BÁO CÁO THỰC TẬP

"VAI TRÒ CỦA NÔNG DÂN
TRONG XÂY DỰNG NÔNG THÔN
MỚI Ở VIỆT NAM"
- 1 -
MỤC LỤC
-Xây dựng NTM xác định người nông dân phải là chủ thể, vì thế chỉ khi nào cán
bộ cơ sở và người dân hiểu đúng, hiểu rõ yêu cầu và nội dung xây dựng NTM thì
mới tạo ra tính chủ động, tự giác tham gia và tham gia một cách sáng tạo vào
việc xây dựng NTM.
Chẳng hạn về vấn đề quy hoạch nông thôn, yêu cầu đặt ra là làm sao để bộ mặt
NTM phải vừa kế tiếp được truyền thống văn hóa của địa phương và truyền
thống hàng nghìn năm của nông thôn Việt Nam, đồng thời phù hợp với xu thế
phát triển văn minh của cả nước và thế giới. Đây là khâu hết sức quan trọng, có
tính chất lâu dài nên người dân phải bàn bạc và tham gia ngay từ đầu, đến khi
triển khai, người dân quyết định cái gì làm trước, cái gì làm sau, phù hợp với
nguồn lực của chính họ, của địa phương và của Trung ương hỗ trợ để đạt được
hiệu quả cao nhất. 15
2.2.6 Vai trò nòng cốt của nông dân trong việc xây dựng nông thôn mới 19
Nông dân đóng vai trò nòng cốt xây dựng nông thôn mới 19
- 2 -
VAI TRÒ CỦA NÔNG DÂN TRONG XÂY DỰNG NÔNG
THÔN MỚI Ở VIỆT NAM
1. PHẦN MỞ ĐẦU:
1.1 Lí do chọn đề tài:
Định hướng phát triển kinh tế - xã hội đến năm 2010 của đảng ta, tại đại
hội đại biểu toàn quốc lần thứ X đã xác định: “ hiện nay và nhiều năm tới, vấn đề
nông nghiệp, nông dân và nông thôn có tầm chiến lược đặc biệt quan trọng”, là
vấn đề chiến lược trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội, góp phần quan trong
thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, là cơ sở ổn định chính trị và an ninh quốc phòng; là

xây dựng mô hình nông thôn mới ở việt nam”.
1.2 Mục đích nghiên cứu của đề tài:
- Hệ thống hoá cơ sở lý luận và thực tiễn về vai trò của nông dân trong
việc tham gia xây dựng nông thôn mới.
- Đánh giá vai trò của nông dân trong việc xây dựng mô hình nông thôn
mới tại việt nam.
-Đề xuất các giải pháp để nâng cao vai trò của người dân trong việc xây dựng
mô hình nông thôn mới ở việt nam.
2. Nội dung:
2.1. Cơ sở lý luận
2.1.1. Một số khái niệm
Để tìm hiểu các quan điểm về phát triển nông thôn, chúng ta hãy tìm hiểu
về khái niệm nông dân, nông thôn:
Nông dân là những người lao động cư trú ở nông thôn, tham gia sản xuất
nông nghiệp. Nông dân sống chủ yếu bằng ruộng vườn, sau đó đến các ngành
nghề mà tư liệu qan xuất chính là đất đai. Tùy từng quốc gia, từng thời kì lịch sử,
người nông dân có quyền sở hữu khác nhau về ruộng đất. Họ hình thành nên giai
cấp nông dân, có vị trí, vai trò nhất định trong xã hội.
- 4 -
Nông thôn: là vùng sinh sống của tập hợp dân cư, trong đó có nhiều nông
dân. Tập hợp này tham gia vào các hoạt động kinh tế, văn hóa, xã hội và môi
trường trong một thể chế chính trị nhất định và chịu ảnh hưởng của các tổ chức
khác.
Phát triển nông thôn là một quá trình nhằm cải thiện và nâng cao đời sống
của người dân nông thôn một cách bền vững về kinh tế xã hội, văn hoá và môi
trường, quá trình này, trước hết là do nỗ lực từ chính người dân nông thôn và có
sự hỗ trợ tích cực của Chính phủ và các tổ chức khác.
Xây dựng mô hình nông thôn mới là một chính sách về một mô hình phát
triển cả về nông nghiệp và nông thôn, nên vừa mang tính tổng hợp, bao quát
nhiều lĩnh vực, vừa đi sâu giải quyết nhiều vấn đề cụ thể, đồng thời giải quyết

trình, tổ chức quản lý công trình, các mức đóng góp và các định mức chi tiêu từ
các nguồn thu, phương thức quản lý tài chính, … trong nội bộ cộng đồng dân cư
hưởng lợi.
- Dân làm: chính là sự tham gia lao động trực tiếp từ người dân vào các
hoạt động phát triển nông thôn như: đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng, các hoạt
động của các nhóm khuyến nông, khuyến lâm, nhóm tín dụng tiết kiệm và những
công việc liên quan đến tổ chức tiếp nhận, quản lý và sử dụng công trình. Người
dân trực tiếp tham gia vào quá trình cụ thể trong việc lập kế hoạch có sự tham gia
cho từng hoạt động thi công, quản lý và duy tu bảo dưỡng, từ những việc tham
gia đó đã tạo cơ hội cho người dân có việc làm, tăng thu nhập cho người dân.
ngoài ra dân còn góp của góp công. Hình thức đóng góp có thể bằng tiền, sức lao
động, vật tư tại chỗ hoặc đóng góp bằng trí tuệ.
Dân kiểm tra: dân kiểm tra mọi vấn đề, mọi công việc đ ề ra, là biểu hiện
cao nhất của tinh thần "Dân chủ". Từ chủ trương của nhà nước đưa ra xây dựng
cơ sở hạ tầng; hoặc như việc cấp đất, cấp vốn cho một đơn vị, cho đến hiệu quả
đích thực của các vấn đề đầu tư xây dựng công trình phúc lợi công cộng, các giải
pháp thiết kế, phương thức khai thác công trình, tổ chức quản lý công trình, các
- 6 -
mức đóng góp và các định mức chi tiêu từ các nguồn thu, phương thức quản lý
tài chính… đều phải được dân kiểm tra, chất vấn, theo dõi, giám sát đến nơi đến
chốn, trên tinh thần "Dĩ công vi thượng".
Dân hưởng lợi: dân được hưởng những gì mà dân làm, dân đóng góp
trong xây dựng nông thôn mới.
2.1.3. Điều kiện cần có để xây dựng mô hình nông thôn mới theo Đề án của
Bộ nông nghiệp và phát triển nông thôn
-Cần phát huy sức mạnh cộng đồng: Thực hiện Nghị quyết của Trung
ương, của Tỉnh uỷ về “nông nghiệp, nông dân, nông thôn”. Đây là một đề án có ý
nghĩa đặc biệt quan trọng nhằm phát triển nông thôn một cách toàn diện, nâng
cao đời sống người dân về mọi mặt và được thực hiện chủ yếu theo phương châm
dựa vào nội lực của cộng đồng.

ước, lệ làng (không trái với pháp luật của Nhà nước). Quản lý của Nhà nước và tự
quản của nông dân được kết hợp hài hoà; các giá trị truyền thống làng xã được
phát huy tối đa, tạo ra bầu không khí tâm lý xã hội tích cực, bảo đảm trạng thái
cân bằng trong đời sống kinh tế - xã hội ở nông thôn, giữ vững an
ninh trật tự xã hội,…nhằm hình thành môi trường thuận lợi cho sự phát triển kinh
tế nông thôn.
Nhóm II: gồm từ tiêu chí thứ 2 đến tiêu chí thứ 9 là các Nhóm tiêu chí hạ
tầng kinh tế - xã hội : Giao thông, thủy lợi, ứng dụng tiến bộ khoa học công nghệ,
thực hiện cơ giới hóa nông nghiệp, điện, trường học; cơ sở vật chất văn hóa; chợ
nông thôn, bưu điện, nhà ở dân cư;
Đáp ứng yêu cầu thị trường hoá, đô thị hoá, công nghiệp hóa, hiện đại hóa,
chuẩn bị những điều kiện vật chất và tinh thần giúp nông dân làm ăn sinh sống và
trở nên thịnh vượngngay trên mảnh đất mà họ đã gắn bó lâu đời. Trước hết, cần
tạo cho người dân có điều kiệnđể chuyển đổi lối sống và canh tác tự cung tự cấp,
thuần nông (cổ truyền) sang sản xuất hàng hoá, dịch vụ, du lịch, để họ “ly nông
bất ly hương”.
- 8 -
Nh óm III: Gồm tiêu chí thứ 10 đến tiêu chí thứ 13 là Nhóm tiêu chí kinh tế
và tổ chức sản xuất: Thu nhập, hộ nghèo; cơ cấu lao động; hình thức tổ chức sản
xuất.
phải có khả năng khai thác hợp lý và nuôi dưỡng các nguồn lực, đạt tăng
trưởng kinh tế cao và bền vững; môi trường sinh thái được giữ gìn; tiềm năng du
lịch được khai thác; làng nghề truyền thống, làng nghề tiểu thủ công nghiệp được
khôi phục; ứng dụng công nghệ cao về quản lý, về sinh học ; cơ cấu kinh tế nông
thôn phát triển hài hoà, hội nhập địa phương, vùng, cả nước và quốc tế.
Nh óm IV: Gồm từ tiêu chi thứ 14 đến tiêu chí thứ 17 là nhóm tiêu chí Văn
hóa – Xã hội- môi trường : Giáo dục, y tế; văn hóa; môi trường.
Dân chủ nông thôn mở rộng và đi vào thực chất. Các chủ thể nông thôn
(lao động nông thôn, chủ trang trại, hộ nông dân, các tổ chức phi chính phủ, nhà
nước, tư nhân…) có khả năng, điều kiện và trình độ để tham gia tích cực vào các

số xã đạt chuẩn nông thôn mới và đến năm 2020 có 50% số xã đạt chuẩn nông
thôn mới (theo bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới do Chính phủ ban hành).
một số điểm cần lưu ý khi thực hiện các giải pháp để xây dựng nông thôn mới.
Một là, trong quá trình tổ chức cuộc vận động xã hội về xây dựng nông
thôn mới phải nhận thức được vị thế chủ thể của người nông dân (bao gồm cả vị
thế chính trị, kinh tế). Đây là nhóm dân số đông nhất hiện nay ở nước ta, nhưng
hiện tại đời sống kinh tế - văn hóa đang còn nhiều khó khăn và nhìn chung là
nhận thức thấp.
Theo đó, nông thôn là khu vực rộng lớn nhất, đa dạng cư dân, đa dạng văn
hóa truyền thống (kể cả tập tục lạc hậu) hạ tầng lạc hậu…, môi trường sinh thái
đang bị hủy hoại nghiêm trọng. Vì vậy, cần có cách tổ chức vận động phù hợp.
Hai là, quyết định lựa chọn một cách khoa học, sát thực tế với từng địa
phương những nội dung, việc cần ưu tiên làm trước. Trong đó, kiên trì quy
hoạch, bổ sung quy hoạch lại nông thôn theo tiêu chí nông thôn mới và phải đi
trước một bước.
- 10 -
Từ quy hoạch tổng thể, phân khu chức năng đến quy hoạch chi tiết, tôn
trọng quá trình tích lũy nhiều đời quy hoạch làng quê VN. Hạn chế tối đa gây
xáo trộn, tốn kém gây tâm lý không tốt, không thiết thực khi làm quy hoạch.
Việc đầu tư cần thiết về cơ sở hạ tầng trong quá trình xây dựng nông thôn mới
chỉ thực hiện khi phê duyệt xong quy hoạch.
Ba là, kiên trì, lâu dài hỗ trợ nông dân về khoa học – kỹ thuật, đưa tiến bộ
khoa học vào nông nghiệp, nông thôn. Nông dân và con cái họ chịu nhiều thiệt
thòi về điều kiện tiếp nhận khoa học – kỹ thuật mới. Không đủ lực (kể cả tiền và
trình độ học vấn) để ứng dụng khoa học – kỹ thuật. Phải đi từ thấp lên cao, đưa
ứng dụng kỹ thuật mới phải thực tế. Khuyến nông là một giải pháp rất hữu hiệu ở
nước ta và kinh nghiệm quốc tế. Cùng với việc này là tập trung triển khai nhanh
chương trình đào tạo cho cư dân nông thôn.
Bốn là, đầu tư từ nhiều nguồn cho nông thôn để xây dựng hạ tầng và công
trình phúc lợi công cộng (hiện nay Chính phủ quyết định bảy hạng mục công

nhau xây dựng cộng đồng mình ngày một đẹp hơn và giàu hơn. Cuối cùng là để
xây dựng một quốc gia ngày một giàu mạnh hơn".
Theo đó, Chính phủ vừa tăng đầu tư vào nông thôn vừa đặt mục tiêu thay
đổi suy nghĩ ỷ lại, thụ động vốn tồn tại trong đại bộ phận dân cư nông thôn.
Điểm đặc biệt của phong trào NTM của Hàn Quốc là Nhà nước chỉ hỗ trợ một
phần nguyên, vật liệu còn nông dân mới chính là đối tượng ra quyết định và thực
thi mọi việc. Saemaul Undong cũng rất chú trọng đến phát huy dân chủ trong xây
dựng NTM với việc dân bầu ra một nam và một nữ lãnh đạo phong trào. Ngoài
ra, Tổng thống còn định kỳ mời 2 lãnh đạo phong trào ở cấp làng xã tham dự
cuộc họp của Hội đồng Chính phủ để trực tiếp lắng nghe ý kiến từ các đại diện
này. Nhằm tăng thu nhập cho nông dân, Chính phủ Hàn Quốc áp dụng chính
sách miễn thuế xăng dầu, máy móc nông nghiệp, giá điện rẻ cho chế biến nông
sản. Ngân hàng Nông nghiệp cho doanh nghiệp vay vốn đầu tư về nông thôn với
lãi suất giảm 2% so với đầu tư vào ngành nghề khác Năm 2005, Nhà nước ban
hành đạo luật quy định mọi hoạt động của các bộ, ngành, chính quyền phải
- 12 -
hướng về nông dân. Nhờ hiệu quả của phong trào Saemaul Undong mà Hàn
Quốc từ một nước nông nghiệp nghèo nàn, lạc hậu trở thành một quốc gia giàu
có, hiện đại bậc nhất châu Á.
Nhật Bản và phong trào "Mỗi làng, một sản phẩm": Từ năm 1979, Tỉnh
trưởng Oita-Tiến sĩ Morihiko Hiramatsu đã khởi xướng và phát triển phong trào
"Mỗi làng, một sản phẩm" (One Village, one Product-OVOP) với mục tiêu phát
triển vùng nông thôn của khu vực này một cách tương xứng với sự phát triển
chung của cả Nhật Bản. Phong trào "mỗi làng một sản phẩm" dựa trên 3 nguyên
tắc chính là: địa phương hóa rồi hướng tới toàn cầu; tự chủ, tự lập, nỗ lực sáng
tạo; phát triển nguồn nhân lực. Trong đó, nhấn mạnh đến vai trò của chính quyền
địa phương trong việc hỗ trợ kỹ thuật, quảng bá, hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm được
xác định là thế mạnh. Sau 20 năm áp dụng OVOP, Nhật Bản đã có 329 sản phẩm
đặc sản địa phương có giá trị thương mại cao như như nấm hương Shitake, rượu
Shochu lúa mạch, cam Kabosu, giúp nâng cao thu nhập của nông dân địa

nghiệp đầu tư vào nông thôn ở Tân Thông Hội, Tân Lập… Hiện các mô hình này
là những điểm thực tiễn được các địa phương khác đến tham quan và học tập.
Phát triển sản xuất, xây dựng quan hệ sản xuất, nâng cao đời sống vật chất và tinh
thần, bảo vệ môi trường được xác định là nội dung trọng tâm đặc biệt quan trọng
của Chương trình và được đẩy mạnh triển khai trong năm 2010. Đến nay, mỗi xã
đã có ít nhất 3-5 dự án, điểm trình diễn về sản xuất nông nghiệp được thực hiện.
Ngoài sản xuất tập trung theo các dự án, hầu hết các xã đã tăng nguồn vốn hỗ trợ
nông dân thông qua chương trình khuyến nông, khuyến công, đặc biệt là vốn tín
dụng để hình thành các mô hình, dự án sản xuất có hiệu quả kinh tế. Việc thực
hiện quy chế dân chủ ở cơ sở trong xây dựng nông thôn mới đã có nhiều hình thức
đa dạng hơn, thu hút người dân tham gia nhiều hơn. Xây dựng nông thôn mới đã
được cán bộ, nhân dân ở cơ sở phấn khởi đón nhận, các xã điểm đã tổ chức để
người dân đóng góp ý kiến vào đề án quy hoạch và bản kế hoạch xây dựng nông
thôn mới của xã, tham gia bàn bạc, lựa chọn công trình xây dựng hoặc các công
- 14 -
việc nào cần làm trước, làm sau.
2.2.3 Phát huy vai trò chủ thể của nông dân trong xây dựng nông thôn mới
Người dân là chủ thể trong xây dựng nông thôn mới:
- Vai trò chủ thể của nông dân trong xây dựng NTM văn minh, hiện đại
được thể hiện là chủ thể tích cực tham gia vào quá trình xây dựng và thực hiện quy
hoạch xây dựng NTM; chủ động, sáng tạo trong xây dựng kết cấu hạ tầng kinh tế
-xã hội ở nông thôn; trực tiếp trong phát triển kinh tế và tổ chức sản xuất CNH,
HĐH nông nghiệp, nông thôn; tích cực, sáng tạo trong xây dựng và gìn giữ đời
sống văn hoá-xã hội, môi trường ở nông thôn; là nhân tố góp phần quan trọng vào
xây dựng hệ thống chính trị-xã hội vững mạnh, bảo đảm ANTT ở cơ sở.
-Xây dựng NTM xác định người nông dân phải là chủ thể, vì thế chỉ khi
nào cán bộ cơ sở và người dân hiểu đúng, hiểu rõ yêu cầu và nội dung xây dựng
NTM thì mới tạo ra tính chủ động, tự giác tham gia và tham gia một cách sáng tạo
vào việc xây dựng NTM.
Chẳng hạn về vấn đề quy hoạch nông thôn, yêu cầu đặt ra là làm sao để bộ mặt

Một là, đẩy mạnh CNH- HĐH nông nghiệp, nông thôn, tích cực xoá đói
giảm nghèo. Đây là vấn đề có ý nghĩa quyết định, do đó cần thực hiện rà soát, bổ
sung, điều chỉnh quy hoạch xây dựng nông thôn mới, quy hoạch sử dụng đất, quy
hoạch phát triển nông, lâm, ngư nghiệp theo hướng xây dựng nền nông nghiệp
toàn diện, hiện đại. Đồng thời phát triển mạnh công nghiệp và dịch vụ ở nông
thôn; tiếp tục đổi mới và tổ chức lại sản xuất nông, lâm nghiệp; tăng cường áp
dụng tiến bộ KH- CN và chuyển giao tiến bộ kỹ thuật, kết hợp có hiệu quả giữa
“4 nhà”; đẩy mạnh đầu tư và hỗ trợ tín dụng cho hoạt động sản xuất nông nghiệp,
đồng thời tiếp tục đẩy nhanh quá trình xây dựng, hoàn thiện và phát triển hạ tầng
kinh tế - xã hội ở nông thôn, như: giao thông, thuỷ lợi, điện, trường học, cơ sở
vật chất văn hoá, chợ, bưu điện và nhà ở dân cư nông thôn. Tiếp tục thực hiện tốt
công cuộc xoá đói, giảm nghèo; tạo việc làm nhằm ổn định đời sống cho nông
dân.
- 16 -
Hai là, đổi mới tổ chức và phương thức hoạt động của hệ thống chính trị
cơ sở ở nông thôn. Cần giữ vững và tăng cường vai trò lãnh đạo của Đảng đối
với hệ thống chính trị và toàn xã hội trong quá trình xây dựng nông thôn mới.
Nâng cao trình độ của đội ngũ cán bộ, công chức địa phương. Tăng cường hiệu
lực quản lý điều hành của chính quyền cơ sở. Củng cố tổ chức, đổi mới phương
thức hoạt động của các tổ chức chính trị - xã hội ở nông thôn, nhất là tổ chức Hội
Nông dân. Tạo mọi điều kiện thuận lợi để nông dân phát huy vai trò chủ thể của
mình trong xây dựng nông thôn mới.
Ba là, đổi mới hoàn thiện chính sách đối với nông dân, bảo đảm lợi ích,
phát huy dân chủ và mọi tiềm năng của nông dân trong xây dựng nông thôn mới.
Thực hiện có hiệu quả giữa chính sách kinh tế, chính sách xã hội, an sinh xã hội
trong quá trình phát triển nền kinh tế bền vững của tỉnh. Giải quyết tốt những bức
xúc trong nhân dân trong quá trình phát triển công nghiệp và đô thị hoá, bảo đảm
lợi ích cho người nông dân. Phát huy dân chủ ở cơ sở theo phương châm “dân
biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra và dân được hưởng”. Khơi dậy, sử dụng và
phát huy tốt mọi tiềm năng của nông dân, như: nguồn nhân lực tại chỗ, ngành

tiêu chuẩn nông thôn mới. Riêng thành phố Hà Nội đã có kế hoạch huy động đầu
tư 2.600 tỉ đồng để xây dựng nông thôn mới ở các huyện ngoại thành.
-Đóng góp của nông dân là 10% là để chỉnh trang, sửa sang các công
trình, đầu tư sản xuất của chính họ trên đất của họ, trong đó một số ít cũng tham
gia vào các công trình công cộng. Cũng có nơi huy động ngày công, có nơi hiến
đất, cũng có nơi đóng tiền.
-Vốn đầu tư của doanh nghiệp là 20%, đây là khâu bền vững nhưng để thu
hút được vốn đầu tư doanh nghiệp thì các địa phương phải có quy hoạch rõ ràng,
có chính sách ưu đãi để doanh nghiệp an tâm đầu tư vào nông thôn, nông nghiệp
và đứng vững ở nông thôn, gắn với nông dân, phát triển sản xuất và định hướng
sản xuất.
- 18 -
-Vốn tín dụng (bao gồm cả đầu tư phát triển và thương mại) là 30% đầu tư
sản xuất cho người dân và công trình phúc lợi… .
-Hỗ trợ từ ngân sách nhà nước là 40% bao gồm 2 khoản, thứ nhất là các
chương trình mục tiêu quốc gia và chương trình có mục tiêu trên địa bàn nông
thôn chiếm 23%; thứ 2 là từ xây dựng nông thôn mới 17% (cho 8 nhóm, như:
nước sạch môi trường, đường liên thôn, liên xóm, giao thông nội đồng, hệ thống
thủy lợi kênh mương nội đồng… và 8 danh mục công trình nhà nước hỗ trợ, 7
danh mục công trình nhà nước đầu tư 100% vốn).
-Vốn tài trợ khác: Vận động, tranh thủ sự ủng hộ của các tổ chức, cá nhân,
đơn vị và con em của quê hương thành đạt hướng về quê hương.
2.2.6 Vai trò nòng cốt của nông dân trong việc xây dựng nông thôn mới.
Nông dân đóng vai trò nòng cốt xây dựng nông thôn mới
Xây dựng nông thôn mới là một chủ trương mới, một chương trình lớn, rất
quan trọng của Đảng, Nhà nước ta trong những năm tới, Nông dân phải tham gia
tích cực, đóng vai trò nòng cốt để thực hiện thắng lợi chủ trương này.
“Xây dựng nông thôn mới gắn với xây dựng các cơ sở công nghiệp, dịch
vụ và phát triển đô thị theo quy hoạch là căn bản; phát triển toàn diên, hiện đại
hoá nông nghiệp là then chốt” “Là chủ thể của quá trình phát triển nông nghiệp

tham quan và học tập.
+ Hiện nay, hơn 900 xã trên địa bàn nông thôn toàn quốc đã triển khai
thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới theo
Quyết định số 800 của Thủ tướng Chính phủ. Đã có 85 xã đạt đủ 19 tiêu chí,
12% số xã đạt từ 10-15% tiêu chí, trên 50% số xã đạt từ 7% tiêu chí.
+ Người dân đã tham gia nhiều hơn trong các hoạt động xây dựng nông
thôn mới, quan tâm hơn đến công việc của cộng đồng và tự giác thực hiện tại gia
đình mình; là cơ sở để hình thành và phát triển được các phong trào xây dựng
nông thôn mới. Không chỉ có người dân mà cả các cấp, ngành từ Trung ương đến
địa phương cũng đã có sự thay đổi trong nhận thức về vai trò nông nghiệp, nông
dân, nông thôn. Việc triển khai chương trình cũng đưa ra được kinh nghiệm bước
- 20 -
đầu về cách làm, cơ chế, triển vọng để thực hiện thành công Nghị quyết Trung
ương 7 về nông nghiệp - nông dân - nông thôn”.
+Qua thực hiện thí điểm tại 11 xã đã có những mô hình tốt trên các mặt:
Quy hoạch và thực hiện quy hoạch, huy động nguồn lực; phát triển sản xuất gắn
với quy hoạch ruộng đồng và cơ sở hạ tầng; phong trào cải thiện điều kiện sống
của các hộ dân cư; mô hình liên kết sản xuất giữa nông dân và doanh nghiệp; thu
hút doanh nghiệp đầu tư vào nông thôn. Qua thực tiễn các mô hình đã phát huy
tốt hiểu quả và đang được lan tỏa, nhân rộng.
+ Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới đã và đang
được triển khai ở các địa phương, trong đó vai trò của người nông dân là vô cùng
quan trọng.
+ Trong xây dựng nông thôn mới, người nông dân được bàn và tham gia
từ đầu về quy hoạch, tạo sự nhất trí, đồng lòng cao trong cả quá trình tổ chức
triển khai. Người dân đã thảo luận từng việc, công trình làm trước, làm sau cho
phù hợp với nguồn lực của chính họ, của địa phương và Trung ương hỗ trợ để
hiệu quả nhất.
+ Đồng thời, từng người dân tự giác điều chỉnh trong nhà, vườn của mình
theo quy hoạch chung của xã, góp phần văn minh, sạch – đẹp làng xã; tích cực

Trong xây dựng nông thôn mới, người nông dân được bàn và tham gia từ
đầu về quy hoạch, tạo sự nhất trí, đồng lòng cao trong cả quá trình tổ chức triển
khai. Người dân đã thảo luận từng việc, công trình làm trước, làm sau cho phù
hợp với nguồn lực của chính họ, của địa phương và Trung ương hỗ trợ để hiệu
quả nhất.
+ Đồng thời, từng người dân tự giác điều chỉnh trong nhà, vườn của mình
theo quy hoạch chung của xã, góp phần văn minh, sạch – đẹp làng xã; tích cực
tham gia sản xuất, xoá đói giảm nghèo, chú trọng giữ gìn và phát huy bản sắc
văn hoá dân tộc, xây dựng hệ thống chính trị ở địa phương vững mạnh, bảo đảm
an ninh trật tự xã hội ở nông thôn.
- 22 -
3.2 Khó khăn:
Khó khăn lớn nhất là nhận thức của người dân về mục tiêu Chương trình,
đây không phải là chương trình đầu tư mà là chương trình nhằm phát huy nhân tố
con người, khơi dậy và phát huy mọi tiềm năng của nông dân vào công cuộc xây
dựng nông thôn. Vì vậy, phải tăng cường công tác tuyên truyền, để người dân có
thể hiểu được, và cả hệ thống chính trị vào cuộc tích cực hơn nữa.
Thực tế hiện nay trong quá trình chỉ đạo 11 xã điểm triển khai xây dựng
nông thôn mới ở nước ta đang gặp phải ba khó khăn lớn sau đây:
+ Một là, tăng nhanh, bền vững thu nhập cho nông dân. Theo tinh thần
Nghị quyết số 26-NQ/T.Ư, đến 2020 thu nhập của dân nông thôn tăng gấp 2,5
lần hiện nay, bình quân cư dân nông thôn hiện nay thu nhập 400 USD/người/năm
(cả nước xấp xỉ 1.000 USD/người), trong khi cả nước hiện còn hơn 2.000
xã/9.800 xã nghèo nhất nước có tỷ lệ hộ nghèo dưới 50%, khoảng cách chênh
lệch giữa nông thôn và đô thị đang ngày càng rộng ra, đất đai nông nghiệp ngày
càng thu hẹp, khí hậu thời tiết ngày càng khắc nghiệt, khó kh ăn cho nông ân
trong việc s ản xuất.
+ Hai là, xây dựng hạ tầng nông thôn hiện đại, trong điều kiện thực tế hạ
tầng nông thôn quá lạc hậu, nhất là miền núi, vùng đồng bằng sông Cửu Long,
trong khi nguồn vốn đầu tư của Chính phủ rất hạn chế. Mặt khác, lại phải xây

trong sản xuất và sự gắn bó với quê hương.
- 24 -
Tài liệu tham khảo:
1. />dan-trong-xay-dng-ntm html
2. />quan-tam-khi-xay-dung-nong-thon-moi-o-nuoc-ta.html
3. />TabID=85&modid=389&ItemID=41770
4. />dung-nong-thon-moi/122/5008571.epi
5. />va-nhung-van-e.html
/>targetID=17790&CAT_ID=
6. />dung-mo-hinh-nong-thon-moi.html?p=95&id=5691
7. />ut/p/c4/04_SB8K8xLLM9MSSzPy8xBz9CP0os3j3oBBLczdTEwMLJ2dnA0_vIA
tDXz93I3cDQ_2CbEdFAIOx64c!/?WCM_GLOBAL_CON
8.Giáo trình kinh tế phát tri ển nông th ôn - Tuyết Hoa Niêkdam
- 25 -