1. Bệnh tiểu đường là gì?
Theo y học hiện đại, đái tháo đường là một rối loạn về chuyển hóa carbohydrate trong
đó đường trong cơ thể không bị oxy hóa để sinh ra năng lượng vì thiếu hormone tụy
tạng insulin. Đường tích tụ lại và xuất hiện trong máu (tăng đường huyết) rồi trong nước
tiểu, các triệu chứng gồm khát: uống nhiều, chóng đói ăn nhiều, đái nhiều; tiêu: thể
trọng, sức lực. Xét nghiệm cận lâm sàng: đường huyết, đường niệu tăng cao.
2. Triệu chứng
Đây là triệu chứng chia theo típ:
- Tiểu đường típ 1: thường gặp ở người gầy, trẻ tuổi, có các biểu hiện tiểu nhiều, uống
nhiều, ăn nhiều và gầy nhiều.
- Tiểu đường típ 2: thường gặp ở người mập, cũng có các triệu chứng tiểu nhiều, uống
nhiều, mờ mắt, cảm giác kiến bò ở đầu ngón tay và chân…Tuy nhiên, trong đa số các
trường hợp triệu chứng bệnh thường âm ỉ nên bệnh thường phát hiện muộn, tình cờ.
Theo Ủy ban Dịch vụ con người và Sức khỏe Mỹ, các triệu chứng thường gặp của tiểu
đường gồm:
Khát và đi tiểu quá nhiều
Thường xuyên cảm thấy rất đói
Cảm giác rất mệt mỏi
Sụt cân không rõ nguyên nhân
Thường xuyên nhiễm trùng hoặc các vết thương không lành
Nhìn mờ
Tê hoặc ngứa ran ở tay và chân.
Da khô, ngứa.
Nếu bạn có bất kỳ triệu chứng nào trong số các triệu chứng trên, hãy đi khám bác sĩ để
kiểm tra tiểu đường, đặc biệt nếu bạn trên 45 tuổi.
Ta có thể dựa vào những triệu chứng bệnh kia để chia ra chế độ ăn uống thích hợp cho
người tiểu đường
3. Chế độ ăn uống cho người bệnh tiểu đường
a. 5 khuyến cáo về dinh dưỡng
Nên từ bỏ các thói quen bất lợi như hút thuốc,
Đối với bệnh tiểu đường, chế độ dinh dưỡng có vai trò vô cùng quan trọng trong việc
Trung bình 30 Kcal/kg 35 Kcal/kg 40 Kcal/kg
Mập 25 Kcal/kg 30 Kcal/kg 35 Kcal/kg
Về thành phần các chất dinh dưỡng, nói chung thành phần bột - đường (carbohydrates)
nên chiếm 60-70% tổng số năng lượng hàng ngày. Nên ăn carbohydrates dạng phức
hợp như ngũ cốc nguyên hạt, củ, bột… có chứa nhiều chất xơ giúp chậm hấp thu
đường. Hạn chế carbohydrates dạng đơn có trong đường, hoa quả vì làm đường máu
tăng nhanh.
Chất đạm nên chiếm 10-20%, khoảng 0,8-1,2g/kg thể trọng (100g thịt nac có 18 g đạm).
Nếu người bệnh bị suy thận, lượng chất đạm cần giảm xuống còn 0,6g/kg/ngày.
Lượng chất béo chỉ nên chiếm 15-20% tổng số năng lượng, trong đó các chất béo bão
hòa không quá 1/3 (có trong các loại thịt béo như cừu, lợn, gia cầm). Nhìn chung tỷ lệ
chất béo có nguồn gốc động vật/chất béo nguồn gốc thực vật là 50/50. Lượng
cholesterol ăn vào hàng ngày không nên quá 200mg. Người bệnh đái tháo đường nên
ăn cá, trong dầu cá có chứa docosahexaenoic (DHA) và eicosapentaenoic acids (EPA),
có tác dụng chống viêm, chống đông máu, có ích lợi trong bảo vệ tim mạch.
Các yếu tố vi lượng và vitamine: các vitamine liều thấp có thể sử dụng, can xi và acid
folic có thể bổ sung cho người có thiếu can xi hay người có thai. Một số vitamine có tác
dụng chống oxy hóa cũng có thể dùng với liều vừa phải.
Bên cạnh đó, để hỗ trợ giảm đường huyết và tăng sức đề kháng cho cơ thể, người bệnh
đái tháo đường nên sử dung thêm sản phẩm có chứa Crome (chromium)- một chất vi
lượng có tác động tốt đến chức năng và tác dụng của insulin, có vai trò điều hòa hoạt
tính glucose và giúp cải thiện dung nạp glucose, do đó làm ổn định đường máu. Ở nước
ta hiện nay có sản phẩm GTF thành phần chính là crome. GTF có thể sử dụng để hỗ trợ
điều trị bệnh đái tháo đường. Một gói GTF cung cấp đủ 200mcg crome cho cơ thể giúp
giảm đường huyết và chuyển hoá hiệu quả lượng đường (glucose) trong thức ăn đi vào
tế bào, tạo ra năng lượng, giúp cơ thể khoẻ mạnh, tránh xa bệnh tật.
Người bệnh đái tháo đường không nên ăn mặn, nhất là người bị tăng huyết áp.
Rượu chỉ nên uống với lượng vừa phải, tốt nhất nên uống rượu vang đỏ, được chứng
minh có vai trò bảo vệ tim mạch do làm tăng HDL-cholesterol “tốt”. Nhưng nếu uống
nhiều rượu lại có hại, có thể gây xơ gan, dễ bị hạ đường máu nếu chỉ uống rượu mà ăn
5g)
Xíu mại hấp (thịt nạc băm 100g, củ
sắn: 1/4 củ)
Canh cải bẹ xanh nấu cá (cải 100g,
cá 10g)
Quýt 1 trái
Sương sáo: 1 ly
Một chén cơm vơi
su su xào hột vịt (su su 200g, trứng 1 quả,
dầu ăn 5g, gia vị)
Canh bông bí nấu chem chép (bông bí 100g,
chem chép 20g)
21g
Sữa tách bơ 1 ly
Đậu phộng rang 20g
Mận 2 trái lớn (60g)
Bánh lạt: 2 cái (20g)