Khích lệ kỹ năng lắng
nghe của trẻ
Những kỹ năng giao
tiếp và học hỏi xuất
phát từ việc lắng nghe
hiệu quả. Lắng nghe là
hoạt động giao tiếp
đầu tiên của bé; nó cần
thiết cho việc học và
tham gia vào cuộc sống. Nghe và lắng nghe
không phải là hai hoạt động giống nhau – lắng
nghe là một quá trình tập trung chủ động vào âm
thanh, trong khi nghe là sự tiếp nhận âm thanh
một cách thụ động.
Lắng nghe có liên quan mật thiết với khoảng thời gian chú
ý, bởi vì nó đòi hỏi khả năng và mong muốn chú tâm đến âm thanh. Lắng nghe không tốt có thể bắt đầu ở bất kỳ lứa
tuổi nào vì nhiều nguyên nhân, chẳng hạn sức khỏe không
tốt, tai nạn, thay đổi lối sống nhiều hoặc căng thẳng. Những
bé có tiền sử nhiễm trùng tai thường mắc những vấn đề về
tai và lắng nghe.
Những hậu quả của việc lắng nghe không tốt là gì?
Lắng nghe không tốt có thể dẫn đến những sai sót lớn hoặc
tai nạn nghiêm trọng. Sự lắng nghe không tốt trong giai
đoạn đầu của sự phát triển có thể dẫn đến những vấn đề về
chú ý, ghi nhớ, nói, đọc cũng như những kỹ năng học hỏi
và giao tiếp khác.
Khả năng lắng nghe ở bé phát triển như thế nào?
này có liên hệ với sự thoải mái và bảo vệ khi bé vẫn còn ở
trong tử cung của người mẹ.
Tiếng khóc đầu đời là lời phát biểu đầu tiên của bé
đối với cuộc đời. Bé biết rằng bạn đang lắng nghe khi
bạn đáp ứng nhanh chóng và hăm hở trong những
tháng đầu tiên này.
Bé vẫn thường thủ thỉ, bập bẹ và tạo ra những âm thanh
khó hiểu trong quá trình bé học nói. Hãy đáp ứng với
những âm thanh này ngay lập tức để cho bé hoàn tất chuỗi
âm thanh và sau đó sẽ lặp lại để hoàn thiện hơn khả năng
ngôn ngữ của mình. Bé cũng nhận biết được rằng bạn đang
lắng nghe và rằng giọng nói có quyền năng rất lớn.
Lặp lại và mở rộng vấn đề mà con của bạn đã nói mà
không đề cập đến việc giọng của bé có rõ hay không – bé
cần biết rằng bạn sẽ lắng nghe mà không bình phẩm. Hãy
khen ngợi những âm thanh mà bé tạo ra. Ngồi sát bên bé
khi nói chuyện và lắng nghe – đây là điều đặc biệt quan
trọng đối với những bé có khả năng nghe kém.
Hãy là người làm mẫu, có khả năng lắng nghe tốt của bé.
Quan sát bé khi bạn nói và lắng nghe. Gọi tên và chạm vào
vai bé khi bạn bắt đầu nói để giúp bé tập trung vào tiếng
nói của bạn. Đừng bao giờ ngắt lời. Bạn đang dạy cho bé
hiểu rằng con người có quyền được lắng nghe.
Mỗi ngày nên dành thời gian lắng nghe đặc biệt đối với
bé. Lúc này, bạn cần kiểm soát mức độ ồn trong nhà; tắt
radio, TV, máy hút bụi, nước chảy và những âm thanh
khác. Có thể đặt ra một bài hát đặc biệt cho bé – theo điệu
riêng của bạn hoặc dùng một giai điệu nổi tiếng với lời của
bạn. Nếu có thể, hãy cử động bàn tay, bàn chân và cơ thể
bé theo nhịp bài hát.
những kỹ năng lắng nghe của bé sau đây:
* Tạo ra một khung cảnh thoải mái để mời và hỗ trợ việc
lắng nghe
* Hãy là người lắng nghe tốt
* Tạo ra âm thanh làm bé thích thú – đặc biệt là nhạc và
giọng nói của những người thân yêu của bé.