Bài 5:
CÔNG XÃ PARIS 1871
I. MỤC TIÊU BÀI HỌC
1. Kiến thức
–
Nguyên nhân bùng nổ diễn biến Công xã Paris
–
Thành tựu của Công xã
–
Công xã Paris – Nhà nước kiểu mới.
2. Tư tưởng
–
Lòng tin tưởng vào năng lực lãnh đạo quản lý Nhà nước của
giai cấp vô sản
–
Chủ nghĩa anh hùng cách mạng
–
Lòng căm thù với giai cấp bóc lột tàn ác.
3. Kỹ năng
–
Nâng cao khả năng trình bày, phân tích một sự kiện lịch sử.
–
Sưu tầm, phân tích tài liệu tham khảo có liên quan.
Giáo viên nhận xét.
3. Giảng bài mới
Vào bài: Đầu những năm 70 của thế kỷ XIX là thời kỳ chuyển
biến quan trọng trong lịch sử thế giới. Chủ nghĩa tư bản được xác lập
ở Châu Âu, Bắc Mỹ, Nhật Bản và bắt đầu chuyển sang giai đoạn đế
quốc chủ nghĩa. Phong trào công nhân cũng bắt đầu bước vào giai
đoạn mới được đánh dấu bằng cuộc cách mạng vô sản 1871 ở Pháp
và sự thành lập Công xã Paris, Nhà nước vô sản đầu tiên của giai cấp
công nhân thế giới.
Công xã Paris nổ ra trong điều kiện nào? Cuộc khởi nghĩa
18/3/1871 diễn ra như thế nào? Tại sao nói Công xã Paris là một Nhà
nước kiểu mới? Đó là nội dung bài học hôm nay.
Tiết 9
I. SỰ THÀNH LẬP CÔNG XÃ
Hoạt động 1: Nội dung chính
–
Hoàn cảnh ra đời của Công xã.
–
Sự thành lập Công xã.
Giáo viên: Cùng sự phát triển của nền
sản xuất công nghiệp, giai cấp công nhân
hình thành và phát triển về số lượng.
Mâu thuẫn giữa giai cấp tư sản và vô sản
càng gay gắt
các cuộc đấu tranh của
tế có nhiều chuyển biến, cuộc chiến
tranh Pháp – Phổ bùng nổ. Cuối tháng
6/1870 Đế chế II bước vào thời kỳ
khủng hoảng sâu sắc.
Phỏng vấn:
Sự trưởng thành của giai cấp vô sản làm
cho giai cấp tư sản như thế nào? Và dẫn
đến kết quả gì?
(Giai cấp tư sản rất lo sợ, giai cấp tư
sản đã nhận thức được rằng kẻ thù thực
sự của họ chính là giai cấp vô sản
mâu thuẫn giữa hai giai cấp này không
điều hoà được và ngày càng gay gắt)
Cuộc chiến tranh Pháp –
Phổ
–
19/7/1870 bắt đầu
–
02/09/1870 thất bại
Xơ-đăng.
–
04/09/1870 nhân dân
Paris khởi nghĩa
thiết lập chế độ cộng
hòa
chính phủ
lâm thời tư sản được
thành lập: Chính phủ
Vệ quốc.
chủ lực Pháp bị bắt làm tù binh.
Phỏng vấn:
Thái độ của giai cấp tư sản như thế
nào?
(tư sản Pháp sợ nhân dân được vũ
trang hơn sợ quân Đức xâm lược đã đầu
hàng Đức để rảnh tay chống lại nhân
dân).
Đây chính là nguyên nhân bùng nổ
khởi nghĩa 04/09/1870 của nhân dân
Pháp.
Giáo viên:
Sau khi nghe tin đầu hàng của giai cấp
cầm quyền, nhân dân Paris đã căm phẫn
nổi dậy khởi nghĩa với khẩu hiệu: “phế
truất hoàng đế”, “nước Pháp muôn
Đức?
Yêu cầu học sinh đọc lời trích trang
38.
Thái độ của chính phủ lâm thời Paris
trước tình hình nước Pháp sau ngày
04/09/1870?
(Trước tình hình đất nước bị lâm
nguy, chính phủ lâm thời không lo chế
tạo vũ khí, động viên nhân dân đấu
tranh, sợ quần chúng nhân dân hơn sợ
giặc.
Chỉ lo thương lượng đầu hàng, ra sức
đàn áp, tiêu diệt cách mạng vô sản).
Trình bày Giáo viên:
Chính phủ tư sản Pháp ký hiệp ước
đình chiến chấp nhận những điều khoản
của Phổ 28/2/1871. Trước hành động
phản quốc của chính phủ tư sản, quần
chúng nhân dân và vệ quốc quân đã
thành lập và bầu ra cơ quan lãnh đạo của
nó đứng đầu là “ủy ban trung ương quân
vệ quốc. Một cuộc chiến đấu có tính chất
quyết định giữa chính phủ tư sản và
nhân dân Paris bắt đầu và đó chính là
nguyên nhân trực tiếp nổ ra cuộc cách
mạng ngày 18/3/1871
Hoạt động 2: Nội dung
Ý nghĩa
Là cuộc cách mạng vô sản
đầu tiên.
nghĩa 18/3/1871.
–
Diễn biến, kết quả và ý nghĩa.
–
Công xã được thành lập
Phỏng vấn:
Nguyên nhân dẫn đến cuộc khởi nghĩa?
(Mâu thuẫn giữa chính phủ tư sản và
(là lực lượng chủ yếu nòng cốt chống
Ngày 26/3/1871 bầu
Hội đồng Công xã.
Ngày 28/3/1871 Hội
đồng Công xã làm lễ
ra mắt quốc dân.
lâm thời, phá được âm mưu của chính
phủ tư sản muốn tước vũ khí và giải tán
Vệ quốc quân, giai cấp tư sản đầu hàng
Đức muốn đàn áp, tiêu diệt lực lượng
cách mạng, hoảng sợ rút chạy trước sức
mạnh của quần chúng.
Ngày 26/3/1871 nhân dân Paris tiến
hành bầu cử Hội đồng Công xã trong
không khí tưng bừng nhộn nhịp. Ngày
28, Hội đồng Công xã long trọng tuyên
bố thành lập trứơc quần chúng nhân dân
Paris.
Vì sao Hội đồng Công xã được nhân dân
Paris nồng nhiệt chào mừng?
Giáo viên: Công xã là một Nhà nước
kiểu mới, một Nhà nước vô sản. Công xã
Paris là biểu hiện đầu tiên về chuyên
chính vô sản, thể hiện rõ tính chất vô sản
quốc tế.
II. TỔ CHỨC BỘ MÁY VÀ CHÍNH
SÁCH CỦA CÔNG XÃ PARIS
Hoạt động 3: Nội dung
(SGK trang 40).
Công xã Paris là một
Nhà nước kiểu mới.
Nội chiến ở Pháp
–
Những điểm chứng tỏ Công xã
Paris là Nhà nước kiểu mới.
–
Những chính sách của Công xã
Paris.
Giáo viên: Cơ quan cao nhất là Hội đồng
Công xã
ban bố pháp luật và lập các
ủy ban thi hành pháp luật. Đứng đầu mỗi
ủy ban là một ủy viên Công xã chịu
trách nhiệm trước Công xã, nhân dân.
Vẽ sơ đồ bộ máy Nhà nước (SGK
trang 40).
Phỏng vấn:
Tổ chức bộ máy Nhà nước và chính sách
của công xã phục vụ quyền lợi cho ai?
(cho tầng lớp nhân dân).
Trong chế độ tư bản chủ nghĩa, ai nắm
chính quyền?
(Giai cấp tư sản nắm chính quyền,
tầng lớp nhân dân lao động bị áp bức, bị
bóc lột).
Chính quyền tư sản có đại diện cho nhân
–
Là một Nhà nước
kiểu mới.
Bài học kinh nghiệm
–
Phải tăng cường khối
liên minh công –
nông
–
Phải xây dựng một
chính đảng tiên
phong của giai cấp
công nhân.
–
Phải kiên quyết trấn
áp kẻ thù, xây dựng
nhà nước của dân, do
dân, vì dân.
người thất nghiệp.
Ra chế độ ngày làm 8 giờ, tăng
–
Cuộc đấu tranh anh dũng của nhân
dân.
–
Ý nghĩa lịch sử và bài học kinh
nghiệm.
Giáo viên:
Sau ngày 18/3 Chính phủ Chie hầu
như không có quân đội, trốn thoát về
Vecxai, Chie tập hợp lại lực lượng và tận
dụng thời gian rảnh không có sự tấn
công của lực lượng cách mạng để chuẩn
bị chiến tranh đánh Paris. 02/04 quân
Vecxai bắt đầu tấn công Paris, các chiến
sĩ Công xã nam nữ thủ đô chiến đấu
dũng cảm, anh hùng hy sinh nhưng
những cố gắng phản công của các chiến
sĩ không tránh khỏi thất bại do tổ chức
quân sự còn yếu, chính trị chưa đầy đủ,
thiếu lãnh đạo quân sự,… Trong tháng
4-5 quân Vecxai chiếm được phần lớn
pháo đài ở phía Tây và phía Nam Paris
Trong khi chiến sự đang diễn ra ở
Paris thì chính phủ Chi-e ký hòa ước với
Đức ngày 10/5/1871, Pháp nhượng cho
Đức vùng Andát và phần vùng Loren,
bồi thường chiến tranh 5 tỷ frăng vàng.
Ngày 20/5 quân Vecxai tổng tấn công
(Cổ vũ cho nhân dân lao động trên
toàn thế giới đấu tranh, là một cuộc cách
mạng vô sản đầu tiên, biểu hiện gắn bó
chặt chẽ giữa tính dân tộc, tính giai cấp
và tính quốc tế của công nhân và những
người lao động Pháp).
Công xã Paris để lại bài học kinh nghiệm
gì?
(Sự cần thiết xây dựng một chính
đảng tiên phong của giai cấp công nhân,
tăng cường khối đoàn kết liên minh công
– nông. Xây dựng Nhà nước của dân, do
dân, vì dân).
4. Củng cố
Bài tập:
Lập niên biểu những sự kiện tiêu biểu của Công xã Paris?
Gồm 2 mục: niên đại và sự kiện.
5. Dặn dò
–
Xem lại bài + học bài
–
Làm bài tập trong sách giáo khoa trang 42.
–
Đọc trước bài 6 – phần I (Anh – Pháp – Đức).