Sinh học ứng dụng ( phần 7 )
Một số kinh nghiệm trồng hoa lan
Hiện nay nghề trồng hoa lan phát triển rất mạnh. Hoa lan Việt Nam có rất
nhiều chủng loại, mỗi loại mang một vẻ đẹp khác nhau. Mùi hương quyến
rũ cùng với vẻ đẹp kiêu sa của chúng đã làm mê hoặc biết bao người.
Có nhiều loài thích hợp trồng như Dendrobium, Phalaenopsis, Oncidium,
Vanda, Cattleya… Đây là những loài ra hoa khỏe, đẹp và bền cây, cho
thu hoạch liên tục. Nếu trồng lan để chơi, giải trí nên chọn: Dendrobium,
Vũ nữ, Hồ điệp.

1. Thiết kế vườn:
- Nếu trồng để kinh doanh cần thiết kế khung giàn lan làm bằng sắt chắc
chắn, đảm bảo bền, chống gió bão. Giàn che ánh sáng dùng lưới màu xám
hay xanh đen. Giàn đặt chậu bằng sắt, giàn treo bằng tầm vông hay sắt
ống nước. Hàng trồng nên thiết kế vuông góc với hướng đi của ánh nắng.
- Nếu trồng lan để chơi trên lan can, mái hiên, sân thượng cần đặt thêm
các chậu cảnh khác như cau, mai chiếu thủy , nguyệt quế … để giảm bớt
sự khô nóng do ảnh hưởng của kết cấu bê tông, mái tôn…xung quanh.
2. Chọn giống: Có rất nhiều loài:
- Loài thích hợp cho trồng lan kinh doanh là các giống: MoNaKa,
Dendrobium, Phalaenopsis, Oncidium, Vanda, cattleya…là những loài
hoa khỏe, đẹp và bền cây, cho ra hoa liên tục. Nên trồng nhiều chủng
loại, nhiều màu sắc sẽ dễ tiêu thụ trên thị trường.
- Nếu trồng lan để chơi, giải trí nên trồng Dendrobium, Vũ nữ, Hồ điệp vì
đây là những loài dễ chăm sóc và ra hoa.
- Trồng lan có thể nhân giống bằng nuôi cấy mô hay tách mầm, chọn tách
mầm từ các chậu lan lớn, mỗi phần để 2-3 nhánh. Dùng dao sắc khử trùng
bằng cồn, vết cắt cần gọn, sau cắt bôi vôi vào vết cắt cho nhanh lành sẹo.

3. Chuẩn bị giá thể và chậu: Giá thể để trồng lan có thể dùng than gỗ,
xơ dừa, vỏ đậu phộng.

Lan là cây trồng dễ chăm sóc, nếu chúng ta đảm bảo được các điều kiện
thuận lợi cho lan phát triển. Các yếu tố quan trọng nhất cho lan là ánh
sáng, nước tưới, độ ẩm, chậu hay giá thể và dinh dưỡng.
- Ánh sáng: Lan không chịu ánh sáng mạnh, cần làm giàn lưới che bớt
ánh sáng, khi mới trồng nên làm lưới che hai lớp. Ánh sáng khoảng 65 -
70% là tốt nhất. Sau khi trồng xong tưới nước luôn (tưới phun sương) và
duy trì 2 lần/ngày. Sau trồng 3 ngày tưới vitamin B1, pha 1cc/lít để kích
thích ra rễ. Sau 7 ngày tưới phân NPK 30 – 10 – 10, liều lượng 5 – 10g
pha vào bình 8 lít để phun. Khi cây nảy chồi mới, cây ra rễ nhiều ta tăng
lượng phân bón.
- Phân bón: Lan rất cần phân bón nhưng không chịu được nồng độ dinh
dưỡng cao, vì vậy bón phân cho lan phải thực hiện thường xuyên và tốt
nhất là bằng cách phun qua lá. Phân bón cho lan phải chứa đầy đủ các
chất dinh dưỡng đa, trung và vi lượng với thành phần và tỷ lệ phù hợp với
từng thời kỳ sinh trưởng và phát triển của cây. Nguyên tắc chung là lan
trong thời kỳ sinh trưởng thân lá mạnh cần đạm cao, lân và kali thấp,
trước khi ra hoa cần lân và kali cao, đạm thấp trong khi lan nở hoa cần
kali cao, lân và đạm thấp hơn. Phân bón thích hợp cho các thời kỳ này là
Đầu Trâu 501, 701 và 901, đây là loại phân có đầy đủ và cân đối đa,
trung, vi lượng và các chất điều hòa sinh trưởng. Nồng độ và liều lượng
phun tùy thuộc tuổi và thời kỳ phát triển.
- Tưới nước: Lan rất cần nước cho quá trình sinh trưởng phát triển. Nếu
thiếu nước cây sẽ khô héo, giả hành teo lại, lá rụng nhưng không chết.
Thừa nước, cây dễ bị thối đọt nhất là với các giống lan có lá đứng mọc sít
nhau. Quá nhiều nước rễ có rong rêu và nấm bệnh phát triển mạnh. Nước
tưới cho lan không quá mặn, phèn và clor dưới ngưỡng cho phép, pH 5,6.
Chỉ tưới nước đủ ẩm, nên tưới vào sáng sớm hay chiều mát, tránh tưới
buổi trưa khi trời đang nắng nóng. Sau những trận mưa bất thường, nhất
là mưa đầu mùa cần tưới lại ngay để rửa bớt các chất cặn đọng lại trên
thân lá.