1
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TỈNH SÓC TRĂNG
TRƯỜNG THPT THUẬN HÒA
ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU KHOA HỌC SƯ PHẠM ỨNG DỤNG MÔN VẬT LÝ
TÊN ĐỀ TÀI:
SỬ DỤNG GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ NHẰM TĂNG KẾT QUẢ HỌC TẬP MÔN VẬT LÝ CỦA
HỌC SINH LỚP 12 KHI HỌC CHƯƠNG VẬT LÝ THIÊN VĂN.
GIÁO VIÊN:
THS. NGUYỄN VĂN THẮNG
2
NĂM HỌC: 2010-2011
MỤC LỤC
I. Tóm tắt đề tài………………………………………………………… 1
II. Giới thiệu…………………………………………………… ……… 4
III. Phương pháp……………………………………………………………5
IV. Phân tích dữ liệu và bàn luận kết quả……………………………… 8
V. Kết luận……………………………………………………………… 11
VI. Tài liệu tham khảo…………………………………………………….11
tập của học sinh. Lớp thực nghiệm thông qua bài kiểm tra đánh giá đạt kết quả cao hơn lớp đối
chứng. Điểm số trung bình bài kiểm tra sau tác động của lớp thực nghiệm là 7.54, lớp đối chứng
là 6.57. Kết quả phép kiểm chứng T-test p = 0,0012<0,05 có ý nghĩa là có sự khác biệt lớn giữa
điểm trung bình của lớp thực nghiệm và lớp đối chứng. Kết quả cho thấy sự chênh lệch giữa
nhóm thực nghiệm và nhóm đối chứng rất có ý nghĩa, không phải do ngẫu nhiên. Điều đó chứng
4
minh rằng, việc sử dụng giáo án điện tử trong giảng dạy chương vật lý thiên văn đã làm nâng cao
kết quả học tập các bài học về thiên văn của học sinh cuối cấp lớp 12.
II. Giới thiệu
Trong sách giáo khoa của chương trình cơ bản và cả chương trình nâng cao, các hình ảnh
về mặt trời, trái đất, thiên hà,…chỉ là những hình ảnh tĩnh, kích cở nhỏ và không có màu sắc,
kém sinh động. Công nghệ tiên tiến của máy tính và máy chiếu projecter đã tạo ra những hình
ảnh màu, ảnh động, rực rỡ, sinh động ….góp phần nâng cao chất lượng công cụ, thiết bị đồ dùng
dạy học trong nhà trường.
Tại trường THPT Thuận Hòa, giáo viên chỉ mới có động thái ứng dụng giáo án điện tử
vào giảng dạy. Số giáo viên biết ứng dụng phần mềm trình chiếu Powerpoint khoảng 20/60 giáo
viên. Nhưng chủ yếu mới chỉ dừng lại ở việc biết trình chiếu kênh chữ chứ chưa biết khai thác
các hình ảnh động, các video clip trên mạng internet phục vụ cho bài học hứng thú hơn.
a. Hiện trạng:
Qua việc thăm lớp, dự giờ khảo sát trước tác động, tôi thấy giáo viên chỉ sử dụng các
phiên bản tranh ảnh trong sách giáo khoa cho học sinh quan sát. Giáo viên cố gắng chỉ ra những
hệ thống câu hỏi gợi mở, dẫn dắt học sinh tìm hiểu vấn đề, học sinh có nắm được kiến thức,
nhưng kĩ năng vận dụng kiến thức đó vào thực tế chưa được cao, đặc biệt chưa nắm vững bản
chất của các khái niệm. Học sinh tích cực trả lời giáo viên, học sinh thuộc bài nhưng chưa có
hiểu sâu kiến thức và khắc sâu kiến thức. Còn nhiều HS không có hứng thú vì gặp phải khái
niệm trừu tượng. Một số bài học trong chương này giáo viên dạy qua loa, thậm chí theo kiểu đọc
chép truyền thống, chỉ yêu cầu học sinh ghi nhớ những kiến thức trọng tâm.
b. Nguyên nhân:
+ Các khái niệm nhìn chung là khó, trừu tượng, lần đầu tiên học sinh tiếp cận nên không
sinh, số lượng, giới tính, thành phần dân tộc, độ tuổi
6
Số HS Nam Nữ
Dân tộc
kinh
Dân tộc
Hoa
Dân tộc
Kmer
Lớp 12C1
30 17 13 12 8 10
Lớp 12C2
32 18 14 11 9 12
Ý thức học tập của học sinh hai lớp: đa số học sinh đều ngoan, tích cực, chủ động tham
gia học tập. Bên cạnh đó cả 2 lớp vẫn còn nhiều học sinh năng lực tư duy hạn chế, trầm, ít tham
gia các hoạt động chung của lớp.
Kết quả học tập của học sinh môn lý hai lớp gần giống nhau trong năm học trước ( 2009-
2010):
Xếp loại học lực môn lý năm học 2009-2010
Kém Yếu Trung bình Khá Giỏi
Tổng số
Lớp 12C1 0 4 12 10 4 30
Lớp 12C2 0 4 16 9 3 32
* Giáo viên: ThS. Nguyễn Văn Thắng dạy cả hai lớp: 12C1 và 12C2. Giáo viên có kinh
nghiệm công tác giảng dạy 7 năm. Giáo viên có lòng nhiệt huyết, nhiệt tình và có trách nhiệm
O1
Ở thiết kế này, tôi sử dụng phép kiểm chứng T-test độc lập.
c. Quy trình nghiên cứu
+ Chuẩn bị bài của giáo viên
Giáo viên dạy lớp 12C2: ( Lớp đối chứng) Thiết kế bài học không có sử dụng giáo án
điện tử, các tiến trình lên lớp khác vẫn hoạt động bình thường.
8
Giáo viên dạy lớp 12C1: (Lớp Thí Nghiệm): thiết kế bài học bằng giáo án điện tử ở các
tiết 68 ( Theo PPCT vật lý 12CB do Sở Giáo Dục Đào Tạo Sóc Trăng ban hành năm 2011). Giáo
viên thực hiện các tiến trình lên lớp khác vẫn hoạt động bình thường, chỉ chú trọng trực quan
theo hướng sử dụng triệt để công cụ hỗ trợ từ giáo án điện tử: gồm các hình ảnh đẹp, các file
flash về sự chuyển động của các hành tinh,…Giáo viên sưu tàm các tài liệu, hình ảnh ở các
website thuvienvatly.com, giaovien.net, baigiangbachkim.com,…
+ Tiến hành dạy thực nghiệm
Giáo viên dạy Lớp 12C1: Tổ chức dạy học có sử dụng giáo án điện tử ( khai thác triệt để
các hình ảnh, video clip, âm thanh nhạc cụ … có thể khai thác trên mạng Internet, của đồng
nghiệp, ). Thời gian thực hiện vẫn theo kế hoạch dạy học của nhà trường và theo thời khóa
biểu để đảm bảo tính khách quan.
d) Đo lường và thu thập dữ liệu
Lấy kết quả bài kiểm tra học kỳ I, đề chung là kết quả bài kiểm tra trước tác động. Bài
kiểm tra sau tác động là bài kiểm tra sau khi học xong chương Thiên văn. Bài kiểm tra gồm 30
câu hỏi trắc nghiệm khách quan nhiều lựa chọn.
Quy trình kiểm tra và chấm bài kiểm tra:
Ra đề kiểm tra: Ra đề kiểm tra và đáp án sau đó lấy ý kiến đóng góp của các giáo viên
trong tổ Vật lý _CN để bổ sung, chỉnh sửa cho phù hợp.
Tổ chức kiểm tra hai lớp cùng một thời điểm, cùng đề. Sau đó tổ chức chấm điểm theo
đáp án đã xây dựng .
IV. Phân tích dữ liệu và bàn luận kết quả
Phân tích dữ liệu
tử cho kết quả hoàn toàn khả quan (cột 2 và cột 5). Bằng phép kiểm chứng T- test để kiểm chứng
chênh lệch điểm trung bình cho kết quả p = 0,0059 <0,05 cho thấy độ chênh lệch điểm trung
bình giữa hai nhóm là có ý nghĩa. Điều này minh chứng là điểm trung bình lớp thực nghiệm cao
hơn lớp đối chứng không phải do ngẫu nhiên mà là do kết quả của sự tác động.
Chênh lệch giá trị TB chuẩn (SMD): SMD = 0,83 nên mức độ ảnh hưởng của tác động
khi sử dụng giáo án điện tử trong dạy học chương Thiên văn là lớn. Giả thuyết được kiểm
chứng: “Việc ứng dụng giáo án điện tử làm tăng kết quả học tập môn lý Chương thiên văn của
học sinh lớp 12 trường THPT Thuận Hòa”.
12C1
12C2
Trước TĐ
Sau TĐ
10
Tổng hợp phần trăm kết quả theo thang bậc: Kém, yếu, TB, khá, giỏi kết quả của lớp thực
nghiệm 12C1
Theo thang bậc điểm
Lớp 12C1
Kém Yếu Trung bình Khá Giỏi
Cộng
0 4 12 10 4 30
Trước TĐ
0% 13.33% 40.00% 33.33% 13.33% 100%
0 2 7 15 6 30
Sau TĐ
0% 66.67% 23.33% 50.00% 20.00% 100%
0
2
4
6
8
viên cần phải có kỹ năng thiết kế bài trình chiếu điện tử, kỹ năng tìm và chia xẻ tư liệu trên mạng
Internet…
V. Kết luận và khuyến nghị
Kết luận
Việc sử dụng giáo án điện tử có sự hỗ trợ của các file mutimedia và các tranh ảnh có nội
dung phù hợp vào bài giảng để cung cấp thêm hình ảnh động , âm thanh ( dưới dạng Flash) đã
làm tăng kết quả học tập môn lý ( chương thiên văn học) của học sinh lớp 12 trường THPT
Thuận Hòa.
Khuyến nghị
Đối với các cấp lãnh đạo cần quan tâm đầu tư về cơ sở vật chất như: trang thiết bị máy
tính, máy chiếu Projector cho nhiều phòng học trên lớp kết nối Wireless Network, cho các nhà
trường mở các lớp bồi dưỡng về ứng công nghệ thông tin vào trong dạy học.
Đối với giáo viên: tích cực tự học, tự bồi dưỡng về công nghệ thông tin, biết khai thác
thông tin trên mạng Internet.
12
VI. Tài liệu tham khảo
- Sách giáo khoa vật lý 12 NC và CB, Bộ GD&ĐT, 2008.
- Tài liệu tập huấn Nghiên cứu khoa học sư phạm ứng dụng, Dự án Việt Bỉ - Bộ GD&ĐT,
2010.
VII. Phụ lục ( Kèm theo):
- Các bài KT sau tác động của 2 lớp TN và ĐC.
- Giáo án điện tử thiết kế bài học chương Thiên văn.
- Bảng điểm 2 lớp và bảng thực hành tính toán các đại lượng thống kế.
Châu Thành, ngày 28 tháng 03 năm 2011
Giáo viên thức hiện đề tài, ThS. Nguyễn Văn Thắng