Bài tập học kì môn : Luật Tài Chính
LỜI MỞ ĐẦU
Thuế tiêu thụ đặc biệt là loại thuế đánh vào một số loại hàng hóa, dịch
vụ đặc biệt, cần điều tiết mạnh nhằm hướng dẫn sản xuất và tiêu dung, đồng
thời tăng nguồn thu cho ngân sách nhà nước. Cùng với thời gian, vai trò của
thuế tiêu thụ đặc biệt ngày càng được coi trọng. Các quốc gia đã xem loại thuế
này như một công cụ cần thiết nhằm tạo lập và tăng cường nguồn thu cho ngân
sách nhà nước. Ở Việt Nam thuế tiêu thụ đặc biệt được đưa vào áp dụng từ năm
1993 và được chính thức ghi nhận tại Luật thuế tiêu thụ 1998 và các Luật sửa
đổi bổ sung Luật thuế tiêu thụ đặc biệt 2003, 2005 và Luật thuế tiêu thụ đặc biệt
có hiệu lực hiện hành là Luật thuế tiêu thụ đặc biệt năm 2008. Với tốc độ tăng
trưởng bình quân từ số thu từ thuế tiêu thụ đặc biệt từ 12- 14% Thuế tiêu thụ
đặc biệt đã và đang khẳng định được vai trò to lớn của mình. Nhưng làm như
thế nào để việc thực thi pháp luật thế tiêu thụ đặc biệt đạt được hiệu quả?
Những yếu tố nào đã tác động tới hoạt động thực thi đó? Để làm rõ vấn đề này
em đã lựa chọn bài tập số 12 : “Phân tích những ảnh hưởng tới việc thực thi
pháp luật thuế tiêu thụ đặc biệt ở Việt Nam hiện nay” để hoàn thiện bài tập lớn
của mình. Kết cấu bài gồm 3 phần: Lời mở đầu, nội dung và kết luận. Trong đó
phần nội dung bao gồm:
I. Khái quát chung về thuế tiêu thụ đặc biệt
II. Các yếu tố ảnh hưởng tới việc thực thi pháp luật thuế tiêu thụ
đặc biệt.
III. Một số ý kiến để hoàn thiện thực thi pháp luật thuê tiêu thụ
đặc biệt.
Hoàng Thúy Nga – KT33D032
Bài tập học kì môn : Luật Tài Chính
NỘI DUNG
I. Khái quát chung về thuế tiêu thụ đặc biệt
1. Khái niệm thuế tiêu thụ đặc biệt.
1.1. Định nghĩa
Thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB) là loại thuế tiêu dùng được áp dụng phổ

2
Bài tập học kì môn : Luật Tài Chính
Đối với pháp luật thuế nói chung và pháp luật thuế tiêu thụ đặc biệt nói
riêng việc thực thi pháp luật chia làm 2 nhóm: hoạt động thu thuế (quản lý thuế)
và hoạt động đóng thuế tương ứng với 2 nhóm đối tượng đó là cơ quan nhà
nước ( chủ thể quyền lực) và chủ thể có nghĩa vụ nộp thuế ( chủ thể mang nghĩa
vụ).
3. Vai trò của hoạt động thực thi pháp luật thuế tiêu thụ đặc biệt.
Thứ nhất, pháp luật thuế tiêu thụ đặc biệt là một trong những công cụ
giúp Nhà nước thực hiện chính sách quản lý đối với các cơ sở sản xuất kinh
doanh và nhập khẩu hàng hóa dịch vụ giúp Nhà nước quản lý hoạt động nhập
khẩu mặt hàng này. Nếu thuế tiêu thụ đặc biệt không được thực thi trên thực tế
thì Nhà nước không thể xác định số lượng của các mặt hàng bị đánh thuế tiêu
thụ đặc biệt trên thị trường Việt Nam hiện nay, điều này sẽ dẫn tới hậu quả là
hành vi trốn thuế của các chủ thể có nghĩa vụ nộp thuế ( nhất là đối với loại
thuế có mức thuế suất cao như thuế tiêu thụ đặc biệt), gây khó khăn cho chủ thể
quản lý thuế.
Thứ hai, việc thực thi pháp luật thuế tiêu thụ đặc biệt còn nhằm mục
đích điều tiết thu nhập của các tầng lớp trong dân cư có thu nhập cao bằng cách
áp dụng mức thuế cao đối với những mặt hàng đó đồng thời hướng dẫn tiêu
dùng hợp lý. Thông qua việc thực thi thuế tiêu thụ đặc biệt Nhà nước một mặt
có thể định hướng tiêu dùng xã hội, góp phần tích cực vào việc hình thành xu
hướng tiêu dùng xã hội lành mạnh, xu hướng tiêu dùng phù hợp với điều kiện
và hoàn cảnh kinh tế đất nước. Mặt khác, cũng thông qua việc thực thi thuế tiêu
thụ đặc biệt, Nhà nước còn có thể huy động một bộ phận thu nhập của những
đối tượng có thu nhập cao và khả năng tiêu dùng hàng hóa, dịch vụ không thiết
yếu, không được khuyến khích tiêu dùng vào ngân sách nhà nước để sử dụng
cho những mục tiêu công cộng, góp phần đảm bảo công bằng xã hội.
Thứ ba, thuế tiêu thụ đặc biệt tạo nguồn Thu cho ngân sách Nhà nước.
Việc thực thi pháp luật thuế tiêu thụ đặc biệt còn có ý nghĩa trong việc đem lại

mặt hàng bị đánh thuế TTĐB nhưng pháp luật chưa quy định, nên các doanh
nghiệp sẽ trốn thuế bằng cách áp dụng các hàng hóa, dịch vụ mới này.Mặt khác,
các mặt hàng được xem là xa xỉ như ô tô dưới 24 chỗ sẽ không phải là đối
tượng của thuế TTĐB khi kinh tế tăng lên, đời sống cũng như cơ sở hạ tầng ở
Việt Nam ngày càng đươc nâng cao…
1.2- Văn hóa – giáo dục
Bất cứ một quốc gia nào trên thế giới đều có pháp luật để đảm bảo trật
tự xã hội. Nhưng văn hóa để thực thi pháp luật ở mỗi quốc gia thì không như
nhau. Pháp luật nói chung và pháp luật thuế tiêu thụ đặc biệt nói riêng luôn có
một hệ thống pháp chế để đảm bảo thi hành, nhưng hoạt động của các cơ quan
công quyền nếu không có văn hóa, không tôn trọng pháp luật thì việc thực thi
pháp luật chắc chắn không đúng. Bên cạnh đó, nếu các chủ thể quyền lực này
đã có văn hóa, ý thưc thực thi đúng pháp luật nhưng các chủ thể có nghĩa vụ
không có văn hóa và ý thưc tôn trọng ý thức thực thi thuế sẽ dẫn tới hành vi
trốn thuế, để thu được lợi nhuận cao hơn. Hành vi trốn thuế tiêu thụ đặc biệt
đồng nghĩa với không thực thi thuế đối với một số mặt hàng nhất định, cơ quan
có quyền lực đôi khi không thể tìm ra do nhiều nguyên nhân khác nhau.
Hoàng Thúy Nga – KT33D032
4
Bài tập học kì môn : Luật Tài Chính
Văn hóa bắt nguồn từ việc giáo dục, giáo dục ở đây mang ý nghĩa rộng
tức là giáo dục ý thức của người dân ở gia đình, nhà trường và cả xã hội. Đối
với chủ thể có nghĩa vụ nộp thuế cần giáo dục họ nghĩa vụ tôn trọng pháp luật
và muốn làm được điều đó thì trước hết cần giáo dục nhóm chủ thể mang quyền
lực được vai trò của thuế tiêu thụ đặc biệt, giáo dục sự tôn trọng một cách thực
sự chứ không phải là nỗi khiếp sợ về các chế tài xử lý.
1.3- Hội nhập quốc tế
Trong xu hướng phát triển toàn cầu, Việt Nam đã gia nhập rất nhiều sân
chơi chung của quốc tế. Tiêu biểu, Việt Nam đã gia nhập WTO ( tổ chức
thương mại thế giới). Bên cạnh những lợi ích đạt được như bình đẳng với các