Website: Email : Tel (: 0918.775.368
LỜI MỞ ĐẦU
Hiện nay, hoạt động bảo hiểm đang ngày càng đóng vai trò quan trọng trong
việc thúc đẩy thị truờng vốn ở nước ta. Ngành kinh doanh bảo hiểm không giống
như các ngành sản xuất kinh doanh khác. Khi một hợp đồng bảo hiểm đã được ký
kết, nhà kinh doanh bảo hiểm tiến hành thu phí trước của khách hàng. Sau đó -
bằng sự cam kết của mình thông qua hợp đồng bảo hiểm, các công ty sẽ thực hiện
trách nhiệm đối với khách hàng. Chính vì lẽ ấy, người ta còn gọi kinh doanh bảo
hiểm có " chu trình sản xuất ngược ". Nói cách khác, cùng với hoạt động kinh
doanh các doanh nghiệp bảo hiểm luôn phải quản lý một nguồn vốn lớn và ổn định.
Đây là nguồn gốc hình thành nguồn vốn nhàn rỗi, hay còn gọi là các quỹ dự phòng
nghiệp vụ trong các doanh nghiệp bảo hiểm. Pháp luật cho phép các doanh nghiệp
bảo hiểm được sử dụng nguồn quỹ dự phòng này để đầu tư. Việc đầu tư nguồn vốn
nhàn rỗi trong doanh nghiệp bảo hiểm vừa là quyền lợi, cũng đồng thời là trách
nhiệm của các doanh nghiệp bảo hiểm.
Vậy hoạt động đầu tư của có vai trò như thế nào trong các doanh nghiệp bảo
hiểm? Nguyên tắc hoạt động ra sao? Bị ảnh hưởng bởi những yếu tố nào?...Và tình
hình hoạt động đầu tư của các doanh nghiệp bảo hiểm Việt Nam hiện nay như thế
nào?... Để giải đáp được phần nào những câu hỏi trên, trong khuôn khổ một đề án,
em xin chọn đề tài sau: "Một số vấn đề về hoạt động đầu tư của các doanh nghiệp
bảo hiểm Việt Nam " với mục đích là tìm hiểu một số vấn đề về lý luận của hoạt
động đầu tư trong các doanh nghiệp bảo hiểm nói chung và thực tiễn về hoạt động
đầu tư của các doanh nghiệp bảo hiểm ở Việt Nam nói riêng. Bố cục của đề án gôm
3 phần như sau :
- Phần I : Tổng quan về hoạt động đầu tư của các doanh nghiệp bảo hiểm
- Phần II : Tình hình hoạt động đầu tư của các doanh nghiệp bảo hiểm Việt
Nam hiện nay.

1
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
- Phần III : Một số ý kiến, giải pháp nhằm cải thiện những hạn chế còn tồn tại

- Hoạt động đầu tư giúp các doanh nghiệp bảo hiểm kinh doanh bảo hiểm
nhân thọ thực hiện các nghĩa vụ tài chính của mình đối với người tham gia bảo
hiểm. Bởi vì bảo hiểm nhân thọ không chỉ có tính rủi ro mà còn có tính tiết kiệm.
Do đó việc đầu tư có hiệu quả tiền phí bảo hiểm không đơn thuần là phát triển quỹ

3
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
tài chính, mà còn là trách nhiệm của doanh nghiệp bảo hiểm để đảm bảo trả lãi cho
khách hàng như đã cam kết.
- Hoạt động đầu tư giúp các doanh nghiệp bảo hiểm bù đắp sự mất giá của
đồng tiền. Bảo toàn quỹ tài chính bảo hiểm trước rủi ro lạm phát.
- Hoạt động đầu tư đóng góp vào sự tăng trưởng thu nhập và lợi nhuận của
doanh nghiệp bảo hiểm, từ đó giúp mở rộng quy mô doanh nghiệp, tăng cổ tức cho
cổ đông, tăng quỹ khen thưởng phúc lợi và thu nhập cho người lao động.
- Ngoài ra, hoạt động đầu tư còn có một số ý nghĩa khác đối với doanh nghiệp
bảo hiểm. Ví dụ như thông qua việc đầu tư bất động sản có thể khuếch trương
quảng cáo công ty. Hay thông qua hoạt động cho vay có thể tạo thêm khách hàng
cho doanh nghiệp ( người vay phải mua bảo hiểm tại doanh nghiệp )…
1.2. Đối với xã hội
Vai trò hoạt động đầu tư của doanh nghiệp bảo hiểm đối với xã hội được thể
hiện rõ nét nhất thông qua việc huy động vốn cho nền kinh tế quốc dân. Bảo hiểm
thực chất là hoạt động dịch vụ tài chính và các doanh nghiệp bảo hiểm thực chất là
các tổ chức trung gian tài chính. Cùng với các trung gian tài chính khác như các
ngân hàng thương mại, công ty chứng khoán…, doanh nghiệp bảo hiểm sử dụng “
tiền nhàn rỗi ” đầu tư cho nền kinh tế được coi là một kênh cung cấp vốn quan
trọng và có một số ưu điểm so với các trung gian tài chính khác như huy động được
những khoản tiền nhỏ từ dân chúng dưới hình thức phí bảo hiểm…Là một trung
gian tài chính, doanh nghiệp bảo hiểm thu hút, cung ứng vốn, góp phần đáp ứng
các nhu cầu về vốn, thúc đẩy sự luân chuyển. nâng cao hiệu quả sử dụng vốn trong
nền kinh tế.


5
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
tắc phân tán rủi ro không chỉ áp dụng đối với hoạt động kinh doanh bảo hiểm trực
tiếp, mà còn sử dụng đối với cả hoạt động đầu tư của doanh nghiệp bảo hiểm, bởi
vì mỗi danh mục đều mang trong mình những yếu tố rủi ro riêng. Do đó để phân
tán rủi ro, cách tốt nhất là đặt vốn vào nhiều danh mục khác nhau.
2.2. Nguyên tắc sinh lời
Hoạt động đầu tư phải đảm bảo tạo ra lợi nhuận. Lợi nhuận rất cần thiết để
đảm bảo cho doanh nghiệp bảo hiểm tăng cường sức mạnh tài chính, thực hiện các
chiến lược của doanh nghiệp như : Giảm phí, mở rộng phạm vi bảo hiểm…Do đó
người quản lý quỹ bảo hiểm cần đầu tư vào những lĩnh vực đem lại mức lợi nhuận
hợp lý, đồng thời đảm bảo ngưyên tắc an toàn. Bởi vì theo nguyên lý đầu tư : Khi
rủi ro đầu tư càng cao, tỷ suất lợi nhuận đầu tư cũng cao và ngược lại.
2.3. Nguyên tắc đảm bảo khả năng thanh toán thường xuyên
Việc đầu tư của doanh nghiệp bảo hiểm phải đảm bảo có tính thanh khoản hợp
lý. Doanh nghiệp bảo hiểm có thể phải thanh toán tiền cho người tham gia bảo
hiểm bất kỳ lúc nào có sự kiện bảo hiểm xảy ra. Do đó, các lĩnh vực đầu tư phải
phù hợp với từng loại quỹ - đầu tư dài hạn hay ngắn hạn. Tính thanh khoản của các
khoản mục đầu tư của doanh nghiệp bảo hiểm được pháp luật thể chế bằng việc
quy định danh mục đầu tư với những tỷ lệ nhất định.
Trong thực tế, việc đồng thời thực hiện các nguyên tắc trên đối với doanh
nghiệp bảo hiểm là một vẫn đề rất phức tạp và mâu thuẫn với nhau. Khi doanh
nghiệp bảo hiểm thực hiện nguyên tắc an toàn, khả năng sinh lời của khoản đầu tư
bị giảm xuống. Ngược lại, nếu chỉ chú ý đến nguyên tắc sinh lời, rủi ro đầu tư sẽ
tăng lên, ảnh hưởng đến khả năng thanh toán của doanh nghiệp bảo hiểm. Ngoài ra,
các nguyên tắc đầu tư cần được áp dụng linh hoạt tuỳ thuộc vốn đầu tư được hình
thành từ nguồn vốn nào. So với hoạt động đầu tư từ các nguồn vốn tự có ( như vốn
điều lệ ), hoạt động đầu tư từ các nguồn vốn nợ ( như các quỹ dự phòng nghiệp vụ )


3.2. Quỹ dự trữ bắt buộc và quỹ dự trữ tự nguyện
Trong quá trình hoạt động kinh doanh, doanh nghiệp bảo hiểm cũng có thể
gặp phải những rủi ro, ảnh hưởng đến khả năng thanh toán của doanh nghiệp và suy
cho cùng là ảnh hưởng đến quyền lợi của người tham gia bảo hiểm. Chính vì vậy
để quản lý doanh nghiệp bảo hiểm và đảm bảo khả năng thanh toán cho doanh
nghiệp, Nhà nước yêu cầu doanh nghiệp bảo hiểm phải trích lập các quỹ dự trữ bắt
buộc. Ở Việt Nam, luật quy định các doanh nghiệp bảo hiểm phải trích 5% lợi
nhuận sau thuế hàng năm để lập quỹ dự trữ bắt buộc. Mức tối đa của quỹ dự trữ bắt
buộc bằng 10 % vốn điều lệ của doanh nghiệp bảo hiểm.
Trong quá trình hoạt động kinh doanh bảo hiểm, doanh nghiệp bảo hiểm phải
luôn duy trì được khả năng thanh toán của mình. Ngoài quỹ dự trữ bắt buộc theo
yêu cầu của pháp luật, doanh nghiệp bảo hiểm có thể tự thành lập quỹ dự trữ tự
nguyện nhằm tăng khả năng thanh toán của doanh nghiệp, được lấy từ lợi nhuận
sau thuế chưa phân phối và phải được ghi trong điều lệ hoạt động của doanh
nghiệp.
Các quỹ dự trữ bắt buộc và tự nguyện là một nguồn vốn đầu tư chiểm tỷ trọng
nhỏ, nhưng cũng góp phần làm tăng doanh thu và lợi nhuận cho doanh nghiệp bảo
hiểm.
3.3. Các khoản lãi của những năm trước chưa sử dụng
Cuối mỗi năm tài chính, lợi nhuận sau thuế của doanh nghiệp bảo hiểm được
phân phối cho các cổ đông dưới hình thức cổ tức, trích lập các quỹ như quỹ đầu tư
phát triển, quỹ khen thưởng, quỹ phúc lợi.., phần còn lại chưa sử dụng sẽ bổ sung
vào nguồn vốn đầu tư của doanh nghiệp. Ngoài ra, trong kinh doanh bảo hiểm nhân
thọ, doanh nghiệp bảo hiểm còn có các quỹ đầu tư hình thành từ lợi tức để lại, đảm
bảo cho những hợp đồng có cam kết chia lãi.

8
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
3.4. Nguồn vốn nhàn rỗi từ dự phòng nghiệp vụ bảo hiểm
Quỹ dự phòng nghiệp vụ là một đặc thù của hoạt động kinh doanh bảo hiểm.

Nam.
3. Khoản tiền dùng để trả tiền bảo hiểm thường xuyên trong kỳ đối với doanh
nghiệp kinh doanh bảo hiểm nhân thọ không thấp hơn 5% tổng dự phòng nghiệp vụ
bảo hiểm và được gửi tại các tổ chức tín dụng hoạt động tại Việt Nam ”
Trong các nguồn vốn đầu tư trên, nguồn vốn nhàn rỗi từ dự phòng nghiệp vụ
bảo hiểm luôn chiếm tỷ trọng lớn trong tổng số vốn đầu tư của doanh nghiệp bảo
hiểm, đặc biệt là doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ ( có thể trên dưới 90% ) và việc
đầu tư nguồn vốn này cũng chịu sự kiểm soát chặt chẽ của pháp luật.
4. Các nhân tố ảnh hưởng đến hoạt động đầu tư của doanh nghiệp bảo
hiểm
4.1. Các nhân tố bên trong
4.1.1. Các nghĩa vụ tài chính của doanh nghiệp bảo hiểm
Đây là nhân tố then chốt quyết định sự lựa chọn các hình thức đầu tư của công
ty bảo hiểm, đặc biệt là nghĩa vụ đối với người được bảo hiểm ( khách hàng ).
Nghĩa vụ này được quy định tại các điều khoản của hợp đồng bảo hiểm. Nếu như
không có sự quản lý hoạt động đầu tư một cách chặt chẽ và có hiệu quả, chính sách
đầu tư của doanh nghiệp bảo hiểm sẽ có xu hướng tìm kiếm các hình thức đầu tư
sao cho thu được lợi nhuận cao nhất trên cơ sở các tài sản hiện có. Nhưng do tiền
đem đi đầu tư của doanh nghiệp bảo hiểm phần lớn là lấy từ các quỹ dự phòng
nghiệp vụ, nên khi đầu tư doanh nghiệp bảo hiểm không chỉ được tính đến lợi
nhuận mà đồng thời phải đảm bảo khả năng đáp ứng cao trách nhiệm của doanh
nghiệp đối với người được bảo hiểm. Bởi vậy, hình thức đầu tư của doanh nghiệp
bảo hiểm sẽ phụ thuộc vào bản chất các nghĩa vụ của doanh nghiệp đối với người

10
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
được bảo hiểm. Và mỗi hình thức đầu tư lại có khả năng gặp phải những loại rủi ro
khác nhau. Nói cách khác, xét trên quan điểm lựa chọn danh mục đầu tư, không có
khái niệm chung về rủi ro đầu tư cho tất cả tiền doanh nghiệp đem đi đầu tư , rủi ro
đầu tư tồn tại chỉ liên quan đến trách nhiệm cụ thể theo hợp đồng bảo hiểm. Doanh

Vì vậy, các doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ có xu hướng nắm giữ trái
phiếu ngắn hạn và dễ bán cũng như các công cụ của thị trường tiền tệ để đảm bảo
cho những trách nhiệm bồi thường sau này. Yêu cầu về tính thanh khoản đặt ra cho
các doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ nhận bảo hiểm cho các rủi ro lớn sẽ cao
hơn so với các doanh nghiệp chủ yếu nhận bảo hiểm rủi ro cá nhân. Tương tự,
doanh nghiệp nhận tái bảo hiểm sẽ quan tâm nhiều hơn đến rủi ro thanh khoản so
với các doanh nghiệp bảo hiểm gốc.
+ Dự phòng phí bảo hiểm cho các trách nhiệm chưa hoàn thành, vì phí bảo
hiểm thường được trả trước và trách nhiệm của doanh nghiệp bảo hiểm với người
được bảo hiểm chưa kết thúc ngay. Dự phòng phí có thể dự tính được và tương đối
ổn định. Điều này đặc biệt có ý nghĩa đối với các doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân
thọ kinh doanh nhiều loại hình bảo hiểm, tạo sự ổn định trong chính sách đầu tư
của doanh nghiệp.
+ Dự phòng cho các dao động lớn về tổn thất. Mục đích của dự phòng này là
dùng để bồi thường cho người được bảo hiểm trong trường hợp mức độ tổn thất
vượt ngoài dự kiến.Trên thực tế, dự phòng này về hình thức gần giống với vốn của
công ty. Do đó, ảnh hưởng của nó đối với hoạt động đầu tư của doanh nghiệp bảo
hiểm có đặc điểm một nửa giống trách nhiệm đối với người được bảo hiểm và một
nửa giống trách nhiệm đối với cổ đông góp vốn vào công ty bảo hiểm.
- Nghĩa vụ đối với cổ đông của DNBH : Vốn chủ sở hữu của một doanh
nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ thường được đầu tư vào các tài sản có tỷ

12
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
suất lợi nhuận cao mặc dù các tài sản này có thể có rủi ro thua lỗ và rủi
ro thanh khoản cao hơn so với các tài sản khác. Việc đầu tư từ nguồn
vốn này ít bị hạn chế hơn so với đầu tư từ quỹ của người được bảo hiểm.
Tuy nhiên ở mức độ nào đó các doanh nghiệp bảo hiểm cũng quan tâm
đến rủi ro thanh khoản của các tài sản đầu tư mà doanh nghiệp nắm giữ
vì vốn chủ sở hữu chính là chỗ dựa cuối cùng của doanh nghiệp bảo