Bài tập kinh tế vi mô
Chương 1 và 2
Bài 1: Tính toán chi phí cơ hội
Giả sử có thể đi từ Hà Nội tới Sài Gòn bằng hai cách: đi máy bay hoặc tàu
hoả. Giá vé máy bay là 1.500.000 đồng và chuyến bay mất 2h. Giá vé tàu hoả là
800.000 đồng và đi mất 28h.
Cách đi nào sẽ được lựa chọn đối với:
+ Một nhà kinh doanh mà thời gian tính bằng 1.000.000 đ/h
+ Một sinh viên mà thời gian tính bằng 20.000 đ/h.
Bài 2: Những nhận định nào dưới đây là vấn đề quan tâm của kinh tế học vi mô,
những nhận định nào là quan tâm của kinh tế học vĩ mô:
a. Đánh thuế cao vào mặt hàng tiêu dùng xa xỉ sẽ hạn chế được tiêu dùng của
những mặt hàng này.
b. Một hãng sản xuất kinh doanh sẽ tăng đầu tư vào máy móc thiết bị nếu dự
đoán vào tương lai về thu nhập là rất khả quan.
c. Người lao động có mức thu nhập cao có thể sẽ mua nhiều hàng xa xỉ hơn.
d. Một quốc gia phát triển có thể được thể hiện ở chi tiêu của người tiêu dùng
cao hơn.
e. Lãi suất cao trong nền kinh tế thì có thể làm giảm khuyến khích tăng đầu tư
tư nhân.
f. Mức thất nghiệp của toàn bộ khu vực thành thị của Việt Nam tăng nhanh
vào cuối những năm 90.
Bài 3:
Những nhận định nào dưới đây mang tính thực chứng hay mang tính chuẩn tắc:
a. -Giá dầu thế giới tăng 300% giữa năm 1973 và 1974.
b. Hút thuốc lá là có hại cho sức khoẻ vì thế cần phải hạn chế và tiến tới loại
bỏ nó.
c. Phân phối thu nhập trên thế giới quá bất công vì các nước nghèo chiếm tới
61% dân số thế giới nhưng chỉ chiếm được có 6% thu nhập của toàn thế
giới.
d. -Thu nhập quốc dân của Hoa Kỳ năm 1995 chiếm 29% tổng GDP của toàn
25 8 25 16
30 12 30 21
Hãy tìm cung thị trường về hoa ngày 8/3?
Bài 3 Có 3 xí nghiệp chiếm lónh toàn bộ thò trường hàng hóa x với hàm số cầu
của từng xí nghiệp như sau :
Q
1
= 50 – P ; Q
2
= 100 – 2P ; Q
3
= 100 – 4P
( với Q
1
, Q
2
, Q
3
là lượng cầu XN
1
, XN
2
, XN
3
)
a) Số cầu sản phẩm x đối với mỗi xí nghiệp là bao nhiêu khi giá là 10 và
25.
b) Ở các mức giá nói trên tổng số cầu thò trường là bao nhiêu ?
Bài 4
Cung cầu về sản phẩm B được cho ở bảng sau đây
Giả sử cầu xuất khẩu về gạo giảm đi 50%
a. Điều gì xảy ra với giá gạo trên thị trường tự do. Thái độ của người
trồng lúa sẽ như thế nào.
b. Giả sử Chính phủ muốn mua một lượng gạo hàng năm sao cho giá
gạo tăng lên 2.500đ/kg khi cầu xuất khẩu giảm, thì chính phủ sẽ phải
mua bao nhiêu gạo mỗi năm, và số tiền chi ra là bao nhiêu.
c. Giả sử Chính phủ trợ cấp cho người sản xuất 1.000 đ/kg khi cầu xuất
khẩu giảm, giá và lượng cân bằng thay đổi như thế nào? Giá người
sản xuất và người tiêu dùng nhận bây giờ là bao nhiêu.
Bài 6 Hàm số cung, cầu về lúa mì ở Mỹ những năm 1980 như sau :
Q
S
= 1800 + 240 P
Q
D
= 3550 – 266 P
Trong đó cầu nội đòa là : Q
D1
= 1000 - 46P
Đơn vò tính : Q = triệu giạ, P = dollar/giạ
a) Tìm giá cả và sản lượng cân bằng thò trường
b) Giả sử cầu xuất khẩu về lúa mì giảm đi 40%, nông dân Mỹ bò ảnh
hưởng như thế nào về doanh thu và giá cả ?
c) Để khắc phục tình trạng trên, chính phủ Mỹ quy đònh giá lúa mì : 3
dollar / giạ, muốn thực hiện được sự can thiệp giá cả chính phủ phải
làm gì ?
Bài 7 Cho giá cả , lượng cung và lượng cầu sản phẩm X như sau:
P 120 100 80 60 40 20
Q
D
Y thế nào ?
Bài 10
Thò trường Gas ở Hà Nội được cho bởi:
P = 150 – Q
D
; P = 2Q
S
Trong đó: P tình bằng ngàn đồng/bình
Q tính bằng ngàn bình
a. Giá và lượng cân bằng là bao nhiêu?
b. Một sự cố kỹ thuật ở nhà máy sản xuất Gas Vũng Tàu đã ảnh hưởng lớn
đến thò trường làm lượng cung giảm đi 30 nghìn bình tại mỗi mức giá, hãy phân
tích tình hình thò trường?
5+Q
50
1
=P
S
20+Q
100
1
-=P
D
Chương
HỆ SỐ CO GIÃN VÀ CHÍNH SÁCH CỦA CHÍNH PHỦ
Bài 1
Cho biểu cầu về hàng hoá X như sau:
Giá (nghìn đồng/kg) Lượng cầu ( Triệu tấn)
2 3
4 2
= 40 – P ; Q
S
= 10 + 2P
a) Tìm giá cả cân bằng và số lượng cân bằng thò trường
b) Nếu chính phủ đánh thuế 3đ/ đơn vò sản phẩm vào nhà sản xuất thì số
lượng và giá cả cân bằng trong trường hợp này là bao nhiêu ?
Bài 5
Cung và cầu của sản phẩm A trên thò trường năm 2007 được cho ở bảng sau
P 5 10 15 20 25
Q
D
60 50 40 30 20
Q
S
20 30 40 50 60
Trong đó: P tính bằng ngàn đồng/kg; Q tính bằng nghìn tấn
a. Hãy viết phương trình đường cung, đường cầu của sản phẩm A, xác đònh
giá và lượng cân bằng trên thò trường?
b. Nếu chính phủ đánh thuế 1.000đ/kg thông qua người sản xuất thì giá mà
người tiêu phải trả bây giờ là bao nhiêu? Giá nhà sản xuất thực nhận là
bao nhiêu? Xác đònh lượng cân bằng trên thò trường?
c. Giả sử độ co giãn theo giá chéo của sản phẩm A và B là 5, lượng cầu về
SP B sẽ thay đổi như thế nào khi Chính phủ đánh thuế vào SP A, nếu giá
SPB không thay đổi?
Bài 6
Cho các thông tin sau về thò trường sản phẩm A: giá thò trường tự do của sản
phẩm là 10 nghìn đồng một đơn vò, sản lượng trao đổi là 20 nghìn đơn vò. Co
giãn của cầu theo giá ở mức giá hiện hành là -1, co giãn của cung ở mức giá đó
là 1
a. Hãy viết phương trình đường cung và đường cầu của thò trường về sản
D
| = 1/7
c. Nếu nhà nước đánh thuế vào người tiêu dùng 2.000 đ/đvsp thì có hạn
chế được việc tiêu dùng thuốc lá không? Liệu tiêu dùng giảm đi bao
nhiêu?
Bài 9.
Cầu về thuê phòng ký túc xá ở một trường đại học là
Q
D
= 600-0,5P
Cung về phòng cho thuê cố đònh là 300 phòng
P tính bằng nghìn đồng 1 phòng một tháng
a. Giá cho thuê phòng ở ký túc xá đó là bao nhiêu? Xác đònh độ co giãn của
cầu theo giá tại mức giá đó?
b. Nếu nhà nước quy đònh giá cho thuê là 400.000đ/phòng một tháng thì ai sẽ
được lợi, ai sẽ bò thiệt? Xác đònh khoản thiệt hại hay lợi ích đó.
c. Để cho giá thuê phòng giảm xuống 300.000đ/phòng 1 tháng thì trường đại
học đó cần xây thêm bao nhiêu phòng nữa?
CHƯƠNG
YẾU TỐ SẢN XUẤT
1. Sử dụng các công thức tính năng suất cận biên và năng suất bình quân
tính toán và điền vào các khoảng trống trong bảng dưới đây:
Số lượng yếu tố
biến đổi
Tổng sản lượng Năng suất cận
biên (MP)
Năng suất bình
quân(AP)
0 0
1 150
P
L
= 2 dollar / đơn vò
a) Tìm phối hợp tối ưu giữa hai yếu tố sản xuất K và L.
b) Giả sử giá yếu tố sản xuất không đổi nhưng chi phí sản xuất bây giờ là
220 dollar. Tìm phối hợp tối ưu.
c) Giả sử chi phí sản xuất và giá yếu tố sản xuất K không đổi, nhưng giá
yếu tố sản xuất L chỉ còn 1 dollar / đơn vò, tìm phương án phối hợp tối
ưu mới.
4. Một doanh nghiệp cần 2 yếu tố K và L để sản xuất sản phẩm X. Biết rằng
doanh nghiệp đã chi ra một khoảng tiền là TC = 15.000USD để mua
hai yếu tố với giá P
k
=600USD và P
l
= 300USD
Hàm sản xuất cho bởi Q = 2K(L-2)
a.Xác đònh hàm năng suất biên của K và L
b.Tìm phương án sản xuất tối ưu và sản lượng tối đa đạt được
c.Nếu doanh nghiệp muốn sản xuất 900SP, tìm phương án tối ưu với chi phí
sản xuất tối thiểu.
5. Cho hàm tổng chi phí của một xí nghiệp như sau :
TC = Q
2
+ 5Q + 10
a) Chi phí cố đònh là bao nhiêu ?
b) Chi phí biên của XN là bao nhiêu ?
c) Chi phí biến đổi là bao nhiêu?
6. Cho hàm số tổng chi phí ( trong đó K tượng trưng cho chi phí cố đònh về
tư bản)
CHƯƠNG
THỊ TRƯỜNG CẠNH TRANH HỒN HẢO
1 . Sản lượng và chi phí sản xuất sản phẩm x thuộc thò trường cạnh tranh
hoàn hảo như sau :
Qx 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10
TC 25 35 41 45 47 49 52 57 65 79 100
a) Hãy xác đònh giá sản xuất và giá đóng cửa.
b) Nếu giá sản phẩm trên thò trường là 14đ/sp tìm mức sản lượng tối đa
hóa lợi nhuận. Tính tổng lợi nhuận đạt được ?
c) Nếu giá sản phẩm trên thò trường là 5đ/sp, xí nghiệp giải quyết như thế
nào là tốt nhất ? Tại sao ?
2 . Một xí nghiệp trong thò trường cạnh tranh hoàn hảo có hàm chi phí sản
xuất như sau : TC = Q
2
+ 100
a) Xác đònh hàm cung của xí nghiệp.
b) Nếu giá sản phẩm trên thò trường là 60đ/sp tìm mức sản lượng tối đa
hóa lợi nhuận. Tính tổng lợi nhuận đạt được ?
3. Giả sử một doanh nghiệp biết được hàm cầu về sản phẩm của mình là
P= 100 – 0,01Q
Trong đó Q là sản lượng, P là giá theo USD
Hàm tổng chi phí của doanh nghiệp là TC = 50Q
a. Viết phương trình biểu diễn tổng doanh thu, doanh thu biên và chi phí
biên.
b. Xác đònh mức sản lượng tối đa hoá lợi nhuận của doanh nghiệp.
c. Nếu doanh nghiệp phải chòu thuế 10USD/sp thì sản lượng , giá là bao
nhiêu để doanh nghiệp này tối đa hoá lợi nhuận?
4. Giả sử hàm cầu và hàm tổng chi phí của một doanh nghiệp được xác đònh
bởi những thông số sau:
P = 80 – Q
1.Một xí nghiệp độc quyền có hàm số cầu thò trường :
P = - 1/5 Q + 800
hàm số tổng chi phí sản xuất
TC = 1/5 Q
2
+ 200Q + 200.000.
a) Viết hàm doanh thu biên và chi phí biên
b) Xác đònh mức sản lượng và giá bán để tối đa hóa lợi nhuận .
c) Xác đònh sản lượng và giá bán để tối đa hóa doanh thu.
2.Một xí nghiệp sản xuất một loại sản phẩm không có sản phẩm thay thế
trên thò trường. Xí nghiệp có những chi phí như sau : TFC = 2400
Hàm số cầu của sản phẩm : P = - Q + 186.
a) Xí nghiệp sẽ ấn đònh giá bán và sản lượng bán là bao nhiêu ? Thu được
bao nhiêu lợi nhuận ?
b) Nếu xí nhiệp phải trả một khoản tiền thuế khóan là 1000, số thuế này
ảnh hưởng gì đến sản lượng và giá bán sản phẩm của xí nghiệp.
c) Nếu xí nghiệp chòu một khoản thuế là 30% tính trên doanh số, sản
lượng và giá bán thế nào ?
d) Nếu xí nghiệp chòu mức thuế 50% tính trên lợi nhuận, sản lượng và giá
bán ra sao ?
3. Một xí nghiệp sản xuất một loại sản phẩm không có sản phẩm thay thế
trên thò trường . Hàm số cầu thò trường của sản phẩm P = - 0,25 Q + 500.
Hàm tổng chi phí biến đổi : TVC = 0,5Q
2
+ 200Q. Hàm tổng chi phí cố
đònh : TFC = 20.000
a) Nếu xí nghiệp bán 300 sản phẩm, vậy giá bán là bao nhiêu, có phải đó
là tình trạng tối đa hóa lợi nhuận hay không?
b) Xác đònh mức sản lượng và giá bán tối đa hóa lợi nhuận. Tính tổng lợi
nhuận.
Câu hỏi ôn tập
1. Dựa vào khái niệm về dòng chu chuyển hoạt động kinh tế hãy giải thích vì
sao một số cá nhân giàu có và một số người khác nghèo nàn?
2. Bạn là một chủ nhà máy đang cần tìm người cho một vị trí còn khuyết
trong một dây chuyền sản xuất. Bạn sẽ quan tâm đến sản phẩm trung bình
của lao động (AP
L
) hay sản phẩm cận biên của lao động(MP
L
) do người
công nhân cuối cùng mà bạn thuê tạo ra được? Trong trường hợp, sản phẩm
trung bình vừa mới bắt đầu giảm xuống thì bạn có thuê thêm công nhân nào
nữa hay không?
3. Gánh nặng thuế được san sẻ giữa người sản xuất và người tiêu dùng như
thế nào trong trường hợp cầu co giãn hơn cung và trường hợp cung co giãn
hơn cầu?
4. Trong số các dự thảo về thuế có thuế phụ thu rượu chưng cất. Thuế này
không áp dụng cho bia. Độ co giãn giá của cung về rượu là 4,0 và độ co
giãn của cầu về rượu là -0,2. Độ co giãn chéo của bia theo giá của rượu là
0,1. a)Nếu thuế được áp dụng, ai sẽ chịu phần lớn gánh nặng thuế(người
sản xuất hay tiêu dùng)? Tại sao?. b)Thuế có ảnh hưởng tới thị trường bia
như thế nào, giả sử rằng cung về bia là hoàn toàn co giãn?
5. Hãy dùng các đường cung và cầu để mô tả mỗi sự kiện sau đây sẽ tác động
tới giá bơ và lượng bơ được mua và bán như thế nào? a)Giá sữa tăng lên;
b)Mức thu nhập trung bình giảm sút?
6. Giả sử chính phủ điều tiết giá thịt bò và thịt gà và đặt chúng dưới mức giá
cân bằng của thị trường. Hãy giải thích vì sao sẽ xảy ra tình trạng khan
hiếm các hàng hoá này và những yếu tố nào sẽ qui định qui mô của tình
trạng khan hiếm? điều gì sẽ xảy ra với giá thịt heo?hãy giải thích ngắn gọn?
7. Hãy dùng phương pháp dịch chuyển đường cung và đường cầu để minh hoạ
sử BMW chỉ có thể hạn chế sản lượng bán tại Mỹ cho đại lý được uỷ quyền.
a. Xác định sản lượng mà BMW cần bán trên mỗi thị trường và mức giá tương ứng?
Tổng lợi nhuận là bao nhiêu?
b. Nếu BMW bị buộc phải định giá giống nhau trên từng thị trường. Tính sản lượng có
thể bán trên mỗi thị trường? giá cân bằng và lợi nhuận của mỗi công ty?
Bài3. Một nhà độc quyền quyết định phân bổ sản lượng giữa hai thị trường. Hai thị
trường này biệt lập về mặt địa lý (bờ biển phía Đông và Trung tây). Cầu và doanh thu
biên cho hai thị trường là:
P1=15-Q1 MR1=15 – 2Q1
P2=25 – 2 Q2 MR2=25 – 4Q2
Tổng chi phí của nhà độc quyền là C=5+3(Q1+Q2). Tính giá, sản lượng, lợi nhuận doanh
thu biên và khoảng mất không của hãng (i) nếu nhà độc quyền có thể phân biệt giá? (ii)
nếu luật pháp cấm định giá khác nhau cho hai vùng khác nhau?
Bài4. Hãng hàng không Elizabets (EA) chỉ bay một tuyến đường: Chicago – Honolulu.
Cầu cho mỗi chuyến bay trên mỗi tuyến đường này là: Q=500 – P. Chi phí thực hiện mỗi
chuyến bay của hãng EA là 30.000 USD cộng vowis 100 USD cho mỗi hành khách.
a. Mức giá tối đa hoá lợi nhuận của Ea là bao nhiêu? Bao nhiêu khách hàng trên mỗi
chuyến bay? Và lợi nhuận của EA trên mỗi chuyến bay là bao nhiêu?
b. EA biết rằng chi phí cố định cho mỗi chuyến bay trên thực tế là 41.000 USD thay cho
30.000 USD. Liệu hãng có cơ tiếp tục kinh doanh trong thời gian dài? Mô tả câu trả lời
của bạn bằng cách sử dụng đồ thị đường cầu mà EA phải đối mặt, đường cho phí trung
bình của EA khi chi phí cố định là 30.000 USD và đường chi phí trung bình của EA khi
chi phí cố định là 41.000 USD.
c.Hãy đợi! EA phát hiện ra rằng có hai loại hành khách bay tới Honolulu. Loại A là
những nhà kinh doanh với cầu là QA=260-0.4P. Loại B là sinh viên với tổng cầu là
QB=240 – 0.6P. Sinh viên thường phải lựa chọn, cho nên EA quyết định đặt giá khác
nhau. Vẽ đồ thị cho mỗi đường cầu và tổng hợp chúng theo phương ngang. Xác định mức
giá mà hãng bán cho sinh viên và các khách hàng khác? Có bao nhiêu hành khách mỗi
loại trên mỗi chuyến bay?
a. Dự tính lợi nhuận của hãng cho mỗi chuyến bay? Liệu hãng có tiếp tục kinh doanh?
hàng. Nhóm “ nghiêm túc” có cầu: Q1=6-P trong đó Q là thời gian chơi/ tuần và P là lệ
phí mỗi giờ cho mỗi cá nhân. Cũng có những khách chơi không thường xuyên với cầu
Q2=3-(1/2)P
Giả xử rằng có 1000 khách hàng chơi mỗi loại. Bạn có rất nhiều sân, do đó chi phí biên
của thời gian thuê sân bằng không. Bạn có chi phí cố định là 5000 USD /tuần. Những
khách hàng nghiêm túc và khách hàng chơi không thường xuyên trông như nhau và như
vậy bạn phải định giá giống nhau:
a.Giả sử dể duy trì không khí chyên nghiệp, bạn muốn hạn chế số lượng hội viên cho
những người chơi nghiêm túc. Bạn cần ấn định phí hội viên hàng năm và lệ phí cho mỗi
buổi thuê sân như thế nào?(giả sử 52 tuần/năm) để tối đa hoá lợi nhuận, hãy lưu ý sự hạn
chế này chỉ áp dụng cho những người chơi nghiêm túc. Mức lợi nuận mỗi tuần sẽ là bao
nhiêu?
b. Một người nói với bạn rằng ban có thể thu được nhiều lợi nhuận hơn bằng cách khuyến
khích cả hai đối tượng tham gia. Ý kiến của người đó đúng không? Mức hội phí và lệ phí
thuê sân là bao nhiêu để có thể tối đa hoá lợi nhuận mỗi tuần? Mức lợi nhuận đó là bao
nhiêu?
c. Giả sử sau vài năm số nhà chuyên môn trẻ tài năng chuyển đến cộng đồng của bạn. Họ
đều là những khách chơi nghiêm túc. Bạn tin rằng bây giờ có 3000 khách chơi nghiêm
túc và 1000 khách chơi không thường xuyên. Liệu còn có lợi nếu bạn còn tiếp tục phục
vụ những khách chơi không thường xuyên? Mức hội phí hằng năm và phí thuê sân là bao
nhiêu để có thể tối đa hoá lợi nhuận? Mức lợi nhuận mỗi tuần là bao nhiêu?
Bài 8. Bạn đang bán hai loại sản phẩm, 1 và 2 cho một thị trượng bao gồm 3 khách hàng
với các giá sẵn sàng trả như sau:
Giá sẵn sàng trả(USD)
Sản phẩm 1
Sản phẩm 2
A
10
70
B
b. Bây giờ giả sử chi phí sản xuất biên của mỗi sản phẩm là 35 USD. Điều này làm thay
đổi như thế nào câu trả kời của bạn ở phần (a)? Tại sao chiến lược tối ưu bây giờ lại
khác?
Bài10 Hãy xem xét một hãng độc quyền với đường cầu:
P=100-3Q+4A1/2
Và có hàm tổng chi phí:
C=4Q2+10Q+A
Trong đó A là mức chi phí cho quảng cáo và P, Q là giá và sản lượng
a.Tìm giá trị của A và Q,P để tối đa hoá lợi nhuận của hãng.
b. Tính chỉ số độc quyền Lerner, L=(P-MC)/P cho hãng này tại mức A, Q, P đảm bảo tối
đa hoá lợi nhuận.
1. Giải thích mỗi phát biểu sau bằng cách sử dụng đồ thị cung và cầu
a. Khi cam mất mùa, giá nước ép cam gia tăng ở khắp các siêu thị cả
nước.
b. Hạn hán kéo dài làm mất mùa, giá lúa đã tăng lên.
c. Khi chiến sự nổ ra ở Trung Đông, giá dầu thô gia tăng, trong khi giá
xe Cadillac giảm.
2. “Một sự gia tăng cầu của sách truyện làm tăng lượng cầu của sách
truyện, nhưng không làm
tăng lượng cung.” Phát biểu này đúng hay sai? Giải thích?
3.Trong suốt những năm 90, tiến bộ công nghệ làm giảm chi phí sản
xuất vi mạch máy tính.Bạn có nghĩ điều này tác động vào thị trường
máy tính không? Vào thị trường phần mềm máy tính? Vào thị trường
máy đánh chữ?
4. Nước sốt cà chua nấm là hàng hóa bổ sung (cũng như đồ gia vị) cho
bánh hot dog. Nếu giá bánh hot dog tăng, điều gì sẽ xảy ra đối với thị
trường nước sốt? Thị trường cà chua? Thị trường nước ép cà chua? Thị
trường nước cam ép?
5. Thị trường trái cây thanh long có cung và cầu như sau:
Giá(nghìn đồng/kg)Lượng cầu(tạ)Lượng cung(tạ)
4 4
8 3
12 2
16 1
20 0
Bây giờ cộng biểu cầu cũ và biểu cầu mới thêm vào để tính biểu cầu
mới cho toàn bộ thị
trường vé xem bóng đá. Giá và sản lượng cân bằng mới sẽ là bao
nhiêu?