Vài nét sơ lược về sự Phát triển của
Triết học Trung Hoa
MỞ ĐẦU
Vài lời thưa trước
Trong bộ Hồi kí, cụ Nguyễn Hiến Lê cho biết đôi điều về bộ Đại
cương triết học Trung Quốc (ĐCTHTQ) như sau:
“Do tôi đề nghị và phân công: ông Giản Chi lãnh phần Vũ trụ luận (II)
và Tri thức luận (III), tôi vốn thích cái gì cụ thể, thực tiễn, lãnh phần Nhân
sinh luận (IV), Chính trị luận (IV). Vì công việc của tôi dễ hơn của ông
Giản Chi, nên tôi lãnh thêm phần I: Vài nét sơ lược về sự phát triển của triết
học Trung Hoa, và phần VI: Tiểu sử các triết gia; hai phần sau này điều
ngắn. Toàn bộ gồm hai cuốn: Thượng trên 800 trang và Hạ gần 900 trang. In
cả chữ Hán, để riêng ở cuối mỗi cuốn[1].
“Công việc này rất mệt. Tôi thú thực nếu không có ông Giản Chi thì
tôi không dám mạo hiểm vào. Chúng tôi tra cứu tất cả các sách Trung triết
bằng Hoa ngữ, Việt ngữ và Pháp ngữ mà chúng tôi kiếm được, nhất là bộ
Trung Quốc triết học đại cương của Vũ Đồng mà ông bạn Tạ Trọng Hiệp ở
Paris kiếm cho được.
“Sự hợp tác với ông Giản Chi rất thú vị, chúng tôi làm việc đều siêng
năng, cẩn thận, biết dung hoà ý kiến với nhau, học thêm được của nhau.
“Chúng tôi theo Vũ Đồng, trình bày triết học Trung Hoa theo chiều
ngang chứ không theo chiều dọc, nghĩa là chia thành từng vấn đề chứ không
từng thời đại, từng môn phái. Cách trình bày đó rất mới mẻ ở nước ta (mà
cũng ít thấy ở Trung Hoa). Nhưng ở đầu bộ chúng tôi cũng thêm một phần
ebook Trang tử và Nam Hoa kinh và ebook Liệt tử và Dương tử. (Goldfish)
[4] Tôi chép theo bản của nhà xuất bản Thanh Niên, cuốn 1, in năm
2004, tr.19-167. (Goldfish).