HỘI CHỨNG THIẾU MÁU
MỤC TIÊU
1. Trình bày được phân loại thiếu máu theo nguyên nhân.
2. Trình bày được phân loại thiếu máu theo huyết học.
3. Trình bày được phân loại thiếu máu dựa vào MCV và RDW
Nội dung
1. Định nghĩa
- Thiếu máu là tình trạng giảm lượng hemoglobin (Hb) hay khối lượng hồng cầu trong
một đơn vị thể tích máu. Hb hay khối lượng hồng cầu thấp hơn giới hạn bình thường của
người cùng lứa tuổi.
- Theo Tổ chức thế giới, thiếu máu khi lượng hemoglobin dưới giới hạn sau:
Trẻ 6 tháng - 6 tuổi: Hb <110g/l
Trẻ 6 tuổi - 14 tuổi: Hb <120 g/l
Người trưởng thành:
Nam: Hb <130 g/l
Nữ: Hb <120 g/l
Nữ có thai: Hb <110 g/l
2. Tính phổ biến
- Thế giới:
+ Có khoảng 222 triệu trẻ em dưới 5 tuổi bị thiếu máu.
+ Theo UNICEF (1986): tỷ lệ thiếu máu ở trẻ dưới 5 tuổi ở các nước đang phát triển
khoảng 51%, ở các nước phát triển là 12%.
- Việt Nam:
+ Tỷ lệ trẻ em dưới 5 tuổi vùng đồng bằng miền Bắc bị thiếu máu là 48,5%
+ Trẻ em tuổi học đường vùng đồng bằng miền Bắc là 17,7%, vùng núi miền Bắc là
32,7% (Nguyễn Công Khanh và cộng sự. 1989, 1995).
3. Phân loại thiếu máu
Có nhiều cách phân loại thiếu máu, song phân loại theo nguyên nhân gây thiếu máu và
phân loại theo huyết học là thích hợp.
3.1. Phân loại theo nguyên nhân thiếu máu
3.1.1. Thiếu máu do giảm sinh

+ Cường lách.
+ Hội chứng tan máu ure huyết cao
3.1.3. Thiếu máu do chảy máu
- Chảy máu cấp:
+ Chấn thương
2
+ Vỡ giãn tĩnh mạch thực quản, xuất huyết tiêu hoá
+ Xuất huyết nội sọ do vỡ phình mạch
+ Do rối loạn quá trình cầm máu - đông máu
- Chảy máu mạn tính:
+ Giun móc
+ Loét dạ dày - tá tràng
+ Trĩ, sa trực tràng
3.2. Phân loại thi˜u máu theo huy˜t học
Phân loại thi˜u máu theo huy˜t học chủ y˜u dựa vào thể t(ch trung bình hồng cầu
(MCV), nồng độ hemoglobin trung bình hồng cầu (MCHC), chia ra 3 loại thi˜u máu.
3.2.1. Thi˜u máu hồng cầu nhỏ, nhược sắc (MCV < 80fl, MCHC < 300g/l)
- Sắt huy˜t thanh giảm:
+ Thi˜u sắt
+ Chảy máu mạn t(nh
+ Viêm nhi'm mạn t(nh
+ Nhu cầu tăng
- Sắt huy˜t thanh tăng:
+ Bệnh hemoglobin
+ Thi˜u máu hồng cầu non sắt (sideroblastic)
+ Thi˜u vitaminB6
+ Ngộ độc chì
3.2.2. Thi˜u máu hồng cầu k(ch thước bình thưêng, đẳng sắc (MCV: 80-100fl,
MCHC
≥

Lơxêmi kinh thể tuỷ
Xu(t huy˜t
Bệnh hồng cầu hình cầu di
truỷn
Suy tuỷ
Tỉn lơxêmi
Tăng Thi˜u sắt
Bệnh HbH
β-thalasemi/S
Thi˜u sắt hay folat giai đoạn
sớm
Thi˜u phối hợp nhỉu y˜u tố tạo
máu
Bệnh HbSS, SC
Xơ hoá tuỷ
Thi˜u máu nguyên bào sắt
Thi˜u folat
Thi˜u vitamin B12
Tan máu mi'n dịch
Ngưng k˜t tố lạnh
4