Chỉång 10
MÄÜT SÄÚ VÁÛT LIÃÛU CẠCH ÂIÃÛN

I Mäüt säú u cáưu váût liãûu cạch âiãûn:
- Cọ âäü bãưn âiãûn cao, âãø gim båït kêch thỉåïc ca thiãút bë.
- Cọ kh nàng dáùn nhiãût täút
- Cọ nhiãût âäü họa lng tháúp
- Trå vãư màût họa hc
- R tiãưn v dãù kiãúm
II.Váût liãûu cạch âiãûn thãø khê:
2.1. Khäng khê:
- Cạch âiãûn chênh ca âỉåìng dáy trãn khäng
- Kãút håüp våïi cạch âiãûn ràõn tảo ra cạch âiãûn häùn håüp
- Gáy báút låüi khi xút hiãûn trong cạch âiãûn ràõn, lng.
- Trong cạc âiãưu kiãûn lm viãûc giäúng nhau nhỉng váût
E
bâ
=28kV/cm, 1≈
ε
,
2.2. Nitå: cọ âäü bãưn âiãûn tỉång tỉû nhỉ khäng khê, âỉåüc sỉí dủng âãø lm cạch âiãûn
cho tủ khê.
2.3. SF
6
(elegas): cọ âäü bãưn âiãûn cao gáúp 2,5 láưn khäng khê, khäúi lỉåüng riãng cao
gáúp 5,1 láưn khäng khê, nhiãût âäü säi tháúp -64
o
C, cọ thãø nẹn åí nhiãût âäü thỉåìng tåïi
2MPa m khäng bë hoạ lng. Elegas khäng âäüc, âäü bãưn vỉỵng hoạ hc cao, khäng
bë phán hu åí nhiãût âäü 800
o

2.7. Khê trå: âỉåüc dng lm cạch âiãûn cho cạc bäü phọng âiãûn khê. Cạc khê trå cọ
nhiãût dáùn tháúp, âäü bãưn âiãûn kẹm, Kc,Kr v Xe âỉåüc dng trong cäng nghiãûp chãú
tảo ân hunh quang.
III. Váût liãûu lng:
3.1 Dáưu biãún thãú:
- Lm mạt v cạch âiãûn ca mạy biãún ạp
- Lm cạch âiãûn v dáûp tàõt häư quang trong mạy càõt dáưu.
- Dáưu mạy biãún ạp cn âäø vo âáưu ra ca cạp, biãún tråí, v ráút nhiãưu thiãút bë khạc.
*Ỉu âiãøm:
-Cọ âäü bãưn cạch âiãûn cao, trong trỉåìng håüp dáưu cháút lỉåüng cao cọ thãø âảt tåïi
160kV/cm,
ε
= 2,2 3.2÷
- Dáưu cọ tênh phủc häưi cạch âiãûn
-Cọ thãø xám nháûp vo cạc khe rnh hẻp.
*Nhỉåüc âiãøm:
- Dáưu nhảy cm cao våïi tảp cháút v âäü áøm
- Åí nhiãût âäü cao dáưu tảo nhỉỵng bt khê => âäü nhåït, tênh nàng cạch âiãûn v lm mạt
âãưu gim sụt
-Dãù chạy v khi chạy s phạt sinh ra khọi âen, håi dáưu bäúc lãn ho láùn cng våïi
khäng khê lm thnh häùn håüp näø
Dáưu biãún thãú cọ cạc tênh cháút sau:
-Tảp cháút trong dáưu lm gim sụt ráút låïn âäü bãưn cạch âiãûn ca dáưu. Vç váûy trỉåïc
khi cho dáưu vo mạy , phi l
m sảch ráút ké v khúy trong chán khäng
-Âiãûn tråí sút ca dáưu khong 10
14

16
10÷ (

o
C,
η
smm /
2
10≤ åí nhiãût âäü 50
o
C,
η
smm /
2
40≤ åí nhiãût âäü 20
o
C
3.4. Mäüt säú cháút lng hỉỵu cå
3.4.1 Dáưu Sovol(C
12
H
5
Cl
5
): (f=50Hz, t=20
o
C 5
=
ε
; khi t=90
o
C
1,4=

)
2
-)
n

-Cọ tênh cháút giäúng cao su, cọ tênh kẹo dn, ân häưi
-Cọ tênh chëu lảnh cao v âäü bãưn vỉỵng giäúng PE
-Cọ tênh hụt áøm tháúp
4.1.3 Nhỉûa Polistirol: (-CH
2
-CH(C
6
H
5
)-)
n

-Gin åí nhiãût âäü tháúp v tảo vãút nỉït trãn bãư màût
-Chëu nhiãût tháúp
-Cng nhỉ PE,Poliizobutilen, Polistirol l nhỉûa khäng cỉûc cọ tênh cạch âiãûn
cao v tênh hụt nỉåïc tháúp =>ỈÏng dủng trong ké tháût âiãûn cao táưng.
4.1.4 Nhỉûa PVC (-CH
2
-CH(Cl)-)
n
:
- Âiãûn mäi cọ cỉûc
-Tênh cạch âiãûn tháúp hån âiãûn mäi khäng cỉûc
-Êt chëu tạc âäüng ca âäü áøm, bãưn vỉỵng våïi tạc âäüng ca nỉåïc, kiãưm, axit, rỉåüu,
nọ dng lm cạch âiãûn hả ạp, låïp v bo vãû

o
C, dáưn dáưn bë oxi hoạ
-Nhỉûa thäng tan trong dáưu måỵ , dng âãø táøm cho cạp
4.1.7 Bitum:
-Gin v dãù tan trong benzol, tolnol, khäng tan trong rỉåüu v nỉåïc, cọ tênh hụt
nỉåïc tháúp
-Bitum l mäüt cháút cọ cỉûc úu, Ebd=25MV/m
mΩ÷=
14
10
13
10
ρ

-Âỉåüc dng âãø sn xút sån v cạc häùn håüp 4.2 Âiãûn mäi nãún(Sạp):
-Dãù nọng chy, cọ cáúu tảo tinh thãø, âäü bãưn cå hc úu v tênh hụt nỉåïc tháúp cạc
váût liãûu ny dng âãø táøm hồûc rọt láúp k håí, nhỉng s co rụt nhiãưu khi ngüi âi
4.2.1 Parafin: r, khäng cỉûc, khäng dênh ỉåït, âäü bãưn âiãûn äøn âënh,t
nc
= 50-55
o


0,0002 0,002

4.3. Sån cạch âiãûn v häùn håüp:
nhán tảo
thiãn nhiãn
25 50 75 100
2
10.
δ
tg

3

2

1
4.3.1 Sån cạch âiãûn: dung dëch keo bitum v dáưu bäúc håi. Khi sáúy khä thç åí trảng
thại ràõn v tảo thnh låïp mng mng.u cáưu sån phi cạch âiãûn v khäng âỉåüc
hụt áøm.
-Sån táøm: táøm cạc läù mt hồûc cạch âiãûn dảng såüi(giáúy, carton,vi,cạch âiãûn cün
dáy mạy âiãûn).
-Sån che ph: tảo ra mäüt låïp cọ âäü bãưn cå hc, bàòng phàóng v khäng tháúm nỉåïc
trãn bãư màût âiãûn mäi. Sån Emay cn sån trỉûc tiãúp lãn dáy dáùn lm cạch âiãûn hồûc
cạc lạ thẹp trong mảch tỉì mạy biãún ạp.
-Sån kãút dênh: Dng âãø kãút dênh cạc låïp ca âiãûn mäi hồûc giỉỵa âiãûn mäi våïi kim
loả
i.
4.3.2 Sån nhỉûa: dung dëch nhỉûa täøng håüp hay nhỉûa thiãn nhiãn gäưm cạc loải sau:
+ Sån bakelit: dung dëch ca bakelit trong rỉåüu. Sån ny dng âãø kãút dênh, cọ âäü

giáúy cọ âäü khêt cao)
Cạp lỉûc cọ cạch âiãûn úu nháút l chäù k håí ca tỉìng låïp giáúy v vç váûy cáưn phi
táøm bàòng dáưu thäng v nhỉûa tỉû khä. Loải ny dng cho cáúp âiãûn ạp khäng quạ
35kV. ÅÍ cáúp cao hån dng cạp dáưu.
4.6 Váût liãûu ân häưi:
Cao su thiãn nhiãn(C
5
H
8
)
n
: ÅÍ nhiãût âäü 50
o
C cao su â bë nọng chy v åí nhiãût âäü
tháúp cọ tênh gin. Cao su ho tan trong dung mäi carbua hydro. Âãø tàng tênh chëu
nhiãût chëu lảnh ngỉåìi ta tiãún hnh lỉu hoạ cao su
Cao su lỉu hoạ: ngoi tàng tênh chëu nhiãût chëu lảnh cao su lỉu hoạ cn tàng âäü
bãưn cå hc, bãưn vỉỵng våïi cạc dung dëch. Nhỉng dãù bë gi ci do nhiãût, khäng bãưn
vỉỵng bë tạc âäüng ca cháút lng khäng cỉûc.
Cao su nhán tảo:
+ Cao su butan(-CH
2
-CH=CH-CH
2
-)
n
: l âiãûn mäi khäng cỉûc, cọ
mΩ=
15
10

ε
cao
Thu tinh thiãút bë: Dng âãø chhãú tảo cạc thiãút bë, linh kiãûn sỉï. Loải thu tinh ny
u cáưu cọ âäü bãưn cå hc cao, tênh cạch âiãûn täút.
Thu tinh kiãưm: cọ chỉïa nhiãưu kim loải nàûng, loải thu tinh ny cọ
ε
cao v
δ
tg tháúp dng lm tủ âiãûn
Thuyớ tinh trung tờnh: Thuyớ tinh thaỷch anh coù õọỹ trong suọỳt cao, duỡng trong kộ
thuỏỷt quang vaỡ loaỷi naỡy coù tờnh caùch õióỷn cao
4.8 Vỏỷt lióỷu gọỳm sổù:
-Laỡ vỏỷt lióỷu cổỷc kỗ quan troỹng trong kT, duỡng õóứ chóỳ taỷo caùch õióỷn vaỡ õồợ õổồỡng
dỏy trón khọng. ổồỹc saớn xuỏỳt tổỡ õỏỳt seùt vaỡ mọỹt sọỳ chỏỳt phuỷ gia, trón bóử mỷt sổù coù
traùn men õóứ tng tờnừnhnx boùng trón bóử mỷt cuớa saớn phỏứm.
-Goùc tọứn hao lồùn vaỡ tng rỏỳt nhanh theo nhióỷt õọỹ
Caùc loaỷi gọỳm sổù nhổ sau:
*Gọỳm coù hóỷ sọỳ õióỷn mọi nhoớ: thaỡnh phỏửn chuớ yóỳu thaỷch anh

-SiO2
*Sổù radio: coù thaỡnh phỏửn oxit kim loaỷi nỷng
*Sổù cao tỏửn:chổùa thaỡnh phỏửn Al2O3, sổù naỡy coù õỷc õióứm tg

nhoớ,õióỷn trồớ suỏỳt lồùn
vaỡ coù õọỹ bóửn cồ hoỹc cao.
*Stealit: thaỡnh phỏửn chuớ yóỳu laỡ Silic mangie
*Gọỳm coù hóỷ sọỳ õióỷn mọi lồùn:Thaỡnh phỏửn chuớ yóỳu laỡ TiO2, loaỷi naỡy duỡng õóứ saớn
xuỏỳt tuỷ, kờch thổồùc nhoớ, khọỳi lổồỹng thỏỳp. Vỏỷt lióỷu coù

rỏỳt cao.