Trường Sơn - Đường
khát vọng Chấp hành Nghị quyết của Trung ương Đảng và Nghị quyết của
Tổng Quân ủy Trung ương, cùng với việc đẩy mạnh công cuộc xây
dựng quân đội cách mạng, chính quy, từng bước hiện đại trên miền
Bắc, việc chuẩn bị lực lượng và vật chất chi viện cho miền Nam được
xúc tiến. Sư đoàn 338 bộ đội miền Nam tập kết và một số trung đoàn
bộ binh chuyển thành cán đoàn huấn luyện cán bộ, chiến sĩ làm
nhiệm vụ ở miền Nam. Từ Vĩnh Linh - giới tuyến quân sự tạm thời đến
biên cương phía Bắc, các đơn vị trong toàn quân đều tổ chức cho bộ
đội học tập, rèn luyện, sẵn sàng vào Nam chiến đấu.

Thực hiện chủ trương chi viện lực lượng vật chất cho miền Nam, Bộ
Chính trị quyết định tổ chức tuyến giao liên vận tải quân sự trên bộ và
trên biển.

Ngày 5 tháng 5 năm 1959, Trung tướng Nguyễn Văn Vịnh - ủy viên
Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng, Chủ nhiệm ủy ban
Thống nhất Trung ương thừa lệnh Bộ Chính trị trực tiếp giao cho
thượng tá Võ Bẩm - nguyên Cục phó Cục Nông trường tổ chức "Đoàn
công tác quân sự đặc biệt" làm nhiệm vụ mở đường, vận chuyển hàng
quân sự vào miền Nam; tổ chức đưa đón bộ đội, cán bộ; chuyển công
văn, tài liệu từ Bắc vào Nam và từ Nam ra Bắc.

Quyết định thành lập tuyến vận tải quân sự Trường Sơn là một sáng
tạo về chiến lược, thể hiện quyết tâm sắt đá giải phóng miền Nam,


Trong điều kiện bình thường, với biên chế và thời gian cho phép, khối
lượng công việc trên giao không có gì khó khăn. Nhưng đối với "Đoàn
công tác quân sự đặc biệt” lúc này là một thử thách lớn, đòi hỏi phải
cố gắng vượt bậc mới có thể vượt qua. Bởi lẽ đối với Đoàn, tất cả đều
là bước khởi đầu. Mọi công việc từ tổ chức lực lượng, chuẩn bị vật
chất, soi đường mở tuyến giao liên vận chuyển bí mật về Nam đều
còn ở phía trước. Đặc biệt toàn bộ hoạt động của Đoàn phải bảo đảm
bí mật tuyệt đối cả khi chuẩn bị trên đất Bắc và khi thực hành trên
tuyến

Với ý đồ chiến lược bí mật chủ động tiến công, Bộ Chính trị, Tổng
Quân ủy yêu cầu Đoàn tuyệt đối không để đối phương biết được sự chi
viện của miền Bắc đối với miền Nam - dù chi là một hoạt động nhỏ lẻ.
Đây là vấn đề có tính nguyên tắc.

Để hoàn thành nhiệm vụ, Tổng Quân ủy, Bộ Quốc phòng quyết định
biên chế bước đầu của Đoàn là 500 cán bộ chiến sĩ. Ngoài Đoàn bộ,
Đoàn sẽ tổ chức tiểu đoàn vận tải bộ 301 và các bộ phận: xây dựng
kho, bao gói hàng, sửa chữa vũ khí, chế biến thực phẩm. Chỉ trong
một thời gian ngắn, Đoàn 559 đã định hình về tổ chức, nhiệm vụ và
phương thức hoạt động.

Ra đời tháng 5 năm 1 959, Đoàn được mang phiên hiệu Đoàn 559.
Ngày 1 9/5- ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh, ngày Bộ Chính trị và
Thường trực Tổng Quân ủy giao nhiệm vụ mở tuyến chiến lược Trường
Sơn được xác định là ngày truyền thống của Đoàn 559 - Bộ đội
Trường Sơn - Đường Hồ Chí Minh.

Ngày 20 tháng 5 năm 1 959 - một ngày sau khi chính thức nhận