KHỞI NGHĨA LÝ BÍ. NƯỚC VẠN XUÂN
( 542 – 602)
( tiếp theo)

I/ MỤC ĐÍCH YÊU CẦU
1/ Kiến thức
- Khi cuộc khởi nghĩa Lý Bí nổ, các thế lực phong kiến Trung Quốc (
nhà lương, nhà Tùy) đã huy động lực lượng lớn sang xâm lược nước ta,
hòng lập lại chế độ đô hộ.
- Cuộc kháng chiến của nhân dân ta chống quân lương trải qua 2 thời
kì: thời kì thứ nhất do Lý Bí lãnh đạo, thời kì thứ hai do Triệu Quang
Phục lãnh đạo, đây là cuộc chiến đấu không cân sức, Lý Bí phải rút lui
dần, trao quyền chỉ huy chiến đấu cho Triệu Quang Phục. Triệu Quang
Phục đã xây dựng căn cứ Dạ Trạch, sử dụng lối đánh du kích, đánh
đuổi quân xâm lược, giành chủ quyền cho đất nước.
- Đến thời Hậu Lý Nam Đế ( Lý Phật Tử), nhà Tuỳ huy động một lực
lượng lớn sang xâm lược, cuộc kháng chiến của nhà tiền Lý bị thất bại,
nước Vạn Xuân lại rơi vào ách thống trị của bọn phong kiến phương
Bắc.
2/ Tư tưởng
- Giáo dục cho HS ý chí kiên cường, bất khuất của dân tộc ta trong đấu
tranh chống giặc ngoại xâm, bảo vệ tổ quốc.
3/ Kĩ năng
- Tiếp tục rèn luyện cho HS kĩ năng phân tích kĩ năng đọc bản đồ lịch
sử.
II/ NỘI DUNG
1/ Ổn định lớp: ( TG) 1 Phút
2/ Kiểmtra bài cũ: ( TG) 4 Phút
- Trình bày diễn biến khởi nghĩa Lý Bí.
- Tại sao Lý Bí đặt tên nước là Vạn Xuân?
3/ Bài mới
+ Đường thủy: chúng theo đường
biển tiến vào cửa sông Bạch Đằng
3/ Chống quân Lương xâm
lược
- Tháng 5 năm 545 nhà Lương
cử Dương Phiêu làm thứ sử
Giao Châu và Trần Bá Tiên
chỉ huy một đạo quân lớn theo
2 đường thủy, bộ vào nước ta.


- Thành bị vỡ không giữ nổi
Lý Nam Đế phải đem quân về
giữ thành Gia Ninh ( Việt Trì
– Phú Thọ).

GV giải thích
+ Hồ Điển Triệt ( nay thuộc Lập
Thạch – Vĩnh Phúc) nằm ở bên bờ
sông Lô, cách Bạch Hạc khoảng 15
km, địa thế hiểm yếu. Xưa có con
ngòi nối liền sông Lô với hồ, 3 mặt
đông, nam, bắc của hồ là các dải


15
- Anh trai của Lý Nam Đế là Lý
Thiên Bảo và Lý Phật Tử ( là
người trong họ, là tướng của Lý
Nam Đế) đã đem lực lượng còn lại
lui về Thanh Hoá.
GV: Qua trình bày trên, theo em,
sự thất bại của Lý Nam Đế có phải
là sự sụp đổ của nhà nước Vạn
Xuân không? Tại sao?
HS trả lời
+ Sự thất bại của Lý Nam Đế
không phải là sự sụp đổ của nước
Vạn Xuân, vì cuộc chiến đấu của

Triệu Quang Phục đã đưa quân về
đóng ở đầm Dạ Trạch, dùng chiến
thuật du kích kháng chiến lâu dài,
đánh bại quân Lương.
GV : Gọi HS đọc mục 4 trang 61
SGK sau đó đặt câu hỏi, yêu cầu
HS trả lời
+ Em biết gì về Triệu Quang
Phục?
HS trả lời
+ Triệu Quang Phục ( con trai của
Triệu Túc) là người có công lớn
trong cuộc khởi nghĩa và được Lý
Bí rất tin cậy.
+ Triệu Quang Phục là một tướng
trẻ, có tài, cho nên sau khi Lý Nam
Đế bị đánh úp ở hồ Điển Triệt, Lý
4/ Triệu Quang Phục đánh
bại quân Lương như thế nào?
đóng ở đầm Dạ Trạch ( Hưng Yên)
để kháng chiến lâu dài.
GV: Theo em, vì sao Triệu Quang
Phục lại chọn Dạ Trạch làm căn cứ
kháng chiến?
HS trả lời - Bởi vì Dạ Trạch là một vùng
đầm lầy mênh mông, lau say um
tùm. Ơû giữa có một bãi đất cao
khô ráo, có thể dùng thuyền nhỏ,
chống sào lướt nhẹ trên đám cỏ
nước, theo mấy con lạch nhỏ mới
- Triệu Quang Phục chọn Dạ
Trạch làm căn cứ kháng
chiến.
- Ông dùng chiến thuật du
kích để đánh quân Lương.
GV: Âm mưu của quân Lương đối
với việc tiêu diệt lực lượng của
Triệu Quang Phục như thế nào?
HS trả lời
+ Sau nhiều lần bao vây Dạ

- Nhân dân thường gọi Triệu
Quang Phục là Dạ Trạch
Vương.
105/ Nước Vạn Xuân độc lập đã
kết thúc như thế nào?
chống quân Lương do Triệu
Quang Phục lãnh đạo?
HS trả lời ( HS thảo luận )
- Cuộc kháng chiến này thắng lợi
là do được đông đảo nhân dân ủng
hộ.
- Biết tận dụng địa thế hiểm yếu
của Dạ Trạch để tiến hành chiến
tranh du kích, phát triển lực lượng
kháng chiến lâu dài.
- Quân Lương chán nản, luôn bị
động trong chiến đấu.
GV : Gọi HS đọc mục 5 trang 62
SGK và đặt câu hỏi:
+ Sauk hi đánh bại quân Lương,
Triệu Quang Phục đã làm gì?
HS trả lời
- Sau khi đánh bại quân
Lương, Triệu Quang Phục lên
ngôi vua ( Triệu Việt Vương)
và tổ chức chức chính quyền

HS trả lời
+ Nhà Tùy yêu cầu Lý Phật Tử
sang chầu là để nhân đó có thể bắt
ông và lập lại chế độ thống trị ở
nước ta như trước, phải phụ thuộc
Trung Quốc.
+ Lý Phật Tử không đi là vì ông đã
đề phòng mưu đồ nham hiểm của
giặc và ông tích cực chuẩn bị lực
lượng kháng chiến.
GV: Lý Phật Tử chuẩn bị kháng
chiến như thế nào?
HS trả lời
+ Ông tăng thêm quân ở những
nơi trọng yếu như Long Biên ( Bắc
Ninh), Ông Diên ( Hà Nội) và ông