Chương VII:
Chương VII:
ĐƯỜNG LỐI XÂY DỰNG, PHÁT
ĐƯỜNG LỐI XÂY DỰNG, PHÁT
TRIỂN NỀN VĂN HÓA VÀ GIẢI
TRIỂN NỀN VĂN HÓA VÀ GIẢI
QUYẾT CÁC VẤN ĐỀ XÃ HỘI
QUYẾT CÁC VẤN ĐỀ XÃ HỘI

Người thực hiện:
Người thực hiện:
Văn Nam Thắng
Văn Nam ThắngHọc viện Chính trị-HC khu vực III
Học viện Chính trị-HC khu vực III

I/
I/
Quá trình nhận thức và nội dung xây
Quá trình nhận thức và nội dung xây
dựng và phát triển nền văn hóa.
dựng và phát triển nền văn hóa.
1.
1.
Trước thời kỳ đổi mới

3/9/1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh trình bày 6
nhiệm vụ cấp bách trong đó có 2 thuộc về VH.
nhiệm vụ cấp bách trong đó có 2 thuộc về VH.+
+
Đầu 1946, Ban TW vận động đời sống mới thành
Đầu 1946, Ban TW vận động đời sống mới thành
lập.
lập.+
+
3/1947, Hồ Chí Minh viết TP “Đời sống mới”.
3/1947, Hồ Chí Minh viết TP “Đời sống mới”.
Đường lối văn hóa kháng chiến dần được hình
Đường lối văn hóa kháng chiến dần được hình
thành trong các chỉ thị của BCH TƯ Đảng.
thành trong các chỉ thị của BCH TƯ Đảng.

- T
- T

Nền văn hóa dân chủ mới đã xóa bỏ dần nền
Nền văn hóa dân chủ mới đã xóa bỏ dần nền
văn hóa lỗi thời(PK), nô dịch(TDP).
văn hóa lỗi thời(PK), nô dịch(TDP).+
+
Văn hóa cứu quốc đã động viên nhân dân tham
Văn hóa cứu quốc đã động viên nhân dân tham
gia tích cực vào cuộc kháng chiến chống Pháp.
gia tích cực vào cuộc kháng chiến chống Pháp.+
+
Trình độ văn hóa chung của XH được nâng lên.
Trình độ văn hóa chung của XH được nâng lên.

Thắng lợi của cuộc kháng chiến chống Mỹ có sự
Thắng lợi của cuộc kháng chiến chống Mỹ có sự
góp phần của chính sách văn hóa của Đảng.
góp phần của chính sách văn hóa của Đảng.

-
-
Hạn chế

chế gì
?
?

2. T
2. T
rong thời kỳ đổi mới
rong thời kỳ đổi mới
a) Quá trình đổi mới tư duy:
a) Quá trình đổi mới tư duy:Từ Đại hội VI đến ĐH X đã hình thành những nhận
Từ Đại hội VI đến ĐH X đã hình thành những nhận
thức mới về đặc trưng nền VH mới; về vai trò vị trí của
thức mới về đặc trưng nền VH mới; về vai trò vị trí của
VH trong phát triển, hội nhập.
VH trong phát triển, hội nhập.- ĐH VI…
- ĐH VI…
-
-
ĐH VII, VIII, IX, X và nhiều Nghị quyết TƯ tiếp theo
ĐH VII, VIII, IX, X và nhiều Nghị quyết TƯ tiếp theo
đã xác định VH là “nền tảng tinh thần của XH” và coi
đã xác định VH là “nền tảng tinh thần của XH” và coi
“VH vừa là động lực vừa là mục tiêu của sự phát
“VH vừa là động lực vừa là mục tiêu của sự phát

Bốn là, XD và PT VH là sự nghiệp của toàn dân do
Đảng lãnh đạo.
Đảng lãnh đạo.
-
Năm là, XD và PT VH là sự nghiệp cách mạng lâu dài
Năm là, XD và PT VH là sự nghiệp cách mạng lâu dài
đòi hỏi phải kiên trì, thận trọng.
đòi hỏi phải kiên trì, thận trọng.

c) Chủ trương XD & PT nền văn hóa.
c) Chủ trương XD & PT nền văn hóa.
-
Một là, PT VH gắn kết chặt chẽ và đồng bộ với phát
Một là, PT VH gắn kết chặt chẽ và đồng bộ với phát
triển KT-XH.
triển KT-XH.
-
Hai là, làm cho VH thấm sâu vào mọi lĩnh vực đời sống
Hai là, làm cho VH thấm sâu vào mọi lĩnh vực đời sống
XH.
XH.
-
Ba là, bảo vệ bản sắc dân tộc, mở rộng giao lưu tiếp
Ba là, bảo vệ bản sắc dân tộc, mở rộng giao lưu tiếp
thu VH nhân loại.
thu VH nhân loại.
-
Bốn là, đổi mới toàn diện GD&ĐT, phát triển nguồn
Bốn là, đổi mới toàn diện GD&ĐT, phát triển nguồn
nhân lực chất lượng cao.

Khoa học và công nghệ có bước phát triển, phục vụ
thiết thực hơn nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội.
thiết thực hơn nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội.
-
Văn hóa phát triển, đời sống văn hóa và nếp sống văn
Văn hóa phát triển, đời sống văn hóa và nếp sống văn
minh tiến bộ rõ nét ở tất cả các tỉnh thành.
minh tiến bộ rõ nét ở tất cả các tỉnh thành.

* Hạn chế:
* Hạn chế:
-
Những tiến bộ và thành tựu trong lĩnh vực VH chưa
Những tiến bộ và thành tựu trong lĩnh vực VH chưa
tương xứng và chưa vững chắc. Đạo đức và lối sống
tương xứng và chưa vững chắc. Đạo đức và lối sống
có nhiều phức tạp ảnh hưởng đến uy tín của Đảng và
có nhiều phức tạp ảnh hưởng đến uy tín của Đảng và
niềm tin của nhân dân.
niềm tin của nhân dân.
-
Sự phát triển của VH chưa đồng bộ và tương xứng với
Sự phát triển của VH chưa đồng bộ và tương xứng với
tăng trưởng KT, thiếu gắn bó với xây dựng, chỉnh đốn
tăng trưởng KT, thiếu gắn bó với xây dựng, chỉnh đốn
Đảng.
Đảng.-

Một bộ phận những người sống trên lĩnh vực văn hóa
có biểu hiện chạy theo chủ nghĩa thực dụng, thị hiếu
có biểu hiện chạy theo chủ nghĩa thực dụng, thị hiếu
thấp kém.
thấp kém.

II/
II/
QUÁ TRÌNH NHẬN THỨC VÀ CHỦ TRƯƠNG
QUÁ TRÌNH NHẬN THỨC VÀ CHỦ TRƯƠNG
GIẢI QUYẾT CÁC VẤN ĐỀ XÃ HỘI
GIẢI QUYẾT CÁC VẤN ĐỀ XÃ HỘI1
1
.
.
Thời kỳ trước đổi mới.
Thời kỳ trước đổi mới.a) Chủ trương của Đảng.
a) Chủ trương của Đảng.
-
-
Trong chiến tranh do Đảng và Nhà nước có đường
Trong chiến tranh do Đảng và Nhà nước có đường
lối phù hợp nên chúng ta đã huy động được sức
lối phù hợp nên chúng ta đã huy động được sức

Trong hòa bình, xây dựng CNXH các chính
sách về kinh tế-xã hội được Đảng đưa ra phù
sách về kinh tế-xã hội được Đảng đưa ra phù
hợp với nhu cầu xã hội nên đã tạo được những
hợp với nhu cầu xã hội nên đã tạo được những
chuyển biến tích cực trên nhiều lĩnh vực trong
chuyển biến tích cực trên nhiều lĩnh vực trong
cuộc sống.
cuộc sống.

* Hạn chế và nguyên nhân:
* Hạn chế và nguyên nhân:
Sự lãnh đạo của Đảng, quản lý của Nhà nước
Sự lãnh đạo của Đảng, quản lý của Nhà nước
thiếu chặt chẽ. Thiếu sự phối hợp đồng bộ, nhịp
thiếu chặt chẽ. Thiếu sự phối hợp đồng bộ, nhịp
nhàng giữa các ngành, đoàn thể trong công tác
nhàng giữa các ngành, đoàn thể trong công tác
phát triển văn hóa đi đôi với phát triển kinh tế,
phát triển văn hóa đi đôi với phát triển kinh tế,
văn hóa, xã hội, an ninh, quốc phòng…
văn hóa, xã hội, an ninh, quốc phòng…

2. Trong thời kỳ đổi mới
2. Trong thời kỳ đổi mới
a) Quá trình đổi mới nhận thức về giải quyết các
a) Quá trình đổi mới nhận thức về giải quyết các
vấn đề xã hội.
vấn đề xã hội.


quan điểm quan trọng là “Tăng trưởng kinh tế
là phải gắn liền với tiến bộ và công bằng xã
là phải gắn liền với tiến bộ và công bằng xã
hội, ngay trong từng bước và trong suốt quá
hội, ngay trong từng bước và trong suốt quá
trình phát triển”.
trình phát triển”.
•
Nghị quyết Đại hội IX (2001) Đảng ta tiếp
Nghị quyết Đại hội IX (2001) Đảng ta tiếp
tục khẳng định: “Tăng trưởng kinh tế đi liền
tục khẳng định: “Tăng trưởng kinh tế đi liền
với phát triển văn hóa trong từng bước cải
với phát triển văn hóa trong từng bước cải
thiện đời sống vật chất và tinh thần của nhân
thiện đời sống vật chất và tinh thần của nhân
dân, thực hiện tiến bộ công bằng xã hội…”
dân, thực hiện tiến bộ công bằng xã hội…”

Đại hội X nêu lên hai nội dung sau:
Đại hội X nêu lên hai nội dung sau:
–
Một là, kết hợp các mục tiêu kinh tế với các
Một là, kết hợp các mục tiêu kinh tế với các
mục tiêu xã hội trên bình diện cả nước cũng
mục tiêu xã hội trên bình diện cả nước cũng
như ở từng lĩnh vực, địa phương.
như ở từng lĩnh vực, địa phương.
–
Hai là, thực hiện tiến bộ và công bằng xã hội

với chỉ tiêu phát triển con người (HDI) và chỉ
với chỉ tiêu phát triển con người (HDI) và chỉ
tiêu các lĩnh vực xã hội.
tiêu các lĩnh vực xã hội.

c) Chủ trương giải quyết các vấn đề XH
c) Chủ trương giải quyết các vấn đề XH
•
Khuyến khích mọi người làm giàu theo pháp luật, thực
Khuyến khích mọi người làm giàu theo pháp luật, thực
hiện có hiệu quả các mục tiêu xóa đói giảm nghèo.
hiện có hiệu quả các mục tiêu xóa đói giảm nghèo.
•
Bảo đảm cung ứng dịch vụ công cộng thiết yếu, bình
Bảo đảm cung ứng dịch vụ công cộng thiết yếu, bình
đẳng cho mọi người dân, tạo việc làm và thu nhập,
đẳng cho mọi người dân, tạo việc làm và thu nhập,
chăm sóc sức khỏe.
chăm sóc sức khỏe.
•
Phát triển hệ thống y tế công bằng và hiệu quả.
Phát triển hệ thống y tế công bằng và hiệu quả.
•
Xây dựng chiến lược quốc gia về nâng cao sức khỏe
Xây dựng chiến lược quốc gia về nâng cao sức khỏe
và cải thiện giống nòi.
và cải thiện giống nòi.
•
Thực hiện tốt các chính sách dân số kế hoạch hóa gia
Thực hiện tốt các chính sách dân số kế hoạch hóa gia