Mẹo vặt y khoa thực dụng
Mụn
Một buổi sáng đẹp trời, sau khi đánh răng rửa mặt xong, bạn lau lại
gương soi ở phòng tắm, chợt phát giác trong gương một khuôn mặt không
phải của bạn Không, đó vẫn là khuôn mặt của bạn đấy chứ, chỉ hơi khác là
trên làn da mịn màng thường ngày, sáng nay xuất hiện một chấm đỏ; và
chẳng may, chấm đỏ này hơi sưng lên và tọa lạc chễm chệ ngay trên chóp
mũi bạn
Bạn nhón gót lên, đưa khuôn mặt lại gần gương soi hơn nữa. Bạn
quan sát kỹ càng từng chỗ nhỏ trên mặt và phát hiện thêm một mụn đầu
trắng gần sát mép môi dưới, một số mụn đầu đen nằm rải rác hai bên má. Sự
thật đang phơi bày trước mắt: bạn có mụn, khá nhiều mụn!!!
Thật ra, mụn chỉ là một trạng thái tự nhiên hầu như ai cũng từng trải
qua trong tuổi dậy thì. Đối với một số người, những nốt mụn đáng ghét này
vẫn còn đeo đuổi họ đến tuổi trung niên, thậm chí ở cả tuổi già nữa. Bác sĩ
James F., sáng lập viên Hội Nghiên Cứu chuyên khoa về mụn ở Newporrt
Beach (Mỹ), nói: "Phụ nữ có thể vẫn còn nổi mụn ở tuổi 25, 35 hoặc ở
những tuổi lớn hơn nữa. Cụ thể là mẹ tôi, bà cụ vẫn còn mụn ở tuổi 62."
Theo từ ngữ y khoa, mụn được chia làm 3 loại: blackhead (mụn đầu
đen), whitehead (mụn tấm, mụn đầu trắng có cùi nhỏ như sợi chỉ), và
pimples (mụn bọc, mụn sưng đỏ rất cộm, thường có mủ hoặc cùi lớn). Cả 3
loại này gọi chung là acne (mụn).
Mụn là gì? Tại sao có mụn? Bác sĩ Peter P., giáo sư về môn
Dermatology tại Đại học Y khoa Boston, định nghĩa như sau: "Đó là một
trạng thái của cơ thể khi các tuyến bài tiết trên da bị nghẹt, sẽ tạo ra những tế
bào bệnh. Những tế bào này có thể làm chỗ đó sưng (mụn trắng, đỏ) hoặc
không sưng (mụn đen)".
Cái gì làm nghẹt những tuyến bài tiết đó? "Nó chẳng phải vì người đó
ăn đồ nóng, chẳng phải vì phần da chỗ đó không được rửa ráy thường xuyên,
cũng chẳng phải vì việc giao hợp sinh lý quá ít hay quá nhiều như đa số
người thường nghĩ Yếu tố ảnh hưởng lớn nhất chính là sự di truyền!". Các
(khoảng 5-6 lần) để làm hết xà bông còn dư. Nên nhớ xà bông cũng có chất
dầu mỡ, và có tác dụng như các mỹ phẩm oil-based nếu không được rửa
sạch hết.
Giảm tối đa việc trang điểm
Bạn chỉ nên trang điểm những lúc thấy thật sự cần thiết như đi làm, đi
dạ hội Dùng mỹ phẩm loại oilbased hay waterbased đều có hại. Chúng chỉ
khác nhau ở chỗ hại nhiều hay ít mà thôi. Nếu ông xã bạn thích nhìn thấy
một gương mặt đẹp mỗi đêm trước khi đi ngủ, hãy khuyên và tập cho chàng
quen với nét đẹp tự nhiên không son phấn của bạn.
Đổi loại thuốc ngừa thai
Một số thuốc ngừa thai có thể làm bạn nổi mụn nhiều hơn, thường
những thuốc này có chứa một trong các chất như Ovral, Norinyl, Loestrin,
hoặc Norlestrin. Hãy nhớ lại có phải mụn bắt đầu nổi lên từ lúc bạn bắt đầu
dùng thuốc ngừa thai hay không Nếu có, nên thảo luận với bác sĩ ngừa thai
của bạn.
Cẩn thận về thực phẩm
Đối với một số người, chất iốt (iodine) trong thực phẩm cũng là
nguyên nhân tạo nên mụn vì chất này có tác dụng ăn mòn các tuyến bài tiết
trên da của bạn. Phần lớn các loại thực phẩm đều chứa chất này như nước
mắm, muối ăn. Đây là một chất có ích cho cơ thể. Dù sao, nếu bạn bị mụn,
nên tránh những thức ăn có quá nhiều iốt như: rong biển, gan bò, thịt gà tây,
măng tây (asparagus), bông cải xanh, hành tây trắng.
Nên cứ dùng các thứ trên, nên ăn ít nước mắm lại.
Ngoài ra, các loại sinh tố B, nhất là B12, thường làm mụn nổi nhiều
hơn. Chất sắt (iron) và sinh tố E cũng tương tự. Nếu bạn đang uống những
sinh tố này và bị mụn nặng hơn, hãy ngưng uống lại.
Nặn mụn
Trên thực tế, bạn chỉ nên nặc các mụn đầu đen để ngăn chặn chúng
biến thành tàn nhang mà thôi. Các mụn bọc và mụn tấm hoàn toàn không
nên nặn.
loại 50 mg, mỗi ngày uống 4 lần là tối đa. Quá nhiều B6 cũng có hại.
Thuốc trị mụn
Có một số thuốc trị mụn bán rộng rãi trong các tiệm thuốc tây không
cần đơn. Trong những loại này, bác sĩ Fulton khuyến khích bạn nên mua
những thuốc chứa chất benzoyl peroxide. Có nhiều loại bán trên thị trường
dưới dạng nước, kem sệt Bạn dùng loại nào cũng được, nhưng nhớ đừng
dùng loại có chất dầu (oilbased). Bác sĩ này cũng khuyên bạn nên thoa thuốc
vào buổi chiều, để chừng một giờ, rồi rửa thật sạch trước khi đi ngủ. Nhớ
đừng thoa thuốc mụn trong khi ngủ, không tốt.
Lưu ý: Thuốc chỉ cần dùng loại có chứa chừng 5% chất benzoyl
peroxide là đủ. Ngoài thị trường có bán các loại từ 2,3% đến 10%. Kết quả
thí nghiệm tại Đại học Y khoa Ohio cho thấy, một liều thuốc chứa 5% chất
này cũng tác dụng giống như loại có chứa 10%. Đừng phí tiền vô ích.
Các bạn có làn da khô
Chất benzoyl peroxide khi xức lên làn da khô có thể làm da bị đỏ lên,
tuy không có hại nhưng trông không được thẩm mỹ cho lắm. Nên bắt đầu
dùng với lượng tối thiểu khoảng 2-3 phần trăm, khi da đã quen dần mới tăng
lên.
Khi xức thuốc mụn, đừng ra nắng
Thường đa số các thuốc mụn đều có thể gây phản ứng phụ khi tiếp
xúc với ánh nắng mặt trời. Vì thế, nên tránh ra nắng trong thời gian xức
thuốc. Đồng thời, phải cẩn thận với các dụng cụ sưởi điện hoặc bóng đèn
sưởi dùng hồng ngoại tuyến (infra-red), thường trang bị trong phòng tắm.
Dùng thuốc một cách hiệu quả
Dầu đóng trên da mặt thường cản trở việc xức thuốc, vì thế nên rửa
mặt sạch trước khi xức, trừ khi bác sĩ có chỉ định khác.
Không nên dùng nhiều loại thuốc một lúc
Trong khi các thuốc điều trị mụn có chất benzoyl peroxide được bán
tự do không cần đơn thì loại thuốc chứa Retin-A chỉ được bán khi có đơn
của bác sĩ. Nếu bạn đang dùng một trong hai loại này, hãy nhớ không được
4. Sau khi bôi thuốc Retin-A, da bị nổi đỏ lên? Đó là vì bạn vừa rửa
mặt bằng xà phòng xong đã vội bôi thuốc. Hãy chờ độ 1-2 tiếng sau khi rửa
mặt mới làm việc này. Nếu vẫn còn bị đỏ da, hãy tăng thời gian chờ đợi lên
3- 4 tiếng, hoặc giảm bớt liều lượng thuốc. Chỉ nên bôi một lớp thuốc thật
mỏng là đủ, vì việc bôi Retin-A quá dày cũng thường làm da bị nổi đỏ.
5. Thuốc Retin-A đồng thời có công dụng làm mờ đi các nếp nhăn và
các vết đồi mồi trên mặt, có thể coi là một trong những thuốc giữ lại tuổi
xuân.