BÀI 20 : HÔ HẤP VÀ CÁC CƠ QUAN HÔ HẤP
I . MỤC TIÊU :
1 . Kiến thức :
–
Trình bày được khái niệm của hô hấp và vai trò của hô hấp với
cơ thể sống .
–
Xác định được trên hình các cơ quan hô hấp của người và nêu
được chức năng của chúng .
2 . Kỹ năng :
–
Rèn luyện kỹ năng quan sát – phân tích
3 . Thái độ : Giữ gìn bảo vệ cơ thể , ham thích môn học
II . ĐỒ DÙNG DẠY HỌC :
1 . Giáo viên :
Sơ đồ sản sinh và tiêu dùng năng lượng .
Hình phóng to 20 – 1 ; 20 – 2 ; 20 – 3 .
–
Bảng : Đặc điểm cấu tạo của các cơ quan hô hấp ở người .
Các cơ quan Đặc điểm cấu tạo
Đường
Có nắp thanh quản ( sụn thanh thiệt ) có thể cử
động để đậy kín đường hô hấp .
Khí quản
Cấu tạo bởi 15 – 20 vòng sụn khuyết xếp chồng
lên nhau .
Có lớp niêm mạc tiết chất nhày với nhiều lông
rung chuyển động liên tục .
Phế quản
Cấu tạo bởi các vòng sụn . Ở phế quản nơi tiếp
xúc các phế nang thì không có vòng sụn mà là các
thớ cơ .
Hai
Lá
Phổi
Lá phổi
phải có 3
thùy
HOẠT ĐỘNG GIÁO VIÊN HOẠT ĐỘNG HS BÀI GHI
Hoạt động 1 : Khái niệm về hô
hấp
Mục tiêu : Hs hiểu được khái
niệm về hô hấp và vai trò của nó
đối với cơ thể sống .
Tiến hành :
Từ trước tới giờ , chúng ta chỉ
biết môi trường trong vận
chuyển chất dinh dưỡng và khí
Oxi đến các tế bào để sử dụng . –
HS đọc thông tin
–
HS quan sát sơ
Thức ăn sau khi tiêu hóa sẽ
được biến đổi thành chất dinh
dưỡng đã được hấp thu dưới
dạng gì ? ( gluxit ,lipit , prôtêin )
Mà mọi họat động sống của
tế bào đều cần cái gì ? ( năng
lượng )
Do đó các chất dinh dưỡng
này phải trải qua một quá trình
biến đổi để trở thành năng lượng
cung cấp cho tế bào .
Quá trình biến đổi chất dinh
dưỡng thành năng lượng , người
ta gọi quá trình đó là gì ?
+
Hô hấp là quá
trình không ngừng
cung cấp Oxi cho
–
Quá trình hô
hấp gồm : sự thở
, trao đổi khí ở
phổi và trao đổi
khí ở tế bào
xảy ra thì phải cần những yếu tố
nào ?
HS
quan sát
Qua sơ đồ này ta thấy hô
hấp trải qua mấy giai đọan ?
Ghi bài :
Trong quá trình tạo năng
lượng thì nó cũng tạo ra 1 lượng
CO2 , CO2 này sẽ được máu vận
các tế bào và lọai khí
CO2 do các tế bào
thải ra khỏi cơ thể .
–
HS quan sát tranh
và trả lời
+
chuyển đến Phổi và thải ra ngòai
nhơ sự chênh lệch nồng độ các
khí tại phổi .
Ở phổi khí gì sẽ nhiều , khí
gì sẽ ít ?
Do đó các khí này sẽ khuyết
tán vào nhau để cho nồng độ 2
khí của 2 môi trường này bằng
nhau . Hiện tượng này người ta
gọi là hiện tượng trao đổi khí ở
phổi . Còn tế bào thì ngược lại .
–
HS quan sát tranh
lên điền các bộ
phận của hệ hô hấp .
–
HS khác nhận xét
vàbổ sung .
II . Các cơ quan
trong hệ hô hấp
người và chức
năng của chúng
–
Hệ hô hấp
Gv yêu cầu HS lên chú
thích các cơ quan của hệ hô hấp
trên hình ?
–
GV nhận xét
–
Chúng ta thấy phổi được cấu
tạo từ đâu ?
–
GV cho HS xem hình 20 – 3
: cấu tạo chi tiết một phế nang và
+
Trao đổi khí dễ
dàng . và nhiều .
–
HS quan sát đặc
điểm cấu tạo từng cơ
quan trong hệ hô hấp
để thảo luận trả lời
các câu hỏi :
+
nó cũng có rất nhiều mao mạch
bao quanh . Để làm gì ?
–
GV treo bảng : đặc điểm cấu
tạo của các cơ quan hô hấp ngư
ời
HS tìm hiểu cấu tạo của từng
cơ quan trong hệ hô hấp để thảo
luận và trả lời các câu hỏi trong
SGK :
Những đặc điểm cấu tạo nào
của các cơ quan trong đường
dẫn khí có tác dụng làm ẩm ,
làm ấm không khí đi vào
phổi ?
Đặc điểm nào tham gia bảo
phế quản .
lỗ mũi
thường ấm hơn và đỏ
khi ta ở vùng lạnh
Đặc điểm cấu tạo nào giúp
phổi tăng diện tích bề mặt
trao đổi khí ?
–
GV nhận xét :
Giáo dục HS nên thở bằng
mũi không nên thở bằng miệng .
Cấu tạo của khí quản có lớp
niêm mạc tiết chất nhày với
nhiều lông để giữ lại các chất
bẩn và tạo thành đàm nhớt . Nó
bám vào khí quản gây ngứa khí
quản
hình thành phản xạ ho
và khạc để thải ra ngòai nhờ các
cơ và các vòng sụn ở khí quản .
không được nuốt bàm để khỏi
làm mất phản xạ tự nhiên bảo vệ
suyễn là do sự co thắt của các cơ
và vòng sụn ở khí quản và phế
quản
không có thông khí
thường chết
phải uống thuốc
chống hen xuyễn .
HS nêu nhận xét về chức
năng của đường dẫn khí và của 2
lá phổi ?
Kết luận : bài ghi .
IV . CỦNG CỐ :
Hô hấp là gì ? Có mấy giai đọan ?
Chọn câu trả lời đúng nhất :
1 / Cơ quan hô hấp có vai trò quan trọng như thế nào đối với cơ thể?
a)
Cung cấp Oxi cho tế bào
Khí quản được cấu tạo bởi các vòng sụn , chỗ tiếp giáp với thực
quản là cơ trơn nên cả hai quá trình lưu thông khí và nuốt thức ăn đều
diễn ra bình thường .
V . DẶN DÒ :
GV yêu cầu mỗi HS về nhà tự làm bài trong sách bài tập và trả lời cây
hỏi trong SGK .
Chuẩn bị bài mới : “ Hoạt động hô hấp “