Tính chất vật lý của đất:
D, d, P. Cách điều tiết?

Tỷ trọng của đất
Ðịnh nghĩa: Tỷ trọng của đất là tỷ số khối
lượng của một đơn vị thể tích đất ở trạng
thái rắn, khô kiệt với các hạt đất xếp sít vào
nhau so với khối lượng nước cùng thể tích
ở điều kiện nhiệt độ 4oC.

Tỷ trọng của đất
Ðịnh nghĩa: Tỷ trọng của đất là tỷ số khối
lượng của một đơn vị thể tích đất ở trạng
thái rắn, khô kiệt với các hạt đất xếp sít vào
nhau so với khối lượng nước cùng thể tích
ở điều kiện nhiệt độ 4oC.
Ðể tính tỷ trọng người ta áp dụng công
thức:
d= P / P1
Trong đó: d- Tỷ trọng của đất.
P- Khối lượng các hạt đất (khô kiệt, xếp
xít vào nhau và không có khoảng
hổng không khí) trong một thể tích xác
định (thường được đo bằng g/cm3).
P1- Khối lượng nước được chứa trong
cùng thể tích ở điều kiện T0: 4oC
(g/cm3).
Tỷ trọng của các loại khoáng vật khác
nhau có sự giao động khá lớn song nhìn
chung biến động trong phạm vi từ 2,40 -
2,80 (bảng 11.1)

lượng sét hay tỷ lệ sắt, nhôm của một loại
đất cụ thể nào đó.
Dung trọng của đất
Ðịnh nghĩa: Dung trọng của đất là khối
lượng (g) của một đơn vị thể tích đất (cm3)
ở trạng thái tự nhiên (có khe hở) sau khi
được sấy khô kiệt.
Dung trọng của đất được người ta xác định
bằng cách đóng ống kim loại hình trụ có thể
tích bên trong 100 cm3 thẳng góc với bề
mặt đất ở trạng thái hoàn toàn tự nhiên, sau
đó đem sấy khô kiệt rồi tính theo công thức
sau:
D = P / V
Trong đó:
D - Dung trọng của đất (g/cm3);
P - Khối lượng đất tự nhiên trong ống trụ
đóng sau khi đã được sấy khô kiệt (được
tính theo g).
V - Thể tích của ống đóng (được tính theo
cm3).
Như vậy dung trọng của đất thường nhỏ
hơn so với tỷ trọng vì thể tích đất khô kiệt
được xác định ở đây bao gồm cả các hạt
đất rắn và các khe hở tự nhiên trong đất.
Quan hệ giữa dung trọng đất với thành
phần cơ giới và thành phần vật liệu cấu tạo
ở một số loại đất
* Khi sấy khô bị mất nhiều nước dẫn đến
sét có tỷ trọng bé.

Ðịnh nghĩa: Ðộ xốp của đất là tỷ lệ % các
khe hở chiếm trong đất so với thể tích
chung của đất (ký hiệu P).
Công thức tính độ xốp của đất: Do các khe
hở trong đất có các hình dạng phức tạp và
kích thước rất khác nhau nên việc tính toán
trực tiếp thể tích của các khe hở trong đất là
rất khó, do đó để xác định được độ xốp của
đất người ta phải tính một cách gián tiếp từ
tỷ trọng và dung trọng của đất theo công
thức sau:
P(%) = (1 - D/ d) x 100
Trong đó:
P - Ðộ xốp của đất (%);
D - Dung trọng đất;
d - Tỷ trọng đất.
Ðộ xốp của đất có thể biến động từ 30-70%
tùy thuộc vào đất rời rạc không có kết cấu
như đất cát, đất bạc màu cho đến những
loại đất có kết cấu viên như đất đỏ vàng đồi
núi. Như vậy độ xốp phụ thuộc vào kết cấu,
tỷ trọng và dung trọng của đất.
Ý nghĩa thực tiễn: Ðộ xốp của đất rất có ý
nghĩa đối với sản xuất nông nghiệp và các
loại cây trồng vì nước và không khí di
chuyển được trong đất nhờ vào những
khoảng trống hay độ xốp của đất. Các chất
dinh dưỡng của đất có thể huy động được
cho cây trồng, các hoạt động của vi sinh vật
đất chủ yếu cũng diễn ra ở đây, chính bởi