Phát triển Giao thông nông thôn
Phục vụ cNH HĐH nông nghiệp nông thôn
ThS. lê minh cần

Bộ môn Kinh tế xây dựng
Khoa Vận tải - Kinh tế - Trờng Đại học GTVT
trần tiến sơn
Ban Giao thông địa phơng - Bộ GTVT

Tóm tắt: Bi báo trình by vai trò v chức năng của giao thông nông thôn, kết quả xây
dựng giao thông nông thôn trong những năm đầu của thế kỷ 21.
Summary: The article points out the role and the function of rural traffic. In addition, it
shows the result of construction rural traffic in the early years of the 21
th
century.
i. Vai trò của giao thông nông thôn
1.1. Vai trò của hệ thống giao thông
nông thôn với sự nghiệp phát triển kinh tế
x hội
Trong nhiều năm qua Đảng và Nhà nớc
ta luôn đề ra các chủ trơng chính sách xây
dựng đờng lối phát triển nông nghiệp nông
thôn và cải thiện nâng cao mức sống của
nông dân. Trong đó giao thông là bộ phận kết
cấu hạ tầng luôn đi trớc một bớc. Giao
thông nông thôn giữ vai trò quan trọng trong
việc ổn định và phát triển kinh tế xã hội ở

của việc phát triển kinh tế xã hội.
Ngày nay sản xuất hàng hoá đợc phát
triển, giao lu đòi hỏi càng lớn. Từ đó yêu cầu
về đầu t xây dựng cơ sở hạ tầng kỹ thuật cho
nông thôn đang là vấn đề cấp bách vì giao
thông nông thôn nh là một hệ thống mao
quản huyết mạch của giao thông cả nớc. Nó
có sự gắn bó hữu cơ và tác động qua lại trong
việc vận chuyển hàng hoá và hành khách

giữa thành thị và nông thôn, miền ngợc với
miền xuôi từ trung tâm kinh tế - văn hoá của
huyện đến các trung tâm sản xuất kinh tế -
văn hoá của các xã, thôn, làng bản. Giao
thông nông thôn đợc phát triển sẽ đồng thời
thúc đẩy chiến lợc kinh tế phát triển và góp
phần cải thiện dân sinh mở mang dân trí cho
trên 80% dân số trên cả nớc, nó vừa mang
tính chiến lợc lâu dài và là bộ phận trọng yếu
của kết cấu hạ tầng để cấu thành nông thôn
mới nh Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc
lần thứ VIII đề ra: "Đến năm 2000 hầu hết các
xã, cụm xã có đờng ô tô đến trung tâm".
Nhận thức đợc vai trò to lớn của giao
thông nông thôn, đặc biệt đối với các xã khó
khăn, Thủ tớng Chính phủ đã phê duyệt:
"Chơng trình phát triển kinh tế - xã hội các xã
đặc biệt khó khăn miền núi và vùng sâu vùng
xa", gọi tắt là chơng trình 135. Quyết định số
135/1998/QĐ - TTg ngày 31/7/1998 nêu rõ:

- Vai trò của giao thông nông thôn đối với
công tác y tế. Một hệ thống đờng giao thông
tốt tạo cho ngời dân đi khám bệnh, chữa
bệnh, tới các trung tâm dịch vụ cũng nh dễ
dàng tiếp nhận các thông tin về y tế bảo vệ
sức khoẻ, phòng chống các bệnh xã hội đặc
biệt là áp dụng các biện pháp kế hoạch hoá
gia đình giảm mức độ tăng dân số, giảm tỷ lệ
suy dinh dỡng ở trẻ em và bảo vệ sức khoẻ
cho ngời già
- Vai trò của giao thông nông thôn đối với
giáo dục. Hệ thống đờng giao thông đợc
mở mang sẽ khuyến khích các em tới lớp làm
giảm tỷ lệ thất học ở trẻ em nông thôn. Với
phần lớn giáo viên sống ở thị trấn, thị xã,
đờng giao thông tác dụng thu hút họ tới dạy
ở các trờng làng tránh trở ngại cho họ phải đi
lại khó khăn và tạo điều kiện ban đầu để họ
an tâm làm việc.
- Vai trò của giao thông nông thôn đối với
công tác văn hóa. Hệ thống đờng giao thông
đợc thông suốt với thị trấn, thị xã, thành thị
giúp cho việc giao lu văn hoá giữa các vùng,
các khu vực nông thôn và thành thị. Nó làm
giảm bớt sự chênh lệch về văn hoá và giữa
nông thôn và thành thị đồng thời hệ thống
giao thông phát triển sẽ các tác dụng kích
thích sự khôi phục nền văn hoá dân tộc, mặt
khác tiếp nhận thêm nền văn hoá văn minh
thế giới, tạo điều kiện nâng cao sự hiểu biết

ào, khói, bụi làm cho không khí bị ô nhiễm,
phá vỡ sự cân bằng tự nhiên vốn có giữa môi
trờng và các sinh vật. Vì vậy trớc khi lập dự
án xây dựng các tuyến đờng nông thôn mới,
vấn đề bảo vệ sinh thái khu vực cần đợc xem
xét toàn diện để hạn chế mức thấp nhất tác
động phá hoại môi trờng tự nhiên.
1.2. Vai trò của hệ thống giao thông
nông thôn với phát triển nông nghiệp
Nông nghiệp nớc nhà muốn phát triển
đạt trình độ là một ngành sản xuất hàng hóa
thì ngoài các yếu tố về khoa học công nghệ,
yếu tố trình độ ngời lao động thì không thể
thiếu đợc yếu tố giao thông, đặc biệt là giao
thông nông thôn. Bởi lẽ có hệ thống giao
thông nông thôn thì các loại sản phẩm dịch vụ
cung ứng cho nông nghiệp mới đến đợc tay
ngời nông dân với số lợng đủ đáp ứng yêu
cầu sản xuất. Mặt khác các nông sản do
ngời nông dân làm ra ngoài việc phục vụ trực
tiếp cho cuộc sống của họ thì còn phải đợc
đem đi bán để lấy tiền chi dùng cho các mục
đích nh
sắm các đồ dùng vật dụng trong
nhà, tiền cho con cái học hành. Nếu không
có đờng giao thông thì những nông sản,
hàng hóa do bà con nông dân làm ra sẽ
không tiêu thụ đợc với số lợng lớn. Các máy
móc thiết bị sản xuất để trợ giúp cho bà con
nông dân cũng không thể đến đợc với đồng

quan trọng lm thay đổi điều kiện sản xuất
nông nghiệp, giảm bớt thiệt hại h hao về chất
lợng v số lợng sản phẩm trong nông
nghiệp, hạ thấp chi phí vận chuyển v tăng
thu nhập cho nông dân".
Do vậy vai trò của giao thông nông thôn
đối với phát triển nông nghiệp là không thể phủ nhận.

1.3. Vai trò của hệ thống giao thông
nông thôn trong quá trình công nghiệp
hóa, hiện đại hóa nông nghiệp nông thôn
Khi nông nghiệp nông thôn phát triển đến
một trình độ nhất định thì việc công nghiệp
hóa, hiện đại hóa nông nghiệp nông thôn là
điều tất yếu. Các nhà máy chế biến nông sản
có thể đợc xây dựng ngay tại các vùng
nguyên liệu, vì thế đờng giao thông nông
thôn là yếu tố đầu tiên và tiên quyết để có thể
đa các máy móc thiết bị xây dựng đến thi
công xây dựng nhà máy. Nhà máy đi vào sản
xuất thì đờng giao thông nông thôn cũng lại
trở thành yếu tố không thể thiếu để đa các
sản phẩm đến thị trờng. Nh vậy có thể
khẳng định vai trò quan trọng và to lớn của
giao thông nông thôn phải đi trớc một bớc
trong quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa
nông nghiệp nông thôn.
ii. Chức năng của giao thông nông thôn
Hệ thống giao thông nông thôn phải đáp
ứng đợc các yêu cầu và đảm bảo đợc các

quán và lâu dài của Đảng và Nhà nớc trong
việc phát triển kinh tế xã hội.
iii. Kết quả xây dựng giao thông
nông thôn Việt Nam
Giao thông nông thôn là một khâu quan
trọng đối với sự nghiệp phát triển kinh tế xã
hội nông thôn đa nông thôn tiến lên công
nghiệp hoá, hiện đại hoá. Vì vậy, giao thông
nông thôn phải đi tr
ớc một bớc tạo cơ sở,
tiền đề cho các ngành kinh tế phát triển, nhằm
nhanh chóng đổi mới bộ mặt nông thôn theo
hớng văn minh hiện đại.
Những năm 60 của thế kỷ 20, khi còn
sống Bác Hồ đã nhấn mạnh đến vai trò của
giao thông. Bác đã phát động phong trào "toàn
dân làm đờng giao thông để giải phóng đôi
vai". Phong trào đã đợc hởng ứng mạnh mẽ,
góp phần đáng kể cho việc phát triển kinh tế và
chi viện cho công cuộc chống Mỹ cứu nớc.
Từ sau khi đất nớc thống nhất phong
trào quần chúng làm giao thông nông thôn đã
diễn ra rầm rộ khắp cả nớc. Nhất là trong
thập niên 90 của thế kỷ 20 phong trào làm
giao thông nông thôn đã có những chuyển
biến theo hớng tích cực. Kết quả là tỷ lệ mặt
đờng nông thôn đợc trải nhựa và đợc bê
tông hóa đã tăng lên. Dự án giao thông nông thôn
1 (WB1) giai đoạn 1997-2001 đã cải tạo nâng cấp
đợc 964m cầu và 4711km đờng. Trong đó:



chiếc/118381m cầu bê tông cốt thép; 1101
cái/12711m cầu liên hợp; 796 cái/11815m cầu
sắt; 465 cái/30759m cầu treo; 6575
cái/60293m cầu gỗ.
- Thay thế 1578 cái/32688m cầu khỉ.
- Xây dựng và cải tạo đợc 1988
cái/36672m ngầm, tràn các loại.
- Sửa chữa, nâng cấp 65.364 km đờng.
Huy động đợc 171,622 triệu ngày công
xây dựng giao thông nông thôn.
Trong giai đoạn 2000 2002 cả nớc đã
mở mới đợc đờng ôtô đến 146 xã, đa số
xã cha có đờng ôtô đến trung tâm tính đến
thời điểm 2003 còn 269 xã.
Phát huy khí thế tiến vào mặt trận xây
dựng nông nghiệp nông thôn theo hớng công
nghiệp hoá - hiện đại hoá mà giao thông luôn
đi trớc một bớc. Kết thúc năm kế hoạch
2003 đã mở đờng mới tới 50 xã, giảm số xã
cha có đờng từ 269 xã xuống còn 219 xã
(xem biểu 02).
Bộ Giao thông vận tải đã khen thởng
các địa phơng có thành tích trong xây dựng
giao thông nông thôn là các tỉnh tiêu biểu sau:
1.Tỉnh Lai Châu 5. Tỉnh Đắc lắc
2. Tỉnh Lào Cai 6. Tỉnh Đồng Tháp
3. Tỉnh Bắc Giang 7. Tỉnh Nam Định
4. Tỉnh Hải Dơng 8. Tỉnh Nghệ An
Dự án giao thông nông thôn 2 (WB2) giai
đoạn 2000 - 2004 tài trợ cho 40 tỉnh để cải tạo

giao thông nông thôn của nhân dân để xây
dựng quê hơng giàu đẹp.
Tài liệu tham khảo

[1]. Tạo đà phát triển giao thông vận tải nhanh và
bền vững những năm đầu thế kỷ 21. Bộ Giao
thông Vận tải, tháng 12 năm 2000.
[2]. Báo cáo kết quả thực hiện nhiệm vụ thực hiện
năm 2001, mục tiêu nhiệm vụ năm 2002. Bộ
Giao thông vận tải, tháng 1 năm 2002.
[3]. Báo cáo tình hình thực hiện kế hoạch năm
2002, mục tiêu nhiệm vụ kế hoạch năm 2003.
Bộ Giao thông Vận tải, tháng 1 năm 2003.
[4]. Báo cáo tình hình quản lý nhà nớc về giao
thông vận tải địa phơng các năm 2000 đến
2003. Bộ giao thông vận tải.
[5]. Báo cáo tổng kết công tác năm 2003. Triển
khai nhiệm vụ kế hoạch năm 2004. Bộ Giao
thông vận tải, tháng 1 năm 2004