§¹i häc Kinh tÕ quèc d©n LuËn v¨n tèt nghiÖp
và nhỏ là tương đối cao. Thứ nhất là tình trạng khai giảm, khai thiếu số lao
động trong doanh nghiêp, trường hợp thứ hai là không tham gia hoàn toàn.
Tồn tại tình trạng trên một phần do sự thiếu tích cực của chủ sử dụng lao
động, một phần do sự quản lí chưa chặt của cơ quan ban ngành có liên quan.
Chưa có sự phối kết hợp cần thiết giữa các đơn vị quản lí, bên cạnh đó các
chế tài pháp luật cũng chưa có những biện pháp sử phạt nghiêm minh đối
với tình trạng này.
Các doanh nghiệp hiện nay trong việc đóng phí BHXH vẫn diễn ra
tình trạng khai giảm quỹ lương của doanh nghiệp để trốn đóng . Đặc biệt
hơn là tình trạng nợ đọng, nợ chậm đóng còn nhiều. Tình trạng trên còn tồn
tại là do cơ quan BHXH Việt Nam chưa có những biện pháp quản lí hữu
hiệu, các quy định về xử phạt là chưa thực sự nghiêm khắc.
2.2. Trong công tác chi trả BHXH Việt Nam còn nhiều hiện tượng sai sót
trong xét duyệt, tình trạng tồn đọng trong giải quyết chế độ vẫn tồn tại.
Qua việc kiểm tra các hồ sơ xét hưởng BHXH Việt Nam còn phát
hiện những trường hợp xét duyệt sai, như xét duyệt không đúng chế độ,
chính sách, tính toán sai, thiếu giấy tờ, . Trong những năm qua BHXH Việt
Nam thông qua công tác thẩm định đã trả lại không ít hồ sơ để BHXH tỉnh
bổ xung, hoàn chỉnh lại. Có tình trạng này là do công tác đào tạo, hướng dẫn
nâng cao nghiệp vụ chưa được quan tâm đúng mức.
Tình trạng tồn đọng trong giải quyết các chế độ còn phổ biến, tức là
các đối tượng đặc biệt là các đối tượng được hưởng trợ cấp một lần sau khi
nghỉ việc đã chuyển đến nơi khác gây ra rất nhiều khó khăn cho công tác chi
trả. Đây là những hạn chế do nguyên nhân khách quan, hiện nay đang được
khắc phục bằng cách đưa những thông tin đó lên các phương tiện thông tin
đại chúng của địa phương để đối tượng được hưởng chế độ được biết.
§¹i häc Kinh tÕ quèc d©n LuËn v¨n tèt nghiÖp
2.3. Công tác đầu tư bảo tồn và phát triển quỹ tuy đã có thu nhưng còn
hạn chế lợi nhuận từ đầu tư còn rất nhỏ.
Vấn đề ở đây là hiệu quả đồng vốn bỏ ra là chưa cao, lí do chủ yếu

CHƯƠNG III: MỘT SỐ GIẢI PHÁP ĐỐI VỚI CÔNG TÁC QUẢN LÍ
TÀI CHÍNH BHXH VIỆT NAM
TRONG THỜI KÌ TỚI

I. Những quan điểm chủ yếu về vấn đề quản lí tài chính BHXH Việt
Nam trong giai đoạn tới.
§¹i häc Kinh tÕ quèc d©n LuËn v¨n tèt nghiÖp
1. Quan điểm trong xây dựng chính sách BHXH.
Trong quá trình xây dựng chính sách BHXH phải thực sự quan tâm tới
đường lối, điều kiện kinh tế của đất nước để từ đó đưa ra được những chính
sách phù hợp. Sau đây là những quan điểm chủ yếu trong xây dựng chính
sách BHXH Việt Nam:
- Chính sách BHXH phải thể hiện được đường lối đổi mới, phát triển
của Đảng và Nhà nước ta trong thời kì mới, thời kì công nghiệp hoá, hiện đại
hoá đất nước.
- Chính sách BHXH phải phù hợp với điều kiện kinh tế- xã hội của nước
ta hiện nay.
- Nhà nước thống nhất quản lí và ban hành chính sách BHXH theo
hướng phát huy quyền của các bên tham gia BHXH.
- Đa dạng hoá các hình thức BHXH.
- Hoàn thiện cơ chế hoạt động và tổ chức bộ máy thực hiện chính sách

được khả năng chi trả một cách tương đối ổn định. Tuy vậy việc triển khai
thực hiện phương thức này đòi hỏi phải có những điều kiện nhất định.
Thường là ở những nước phát triển, có tiềm năng kinh tế đủ mạnh thì mới có
thể áp dụng được phương pháp này. Việc triển khai phương thức này tại Việt
Nam là tương đối khó khăn, việc thống kê là rất khó chính xác, chi phí lớn.
Hơn nữa điều kiện kinh tế nước ta là nước đang phát triển, điều kiện kinh tế
§¹i häc Kinh tÕ quèc d©n LuËn v¨n tèt nghiÖp
còn nhiều khó khăn. Tuy vậy BHXH CHLB Đức hiện nay được tổ chức thực
hiện thông qua cả tổ chức BHXH tư nhân, như vậy sẽ có sự cạnh tranh và
tất yếu của cạnh tranh là hiệu quả hoạt động càng cao. Từ hoạt động của
BHXH CHLB Đức có thể đưa việc triển khai việc thực hiện một số chính
sách thông qua hệ thống BHXH tư nhân là khả thi tại BHXH Việt Nam.
Đối với hệ thống BHXH Trung Quốc, đây là hệ thống BHXH được tổ
chức như một hệ thống mở, các chính sách được cụ thể hóa và thực hiện
chưa thực sự thống nhất trong cả nước song tính hiệu lực tương đối cao. Đây
cũng là một điểm mạnh mà BHXH Việt Nam cần xem xét vì hiện nay tính
hiệu lực trong các quy định của nước ta là chưa cao. Các đối tượng bắt buộc
tham gia của BHXH Việt Nam thực hiện chưa đầy đủ, việc trốn đóng hay
nợ đọng vẫn là những vấn đề còn tồn tại. Bên cạnh đó, việc tổ chức quỹ
thành hai phần: phần thứ nhất là một phần phí do người sử dụng lao động
nộp để sử dụng chung, phần thứ hai bao gồm phần phí do người lao động
nộp và phần còn lại do người sử dụng nôp. Phần thứ hai này được tổ chức
thành tài khoản cho người lao động, họ có thể chủ động hơn trong các kế
hoạch tài chính của mình.
2. Những giải pháp cụ thể.
2.1. Giải pháp cho công tác quản lí thu BHXH.
Quản lí đối tượng tham gia và đóng góp đầy đủ, chính xác, đúng thời
hạn là mục tiêu của chính sách quản lí thu. Để thực hiện tốt công tác quản lí
thu BHXH, cần thực hiện áp dụng những biện pháp sau:
- Cần tích cực phối kết hợp với các ban ngành quản lí từ Trung ương đến

công tác giáo dục, tuyên truyền cho các đối tượng thông qua các phương tiện
thông tin đại chúng. Qua đó họ có thể nhận thức được tầm quan trọng cũng
như ý nghĩa của việc tham gia BHXH. Có thể từ đó ngay chính người chủ sử
dụng cũng nhận thức được lợi ích của việc tham gia BHXH và họ sẽ tự
nguyện thực hiện mà không cần có những biện pháp cưỡng chế. Đối với nội
dung tuyên truyền phải dễ hiểu, dễ tiếp thu, gần gũi với đời sống của người
lao động, phù hợp với truyền thống dân tộc.
- Trong công tác thu cần đẩy mạnh việc kiểm tra đôn đốc việc thực hiện
thu nộp đối với những đơn vị chậm đóng hay nợ đọng thường xuyên. Đặc
biệt là phối hợp chặt chẽ với các bên như thanh tra, tổ chức chính trị xã hội (
Liên đoàn lao động, tổ chức Đảng, Đoàn thể, ) để kiểm tra việc kê khai lao
động, kê khai quỹ lương của doanh nghiệp. Ngoài ra cần có những biện pháp
xử phạt nghiêm minh đối với các trường hợp vi phạm. Hiện nay các biện
pháp xử phạt của chúng ta chỉ mang tính chất cảnh cao, chưa đủ nghiêm
khắc để điều chỉnh hành vi chốn nộp hay nợ đọng. Bên cạnh những quy định
xử phạt, BHXH cũng nên thường xuyên thông báo cho các đơn vị số nợ lãnh
đạo các đơn vị tham gia BHXH được biết.
- Trong bản thân ngành cũng cần có những biện pháp quản lí tốt đối với
cán bộ thu, tránh tình trạng cán bộ BHXH thông đồng với các đơn vị tham
gia BHXH. Đối với các trường hợp vi phạm cần có những biện pháp xử phạt
nghiêm minh. Bên cạnh đó BHXH cũng cần có những chế độ khen thưởng
khuyến khích đối với các cá nhân đơn vị thực hiện tốt gồm cả các đơn vị
tham gia BHXH lẫn các cá nhân, đơn vị trong ngành.
2.2. Giải pháp cho công tác quản lí chi các chế độ BHXH.
§¹i häc Kinh tÕ quèc d©n LuËn v¨n tèt nghiÖp
Mục tiêu của công tác quản lí chi chế độ là chi đúng, kịp thời đảm bảo
an toàn tránh thất thoát quỹ BHXH. Chi cho các chế độ được quy định rõ
cho từng loại chế độ với mức hưởng, thời gian hưởng trong các văn bản. Sau
đây tôi chỉ xin đưa ra một số biện pháp để quản lí các khoản chi chế độ mà
không đị sâu vào các quy định hưởng của từng loại chế độ. Để quản lí chi