KINH TẾ SÁNG TẠO
THIẾT KẾ CÔNG NGHIỆP
VÀ
KỸ THUẬT ĐỒNG THỜI
Hội thảo
“Thiết kế và phát triển nhanh sản phẩm”
PGS.TS. Phạm Ngọc Tuấn
Truờng Đại học Bách Khoa,
Đại học quốc gia TP.HCM
KINH TẾ SÁNG TẠO
Trong thế giới ngày nay sáng tạo
là chuyển động, dừng lại là đồng
nghĩa với sự tự hủy diệt.
Con đường phát triển kinh tế của
các nước đang phát triển
“Con đường phát triển kinh tế của các
nước đang phát triển hiện nay chưa đảm
bảo được phúc lợi xã hội và các tiêu
chuẩn sống tử tế cho đại đa số người dân”.
Nguồn: “Báo cáo kinh tế sáng tạo 2008” (UNDP và
UNCTAD).
UNDP: United Nations Development Programme
UNCTAD: United Nations Conference on Trade and Development
Thách thức
Phải tìm ra những giải pháp phát triển
bền vững và khả thi, trên cơ sở thực
trạng:
•
Thiếu hụt lao động lành nghề,
•
“Sáng tạo không mới và cũng không phải là
kinh tế học, nhưng cái mới là bản chất và sự
mở rộng mối quan hệ giữa chúng và làm thế
nào kết hợp lại để tạo ra giá trị và của cải
phi thường”.
(Howkins)
Giá trị của Kinh tế sáng tạo
Khác với kinh tế tri thức, kinh tế sáng tạo có
thể đo lường được và tính doanh thu bằng
USD hay đồng.
Vào năm 2000, kinh tế sáng tạo trị giá 2.200
tỉ USD, tỉ lệ tăng trưởng hàng năm khoảng
5%, đạt 3.200 tỉ USD vào năm 2008.
Kinh tế sáng tạo và các công nghiệp sáng tạo
-
Nằm trong lòng của nền kinh tế sáng tạo là các công
nghiệp sáng tạo.
-
Các công nghiệp sáng tạo đang ở giao lộ của các ngành
nghệ thuật, văn hóa, kinh doanh và công nghệ.
-
Chúng bao gồm chu kỳ các hoạt động sáng tạo, sản xuất,
phân phối những sản phẩm và dịch vụ sử dụng vốn trí tuệ
làm đầu vào.
-
Các công nghiệp sáng tạo ngày nay liên kết các ngành
nghề truyền thống, các ngành có hàm lượng công nghệ cao
và các ngành định hướng vào dịch vụ.
Những lĩnh vực của các công nghiệp sáng tạo
tế đang
chuyển đổi
Tất cả sản phẩm
sáng tạo
335.494 196.109 136.231 3.154
Nghệ thuật và thủ
công
23.244 9.118 13.881 137
Nghe nhìn
664 592 55 2
Thiết kế
218.173 122.595 102.413 1.735
Âm nhạc
14.924 13.424 1.412 63
Media mới
12.035 6.471 5.508 50
Xuất bản
44.304 36.593 6.567 1.096
Nghệ thuật thị giác
22.149 15.651 6.395 71
Bảng 1: Xuất khẩu các sản phẩm sáng tạo theo nhóm kinh tế
năm 2005 (triệu USD)
Nhóm và vùng kinh tế Giá trị (triệu USD) Thay đổi (%)
2000 2005 2000-2005
Toàn thế giới 228.695 335.494 47
Các nước phát triển 136.643 194.445 42
Châu Âu 99.201 149.825 51
Mỹ 20.703 25.544 23
Nhật 4.803 5.547 15
10.413 11.377 9
Nghệ thuật
thị giác
11.534 21.111 10.521 18.610 1.011 2.382 2 118
Bảng 3: Nhập khẩu các sản phẩm sáng tạo theo nhóm
kinh tế, năm 1996 và 2005 (triệu USD)
Các nước phát triển đang khống chế thị
trường toàn cầu về các sản phẩm sáng tạo.
Tuy nhiên một số nước đang phát triển
cũng đã xuất khẩu những sản phẩm sáng tạo
và hưởng lợi từ sự bùng nổ công nghiệp sáng
tạo, đặc biệt là ở Châu Á.
Mặt khác phần lớn các nước đang phát
triển chưa biết tận dụng cơ hội để khai thác
năng lực sáng tạo để phát triển.
Một số thuật ngữ về sáng tạo theo UNCTAD
- Các sản phẩm và dịch vụ sáng tạo (Creative
goods and services)
- Các công nghiệp sáng tạo (Creative industries).
- Phân loại các công nghiệp sáng tạo theo
UNCTAD.
- Kinh tế sáng tạo (The creative economy).
- Đẳng cấp sáng tạo và các doanh nhân sáng tạo
(The creative class and creative entrepreneurs).
- Thành phố sáng tạo (Creative cities).
- Nhóm, mạng, ku vực sáng tạo (Creative clusters,
networks and districts).
mình, cho đến năm 2011.
Một câu hỏi:
Hãng Apple đặt các nhà máy tại Trung Quốc gia công
iPhone với đơn giá là bao nhiêu?
-
Nội dung thiết kế như là một ngành công
nghiệp sáng tạo đã làm thay đổi hoàn toàn
vị trí của các nước trong thị trường thế giới
về các sản phẩm và dịch vụ sáng tạo.
-
Trung Quốc và Ý đã trở thành những
nước xuất khẩu hàng đầu về các sản phẩm
công nghiệp sáng tạo nhờ vị trí cạnh tranh
của họ trong sản xuất và thương mại các
sản phẩm và dịch vụ thiết kế.
Thị phần của các sản phẩm thiết kế trong tổng giá
trị xuất khẩu toàn cầu của các sản phẩm sáng tạo
vẫn giữ ổn định vào khoảng 50%.
Xuất khẩu của thế giới về các sản phẩm thiết kế
gần gấp đôi từ 119,7 tỉ lên đến 218,2 tỉ USD từ
năm 1996 đến 2005, với tỉ lệ tăng trưởng hàng
năm là 6,3%.
Nhập khẩu của thế giới về các sản phẩm thiết kế
đạt 228,428 tỉ tron tổng số 350,884 tỉ USD (năm
2005) các sản phẩm sáng tạo, chiếm đến 65%.
Nhóm và khu vực kinh tế Giá trị (triệu USD), năm
2000
Giá trị (triệu USD), năm
2005
Tỉ lệ tăng trưởng (%),