Buổi 6: TRUYỆN LỤC VÂN TIấN
(Nguyễn Đình Chiểu )
A -TÓM TẮT KIẾN THỨC CƠ BẢN
1-Tác giả :
- Nguyễn Đình Chiểu (1822-1888), tục gọi Đồ Chiểu ,sinh tại quê mẹ ở làng Tân
Thới, tỉnh Gia Định (nay thuộc thành phố Hồ Chớ Minh ),quờ cha ở xó Bồ Điền -
Phong Điền -Thừa Thiên Huế .
- Là nhà thơ lớn của dân tộc, ông để lại cho đời nhiều tác phẩm văn chương có giá
trị nhằm truyền bá đạo lý và cổ vũ lũng yờu nước, ý chớ cứu nước .
2-Tác phẩm
a -Nội dung:
Truyện lục vân tiên là truyện thơ nôm được sáng tác vào khoảng đầu những
năm 50 của thế kỷ XI X. Truyện gồm 2082 câu thơ lục bát được viết ra nhằm mục
đích truyền dạy đạo lý làm người . Đạo lý đó là :
- Xem trọng tình nghĩa giữa con người với con người trong xó hội, tình cha con,
mẹ con, nghĩa vợ chồng, tình bố bạn, tình yờu thương cưu mang những người hoạn
nạn.
- Đề cao tinh thần nghĩa hiệp, sẵn sàng cứu khốn phũ nguy
- Thể hiện khát vọng của nhân dân, hướng tới lẽ công bằng và những điều tốt đẹp
trong cuộc đời .
b-Nghệ thuật:
Lục Vân Tiên là một trong những tác phẩm xuất sắc nhất của Nguyễn Đình
Chiểu, truyện thơ nôm mang tính chất là truyện để kể nhiều hơn là để đọc, để xem
.Truyện có kết cấu ước lệ gần như đó thành khuụn mẫu .Tác phẩm khắc hoạ thành
cụng những phẩm chất đẹp đẽ của hai nhân vật Lục Vân Tiên và Kiều Nguyệt Nga
.
c-Chủ đề : Tác phẩm thể hiện khỏt vọng cứu người, giúp đời của tác giả,
phẩm chất của hai nhân vật, thái độ và niềm tin của tác giả đối với nhân dân lao
động.
B- CÁC DẠNG ĐỀ
1. Dạng đề 2-3 điểm

a-Mở bài : Giới thiệu về Tác giả , Tác phẩm ,nhõn vật
- Khái quát chủ đề của đoạn trích
Nguyễn Đình Chiểu đó suốt đời dùng thơ văn làm vũ khí bảo vệ đạo
đứcđạo lý ca ngợi chính nghĩa ,nhân nghĩa, ca ngợi những người anh hùng nghĩa
hiệp, trọng nghĩa khinh tài, làm việc nhân nghĩa không mảy may vụ lợi Một
trong những đoạn trích thể hiện thành công chủ đề lũng nhõn nghĩa là đoạn
trích"Lục Võn Tiờn gặp nạn "
b-Thõn bài: Cảm nhận về lũng nhõn nghĩa trong đoạn trích:
- Thể hiện ở nhân vật Ông Ngư qua :
+ Hành động,việc làm
+ Lời núi
Hình ảnh ụng ngư và gia Đình ụng là một Hình ảnh đẹp ,đối lập với Hình ảnh
trịnh hâm như cái thiện đối lập với cái ác, cái cao cả đối lập với những toan tính
thấp hèn, ánh sáng đối lập với bóng tối .Hiỡnh ảnh đó hiện lên cao đẹp trong sáng
qua những việc làm, lời nói và cuộc sống của ông Ngư:
- Việc làm :
vớt ngay lờn bờ .
Hối con vầy lửa một giờ
Ông hơ bụng dạ ,mụ hơ mặt mày .
Việc làm khẩn trương và rất ân cần ,chu đáo ,cả nhà xúm vào hết lũng chạy chữa
cho Võn Tiờn những cóh thức rất dõn dó .Đó là những tình cảm chõn thực và lũng
yờu thương con người của gia Đình ụng Ngư .
- Lời núi :
người ở cùng ta ,
Hụm mai hẩm hỳt một nhà cho vui .
Những lời nói đầy ân tình và rất mực khảng khỏi, trọng nghĩa, khinh tài . Gia
Đình ụng Ngư cũng chẳng giàu có gỡ, chỉ rau chỏo qua ngày, vậy mà tấm lũng
rộng mở, sẵn sàng cưu mang Vân Tiên . Tấm lũng đó đâu cần đến một sự trả ơn !
lũng lóo chẳng mơ
Dốc lũng nhõn nghĩa ,há chờ trả ơn.

tài ". Hóy làm sỏng tỏ nhận định trên qua đoạn trích "Lục Vân Tiên cứu Kiều
Nguyệt Nga ".
(Trích Lục Vân Tiên -Nguyễn Đình Chiểu)
*Gợi ý :
a - Mở bài: giới thiệu chung về tác giả, đoạn trích, nhân vật
Nguyễn Đình Chiểu là một nhà thơ yêu nước nổi tiếng, là tấm gương chói sáng
trong lịch sử và văn học Việt Nam . Ông đó cống hiến cho đời nhiều tác phẩm nổi
tiếng. Truyện thơ Lục Vân Tiên là tác phẩm được nhân dân ta vô cùng yêu thích và
truyền tụng, bởi nó là bài học lớn về đạo lý làm người . Đoạn trích là một sự kiện
đặc biệt làm nổi bật phẩm chất cao quý của Lục Võn Tiờn
b- Thõn bài: Phân tích -chứng minh làm sáng tỏ những luận điểm sau:
- Lục Vân Tiên là chàng trai tài ba, dũng cảm : (hành động đánh cướp cứu dân
, một mỡnh tả xung hữu đột, không sợ nguy hiểm đến tính mạng Ân cần hỏi han
Nguyệt Nga và nữ tỡ , thương cảm và lo lắng cho hai người một cách chân tình
- Lục Vân Tiên là chàng trai trọng nghĩa khinh tài:(khi Kiều Nguyệt Nga kể
đầu đuôi sự việc mỡnh mắc nạn và xin được đền ơn thỡ Lục Võn Tiờn liền cười
và cho rằng đó là việc làm tất yếu, chuyện thường tình
c - Kết bài: khẳng định đó là những phẩm chất tốt đẹp của nhân vật -mẫu
người anh hùng lý tưởng của ông và quần chúng

Đề bài: Nhận xét về số phận người phụ nữ trong xó hội phong kiến,
Nguyễn Du đó xút xa:
Đau đớn thay phận đàn bà
Lời rằng bạc mệnh cũng là lời chung
Bằng các tác phẩm đó học: “Chuyện người con gái Nam Xương” của Nguyễn
Dữ và những đoạn trích đó học của “Truyện Kiều” (Nguyễn Du), em hóy làm sỏng
tỏ điều đó.
Gợi ý:
* Học sinh phải vận dụng những kiến thức đó học về văn bản và kiểu văn bản
nghị luận văn học để giải quyết vấn đề đặt ra : số phận đầy đau khổ của người phụ

2. Yờu cầu về Hình thức:
- Biết vận dụng kiến thức về nghị luận chứng minh để lập luận tạo thành một bài
văn chứng minh hoàn chỉnh.
- Bố cục bài viết có đủ 3 phần
- Biết dùng dẫn chứng trực tiếp và gián tiếp để chứng minh.
- DiÔN đạt lưu loát, có cảm xúc.