Soạn giáo án điện tử - Đổi mới
phương pháp giảng dạy
I. ÐẶC TRƯNG CƠ BẢN CỦA PPDH ÐỔI MỚI
1. Dạy học thông qua các hoạt động của học sinh.
a) Gv tổ chức các hoạt động thông qua hệ thống câu hỏi, học sinh tự lực khám
phá những kiến thức mà mình chưa biết.
b) Gv thường tổ chức các hoạt động học tập: củng cố kiến thức cũ, tìm tòi
phát hiện kiến thức mới, luyện tập, vận dụng kiến thức mới,…
2. Dạy học chú trọng rèn luyện phương pháp tự học.
a) Gvcần truyền thụ cho học sinhtrithức phương pháp. Tri thức phương
pháp thườngcó tính thuật toán.
b) Gv cần rènluyện cho học sinhcác thao tác tư duy: phân tích,tổng hợp,đặcbiệt
hoá, khái quáthoá, tươngtự, qui lạ về quen,…
3. Tăng cường học tập cá thể với học tập hợp tác.
a) Ðổi mới PPDHyêu cầu họcsinh phải:“nghĩ nhiều hơn, làm việc nhiều hơn,
thảo luận nhiều hơn”.
b) Lớphọc là môi trườnggiaotiếp: thầy – trò, trò – trò.
Nâng caotrình độ qua việc vậndụng vốn hiểu biết, kinhnghiệm của từng cá nhân
và của tập thể.
4. Kết hợp việc đánh giá của thầy với tự đánh giá của trò.
a) Gvcần yêu cầu học sinhtự đánh giábài làmcủa minh.Nhận xét góp ýbài
làm của bạn.
b) Phêphán cácsai lầm,tìmra nguyênnhân sailầm, nêu cáchsửa chữa sai lầm.
II. THIẾT KẾ BÀI SOẠN THEO TINH THẦN ÐỔI MỚI PPDH
1. Vai trò của giáo viên - học sinh trong đổi mới PPDH
a. Giáo viên
- Trênlớp, giáo viênlà người thiết kế, tổ chức, hướngdẫn cáchoạt độngđộc
lập hoặc theo nhóm nhỏ.
- Gợi mở,xúc tác, động viên, tư vấn, trọng tài trong cáchoạt động tìm tòi, tranh
luận của học sinh.
b. Học sinh
hoạt động của học sinhnhư thế nào.
- GV suynghĩ khả năng diễn biếncủa các hoạt động đề ra cho HS,phải lườngtrước
những khó khăn mà HSsẽ gặp phải.
- Dự kiến thời gian cho từnghoạt động, chuẩn bị sẵn những giải phápđiều chỉnh
để không bị “cháy” giáo án.
e/ “Phiếu học tập” là gì ?
- Phiếu học tập lànhững tờ giấy rời, insẵn những côngviệc làm độc lập hoặc
làm theo nhóm, được phát cho học sinhđể hoàn thànhtrong thời gianngắn của
tiết học.
- Mỗiphiếu họctập cóthể giao chohọcsinh mộtvài câu hỏi, bàitập cụ thể nhằm
dẫn dắt tới một kiến thức, tập dượtmột kỹ năng, rènluyện một thao tác tư duy
hoặc thăm dò ý kiến trước mộtvấn đề nào đó.
* Chúý: Phiếu học tậpkhôngthể thiếu trongviệc đổi mới PPDH.
f/ Soạn hệ thống câu hỏi
Các dạng câu hỏi trên lớp nhằmnhững
mục đích khác nhau:kích thích tìm tòi, gợi
cách suy nghĩ, gây hứng thú, thuhút chúý,
kiểmtra đánh giá, … Dựa vào mặt nhận thức
người ta có thể phân biệt hai loại câu hỏi:
+ Loại câu hỏi yêu cầuthấp đòi hỏi tái hiện
kiến thức, nhớ lại và trìnhbày lạiđiềuđã họ
c.
Loại câuhỏi này dành cho học sinhtrung
bình trở xuống.
+ Loại câu hỏi yêu cầucao đòi hỏi sự thông hiểu, kĩ nãng phântích, tổng hợp,so
sánh,…Loại câu hỏi nàysử dụngkhi học sinh đã có kiến thức cơ bản. GVmuốn HS
sử dụng kiếnthức đó trong tình huốngmới, cóthể phứctạp hơnkhi HS tham gia
giảiquyết vấn đề. Loại câu hỏi này dànhcho HS khá,giỏi.
Tóm lại: Soạn bài theo tinh thần đổi mớiPPDHcó những thayđổi quantrọng sau:
1/ Thay đổi cách xác địnhmục tiêu bài học: chỉ rõ mứcđộ HS phải đạt được
cho Giáo án Điện tử của mình chính là các file html trực tuyếnhay ngắn gọn là các
website.Bởi vì trên những file html, nội dung bài giảngcó thể liên kếttrực tiếp với
nguồncơ sở dữ liệu khổnglồ trên internet,các giáo viên,học sinh có thể tươngtác
với nhauvượtqua các khoảngcách địa lý.
3. Sẽ phải khởi đầu như thế nào đây?
a. Vạch ra đề cương chitiết những mụctiêu giáo dục, thôngtin và thời lượng
dành để truyền tải, tiến trình và phương tiệngiáo dục mà bạnmuốn sử dụng cùng
với các hình thứctruyền tải.
b. Tìm nguyênliệu chobài giảng (phươngtiện giáo dục), đó là nhữnghình
ảnh, hìnhđộnghay đoạnphim minh họalý thuyết. Tuy nhiên, một bài giảng tiêu
chuẩn nênphải đảm bảo tínhgọn nhẹ (file nhỏ), linh hoạt nhiều môitrường (có
thể in ra giấy màHS vẫnhiểu, không phải bận tâm xem PCcóphải cài chươngtrình
tương thích mới chạy đượcfile giáo án.v.v)do đó hìnhảnh luôn đượclựa chọn số
1. Các loại hình khác cần phảigiảm thiểu tối đa.
c. Tìmmôi trườngthích hợp để xây dựng bản thảo giáo án. Hoàn thiện giáo
án vàtrình diễnbài giảng điện tử thử nghiệm trên lớp,tiếp nhận và xử lý các phản
hồi từ đồng nghiệp
2. Các bước thiết kế bài giảng điện tử
BƯỚC 1: Thiết kế bài học thô.
1/ Nghiên cứu tài lệu, giáoviên nênđọc sáchgiáo
khoa và giảibài tậpcủa toàn chương để thấy mối liên hệ
giữacác bài trong chương.
2/ Xác định mục tiêu bài học
3/ Thiết kế bài học theo tinhthần đổi mới phương pháp dạy học:
* Dự kiến các hoạt động toàn bài, hoạtđộng thànhphần.
* Với mỗi hoạtđộng nênlựa chọn nội dung cần hổ trợ của CNTT.
BƯỚC 2: Sử dụng phần mềm.
Giáo viên lựa chọn phầnmềm mà giáo viên sử dụng thành thạođể chuyển
nội dung cần trợ giúp thành các file ( hoặc cácslide) sao cho tiện sử dụng, đúng
tiến trình dự kiến.