Trái Đất và hệ Mặt Trời
Một người nặng 100kg sẽ nặng bao nhiêu trên Sao Hỏa?
Trọng lực trên sao Hỏa bằng 38% trọng lực trên Trái Đất tính ở mực nước biển. Vì thế, một người
nặng 100kg trên Trái Đất sẽ nặng 38kg trên Sao Hoả. Tuy nhiên, theo những kế hoạch hiện nay của
NASA thì phải mất hàng thập kỷ nữa con số này mới được kiểm chứng.
Một năm trên Sao Hỏa dài bao nhiêu?
Nó đúng bằng một năm, nếu bạn là người Sao Hỏa! Nhưng đối với người Trái Đất, nó gần như dài
gấp đôi. Hành tinh đỏ này mất 687 ngày để quay quanh Mặt Trời so với 365 ngày của Trái Đất. Nếu
tính theo vòng quay của Sao Hỏa với độ dài thời gian một ngày tương ứng của nó (xem thêm mục
13) thì sẽ mất 670 ngày tất cả để quay đủ một vòng quanh Mặt Trời. Thật tò mò là khi đó sẽ làm gì
trong một tháng, có thể là cần đến hai Mặt Trăng.
Trung bình một ngày trên Sao Hỏa dài bao nhiêu?
Người Sao Hỏa có thể ngủ (hoặc làm việc) nhiều hơn nửa tiếng mỗi ngày so với bạn. Ngày trên Sao
Hỏa dài 24 giờ 37 phút, so với 23 giờ 56 phút trên Trái Đất. Một ngày trên bất cứ hành tinh nào
thuộc hệ Mặt Trời được tính bằng thời gian nó tự xoay tròn đúng một vòng trên trục tưởng tượng,
tức là tại một điểm nào đó, Mặt Trời mọc là buổi sáng còn Mặt Trời lặn sẽ là buổi tối.
Mặt Trăng luôn gần như ngày nay chăng?
Nó đã từng gần hơn rất nhiều! Một tỷ năm trước đây, Mặt Trăng nằm trong một quỹ đạo hẹp hơn và
chỉ mất khoảng 20 ngày để quay quanh chúng ta. Một ngày trên Trái Đất hồi đó chỉ dài 18 tiếng.
Hiện nay, Mặt Trăng vẫn tiến ra xa, khoảng 4 cm/năm. Trong khi đó, vòng quay của Trái Đất lại
chậm lại, khiến cho ngày kéo dài ra. Trong tương lai xa, một ngày trên Trái Đất sẽ dài 960 tiếng!
Trái Đất có di chuyển với các thời kỳ khác nhau như Mặt Trăng?
Từ Sao Hoả, có thể nhìn thấy Trái Đất di chuyển với các thời kỳ khác nhau (cũng như chúng ta nhìn
thấy sự thay đổi của Sao Kim). Trái Đất nằm trong quỹ đạo của Sao Hoả và 2 hành tinh này cùng
quay quanh Mặt Trời. Ánh sáng Mặt Trời chiếu xuống hành tinh của chúng ta theo những góc khác
nhau trong năm. Các thời kì khác nhau của Trái Đất có thể quan sát qua các tấm ảnh của Cơ quan
giám sát toàn cầu từ Sao Hỏa (Mars Global Surveyor) và Tổ chức tin nhanh từ Sao Hỏa của Châu
Âu (European Mars Express).
Trái Đất có phải là hành tinh đá lớn nhất trong hệ Mặt Trời?
Hoàn toàn đúng! Đường kính của Trái Đất tại xích đạo là 12.756 km, của Sao Kim là 12.104 km,
của Sao Thuỷ và Sao Hoả nhỏ hơn rất nhiều. Sao Diêm Vương cũng là hành tinh đá nhưng quá nhỏ

một trận bão khác lớn hơn) . Sao Kim là một địa ngục sống và Sao Diêm Vương thông thường băng
giá hơn nơi lạnh lẽo nhất trên Trái Đất (Có ý kiến cho rằng, có thể một ngày nào đó, thực tế Sao
Diêm Vương sẽ trở thành ốc đảo nghỉ ngơi cho chúng ta.).
Sao Thổ là hành tinh duy nhất có vành đai bao quanh?
Sao Thổ là có các vành đai rõ nhất. Nhưng Sao Mộc và Sao Hải Vương đều có các hệ thống vành
đai nhưng mờ nhạt hơn. Và ngay cả Trái Đất cũng có đã có thể có một vành đai như vậy do các
mảnh đá bay qua.
Nếu bạn được sắp xếp Trái Đất, Mặt Trăng và Sao Hoả giống như búp bê Matryoshka, thì bạn sẽ
xếp thế nào?
Sao Hoả sẽ nằm vào trong Trái Đất, và Mặt Trăng sẽ nằm gọn trong Sao Hoả. Trái Đất lớn gấp đôi
Sao Hoả còn Sao Hoả cũng gần như gấp đôi Mặt Trăng.
Trái Đất sẽ luôn ở đây chứ?
Các nhà thiên văn học đã biết rằng trong vài tỷ năm nữa, Mặt Trời sẽ nở ra như có thể ôm trọn Trái
Đất. Nếu chúng ta vẫn còn ở đây, chúng ta sẽ có thể bị thiêu trụi và hành tinh này có thể sẽ bốc hơi
hết. Tuy nhiên, nếu có cơ hội, để tránh lượng nhiệt khổng lồ của Mặt Trời, chúng ta sẽ di chuyển
Trái Đất sang một quĩ đạo xa hơn và dễ chịu hơn. Một tính toán toán học chỉ ra rằng theo lí thuyết
là có thể làm gì đó, chẳng hạn di chuyển Trái Đất đi nơi khác trước khi quá muộn.
Vì sao khi bình minh và hoàng hôn, Mặt trời trông to hơn?
Mặt trăng quay quanh quỹ đạo của Trái Đất, Trái Đất quay quanh mặt trời. Khoảng cách giữa Trái
Đất và hai thiên thể này từ sáng đến tối hầu như không thay đổi. Thế mà có lúc ta thấy mặt trời hoặc
mặt trăng to như cái nia, còn lúc khác lại chỉ bé như quả bưởi.
Lý do là trong những điều kiện nhất định, mắt của con người nhìn mọi vật dễ sinh ảo giác. Chúng ta
hãy xét hai ví dụ:
(1) Khi ta để một vật vào giữa các vật khác nhỏ hơn, ta sẽ thấy nó to hơn bình thường. Ngược lại
nếu để nó giữa các vật khác to hơn, ta lại thấy nó như nhỏ lại.
Vòng tròn nhỏ ở giữa bên phải nhìn có vẻ lớn hơn ở bên trái, mặc dù chúng to như nhau. (2) Hiện
tượng ảo giác quang học, hay còn gọi là tác dụng thấu quang.
Hình tròn màu trắng nhìn có vẻ to hơn hình tròn màu đen, mặc dù chúng bằng nhau.
Kết hợp hai ví dụ trên, chúng ta có thể giải thích hiện tượng thay đổi độ lớn của mặt trời và mặt
trăng như sau:

Chúng ta đã có bằng chứng rằng một vài dạng sống tồn tại ở ngoài Trái Đất, ít nhất ở dạng nguyên
thuỷ?
Giả tưởng
Dù cho nhiều nhà khoa học phỏng đoán rằng tồn tại sự sống ngoài trái đất, thì cho đến nay vẫn chưa
có bằng chứng cuối cùng về điều đó. Các chuyến bay trong tương lai tới Hoả tinh, mặt trăng Europa
của sao Mộc và các kính thiên văn vũ trụ mới sẽ tìm kiếm câu trả lời cho nghi vấn dai dẳng này.
Chúng ta đã có công nghệ cần thiết để gửi các nhà du hành tới vì sao khác trong một khoảng thời
gian hợp lý? Vấn đề duy nhất là một sứ mệnh như vậy sẽ cực kỳ đắt đỏ?
Giả tưởng
Ngay cả phi thuyền Voyager không người lái, rời xa hệ mặt trời của chúng ta từ nhiều năm trước
với tốc độ gần 60.000 km mỗi giờ, cũng phải mất 76 nghìn năm để tới được ngôi sao gần nhất. Do
các khoảng cách là quá lớn như vậy, những chuyến bay liên hành tinh sẽ cần tới các loại phương
tiện di chuyển với tốc độ gần bằng vận tốc ánh sáng. Điều này vượt quá giới hạn của các phi thuyền
hiện nay, dù cho có đổ tiền vào bao nhiêu đi nữa.
Tất cả các hành tinh khí khổng lồ trong hệ mặt trời (sao Mộc, sao Thổ, sao Thiên vương và Hải
vương) đều có các vành sáng?
Đúng
Các vành sáng của sao Thổ là nổi tiếng nhất và có thể nhìn thấy, nhưng chúng không phải là duy
nhất. Các vòng sáng cũng xuất hiện cả trên Thiên vương tinh và Hải vương tinh.
Không có lực hấp dẫn trong vũ trụ?
Giả tưởng
Nếu trong vũ trụ quả thực không có lực hấp dẫn, Mặt Trăng sẽ trôi ra xa khỏi Trái Đất, và toàn bộ
Hệ Mặt trời của chúng ta sẽ giạt đi tứ phía. Quả thực lực hấp dẫn giảm dần theo khoảng cách,
nhưng nó không bao giờ biến mất hoàn toàn, dù cho bạn có đi trong vũ trụ xa đến mấy. Các nhà du
hành dường như trải qua cảm giác "không trọng lượng" vì họ luôn ở trong tình trạng rơi tự do xung
quanh Trái Đất.
Vì sao trái đất có chuyển động tự quay?
Chuyển động quay quanh trục của Trái đất xuất phát từ lịch sử hình thành hành tinh này. Thái
Dương Hệ của chúng ta hình thành từ khoảng 4,6 tỷ năm trước, khi một khối khí và bụi khổng lồ
bắt đầu "sụp" (collapse) dưới tác động của trường hấp dẫn của chính nó. Khi đám mây "sụp", nó bắt