Về quản lý doanh nghiêp: bộ máy quản lý doanh nghiệp còn cồng kềnh, hoạt
động kém hiệu quả, cơ chế quản lý mới được hình thành nhưng chưa đồng bộ, hoạt
động của các DNNN chưa thực sự tự chủ và tự chịu trách nhiệm, nhiều vướng mắc
trong quản lý và điều hành doanh nghiệp chưa được khắc phục. Đội ngũ cán bộ quản
lý đa số được đào tạo trong thời kỳ bao cấp, một số được đào tạo lại và bổ sung. Nhìn
chung chưa đáp ứng được nhu cầu sản xuất kinh doanh trong giai đoạn mới của cơ chế
thị trường. Hiện tượng độc đoán, chuyên quyền, lợi dụng chức vụ tham nhũng, làm sai
quy định của Nhà nước để vụ lợi vẫn phổ biến và chậm được xử lý và khắc phục.
Quyền hạn và trách nhiệm của giám đốc doanh nghiệp chưa tương xứng và rõ ràng.
Về thị trường và sản phẩm: hầu hết các doanh nghiệp thiết thông tin về thị
trường, khả năng tiếp cận với thị trường trong và ngoài nước rất hạn chế, sức cạnh
trang của các sản phẩm và dịch vụ doanh nghiệp còn phấn.
Công tác cổ phần hoá DNNN tiến hành còn chậm, 2 doanh nghiêp: Công ty vận
tảI Biển và Công ty Thương mại tổng hợp, theo kế hoạch cổ phần hoá năm 2000,
nhưng Công ty Thương mại tổng hợp Quảng Ngãi liên tục đề nghị xin hoãn đến nay
vẫn chưa triển khai được và Công ty vận tải Biển đang xây dựng phương án cổ phần
hoá.
Công tác giải thể doanh nghiệp ở một số đơn vị được phê duyệt từ năm 1999
nhưng đến nay chưa xong (Nông trương 24/3, Lâm trường Trà Bồng).
Việc bán DNNN theo Nghị định 103/NĐ-CP đối với 2 Công ty trong kế hoạch
năm 2000 nhưng đến nay mới đánh giá xong tài sản doanh nghiệp Công ty Thương
mai tổng hợp Sơn Tịnh, Công ty Thương mạI Quảng Ngãi chưa đánh giá xong tài sản
doanh nghiệp.
Simpo PDF Merge and Split Unregistered Version -
Việc củng cố 2 doanh nghiệp thua lỗ kéo dài đối với công ty Dược và Xí nghiệp
in Quảng Ngãi tuy có được giải quyết nhưng chưa triệt để và có hiệu quả.
Sự đổi mới hoạt động của Doanh nghiệp đã qua sắp xếp chưa có chuyển biến
mạnh mẽ.
* Hạn chế:
Tỉnh có địa hình dốc, nằm trong vùng thường xuyên bị hạn hán đe doạ nghiêm
trọng. Đây là một trong những trở ngại lớn nhất đến sự phát triển và đa dạng hoá kinh
sản xuất kinh doanh, sợ đổI mới nên hiệu quả chưa cao, các Sở ngành chưa quan tâm
đúng mức trong công tác này. Bên cạnh đó sự giảI thể Cục quản lý vốn và Tài sản Nhà
nước tại Doanh nghiệp đã ảnh hưởng nhất định đến công tác sắp xếp, đổi mớI DNNN
địa phương. Hơn nữa phong cách hoạt động của nhiều Doanh nghiệp sau khi sắp xếp,
đổi mới vẫn dùng các quy định của DNNN cũ để hoạt động.
Ngoài ra trong thực hiện quá trình cổ phàn hóa còn gặp nhiều khó khăn:
+ Những vướng mắc về nhận thức tư tưởng: Cán bộ lãnh đạo doanh
nghiệp e ngại mất cương vị đang nắm giữ và những quyền lợi kèm theo. Người lao
động trong doanh nghiệp chưa hiểu rõ những vấn đề liên quan đến công ty cổ phần, e
ngại mất viêc làm hoạc giảm thu nhập. Ở doanh nghiệp đang làm ăn có lãi, cán bộ,
Simpo PDF Merge and Split Unregistered Version -
công nhân viên không muốn có sự xáo động; ngược lại, ở doanh nghiệp đang gặp kgó
khăn lại nảy sinh sự lo ngại không còn trợ giúp của nhà nước, công ty không thể vượt
qua được khó khăn.
+ Những vướng mắc về mặt tài chính: Việc xác định giá trị doanh
nghiệp gặp nhiều khó khăn do tài sản, thiết bị của doanh nghiệp được trang bị vào
những thời gian khác nhau, có trình độ và giá cả khác nhau, mức độ sử dụng trong sản
xuất khác nhau, hệ thống sổ sách kế toán của nhiều doanh nghiệp không đầy đủ và rõ
ràng.
Về trình độ, năng lực của đội ngũ cán bộ quản lý Doanh nghiệp còn hạn chế,
chưa đáp ứng yêu cầu sản xuất kinh doanh trong cơ chế thị trường.
Tồn đọng tài chính trong nhiều Doanh nghiệp khá nặng nề, gây khó khăn trong
việc sáp nhập và hoạt động của Doanh nghiệp mới sau khi sắp xếp, cơ chế chính sách
giải quyết những tồn đọng về tài chính còn nhiều trở ngại và bất cập, Khả năng hỗ trợ
vốn và tài chính cho các Doanh nghiệp của tỉnh rất hạn chế.
Dôi dư lao động ở các Doanh nghiệp khá lớn, là một khó khăn trở ngại không
nhỏ khi sắp xếp, các Doanh nghiệp tự bươn chải là chủ yếu, sản xuất kinh doanh gặp
nhiều khó khăn mà bản thân mỗi Doanh nghiệp không tự giải quyết được.
Tuy nhiên, điểm xuất phát nền kinh tế của tỉnh thấp, những biến động không có
lợi của thị trường, tiến độ xây dựng Nhà máy lọc dầu số 1 chậm so với kế hoạch, chậm
hiện liên kết giữa các thành phần kinh tế vừa hợp tác,vừa cạnh tranh,với vai trò chủ
đạo của DNNN theo hướng xã hội chủ nghĩa.Khuyến khích, tạo điều kiện các thành
phần kinh tế khác phát triển là, một nội dung rất quan trọng để đảm bảo môi trường
kinh doanh có hiệu quả .
Tiếp tục nghiên cứu cơ chế, chính sách theo hướng tạo môi trường cạnh tranh
lành mạnh và bình đẳng cho tất cả các loại hình doanh nghiệp, để thúc đẩy đầu tư
chiều sâu, đổi mới công nghệ, nâng cao chất lượng và cạnh tranh của sản phẩm .
Tiếp tục phát huy vai trò của doanh nghiệp nhà nước trong việc mở đường và hỗ
trợ cho các thành phần kinh tế khác phát triển, đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu kinh tế
theo hướng công nghiệp hóa-hiện đại hóa. Doanh nghiệp nhà nước phải được tăng
cường sức mạnh, giữ vị trí chủ đạo then chốt của nền kinh tế quốc dân, là chỗ dựa vật
chất, kỹ thuật để nhà nước điều hành kinh tế, giải quyết vấn đề xã hội và an ninh
quốc phòng.
Simpo PDF Merge and Split Unregistered Version -
Nhân tố con người có ý nghĩa quyết định đến việc nâng cao hiệu quả và sức
mạnh cạnh tranh của doanh nghiệp. Đây cũng chính là điều kiện quan trọng để thực
hiện thành công quá trình đổi mới, nâng cao năng lực sản xuất kinh doanh và quản lý
của doanh nghiệp, đáp ứng nhu cầu phát triển mới. Trên cơ sở đó tập trung đào tạo bồi
dưỡng để có được đội ngũ cán bộ lãnh đạo doanh nghiệp đảm bảo tài đức, năng động
trong kinh doanh, đảm bảo cho doanh nghiệp Nhà nước giữ vững vai trò chủ đạo .
2. Mục tiêu phát triển doanh nghiệp nhà nước tỉnh Quảng Ngãi :
a. Mục tiêu 10 năm (2001 - 2010 ):
Sắp xếp đổi mới, phát triển, nâng cao hiệu quả và sức cạnh tranh của doanh
nghiệp nhà nước để doanh nghiệp nhà nước góp phần quan trọng bảo đảm các sản
phẩm, dịch vụ công ích thiết yếu của xã hội và nhu cầu cần thiết của quốc phòng, an
ninh, là lực lượng nòng cốt đẩy nhanh tăng trưởng kinh tế và tạo nền tảng cho sự
nghiệp công nghiệp hóa - hiện đại hóa đất nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa .
b. Mục tiêu 5 năm ( 2001 - 2005 ):
- Hoàn thành cơ bản việc sắp xếp, điều hành cơ cấu doanh nghiệp nhà nước
hiện có: Cổ phần hóa những doanh nghiệp mà Nhà nước không cần giữ 100% vốn;
Simpo PDF Merge and Split Unregistered Version -
dược, thuốc chữa bệnh, vận tải hàng không, đường sắt, viễn thông, kinh doanh tiền tệ,
bảo hiểm, xổ số kiến thiết, dịch vụ viễn thông cơ bản, chủ yếu là các doanh nghiệp quy
mô lớn, có đóng góp lớn cho ngân sách, đi đầu trong việc ứng dụng công nghệ mũi
nhọn, công nghệ cao và góp phần quan trọng ổn định kinh tế vĩ mô. Những doanh
nghiệp hoạt động kinh doanh bảo đảm nhu cầu thiết yếu cho phát triển sản xuất và
nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của đồng bào nông thôn, đồng bào dân tộc ở
miền núi, vùng sâu, vùng xa. Nhà nước giữ cổ phần đặc biệt trong một số trường hợp
cần thiết .
Chuyển các doanh nghiệp mà nhà nước giữ 100% vốn sang hình thức Công ty
trách nhiệm hữu hạn một chủ sở hữu là Nhà nước hoặc công ty cổ phần gồm các cổ
động là các doanh nghiệp nhà nước.
Chính phủ chỉ đạo rà soát, phê duyệt phân loại cụ thể các doanh nghiệp nhà
nước hiện có để triển khai thực hiện và từng thời kỳ xem xét điều chỉnh định hướng
phân loại doanh nghiệp cho phù hợp với yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội .
Doanh nghiệp thuộc các tổ chức của Đảng thực hiện sắp xếp như đối với
DNNN. Doanh nghiệp thuộc các tổ chức chính trị - xã hội đăng ký hoạt động theo luật
doanh nghiệp.
Việc thành lập doanh nghiệp Nhà nước hoạt động kinh doanh chủ yếu thực hiện
dưới hình thức công ty cổ phần. Chỉ thành lập mới doanh nghiệp 100% vốn Nhà nước
đối với những ngành và lĩnh vực mà Nhà nước cần giữ độc quyền, hoặc các thành
phần kinh tế khác không muốn hay không có khả năng tham gia.
b. Đối với doanh nghiệp hoạt động công ích :
Simpo PDF Merge and Split Unregistered Version -
Nhà nước giữ 100% vốn đối với các doanh nghiệp công ích hoạt động trong các
lĩnh vực, in bạc và chứng chỉ có giá, điều hành bay, bảo đảm hàng hải, kiểm soát và
phân phối tần số vô tuyến điện, sản xuất, sửa chữa vũ khí, trang bị chuyên dùng cho
quốc phòng, an ninh, doanh nghiệp được giao thực hiện nhiệm vụ quốc phòng đặc biệt
và các doanh nghiệp tại các địa bàn chiến lược quan trọng, kết hợp kinh tế với quốc
phòng theo quyết định của Chính phủ. Các danh nghiệp của quân đội và Công an