Thị trường gạo triển vọng của Việt Nam 2009
Theo báo cáo thường niên ngành hàng lúa gạo Việt Nam 2008 và triển vọng 2009 của Trung
tâm Thông tin phát triển nông nghiệp nông thôn (AGROINFO), xuất khẩu gạo của Việt Nam
năm 2008 giảm mạnh tại thị trường Châu Á và tăng mạnh tại thị trường Châu Phi. Năm 2008,
cũng là năm thị trường xuất khẩu gạo của Việt Nam được mở rộng. Nếu như trong năm 2007,
gạo Việt Nam được xuất khẩu đến 63 quốc gia vùng/lãnh thổ thì đến năm 2008, con số này đã
tăng lên gấp đôi (128 quốc gia/vùng/lãnh thổ).
Xuất khẩu gạo giảm mạnh tại thị trường Châu Á, tăng mạnh tại thị trường Châu Phi
Năm 2008, xuất khẩu gạo Việt Nam sang thị trường Châu Á giảm mạnh so với năm 2007 (giảm
từ 78,1% năm 2007 xuống còn 58,8% năm 2008). Trong số các thị trường có tỷ trọng xuất
khẩu gạo tăng thì thị trường Châu Phi là tăng mạnh nhất, tăng hơn gấp đôi so với năm 2007 (từ
8,4% năm 2007 lên 22% năm 2008).
Hình 1: Kim ngạch xuất khẩu gạo của Việt Nam đi các thị trường năm 2007-2008 (%)
Nguồn: AGROINFO, tính theo Tổng cục Hải quan
Cơ cấu thị trường xuất khẩu gạo năm 2008 của Việt Nam có sự thay đổi đặc biệt trong việc
xuất khẩu gạo sang thị trường Indonesia. Thực tế, trong các năm trước đây, cũng như năm
2007, Indonesia luôn là thị trường xuất khẩu gạo lớn của Việt Nam (chiếm 24% tổng lượng xuất
khẩu), thì năm 2008, nước này đã giảm mạnh lượng nhập khẩu gạo (chỉ chiếm hơn 1% tổng
lượng gạo xuất khẩu) do có thể tự đáp ứng được nhu cầu gạo tại thị trường trong nước, do
lượng dự trữ trong nước cao và mở rộng sản xuất. Thậm chí, sang năm 2009, sau khi thu
hoạch lúa vụ chính, nước này sẽ xem xét đến khả năng xuất khẩu gạo. Năm 2008, Indonesia
chỉ nhập 76,4 nghìn tấn gạo từ thị trường Việt Nam, giảm mạnh so với mức hơn 1 triệu tấn gạo
của năm 2007.
1
Phillippines vẫn duy trì vị trí số một nhập khẩu gạo lớn nhất của Việt Nam
Trong 10 thị trường nhập khẩu gạo lớn nhất của Việt Nam năm 2008 thì, Phillippines vẫn là thị
trường đứng tại vị trí số một, chiếm gần 40% tổng lượng gạo xuất khẩu của Việt Nam, tăng
9,3% thị phần so với năm 2007. Trong 10 thị trường có kim ngạch xuất khẩu lớn nhất này thì có
3 thị trường bao gồm Philippin, Malaysia, Cu Ba là thị trường truyền thống, chiếm 63,8% về giá
trị và 54,8% về lượng. 7 thị trường còn lại là các thị trường thương mại (chiếm 18,4% về giá trị
và 23,3% về lượng), trong đó thị trường châu Phi chiếm tới 11,7% về giá trị và 14,5% về lượng.

đã đưa ra xu hướng và nhận định các thị trường truyền thống như Phillippines, Cuba, Malaysia
vẫn là những thị trường tiềm năng. Tuy nhiên, các thị trường thật sự đáng được chú ý là thị
trường Châu Phi.
Tình hình phát triển kinh tế tại một số nước thuộc khu vực Châu Phi tương đối thuận lợi. Trước
tác động của khủng hoảng tài chính thế giới, hầu hết nền kinh tế trên thế giới được dự báo là
giảm tăng trưởng trong năm 2009 so với năm 2008 nhưng tại khu vực Châu Phi, tốc độ tăng
trưởng GDP 2009 của một số nước tăng so với năm 2008 như: Senegal được có tốc độ tăng
trưởng GDP 2009 đạt 5,8%, cao hơn mức 4,3% của năm 2008; tốc độ tăng trưởng GDP của
Kenya năm 2009 đạt 6,4%, cao hơn mức 3,3% của năm 2008…Tốc độ tăng trưởng nhập khẩu
năm 2008 tại một số nước trong khu vực Châu Phi cũng đạt cao như: Senegal (6406%); Syria
(29338%); Kenya (2140%); Bờ Biển Ngà (65,9%)…
Ngoài ra, theo các chuyên gia nhận định, khu vực Châu Phi năm 2009 sẽ không có đột biến lớn
trong chính sách thương mại. Hơn nữa, thị trường không đòi hỏi quá khắt khe về chất lượng
sản phẩm. Vì vậy, thị trường Châu Phi là thị trường được đánh giá là tiềm năng lớn trong hoạt
động xuất khẩu gạo của Việt Nam, điển hình là một số quốc gia như Angola, Bờ biển Ngà,
Senegal, Nam Phi và Kenya.
Nhóm tác giả: Nguyễn Trang Nhung – Phạm Quang Diệu
Trích từ Báo cáo thường niên ngành hàng lúa gạo Việt Nam 2008, triển vọng 2009 của
Trung tâm Thông tin phát triển nông nghiệp nông thôn (AGROINFO)
3