Chẩn đoán hình ảnh (có phân độ) chấn
thương Lách

I. Đại cương:.
- Chấn thương lách là 1 cấp cứu bụng ngoại khoa hay gặp nhất. Chẩn đoán chính xác mức
độ chấn thương lách và các tổn thương phối hợp là rất quan trọng giúp lựa chọn phương
pháp điều trị thích hợp, giảm tỷ lệ tử vong cho bệnh nhân. Chẩn đoán hình ảnh là phương
tiện giúp các bác sĩ lâm sàng thực hiện điều này, trong đó CT.Scanner là phương pháp
chẩn đoán có giá trị cao.
- Nguyên nhân: do tai nạn giao thông,tai nạn lao động,tai nạn sinh hoạt.
- Lâm sàng:
+ Đau vùng mạng sườn T sau chấn thương.
+ Bệnh nhân nằm trong bệnh cảnh choáng,sốc: mạch nhanh ,HA tụt,vã mồ hôi,da lạnh
+ Bụng chướng Khám lâm sàng l cách khó khăn
II.Chẩn đoán hình ảnh :
1./ Chụp bụng không chuẩn bị.
a./ Dấu hiệu trực tiếp:
- Bóng mờ của lách to, bờ không đều.
b./ Dấu hiệu gián tiếp:
- Gãy các xương sườn cuối bên trái.
- Vòm hoành bị đẩy cao, có thể bị xẹp vùng đáy phổi trái.
- Dạ dày và đại tràng góc lách bị đè đẩy.
- Liệt ruột với các quai ruột giãn chứa hơi.
- Nếu có tràn dịch, tràn máu ổ bụng: Hình ảnh mờ vùng thấp thay đổi theo tư thế bệnh
nhân. Rãnh đại tràng – thành bụng dầy và mờ.
2./ Siêu âm: Là thăm khám tốt nhất với độ nhạy 90% .
a./ Dấu hiệu trực tiếp:
- Đụng dập nhu mô lách : Nhu mô lách không đều, có các vùng giảm âm, đậm âm xen kẽ.
- Khối máu tụ trong nhu mô lách: Hình ảnh thay đổi theo thời gian. Khối giảm âm, sau đó
tăng âm, giảm âm, dịch hoá, tạo nang giả, vôi hoá.
- Hình đường vỡ trong nhu mô lách giảm âm.

1./ Phân độ vỡ lách ( Theo AAST 1994 ).
Độ I : - Tụ máu dưới bao < 10% bề mặt.
- Rách nhu mô, đường vỡ sâu < 1cm.
Độ II: - Tụ máu dưới bao 10%-15% bề mặt, tụ máu trong nhu mô đường kính < 5cm.
- Đường vỡ sâu 1-3 cm không có tổn thương mạch.
Độ III:- Tụ máu dưới bao > 50% bề mặt, tụ máu trong nhu mô > 5cm.
- Đường vỡ sâu > 3cm liên quan đến mạch.
Độ IV: - Rách nhu mô sâu có tổn thương mạch rốn lách với mất mạch
( giảm tưới máu > 25% ).
Độ V: - Rách nhu mô: Lách vỡ nhiều mảnh.
- Mất mạch toàn bộ lách.
2. Phân độ vỡ lách (Theo Mirvis 1989 ).
Độ I : - Tụ máu dưới bao hoặc trong nhu mô d < 1cm.
- Đường vỡ sâu < 1cm.
Độ II:- Tụ máu dưới bao hoặc trong nhu mô d <3cm.
- Đường vỡ sâu 1cm - 3cm.
Độ III:- Tụ máu dưới bao hoặc trong nhu mô d> 3cm.
- Đường vỡ sâu > 3cm.
Độ IV: - Lách vỡ trên 3 phần.
- Mất mạch lách.