Bệnh ký sinh trùng đường tiêu hoá
(Kỳ 2)
B. SÁN LÁ RUỘT (FASCICLOSIS BUSKI)
Người mắc bệnh do ăn phải ấu trùng hoặc các loại rau nước có chứa nang
ấu trùng sán.
1. Triệu chứng học:
a. Ỉa lỏng, đau bụng lúc đói, có khi có bệnh cảnh tắc ruột
b. Thiếu máu phù dinh dưỡng.
c. Xét nghiệm máu: HC giảm, BC tăng (chủ yếu BC ái toan tăng)
2. Chẩn đoán:
a. Lâm sàng có hội chứng kiết lỵ
b. Xét nghiệm phân thấy trứng sán.
c. Dùng kháng nguyên chẩn đoán.
3. Điều trị:
a. Nước sắc hạt cau: 1g/1kg, ngâm hạt cau vào nước lạnh 300-500ml sau
khi ngâm lạnh sắc cạn 1/2 lượng nước cho uống vào lúc đói, sau 3 lần uống thấy
kết quả 100%.
b. Betanaphtol viên 0,2: mỗi ngày 0,2, dùng 2 ngày liền.
c. Hexylresorcinol: 0,4g cho trẻ dưới 10 tuổi, 1g/24 giờ cho người lớn.
d. Phòng bệnh không ăn những rau, củ dưới nước sống. Vệ sinh ăn uống, vệ
sinh nguồn nước ăn.
C. SÁN DÂY LỢN (TAENIA SOLIUM)
Người mắc bệnh này do ăn phải trứng sán hoặc tự nhiễm. Người bị sán lợn
khi nôn oẹ trứng sán lên dạ dày lại xuống ruột sẽ nở thành con sán. Người mắc sán
dây lợn trong ruột thường có từ 2 con sán trở lên.
1. Triệu chứng học:
Người mắc sán lợn dây có thể không có biểu hiện triệu chứng gì, chỉ thấy
có đốt sán theo phân ra ngoài. Nhưng cũng có thể gặp một số dạng lâm sàng như
sau:
a. Ở trẻ em:
- Gây ứa nước dãi, lợm giọng, ợ hoặc nôn.

bảo bệnh nhân ngâm đít vào chậu nước ấm 37-40 độ, chờ khi thấy sán ra hết.
b. Diclorophen (BD: Ovis (Anh), Plath-Lyse (Pháp), Preventol (Đức),
Vermiple (Mỹ)). Viên bọc đường 500mg.
- Cách dùng: người bệnh nhịn đói từ tối hôm trước đến sáng hôm sau.
Người lớn uống 14 viên (cứ 5 phút uống 2 viên) với 1 lít nước rồi tiếp tục nhịn
nước trong 3 giờ. Trẻ em 1 tuổi uống 1 viên. Khi uống thuốc kiêng các dung dịch
nước kiềm và hoàn toàn kiêng rượu trong khi dùng và 24 giờ sau (làm mất nguy
cơ nhiễm độc ở thần kinh trung ương). Với trường hợp khó ra sán có thể uống 3
ngày liền. Người lớn 2 ngày đầu mỗi ngày 12 viên, ngày cuối uống 6 viên.
c. Niclosamid (BC: Cesticid, Devermine (Hung), Lintex, Phenasal,
Radeverm (Đức), Tredermine & Yomesan (Đức)), viên nén 0,5g.
- Cách dùng: tối trước ăn nhẹ, lỏng. Sáng sớm hôm sau thức dậy không ăn
gì uống 2 viên, sau 1 giờ uống thêm 2 viên nữa theo liều người lớn và trẻ em trên
8 tuổi. Thuốc có thể nhai kỹ rồi nuốt, hoặc hoà tan vào nước trà để uống. Hai giờ
sau khi uống lần cuối mới được ăn uống bình thường. Trẻ em dưới 24 tháng 2 lần
uống 1/2 viên cách nhau 1/2 giờ. Từ 2-3 tuổi uống 2 lần, mỗi lần 1 viên như trên.
- Chú ý: uống thuốc có thể buồn nôn đau bụng nhẹ. Không cần uống thuốc
tẩy. Nếu táo thì uống 1 liều thuốc tẩy từ tối hôm trước, kiêng rượu. Nếu đầu sán
chưa ra thì cần dùng một liều thuốc tẩy.
d. Trong dân gian tẩy sán bằng hạt bí ngô, liều 1 lần tẩy khoảng 30 hạt bí
ngô tươi đã bóc vỏ cứng.