TÌNH TRẠNG SỨC KHOẺ VÀ CÁC YẾU TỐ HÀNH VI LIÊN QUAN
CỦA CÔNG NHÂN NHÀ MÁY BIA SÀI GÒN

TÓM TẮT
Đặt vấn đề: Xác định tình trạng và các yếu tố hành vi liên quan đến sức khỏe
của người lao động đặc biệt là các bệnh không lây nguy hiểm trong ngành sản xuất
bia ở Việt Nam là một nhu cầu bức thiết.
Mục tiêu nghiên cứu: Xác định tỉ lệ các bệnh không lây và tỉ lệ bệnh điếc
nghề nghiệp tại nhà máy Bia Sài Gòn (BSG) năm 2008 cũng như mối liên quan của
những bệnh lý này với thói quen hành vi (TQHV) của người lao động.
Phương pháp nghiên cứu: mô tả cắt ngang. Thu thập dữ liệu về môi trường
và sức khỏe người lao động tại Nhà máy Bia Sài Gòn trong tháng 5/2008 qua phiếu
phỏng vấn điều tra theo mẫu của Trung tâm Kiểm soát Phòng ngừa bệnh Hoa Kỳ
(CDC) có cải biên và từ thông tin trong phiếu khám sức khỏe định kỳ của người lao
động.
Kết quả nghiên cứu: - Tỷ lệ các bệnh không lây: thừa cân 29%; béo phì 27%;
cholesterol máu cao 27%; bệnh tăng huyết áp (THA) 16%; bệnh rối loạn cơ xương
14% và đái tháo đường (ĐTĐ) 2%; Trong đó, rối loạn cơ xương là bệnh có tính chất
nghề nghiệp. Bệnh điếc nghề nghiệp có tỷ lệ hiện mắc là 20%. - Các TQHV có liên
quan với Cholesterol máu cao là uống nước trái cây, ăn rau xanh, uống sữa nguồn gốc
động vật, uống sữa nguồn gốc thực vật, ăn thức ăn chế biến từ sữa, thói quen thể dục
tập luyện, uống rượu. Các TQHV có liên quan đến bệnh THA là thói quen ăn trái cây,
uống sữa nguồn gốc động vật. Nghiên cứu cho thấy phân bố cholesterol máu cao &
bệnh THA tương tự như một số nghiên cứu trong và ngòai nước.
Kết luận: Nhà máy Bia Sài Gòn cần ưu tiên dự phòng một số bệnh: THA, béo
phì, cholesterol máu cao, điếc nghề nghiệp thông qua truyền thông giáo dục phòng
bệnh và đầu tư trang thiết bị an toàn vệ sinh lao động để phòng chống ồn, chống ô
nhiễm nhiệt, ứng dụng công nghệ sạch, ít ô nhiễm hơn. Nên xây dựng tiêu chuẩn
khám tuyển lao động và khám sức khoẻ định kỳ cho người lao động ngành sản xuất
bia Việt nam, điển hình là người lao động ở nhà máy Bia Sài Gòn.
ABSTRACT

VietNam brewery workers should be carried out, especially SaiGon brewery workers.
ĐẶT VẤN ĐỀ
Những gánh nặng bệnh tật mà đặc biệt là những bệnh tật nguy hiểm do lối
sống đem lại, đang là một vấn đề lớn cho mọi con người trên toàn Thế giới. Hàng
năm, người ta tính rằng, có khỏang 524.000 trường hợp tử vong do 9 bệnh mạn
tính, mà các yếu tố nguy cơ như khói thuốc lá, có thể can thiệp được
(Error! Reference
source not found.)
. Nghiên cứu về TQHV và bệnh tật người ta thấy có năm yếu tố nguy
cơ chủ yếu
(Error! Reference source not found.)
chiếm 90%, được xếp theo thứ tự giảm dần
bao gồm: hút thuốc lá, Béo phì (BP), ít luyện tập thường xuyên, tăng cholesterol
máu và THA. Sự tăng vọt của đái tháo đường (ĐTĐ) hiện nay được cho là do sự
gia tăng của bệnh BP, kết quả của lối sống thụ động, ít vận động và thói quen ăn
uống không hợp lý. Chính vì vậy, cuộc sống lành mạnh nhằm loại bỏ 5 yếu tố
nguy cơ này sẽ là rất có ý nghĩa trong việc kéo dài tuổi thọ. Bệnh không lây nhiễm
và bệnh điếc nghề nghiệp
(Error! Reference source not found.)
những bệnh cần được quan
tâm đặc biệt hiện nay của nhà máy bia Sài Gòn vì sự ổn định sức khỏe nguồn nhân
lực cho sản xuất phát triển. Vì vậy, rất cần có những số liệu khoa học chuyên
ngành làm cơ sở khoa học để dự phòng những căn bệnh này, đồng thời để xác định
tình trạng và các yếu tố hành vi liên quan đến sức khỏe của người lao động (NLĐ).
Mặt khác, hiện nay ở Việt nam, chưa có một điều tra nghiên cứu nào trong ngành
sản xuất bia được thực hiện về chủ đề này.
Mục tiêu nghiên cứu
Xác định tỷ lệ một số bệnh không lây cần quan tâm: như Đái tháo đường,
Tăng huyết áp, Cholesterol máu cao, Béo phì và bệnh Rối loạn cơ xương ở người lao
động. Xác định tỷ lệ bệnh điếc nghề nghiệp.

Học
cấp 3
70

Nam

Nữ

Đại
học
12

261
(68)
122
(32)
Ngh
ề

n (%)
383 (100)
Đối
tượng
%

Tu
ổi trung
bình
nghiệp
Ngh

Đặc
tính
Bệnh

n
(%)
Không
bệnh
n (%)p
Ăn rau xanh
Mỗi 84 193
8,1490

0,042

Ch
olesterol máu
cao
Đặc
tính
Bệnh

n
(%)
Không
bệnh
n (%)

cao
Đặc
tính
Bệnh

n
(%)
Không
bệnh
n (%)p
ngày (30) (70)
Mỗi
tuần
34
(25)
103
(75)
Mỗi
tháng
19
(36)
34
(64)
Không
bao giờ
16
(30)

Mỗi
tuần
55
(31)
120
(69)
Mỗi
tháng
5
(12)
37
(88)
Không
bao giờ
6
(18)
28
(82)
10,8284

0,026

Ch
olesterol máu
cao
Đặc
tính
Bệnh

n

tính
B
ệnh
n (%)
Không
bệnh n (%)

p
Có
76
(31)
173
(69)
Không

23
(22)
80 (78)

Không
biết
0 (0)

1 (100)

Từ
chối trả lời
1 (5)

18 (95)

0,034

- Tỷ lệ TQHV có mối liên quan đến bệnh THA là quen ăn trái cây, uống sữa
nguồn gốc động vật (Bảng 4)
Bảng 4: Liên quan thói quen ăn uống với tình trạng bệnh THA
THA
Đặc
tính B
ệnh
n (%)
Không
bệnh n (%)

p
Ăn trái cây
Mỗi
ngày
32
(16)
164
(84)
Mỗi
tuần
18
(14)
114
(86)
Mỗi
tháng
8

(15)
117
(85)
Mỗi
tháng
15
(28)
39 (72)

Không
bao giờ
14
(23)
47 (77)

Từ
chối trả lời
2 (6)

31 (94)

Nghiên cứu cho thấy phân bố bệnh Cholesterol máu cao thường thấy ở Nam,
trên 50 tuổi, có gia đình, gặp ở người thừa cân, béo phì. Bệnh THA hay gặp ở nam
giới, người trên 50 tuổi, có gia đình. Bệnh Điếc nghề nghiệp gặp nhiều ở nam, càng
lớn tuổi tỷ lệ càng cao, gặp nhiều ở người lao động nghề cơ khí, ở người nhận thức dự
phòng chưa đầy đủ, ở người lao động quan tâm đến nút tai chống ồn và gặp ở người
nhận thấy tồn tại ô nhiễm chưa khắc phục là yếu tố vật lý, và yếu tố hỗn hợp.
BÀN LUẬN
Bệnh không lây nhiễm: Các kết quả nghiên cứu cho thấy sự phù hợp về mối
liên quan và phân bố của bệnh Cholesterol máu cao và bệnh tăng huyết áp (THA) với

(Error! Reference source not found.)
ở công nhân mà Nguyễn Thị Toán nêu năm 1994 là
11% và cũng hơn tỷ lệ ĐNN mà Lê Trung và Nguyễn Thị Toán nêu trong công nhân
dệt năm 1995 là 12%. Tuy nhiên, như đã nêu, đây chỉ là tỷ lệ mắc tích lũy và phân bố
của điếc nghề nghiệp theo đặc tính dân số là phù hợp với nhiều nghiên cứu trước đây
của nhiều tác giả. Trong một khảo sát cắt ngang của Nguyễn Phương Toại
(Error!
Reference source not found.)
tại một xí nghiệp bao bì Tp.Cần Thơ, tác giả cũng nhận thấy rằng
giảm thính lực có liên quan đến tuổi đời >30 tuổi (p=0,006), không sử dụng BHLĐ
cho tai (p=0,011), giới tính chủ yếu là nam giới (p=0,038). Như vậy, nghiên cứu của
chúng tôi cũng thấy ĐNN có sự có sự phân bố tương tự với kết quả của Nguyễn
Phương Toại.
KẾT LUẬN
BSG cần ưu tiên dự phòng bệnh THA, BP, Cholesterol máu cao, ĐNN thông
qua truyền thông giáo dục phòng bệnh và đầu tư trang thiết bị ATVSLĐ để phòng
chống ồn, chống ô nhiễm nhiệt, ứng dụng công nghệ sạch, ít ô nhiễm hơn. Việc điều
chỉnh TQHV của người lao động để phòng ngừa Cholesterol máu cao bằng cách tránh
ăn các thực phẩm có hàm lượng cholesterol cao và tránh các TQHV có thể là nguyên
nhân gây cholesterol máu cao l à cần thiết. Các bệnh ĐTĐ, RLCX tuy chưa thấy liên
quan đến TQHV ở người lao động BSG nhưng những bệnh nhân này phải tuân thủ y
lệnh điều trị và phòng tai biến. Nên xây dựng tiêu chuẩn khám tuyển lao động và
khám SKĐK cho người lao động ngành sản xuất bia Việt nam, điển hình là người lao
động ở BSG.