Phần A: Giới thiệu đề tài
Lịch sử phát triển của sản xuất loài ngời là lịch sử phát triển của
các PTSX kế tiếp nhau. PTSX là sự thống nhất biện chứng giữa LLSX
và QHSX đó là cách thức sản xuất ra của cảI vật chất mà trong đó
LLSX đạt đến một trình độ nhất định , thống nhất với QHSX tơng
ứng với nó . Theo định nghĩa của phép biện chứng duy vật : Là khoa
học về mối liên hệ phổ biến và sự phát triển, khoa học về những quy
luật phổ biến nhất của sự vận động và sự phát triến cuả tự nhiên ,xã
hội và t duy trên cơ sở duy vật . Theo định nghĩa trên xã hội ngày
càng phát triển thì mối quân hẹ giữa QHSX va LLSX là không thể
tách rời , đây là quy luật chung của sự phát triển và là một trong
những quy luật quan trọng quy định sự tồn tại, phát triển và tiến bộ xã
hội.
Mặc dù vậy trong thực tế, hai nhân tố QHSX và LLSX đã làm
nảy sinh những mâu thuẫn giữa chúng . Và sự mâu thuẫn này ngày
càng trở nên gay gắt làm cho nền kinh tế nớc ta ở trong tình trạng
khủng hoảng nghiêm trọng trong một thời gian dài .Mâu thuẫn này
giải quyết ra sao?, nguyên nhân của vấn đề sẽ đợc đề cập đến trong
bài viết dới đây. Đây là lần đầu tiên viết tiểu luận nên trong quá trình
viết không thể không có những sai sót, Xin nhận đợc những ý kiến
đóng góp của thầy cô và các bạn để các bài viết khác sẽ tốt hơn.
1
Phần B: cơ sở của đề tài
I. Cơ sở lý luận chung
Các dạng này khiến chúng ta khi nghiên cứu vấn đề cần nhìn
nhận Mác va Ph.Ăng-ghen đã sáng lập ra chủ nghĩa duy vật biện
chứng vào giữa thế kỷ XIX và dợc Lênin phát triển lên vào giữa thế
kỷ XX đã đem lại cho phép biên chứng duy vật sự thống nhất hữu cơ
giữa thế giới quan duy vật và phơng pháp luận biện chứng . Phép biện
chứng đã thực sự trở thành khoa học trong đó mối liên hệ giữa QHSX
phải phù hợp với tính chất trình độ của LLSX là mối liên hệ giàng

nó sẽ trở thành động lực thúc đẩy, tạo điều kiện cho LLSX phát triển
và ngợc lại khi QHSX lạc hậu hơn hay ở mức độ cao hơn so với tính
chất trình độ LLSX thì nó sẽ trở thành xiềng xích kìm hãm sự phát
triển của LLSX, mâu thuẫn nảy sinh và việc giải quyết mâu thuẫn tạo
ra động lực phát triển của PTSX, theo đúng với nội dung của quy luật
mâu thuẫn. Và cứ nh vậy lịch sử của sản xuất đã vận động và phát
triển trong quá trình lệch pha đến cân bằng rồi lại lệch pha mới... Chỉ
có khái niệm mâu thuẫn mới có đủ khả năng để vạch ra động lực của
sự phát triển, mới có thể thực tiễn cho ta nhận thức đợc quy luật của s
vân động kinh tế.
II . Cơ sở
3
Mâu thuẫn gia LLSX và QHSX trong giai đoạn đi lên CNXH ở
nớc ta thực trạng và giải pháp.
1. Thực trạng .
a. Việt Nam trong thời kỳ đầu đi lên chủ nghĩa xã hội .
Sau 30/4/1975 nớc ta hoàn toàn giải phóng, chúng ta đã đạt đợc
những thành tựu trong việc hàn gắn vết thơng chiến tranh .Tuy nhien
nền kinh tế nớc ta vẫn là nền kinh tế nông nghiệp kém phát triển
mang nặng tính tự cấp, tự túc .Trang bị kỹ thuật và kết cấu xã hội yếu
kém, cơ cấu kinh tế mất cân đối, cơ cấu kinh tế tập chung quan liêu
bao cấp để lại nhiều hậu quả nặng nề . Nền kinh té kém hiệu quả,
năng suất lao động thấp, khủng hoảng kinh tế kéo dài, các tệ nạn
tham nhũng... lan rộng, Đảng cộng sản còn non, đội ngũ cán bộ còn
yếu về năng lực...các thế lực đế quốc và phản động ráo riết thực hiện
chiến lợc diễn biến hoà bình, phá hoại và bao vây kinh tế...Nếp sống
văn hoá , đạo đức bị xói mòn, lòng tin vào Đảng và Nhà nớc bị giảm
sút.
Thực trạng trên có nguồn gốc sâu xa do lịch sử để lại và hậu quả
của nhiều năm chiến tranh, song chủ yếu là chúng ta đã vi phạm sai

sự sụp đổ của hệ thống xã hội chủ nghĩa thế giới. Công cuộc đổi mới
đề ra cho chúng ta nhiệm vụ phải xem xét lại phơng thức và con đờng
đa đất nớc ta tiến lên. Sai lầm của ta là đã đẩy nhiều mặt của QHSX
lên quá cao, tách rời trạng thái còn thấp kém của LLSX làm cho hai
nhân tố này mâu thuẫn với nhau dẫn đến kìm hãm sự phát triển của
1
C.Mác -Ph.Ang-ghen:Tuyển tập..t.1,NXB Sự thật,HN,1970,tr438
2
V.I.Lenin Toàn tập ,tập 2
5
sản xuất xã hội. Đại hội Đảng lần thứ VI đã nhận ra sai lầm và cũng
đã thấy rằng việc cải tạo QHSX xã hội là cần thiết nhng không thể
tiến hành một cách chủ quan nóng vội nh trớc đây, nghĩa là cải tạo và
củng cố QHSX nhng gắn liền với sự phát triển của LLSX. Đại hội VII
của Đảng cũng chỉ rõ:"...phù hợp với sự phát triển của LLSX, thiết lập
từng bớc QHSX xã hội chủ nghĩa từ thấp đến cao với sự đa dạng về
hình thức sở hữu. Phát triển nền kinh tế hàng hoá nhiều thành phần
theo định hớng xã hội chủ nghĩa, vận hành theo cơ chế thị trờng có sự
quản lý của Nhà nớc"
3
Cải tạo và củng cố QHSX nhng bao giờ cũng phải gắn liền với
sự phát triển của LLSX, và đợc đảm bảo bằng sự phát triển của LLSX.
Đó là điều kiện cơ bản cho cuộc cách mạng QHSX phát triển vững
chắc. Với trình độ của mình LLSX yêu cầu phải có những QHSXphù
hợp với nó mới có thể bộc lộ hết khả năng của mình và mới có khả
năng phát triển nhanh chóng. Tơng ứng với mỗi trình độ LLSX đòi
hỏi một QHSX, một thành phần kinh tế nhất định nh Ph.Ăng-ghen
viết :"...giai cấp T sản không thể biến những t liệu sản xuất có tính
chất hạn chế ấy thành những LLSX mạnh mẽ đợc nếu không biến
những t liệu sản xuất của cá nhân thành những t liệu sản xuất có tính

trờng ngày càng tăng, phạm vi độc quyền nà nớc gắn với các mặt
hàng thuộc diện cấm hay hạn chế các thành phần kinh tế ngoài quốc
doanh đã thu hẹp rõ rệt. Các thành phàn kinh tế có điều kiện tìm tòi
sáng tạo và phát triển .Ví dụ về nghành Bu điện hay Điện lực đây là
hai ngành độc quyền về kinh doanh ở nớc ta hiện nay .
7