Biến chứng của tăng huyết
áp kịch phát
(Kỳ 1)

Trong các bệnh lý tim mạch thì cơn tăng huyết áp kịch phát (THAKP) là
một trong những nguy cơ dẫn đến nhiều biến chứng nguy hiểm, đe dọa đến tính
mạng. Sự hình thành cơn THAKP do nhiều nguyên nhân khác nhau, trong đó sự
chủ quan của người bệnh là một yếu tố quan trọng.
Cơn THAKP có thể xuất hiện ở những đối tượng nào?
Cơn THAKP là sự tăng đột ngột của số đo huyết áp vượt rất cao so với
huyết áp bình thường và gây hậu quả nghiêm trọng lên nhiều cơ quan của cơ thể
tại thời điểm huyết áp tăng cao. Huyết áp tâm thu thường tăng trên 180 mmHg và
huyết áp tâm trương thường tăng trên 120 mmHg. Người bệnh cần phải được hạ
huyết áp một cách kịp thời để đề phòng những biến chứng nặng tại các cơ quan
như tim, não, thận và mắt.

Vậy ai là người dễ mắc phải nguy cơ này?
- Trước hết đó là những người đã từ lâu không thăm khám sức khỏe và bị
tăng huyết áp (THA) từ lâu nay nhưng không biết và chỉ khi có cơn THAKP thì
mới được phát hiện. Điều đáng tiếc có thể đi kèm với cơn THAKP là những biểu
hiện nặng như cơn phù phổi cấp do suy tim trái hoặc những dấu hiệu của vỡ mạch
máu não như hôn mê hoặc liệt nửa người THA là bệnh thường gặp ở những
người có tuổi và những người trẻ nhưng có thể trạng béo, người mắc bệnh đái tháo
đường, rối loạn mỡ máu nên đo huyết áp định kỳ, mỗi năm 3 - 4 lần để phát hiện
THA. Người bình thường mà có cảm giác hay nhức đầu, nặng đầu, mặt nóng đỏ,
nhịp tim nhanh cũng nên đo huyết áp để có thể phát hiện kịp thời bệnh THA.
- Cơn THAKP còn gặp ở người bị THA nhưng không điều trị bằng thuốc
đầy đủ theo chỉ dẫn của bác sĩ hoặc đang được điều trị nhưng dừng thuốc đột ngột.
Cũng có thể gặp ở những bệnh nhân THA được điều trị bằng thuốc nhưng những
thuốc hạ áp này có tác dụng không đầy đủ, không được điều chỉnh kịp thời do
người bệnh không đến khám lại theo chỉ dẫn của thầy thuốc. Cơn THAKP cũng có

Tất cả các biến chứng của THAKP đều đặc biệt nguy hiểm vì thế người
bệnh cần tuân thủ chặt chẽ chỉ định điều trị của bác sĩ và tái khám định kỳ, nếu
thấy có dấu hiệu nào khác thường cần phải đến ngay cơ sở y tế.

TS. TẠ MẠNH CƯỜNG
Cơn THAKP có thể xuất hiện ở những đối tượng nào?
Cơn THAKP là sự tăng đột ngột của số đo huyết áp vượt rất cao so với
huyết áp bình thường và gây hậu quả nghiêm trọng lên nhiều cơ quan của cơ thể
tại thời điểm huyết áp tăng cao. Huyết áp tâm thu thường tăng trên 180 mmHg và
huyết áp tâm trương thường tăng trên 120 mmHg. Người bệnh cần phải được hạ
huyết áp một cách kịp thời để đề phòng những biến chứng nặng tại các cơ quan
như tim, não, thận và mắt.

Vậy ai là người dễ mắc phải nguy cơ này?
- Trước hết đó là những người đã từ lâu không thăm khám sức khỏe và bị
tăng huyết áp (THA) từ lâu nay nhưng không biết và chỉ khi có cơn THAKP thì
mới được phát hiện. Điều đáng tiếc có thể đi kèm với cơn THAKP là những biểu
hiện nặng như cơn phù phổi cấp do suy tim trái hoặc những dấu hiệu của vỡ mạch
máu não như hôn mê hoặc liệt nửa người THA là bệnh thường gặp ở những
người có tuổi và những người trẻ nhưng có thể trạng béo, người mắc bệnh đái tháo
đường, rối loạn mỡ máu nên đo huyết áp định kỳ, mỗi năm 3 - 4 lần để phát hiện
THA. Người bình thường mà có cảm giác hay nhức đầu, nặng đầu, mặt nóng đỏ,
nhịp tim nhanh cũng nên đo huyết áp để có thể phát hiện kịp thời bệnh THA.
- Cơn THAKP còn gặp ở người bị THA nhưng không điều trị bằng thuốc
đầy đủ theo chỉ dẫn của bác sĩ hoặc đang được điều trị nhưng dừng thuốc đột ngột.
Cũng có thể gặp ở những bệnh nhân THA được điều trị bằng thuốc nhưng những
thuốc hạ áp này có tác dụng không đầy đủ, không được điều chỉnh kịp thời do
người bệnh không đến khám lại theo chỉ dẫn của thầy thuốc. Cơn THAKP cũng có
thể xảy ra nếu người bệnh gặp những sang chấn tinh thần mạnh hoặc khi có những
biến đổi đột ngột của thời tiết, khí hậu (bão từ) mặc dù đã được điều trị đầy đủ