Lời Nói Đầu
Trong sản xuất kinh doanh nền kinh tế hoạt động theo cơ chế thị trờng nên
những hoạt động của doanh nghiệp cần hớng vào một mục tiêu nhất định là lợi
nhuận. Lợi nhuận đợc coi là một trong những đòn bẩy kinh tế đồng thời là một chỉ
tiêu cơ bản để đánh giá hiệu quả sản xuất kinh doanh. Lợi nhuận tác động đến tất
cả các mặt hoạt động của doanh nghiệp, ảnh hởng trực tiếp đến tình hình tài chính
của doanh nghiệp, việc thực hiện đợc chỉ tiêu lợi nhuận là điều kiện quan trọng
đảm bảo cho tình hình tài chính của doanh nghiệp vững chắc. Vì vậy tôi chọn đề
tài:
"Lợi nhuận - các biện pháp nâng cao lợi nhuận trong doanh nghiệp" để làm
tiểu luận.
1
Phần I
Những lý luận cơ bản về lợi nhuận và
các biện pháp nâng cao lợi nhuận
I. Khái niệm về lợi nhuận
Ngay từ khi có hoạt động sản xuất trao đổi mua bán hàng hoá, lợi nhuận trong
kinh doanh là một đề tài nghiên cứu tranh luận của nhiều trờng phái, nhiều nhà lý
luận kinh tế.
Adamsmith là ngời đầu tiên trong số các nhà kinh tế học cổ điển nghiên cứu về
lợi nhuận.
Theo quan điểm của Adamsmith thì ông coi lợi tức là một bộ phận của lợi
nhuận, sinh ra từ lợi nhuận và nguồn gốc của lợi nhuận là một bộ phận sản phẩm do
lao động của công nhân tạo nên.
Trên cơ sở lý luận của Adamsmith, Ricardo tiếp trụ kế thừa những thành tựu
của các tiền bối đi trớc gạt bỏ đi những chỗ cha hợp lý hay còn mâu thuẫn, từ đó bổ
sung và phát triển thêm thành lí luận riêng của mình ông cho rằng: Lợi nhuận là một
phần giá trị do công nhân tạo nên, đó là phần còn lại của nhà t bản sau khi đã trừ l-
ơng cho công nhân.
Đến cuối thế kỷ XVIII, đầu thế kỷ XIX nhà kinh tế học t sản Sismonde đã bảo
vệ t tởng đúng đắn của Adamsith về vấn đề bóc lột quần chính lao động để tạo ra lợi

Các Mác đã khẳng định về nguồn gốc lợi nhuận là do lao động làm thuê tạo ra,
về bản chất lợi nhuận là hình thái biểu hiện của giá trị thặng d, là kết quả của lợi
nhuận không đợc trả công.
2. Sự hình thành lợi nhuận
Để vạch rõ sự hình thành lợi nhuận trong sản xuất kinh doanh TBCN các Mác
bắt đầu từ CFSX TBCN. Để có thể xuất ra hàng hoá có giá trị là CTVTM.
Trong đó:
C là t bản bất biến
V là t bản khả biến
M là giá trị thặng d
CTV: CFSX TBCN
Khi đa hàng hoá đem ra trao đổi trên thị trờng thì theo quy luật giá trị, giá bán
bằng với giá trị của hàng hoá là C + V+ m. Do vậy, nhà t bản thu đợc 1 khoản tiền
lớn hơn chi phí mà họ bỏ ra. Số chênh lệch này gọi là lợi nhuận.
III. Kết cấu của lợi nhuận
Hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp rất đa dạng và phong phú.
Hoạt động của doanh nghiệp trong 1 kỳ kinh doanh không bao gồm những hoạt
động sản xuất chính, các mặt hàng dịch vụ theo đúng ngành nghề đăng ký kinh doanh,
mà còn tiến hành nhiều nghiệp vụ hoạt động, đa dạng, phức tạp và có tính chất thờng
xuyên, không chủ yếu nh hoạt động tài chính, hoạt động bất thờng. Nhìn chung , cấu
thành lợi nhuận của doanh nghiệp thờng bao gồm 3 bộ phận.
- Lợi nhuận từ hoạt động sản xuất kinh doanh: Là lợi nhuận thu đợc từ hoạt
động sản xuất kinh doanh.
3
- Lợi nhuận từ hoạt động tài chính: Là lợi nhuận thu đợc từ các hoạt động đầu t
tài chính ra ngoài doanh nghiệp.
- Lợi nhuận từ hoạt động bất thờng : Là lợi nhuận từ những hoạt động mà doanh
nghiệp không dự tính trớc của các dự tính nhng ít có khả năng thực hiện, những hoạt
động mang tính chất không thờng xuyên.
Tỉ trọng của mỗi bộ phận lợi nhuận trong tổng lợi nhuận doanh nghiệp có sự

- Chi phí quản lý sản xuất kinh doanh: Nhà quản lý không cần nhiều để giảm
chi phí sản xuất và chất lợng công việc để tránh trờng hợp đùn đẩy công việc, đổ
trách nhiệm cho nhau.
4
- Chi phí lu thông: Nhằm đảm bảo tiêu thụ hàng hoá, sản phẩm. Tuy nhiên giảm
chi ở đây là mức độ cho phép để đảm bảo chất lợng sản phẩm và uy tín của doanh
nghiệp.
2. Những nhân tố ảnh hởng đến doanh thu bán hàng.
- Đặc điểm sản xuất kinh doanh của từng ngành nghề, doanh nghiệp: Ngành
công nghiệp sản phẩm phong phú, đa dạng, ngành nông nghiệp sản xuất theo thời vụ,
ngành xây dựng sản xuất theo đơn đặt hàng.
- Khối lợng sản phẩm sản xuất ra: Nghiên cứu thị trờng và khả năng sản xuất
của mình để xác định cần sản xuất bao nhiêu sản phẩm là phù hợp tránh tình trạng ứ
đọng hàng hoá và thiếu hàng hoá bán. Đây là công việc rất khó.
- Chất lợng sản phẩm: Tác động tỉ lệ thuận với doanh thu
- Giá cả sản phẩm ảnh hởng trực tiếp đến doanh thu
- Tổ chức bán hàng.
+ Hình thức bán hàng: Phong phú đa dạng: bán buôn bán lẻ, tại kho, tại cửa
hàng, tại nhà...
+ Tổ chức thanh toán đa dạng bằng tiền mặt, séc, chuyển khoản, chiết khấu đối
với khách hàng thanh toán ngay.
V. Vai trò, tác dụng của lợi nhuận đối với quá trình hoạt động
sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp.
Trong nền kinh tế thị trờng để tồn tại và phát triển đòi hỏi doanh nghiệp phải
thu đợc lợi nhuận. Lợi nhuận là mục tiêu, là khát vọng đối với mọi doanh nghiệp, vì
vậy lợi nhuận đợc coi là đòn bẩy kinh tế quan trọng đồng thời là một chỉ tiêu đánh
giá hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.
Sau khi thu đợc lợi nhuận, doanh nghiệp phân bổ cho các quĩ đầu t phát triển
kinh doanh, quĩ dự phòng tài chính, quỹ khen thởng phúc lợi... Do vậy khi lợi nhuận
càng cao thì thu nhập của ngời lao động tăng lên dẫn đến nâng cao đời sống vật chất

2. Các nhân tố ảnh hởng đến lợi nhuận
- Doanh thu tiêu thụ sản phẩm: Phụ thuộc vào chất lợng sản phẩm, giá cả kiểu
dáng, kích cỡ, mẫu mã sản phẩm là chủ yếu. Ngoài ra đa ra chính sách khuyến khích
thanh toán tiền hàng nhanh, đa dạng hoá hình thức bán hàng.
- Chi phí sản xuất kinh doanh: Giảm chi phí tuyệt đối trong điều kiện giữ
nguyên khối lợng sản phẩm ở đầu ra nhng lại giảm chi phí bất biến ở đầu vào thông
qua việc sắp xếp lại biên chế, tinh giảm công tác quản lý... hoặc phơng pháp giảm t-
ơng đối chi phí, phơng pháp này hớng vào việc đầu t, tăng chi phí sản xuất ở đầu vào
(chi phí khả biến) nhằm tăng năng xuất lao động do đó có cơ hội tăng lợi nhuận
3. Các biện pháp nâng cao lợi nhuận.
Tăng lợi nhuận trong kinh doanh là mục tiêu cơ bản của các doanh nghiệp là sự
tồn tại và phát triển của các doanh nghiệp. Nhng lợi nhuận đạt đến mức nào là hợp lý,
vừa để đảm bảo sự tăng trởng bền vững vừa đảm bảo phát triển xã hội theo định hớng xã
hội chủ nghĩa không chỉ vì chạy theo lợi nhuận mà làm tổn hại đến doanh nghiệp khác
hoặc vi phạm pháp luật, ảnh hởng đến hoạt động chung của xã hội.
Dới đây là một vài biện pháp nâng cao lợi nhuận:
- Hạ thấp chi phí lu thông:
+ Chọn địa bàn hoạt động xây dựng hệ thống kho tàng cửa hàng hợp lý nhằm
đảm bảo thuận tiện vận chuyển, dự trữ và bảo quản hàng hoá đồng thời cũng phải
thuận tiện cho khâu đi lại mua bán của khách hàng.
+ Thúc đẩy lu chuyển hàng hoá bằng cách nâng cao chất lợng phục vụ bán
hàng, chọn đúng mặt hàng kinh doanh phù hợp thị hiếu ngời tiêu dùng.
6