Luận văn
ĐỀ TÀI: “TÌM HIỂU THẦN TƯỢNG CỦA HỌC
SINH TRƯỜNG THPT VÀ NHỮNG ẢNH HƯỞNG
CỦA THẦN TƯỢNG ĐẾN QUÁ TRÌNH HÌNH
THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN NHÂN CÁCH HỌC
SINH”
~ 1 ~
Lời mở đầu
Trong thời đại công nghệ thông tin bùng nổ hiện nay, các thông tin chính trị,văn
hóa khoa học và xã hội dễ dàng tiếp cận với mọi đối tượng. Điều này cũng tất yếu dẫn
đến những hiện tượng, mà đặc biệt có thể nhắc đến nhiều trong giới trẻ hay giới học
đường, đó là thần tượng. Thần tượng đang là hiện tượng ảnh hưởng đến rất nhiều các
em học sinh của chúng ta.
Một điểm quan trọng của tuổi mới lớn là tâm lý rất nhạy cảm, hay quan sát và
bắt chước những người mình yêu thích, thế nên việc học tập và hình thành nhân cách
của các em đã và đang chịu ảnh hưởng rất nhiều từ các thần tượng của các em.
Cuộc sống xã hội ngày công nghiệp cao, nên ở các gia đình, đặc biệt các bậc làm
cha làm mẹ rất ít có thời gian dành cho việc dạy dỗ con cái. Việc các em thần tượng và
làm theo thần tượng thì ít được cha mẹ để ý và quan tâm. Đây chính là một thiếu sót
của các bậc làm cha, làm mẹ. Việc uốn nắn, dạy dỗ các em ở độ tuổi tâm lý đang phát
triển mạnh và dễ bị tổn thương này rất quan trọng, đòi hỏi cha mẹ phải quan tầm nhiều
hơn đến các em, hay đến việc con cái mình đang yêu thích, làm theo thần tượng. Có
nhiều chuyện đáng tiếc xảy ra khi các em không ý thức được việc mình đua đòi, chạy
theo những hình tượng không tốt, trở nên hư hỏng, học tập chểnh mảng, thậm chí là bỏ
học.
Thấy được tính cấp thiết của đề tài nên nhóm nghiên cứu quyết đinh lựa chọn đề
tài nghiên cứu “TÌM HIỂU THẦN TƯỢNG CỦA HỌC SINH TRƯỜNG THPT VÀ
NHỮNG ẢNH HƯỞNG CỦA THẦN TƯỢNG ĐẾN QUÁ TRÌNH HÌNH THÀNH
VÀ PHÁT TRIỂN NHÂN CÁCH HỌC SINH”.
Nội dung nghiên cứu của chúng tôi gồm có 5 chương:
Chương 1:Giới thiệu chung

2.7Quá trình hình thành thần tượng ở học sinh THPT 11
2.8 Đời sống và vai trò thần tượng 12
2.9 Xu hướng thần tượng hiện nay 13
2.10 Thần tượng ảnh hưởng đến học sinh THPT 13
2.10.1 Ảnh hưởng tích cực 13
2.10.2 Ảnh hưởng tiêu cực 14
Chương 3:
Phương pháp nghiên cứu 15
3.1 Phương pháp nghiên cứu tài liệu 15
3.2 Phương pháp nghiên cứu khảo sát 15
Chương 4:
Phân tích đánh giá khảo sát 16
Chương 5:
Kết luận và kiến nghị 28
5.1. Kết luận 28
5.1.1 Kết luận của nhóm nghiên cứu qua khảo sát thực tế 28
5.1.2 Tìm hiểu thần tượng của hoc sinh THPT ở TPHCM 29
5.1.3 Thuận lợi và khó khăn khi khảo sát 30
5.2. Kiến nghị 30
5.2.1 Đối với trường THPT 30
5.2.2 Đối với gia đình 31
5.2.3 Đối với học sinh 31
5.2.4 Đối với các trường cao đẳng,đại học,sư phạm 31
~ 4 ~
Chương 1: Giới thiệu chung
1.1 Vấn đề nghiên cứu
- Tìm hiểu xu hướng thần tượng của học sinh THPT hiện nay.
- Tìm hiểu những ảnh hưởng của thần tượng đến quá trình hình thành và phát triển
nhân cách học sinh.
1.2 Mục đích nghiên cứu

1 15/10-5/11
Viết đề cương đề tài
và chỉnh sửa
Nhóm thực hiện
2 6/11-11/11
Thu thập dữ liệu
nghiên cứu, tiến hành
viết cơ sở lí luận
Nhóm thực hiện
3 12/11-2/12 Khảo sát thực tế Nhóm thực hiện
Báo cáo GV hướng dẫn về tình
hình thu thập dữ liệu bằng
mail
4
14/12/2009-
4/1/2010
Tổng kết, đánh giá Nhóm thực hiện
Gởi GV hướng dẫn xem và
góp ý
5
5/1/2010-
11/1/2010
Hoàn thành và nộp đề
tài nghiên cứu
Nhóm thực hiện
~ 6 ~
Chương 2 : Cơ sở lý luận
2.1 Các khái niệm
2.1.1 Thần tượng:
Thần tượng là một hiện tượng tâm lí tự nhiên, về bản chất nó là một biểu

- Các thầy cô giáo.
- Người trong gia đình.
- Ngôi sao trong làng giải trí.
- Các nhà khoa học.
- Những vị anh hùng.
- Ngôi sao trong làng thể thao.
- Những người bình thường.
- Bạn bè.
2.3 Thần tượng và văn hóa giá trị
Khi có TT, nhiều người thường xác định: TT đó có những giá trị văn hóa
nào? Tìm thần tượng (theo nghĩa có văn hóa) là đi tìm những cung bậc giá trị tốt
đẹp của TT để học hỏi.
Đến với TT (dù chỉ đến gián tiếp qua tiếp xúc với sản phẩm của TT) là tiếp
cận với những giá trị văn hóa của TT. Ở đây có hiện tượng thẩm thấu và sàng lọc
những giá trị văn hóa đó. Việc thẩm thấu và sàng lọc này được thông qua “bộ lọc”
của từng chủ thể. Bộ lọc ấy chính là nhận thức, trình độ, cảm xúc, nhu cầu… và
nhất là nền tảng văn hóa giá trị của chính người đó (chứ không phải của TT). Nếu
bộ lọc đó tốt, nghĩa là văn hóa giá trị của người đó cao thì sẽ “đãi được cát và lấy
được vàng”. Bằng không, một khi bộ lọc đó yếu hay bị rách thủng thì “cát to đọng
lại mà vàng vụn bị trôi đi”. Do vậy, nền tảng văn hóa giá trị của người ấy vốn đã
yếu lại không được bồi đắp, còn bị băng hoại thêm nữa. Đó là bi kịch của những
người mơ mộng cái vỏ của TT (lóa mắt bởi đèn màu, thời trang, diện mạo…) mà
không hiểu kỹ về thực chất.
~ 8 ~
Trên nhiều diễn đàn cho thấy một số bạn trẻ đã tỏ ra minh triết khi đến với
TT nhờ có bộ lọc khá tốt. Như bạn "Nụ cười Sơn Cước” trên diễn đàn của Việt
Báo đã TT hóa vị giáo sư của mình vì ông không chỉ uyên thâm về trí tuệ, ân cần
trong đối xử, nhân ái với mọi người, còn rất đẹp trong sinh hoạt: không để hạt cơm
rơi, không bỏ thức ăn thừa…
Một bạn khác (bí danh: HS đang ôn thi trên diễn đàn tuổi trẻ) cũng lấy người thầy

đây là vấn đề văn hóa thần tượng.
Mỗi người có một tầm nhìn, một lối cảm và một cách nghĩ khác nhau về TT.
Văn hóa thưởng thức và văn hóa hâm mộ của họ có những cung bậc giá trị chênh
nhau.
Trong nền văn hóa giá trị (VHGT) có văn hóa thưởng thức và văn hóa hâm
mộ. Không phải ai cũng có trình độ thưởng thức và trình độ hâm mộ như nhau.
Mỗi dạng thưởng thức hay mỗi kiểu hâm mộ đều đứng ở một thang bậc giá trị nhất
định, tùy theo nền tảng VHGT của mỗi người. Bởi vậy cần phân biệt đâu là văn
hóa hâm mộ có giá trị và đâu là văn hóa hâm mộ kém giá trị hoặc phi giá trị, thậm
chí trở thành một hội chứng phi nhân văn: hội chứng thần tượng. Đó là lúc mà, vì
cuồng si TT, bị “hớp hồn” bởi hào quang của TT, lại quyết “sống cùng hay chết
theo” với TT… nên bị vong thân, tự đánh mất bản thân. Đã có không ít người tự
“biện minh”: Tôi làm theo TT là quyền của tôi, là tự khăng định cái tôi. Nói như
vậy chỉ đúng một nửa, nửa còn lại là vô lý. Ta có quyền bắt chước, nhưng đã bắt
chước mà gọi là “tự khẳng định”, là “cái tôi” thì không hợp lí. Bởi vậy, cũng cần
phân biệt giữa “cái của tôi” và “cái của người”, giữa sự học hỏi và điều bắt chước
nơi TT.
Khi học hỏi TT, ta đãi cát lấy vàng, rồi nhờ sáng tạo mà ta chế thứ vàng đó
thành “sản phẩm mỹ nghệ” của chính ta, đó là cái tôi đích thực. Còn khi bắt chước,
ta lấy cả cát và vàng của họ “trát “ lên người, biến ta thành một phó bản của TT,
như vậy đâu phải là chính ta. Đó là sự khác nhau giữa VHGT và phi VHGT trong
sự hâm mộ TT .
Đề cập việc TT là nói đến hai yếu tố tâm lý chủ yếu: cảm xúc và trí tuệ. Hai
yếu tố này lại ảnh hưởng trực tiếp đến hạnh phúc, chí ít là hạnh phúc tinh thần.
Mới đây, Nhật báo có đưa tin GS. Richard Layard - cố vấn cao cấp về giáo dục
của chính phủ Anh đã đề xuất nên đưa môn “Bài học hạnh phúc” vào dạy trong nhà
trường. Được biết, hai trong những nội dung của “Bài học hạnh phúc” là biết kiểm
soát trạng thái cảm xúc thẩm mỹ và biết tiếp cận có tính sàng lọc trước mọi vẻ đẹp
quanh ta.
~ 10 ~

Các em đã có ý thức xây dựng lý tưởng sống cho mình, biết xây dựng hình
ảnh con người lý tưởng đã gần với thực tế sinh hoạt hang ngày. Đồng thời các em
~ 11 ~
có thể hiểu một cách sâu sắc và tinh tế những khái niệm, biết xử sự đúng đắn trong
điều kiện hoàn cảnh khác nhau, nhưng các em lại thiếu tin tưởng vào những hành
vi đó. Vì vậy, giáo dục cần phải khéo léo tế nhị khi phê phán những hình ảnh lý
tưởng còn lệch lạc để giúp các em chọn cho mình một hình ảnh lí tưởng đúng đắn
để phấn đấu vươn lên.
2.7 Quá trình hình thành thần tượng ở học sinh trung học phổ
thông.
Để có thần tượng thì không khó nhưng có được một thần tượng cũng phải
trải qua quá trình hình thành.
Mỗi người sẽ có cách xây dựng riêng cho mình một kiểu thần tượng, với bạn
này thì thần tượng là người bạn cùng vui, buồn với họ, chia sẻ mọi trạng thái tâm
lý với thần tượng một cách lặng lẽ, bên lề cuộc sống của thần tượng, mà không cần
viết một lá thư, tặng một bông hoa, thậm chí chưa một lần gặp mặt Còn bạn khác
thì đặt thần tượng vào một góc sống trong trái tim mình,ở đó thần tượng soi sáng
cho bạn cách thức suy nghĩ, nhận biết cuộc sống qua những câu nói, phẩm chất
nhân cách và những thành tựu mà thần tượng đạt được.
Nhưng, có thần tượng không có nghĩa là ăn, ngủ, thở cùng với thần tượng.
Tuổi học trò luôn cần được những định hướng từ người đi trước
Trước hết hãy xem qua quá trình nhận thức và tiến đến thần tượng hoá:
+ Chủ động để được thần tượng hoá: Trong quá trình sống con người có xu hướng
muốn làm cho vị trí của mình trong người khác ngày càng cao hơn, vì thế không
thể tránh khỏi việc thổi phồng sự thành công của mình để đạt được mục đích, dẫn
đến sự ảnh hưởng đến nhận thức của mọi người về người đó dựa trên những lới
“quảng cáo” chưa chắc là sự thật. Ví dụ như ca sĩ, diễn viên…
+ Được người khác thần tượng hoá: Anh ta không có tham vọng được mến mộ,
nhưng người khác có thể thấy được tài năng của anh ta, dẫn đến sự cảm phục và có
xu hướng muốn làm theo và học hỏi, những điều giống như anh ta đã làm. Đây

Nói chung thần tượng là hết sức cần thiết cho mỗi con người, nhưng phải luôn xác
định rõ đâu là giới hạn của đời sống một thần tượng trong lòng mỗi chúng ta.
2.9 Xu hướng thần tượng hiện nay
Thạc sĩ Phạm Mạnh Hà, Phó giám đốc trung tâm Hỗ trợ và tư vấn tâm lý,
khoa Tâm lý trường ĐH KHXH&NV, cho rằng “hội chứng thần tượng” là sản
~ 13 ~
phẩm của đời sống công nghiệp. Những người mắc hội chứng này thường sống ở
các thành phố, nơi con người có quá ít không gian và thời gian cho riêng mình, mọi
người cần có gì đó cho riêng mình, và thần tượng sinh ra.
Thần tượng ở vị thành niên cũng là một “sản phẩm công nghiệp” khác, khi
các em ở thành phố thường có tâm lý sành điệu, a dua, lây truyền, dễ chạy theo số
đông. Những trường hợp thần tượng thái quá thường do bị cha mẹ buông lỏng.
Ngay từ lúc các em có biểu hiện say mê một ai đó, cha mẹ nên tìm cách gần gũi
định hướng cho các em ngay, để khi các em đã quá đắm đuối rồi sẽ rất khó xử lý.
Đặc biệt sự can thiệp thô bạo của cha mẹ đôi khi sẽ nhận được sự phản
kháng không mong muốn, thậm chí có những kết cục bi thảm không thể lường
trước vì lứa tuổi này rất nhạy cảm.
2.10 Thần tượng ảnh hưởng học sinh trung học phổ thông
2.10.1 Ảnh hưởng tích cực
Các em học sinh thần tượng và tìm được ở thần tượng của mình
những điều tốt đáng cho các em học hỏi, khâm phục, ngưỡng mộ hoặc các em
quyết định lấy họ làm mục tiêu phấn đấu theo, lấy những phẩm chất tốt đẹp của
thần tượng để tu dưỡng nhân cách Đó gọi là một cách thần tượng mang tính tích
cực.
Fanclub của Bi-rain ( ngôi sao giải trí Hàn Quốc) đã có lần vận động
các fan đi hiến máu nhân đạo, Bae Young June (ngôi sao giải trí Hàn Quốc) đã đến
thăm mẹ của trưởng nhóm fanclub bị ung thư… Đây là những hành động thiết thực
của một trong những thần tượng trong giới học sinh THPT.
Tuy nhiên, có lúc thần tượng trong lòng các em tạo ra các scadal
không tốt, nếu ý thức được đó là xấu và rút kinh nghiệm cho bản thân thì đó cũng

-Tác dụng của các câu hỏi: giúp người nghiên cứu thu thập về các phương
pháp đánh giá kết quả để có những kết luận chính xác.
-Cách chọn đối tượng: chọn đối tượng ngẫu nhiên.
-Cách phát và thu phiếu khảo sát: người nghiên cứu trực tiếp phát và nhờ các
em học sinh trong lớp phát, thu phiếu.
-Số lượng phiếu khảo sát đối với học sinh: phát 200 phiếu thu thập ý kiến
của học sinh khối 3 khối lớp.
Chương 4 : Phân tích và đánh giá kết quả khảo sát
4.1 Phân tích và đánh giá
4.1.1.Giới tính
~ 16 ~
Nhận xét:
Theo bảng trên ta thấy trong 250 bạn học sinh (HS) THPT được khảo sát thì
có đến 65,2% các HS nữ có thần tượng, 34,8% các HS nam có thần tượng. Qua đó,
phải nói rằng thần tượng một ai đó ở lứa tuổi mới lớn là một nhu cầu đích thực
giống như người ta cần được giải trí, được hoạt động. Mỗi cá nhân là một thế giới
nội tâm riêng biệt với những đặc điểm tâm lý rất khác nhau, vì thế mỗi người sẽ có
một cách thức sống không giống nhau. Và qua dữ liệu thu thập được từ câu hỏi 5,
Nhóm chúng tôi thấy rằng: xu hướng thần tượng của đa số HS nữ là ngôi sao trong
làng giải trí như các ca sĩ, diễn viên điện ảnh,… của HS nam là các nhà khoa học,
những doanh nhân tài ba và người thân trong gia đình. Từ đó ,hình thành nên
phong cách và cá tính riêng trong các HS nữ(về tính cách ,ăn mặc,thái độ cư xử,
…) và khơi dậy tinh thần sáng tạo, không ngừng học hỏi vươn lên,cá tính mạnh
mẽ, kiên trì ở các HS nam.
4.1.2Thần tượng và giá trị văn hóa của thần tượng
~ 17 ~
4.1.2.1 Thần tượng la gì ?
4.1.2.2 Giá trị văn hóa của thần tượng
~ 18 ~
Nhận xét:

nói hay của thần tượng chiếm 16 %. Trong khi đó 45 % và 30% là tỷ lệ số HS chọn
cách thể hiện thần tượng của mình bằng cách tặng hoa, quà và cập nhật thông tin
về thần tượng.
4.1.4 Thần tượng ảnh hưởng đến phong cách,tính cách và sở thích
như thế nào?
4.1.4.1 Thần tượng ảnh hưởng đến phong cách
~ 20 ~
4.1.4.2 Thần tượng ảnh hưởng đến tính cách
~ 21 ~
4.1.4.3 Thần tượng ảnh hưởng đến sở thích
~ 22 ~
Nhận xét:
Các em HS đang sống trong một thế giới năng động, có nhiều thách thức,
các em không thể chỉ “ ngồi yên” hay “chạy theo” thần tượng một cách đơn giản
mà họ có nhu cầu làm cái gì đó tích cực mang dấu ấn của chính mình.Theo biểu đồ
trên về mức độ ảnh hưởng của thần tượng đối với bản thân các em thì thần tượng
có ảnh hưởng đến phong cách (ăn mặc, kiểu tóc,…), tính cách và sở thích của mỗi
em với tỷ lệ lần lượt là 17,5 %, 20%,10 %. Ngược lại tỷ lệ cho rằng thần tượng
hoàn toàn không ảnh hưởng đến phong cách là12,5 %, đến tính cách là7,5 %, đến
sở thích là 5 %. Thần tượng có ảnh hưởng đến phong cách là 42.5 %, đến tính cách
là 35 %, đến sở thích là 42.5 %. Con số25 %, 30%,32.5 % lần lượt là số phần trăm
HS cho rằng thần tượng có mức độ ảnh hưởng bình thường đến phong cách, tính
cách, sở thích của họ. Và mức độ ảnh hưởng là không đối với phong cách là 2.5 %,
đối với tính cách là 7.5%, đối với sở thích là 10 %
4.1.5 Thần tượng là đông lực giúp bạn học tập như thế nào?
~ 23 ~
Nhận xét:
Với độ tuổi 16t-18t đó là lứa tuổi mới lớn,dễ tiếp thu và rất dễ bị tác động
bởi các yếu tố bên ngoài, đây dược xem như là một thuận lợi cũng như thử thách
đối với cuộc sống, việc học tập của các bạn học sinh.Qua bảng số liệu ta thấy được