đó. Ông Phạm Mạnh Hùng, cục trưởng Cục Nhà giáo
và CBQL giáo dục Bộ GD-ĐT đã phát biểu: “Hệ thống các
trường sư phạm vẫn còn bất cập giữa các điều kiện về đội
ngũ giảng viên, CSVC, với qui mô đào tạo, yêu cầu nâng cao
chất lượng. Việc trang bị kiến thức, kĩ năng, PP dạy học của các
trường sư phạm cho giáo sinh còn chưa đạt yêu cầu đổi mới PP
dạy học ở phổ thông. Vì vậy, đội ngũ GV hiện tại không đồng
đều về chất lượng, chưa đủ tiềm lực đáp ứng yêu cầu khi phải
dạy chương trình- SGK mới”. Rõ ràng, khâu đào tạo GV, hơn
bao giờ hết, đang được từ các trường SP đến các trường phổ
thông và các bậc phụ huynh quan tâm.
Để có thể đào tạo được đội ngũ GV đáp ứng được yêu cầu dạy
chương trình- SGK cho các trường phổ thông, thiết nghĩ các
trường Sư phạm cần phải đổi mới cả chương trình, nội dung dạy
học chứ không thể chỉ đổi mới PP dạy học.
Sự đổi mới của nội dung chương trình, SGK Ngữ văn THPT
khiến chúng tôi suy nghĩ rất nhiều về nội dung chương trình, cấu
tạo môn học, … của các Khoa Ngữ văn ở các trường Sư phạm.
Xin đơn cử một ví dụ cụ thể: Môn Ngữ văn ở THPT được cấu
tạo trên cơ sở tích hợp của ba phân môn Văn học, Tiếng Việt và
Làm văn. Làm văn cùng với Văn học và Tiếng Việt tạo thành
“cái kiềng” Ngữ văn trong chương trình Ngữ văn ở bậc học phổ
thông. Sự cấu tạo này thể hiện rất rõ, từ chương trình, SGK cho
đến các tiết học cụ thể, các bài kiểm tra, các bài thi. PP dạy học
Ngữ văn ở THPT dựa trên hai trục Đọc văn và Làm văn cũng

nghĩ chủ quan, cảm tính về môn học này. Hệ quả của lối suy
nghĩ đó là, nhiều SV khoa Ngữ văn không nhận diện được hoặc
không lí giải được các kiểu văn bản mà họ sẽ phải dạy cho HS
khi ra trường, không viết được một văn bản thông dụng theo
phương thức biểu đạt; nhiều HS bây giờ cứ viết những bài văn
“nhàn nhạt”, không theo một kiểu văn bản nào, và, các giảng
viên đại học thì sẽ còn chấm dài dài “những bài văn gây sốc”,
như báo chí đã từng trích đăng qua nhiều kì thi tuyển sinh đại
học, cao đẳng.