Tác dụng không mong
muốn của
fluoroquinolon
(SKDS) - Nhóm kháng sinh fluoroquinolon (FQ) ức chế enzym ngăn chăn
sự tổng hợp DNA nhiễm sắc thể (chromosome) của vi khuẩn, từ đó làm cho
vi khuẩn không thể phân chia, sao chép, sửa chữa, tái tạo DNA, nên không
phát triển được. Do cơ chế này, FQ có phổ kháng khuẩn rất rộng trên cả vi
khuẩn Gram dương (+) và Gram âm (-), được chỉ định trong nhiều bệnh.
Tuy nhiên, chúng cũng có một số tác dụng không mong muốn cần lưu ý:
Gây bội nhiễm: Như các kháng sinh phổ rộng khác, dù FQ có phổ kháng
khuẩn rất rộng song cũng không thể tiêu diệt hết mọi vi khuẩn. Khi dùng kéo
dài, những vi khuẩn không bị hay bị tác dụng yếu của FQ sẽ không bị diệt,
quen dần với kháng sinh, sinh ra các chủng kháng thuốc, làm xuất hiện tình
trạng bội nhiễm các vi khuẩn này. Do vậy chỉ dùng FQ trong hạn định cho
phép (thường 10-14 ngày), nếu bệnh không cải thiện, cần khám lại, thay
thuốc, không tự ý tăng liều, tăng thời gian dùng.
Mặt khác, nhìn chung FQ có tác dụng trên cả vi khuẩn Gram dương (+) và
Gram âm (-), nhưng mỗi loại chỉ có tính đặc hiệu với một số chủng nhất
định. Chẳng hạn, ciprofloxacin kém hiệu quả trên Strerptococcus
pneumoniae, Haemophilus infuenzae nên không được chỉ định trong viêm
phổi mắc phải cộng đồng, trong khi levofloxacin, một FQ cùng thế hệ lại có
tác dụng mạnh trên hai vi khuẩn này nên được chọn lựa. Nếu không đi sâu
vào tính kháng khuẩn cụ thể từng loại thì rất dễ dẫn đến dùng không đúng,
làm tăng tính kháng thuốc của vi khuẩn.
Chỉ dùng FQ khi đơợc bác sĩ kê đơn tránh những tác dụng không
nên không dùng FQ cho người mang thai, người cho con bú.