Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
mục lục
Mở Đầu.....................................................................................................................3
Phần I.......................................................................................................................4
Cơ sở lý luận của hạch toán vật liệu và công cụ, ......................4
dụng cụ với việc nâng cao hiệu quả sử dụng ..................................4
vốn lu động trong các doanh nghiệp sản xuất ............................4
1- Vật liệu và công cụ, dụng cụ (VL,CCDC) và sự cần thiết phải tổ chức hạch
toán VL, CCDC trong quá trình quản lý sản xuất kinh doanh ................................4
1.1- Khái niệm và đặc điểm .................................................................................4
1.2- Yêu cầu quản lý VL,CCCD............................................................................5
1.3- Sự cần thiết phải tổ chức hạch toán VL,CCDC trong quá trình sản xuất
kinh doanh .............................................................................................................5
1.4- Nhiệm vụ của công tác hạch toán VL, CCDC..............................................6
2- Phân loại và tính giá VL, CCDC...........................................................................6
2.1- Phân loại vật liệu...........................................................................................6
2.2- Tính giá VL, CCDC........................................................................................9
3- Hạch toán VL, CCDC trong các doanh nghiệp sản xuất ..................................15
3.1- Chứng từ kế toán .........................................................................................15
3.2- Hạch toán chi tiết VL, CCDC......................................................................16
3.3- Hạch toán tổng hợp VL, CCDC..................................................................23
3.4 - Hạch toán kiểm kê VL, CCDC...................................................................41
3.5 - Hạch toán dự phòng giảm giá VL, CCDC tồn kho....................................42
4- Tổ chức ghi sổ tổng hợp theo các hình thức sổ..................................................43
4.1- Hình thức sổ Nhật ký - Sổ Cái ....................................................................44
4.2- Hình thức sổ Nhật ký chung........................................................................44
4.3- Hình thức sổ Chứng từ ghi sổ......................................................................45
4.4- Hình thức sổ Nhật ký chứng từ....................................................................45
5- Phân tích tình hình cung cấp, dự trữ và sử dụng VL, CCDC với việc nâng cao
hiệu quả sử dụng vốn lu động..................................................................................46
5.1- Phân tích tình hình cung cấp, dự trữ và sử dụng vật liệu ..........................46
2- Một số kiến nghị nhằm hoàn thiện công tác hạch toán VL, CCDC tại Công ty
In Công đoàn Việt Nam ........................................................................................105
2.1- Phơng pháp hạch toán chi tiết...................................................................105
2.2- Tài khoản sử dụng và công tác hạch toán VL, CCDC ...........................109
2.3- Hình thức sổ kế toán áp dụng....................................................................113
2.4- Tổ chức công tác kế toán tại công ty và mối quan hệ giữa các bộ phận
trong phòng kế toán ..........................................................................................114
2.5- Biện pháp nâng cao hiệu quả sử dụng vốn lu động..................................114
Kết luận ............................................................................................................116
Tài liệu tham khảo......................................................................................117
2
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
Mở Đầu
Lợi nhuận là mục tiêu hàng đầu của mỗi doanh nghiệp. Để đạt đợc mục tiêu này
doanh nghiệp phải đảm bảo sao cho chi phí sản xuất ra sản phẩm là thấp nhất, mà cụ
thể ở đây doanh nghiệp phải quan tâm đến hai yếu tố không thể thiếu trong quá trình
sản xuất ra sản phẩm: vật liệu và công cụ, dụng cụ (VL, CCDC). Vật liệu là cơ sở vật
chất chủ yếu tạo nên sản phẩm, còn công cụ, dụng cụ là t liệu lao động cần thiết phục
vụ cho quá trình sản xuất ra sản phẩm đó. Do vậy công tác hạch toán VL, CCDC có ý
nghĩa rất quan trọng đối với các doanh nghiệp. Kết hợp với công tác hạch toán, doanh
nghiệp cũng cần phải quan tâm đến tình hình sử dụng vốn lu động tại doanh nghiệp có
hợp lý không. Điều này sẽ góp phần tích cực cho quá trình sản xuất và giảm bớt đợc các
chi phí không đáng có của doanh nghiệp.
Công ty In Công đoàn Việt Nam là một doanh nghiệp Nhà nớc chuyên về in các
ấn phẩm nh sách, báo, tạp chí,... Mặc dù quy mô của doanh nghiệp còn nhỏ nhng uy tín
của công ty đang ngày càng đợc nâng cao, khách hàng đến với công ty ngày càng
nhiều, chủng loại in ấn cũng ngày càng đa dạng hơn. Để đáp ứng đợc nhu cầu cho sản
xuất đòi hỏi có rất nhiều loại vật t. Bởi vậy, công tác quản lý và hạch toán VL, CCDC
tại công ty khá phức tạp.
Sau một thời gian thực tập tại Công ty In Công đoàn Việt Nam, nhận thức đợc
Công cụ, dụng cụ là những t liệu lao động không đủ tiêu chuẩn về giá trị và thời
gian sử dụng quy định để xếp vào tài sản cố định (giá trị < 5.000.000 đồng; thời gian sử
dụng < 1 năm). Bởi vậy, công cụ, dụng cụ mang đầy đủ đặc điểm nh tài sản cố định hữu
hình (tham gia nhiều chu kỳ sản xuất kinh doanh, giá trị bị hao mòn dần trong quá trình
sử dụng, giữ nguyên hình thái vật chất ban đầu cho đến lúc h hỏng).
Tuy nhiên, do đặc điểm hoạt động sản xuất kinh doanh và đặc điểm của t liệu lao
động, những t liệu lao động sau đây không phân biệt giá trị và thời gian sử dụng vẫn đợc
coi là công cụ, dụng cụ:
Các loại bao bì dùng để chứa đựng vật liệu, hàng hoá trong quá trình thu mua,
bảo quản và tiêu thụ sản phẩm, hàng hoá; Những dụng cụ, đồ nghề bằng thuỷ tinh, sành
sứ, quần áo, giầy dép chuyên dùng để làm việc...; Các loại bao bì bán kèm theo hàng
hoá có tính giá riêng nhng vẫn tính giá trị hao mòn để trừ dần vào giá trị bao bì trong
quá trình dự trữ, bảo quản hay vận chuyển hàng hoá; Các dụng cụ gá lắp chuyên dùng
cho sản xuất; Các lán trại tạm thời, dàn giáo, công cụ... trong ngành xây dựng cơ bản.
4
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
1.2- Yêu cầu quản lý VL,CCCD
Để quản lý VL, CCDC đợc tốt phải đảm bảo tuân thủ các yêu cầu sau:
Trớc tiên, các doanh nghiệp phải có đầy đủ kho tàng để bảo quản VL, CCDC.
Kho phải đợc trang bị các phơng tiện bảo quản và cân, đo, đong, đếm cần thiết, phải bố
trí thủ kho và nhân viên bảo quản có nghiệp vụ thích hợp và có khả năng nắm vững và
thực hiện việc ghi chép ban đầu cũng nh sổ sách hạch toán kho. Việc bố trí, sắp xếp VL,
CCDC trong kho phải theo đúng yêu cầu và kỹ thuật bảo quản, thuận tiện cho việc nhập,
xuất và theo dõi kiểm tra.
Yêu cầu thứ hai là đối với mỗi loại VL, CCDC phải xây dựng định mức dự trữ,
xác định rõ giới hạn dự trữ tối thiểu, tối đa để có căn cứ phòng ngừa các trờng hợp thiếu
VL, CCDC phục vụ sản xuất hoặc dự trữ VL, CCDC quá nhiều gây ứ đọng vốn. Cùng
với việc xây dựng định mức dự trữ, việc xây dựng định mức tiêu hao VL, CCDC là điều
kiện quan trọng để tổ chức quản lý và hạch toán VL, CCDC. Hệ thống các định mức
tiêu hao VL, CCDC không những phải có đầy đủ cho từng chi tiết, từng bộ sản phẩm
- Phân bổ hợp lý giá trị VL, CCDC sử dụng vào các đối tợng tập hợp chi phí sản
xuất kinh doanh.
- Tính toán và phản ánh chính xác số lợng và giá trị VL, CCDC tồn kho, phát
hiện kịp thời VL, CCDC thiếu, thừa, ứ đọng, kém phẩm chất để doanh nghiệp có biện
pháp xử lý kịp thời, hạn chế đến mức tối đa thiệt hại có thể xảy ra.
2- Phân loại và tính giá VL, CCDC
2.1- Phân loại vật liệu
Phân loại vật liệu là việc sắp xếp các thứ vật liệu cùng loại với nhau theo một đặc
trng nhất định nào đó thành từng nhóm để thuận tiện cho việc quản lý và hạch toán.
Trong bất cứ một doanh nghiệp nào, những vật liệu sử dụng cho quá trình sản
xuất kinh doanh thờng bao gồm nhiều loại khác nhau với những vai trò, công dụng
riêng. Do vậy phân loại vật liệu sẽ giúp doanh nghiệp tổ chức tốt công tác quản lý và
hạch toán vật liệu.
Có nhiều cách phân loại NVL khác nhau:
*0 Căn cứ vào vai trò và công dụng:
Đây là cách phân loại vật liệu thông dụng nhất trong các doanh nghiệp. Cách
phân loại này dựa vào vai trò và công dụng thực tế của vật liệu trong quá trình sản xuất
kinh doanh để phân ra thành các loại vật liệu sau:
- Nguyên liệu và vật liệu chính là những thứ mà sau quá trình gia công, chế biến
sẽ cấu thành nên hình thái vật chất cụ thể của sản phẩm (kể cả bán thành phẩm mua
vào):
+ Nguyên liệu là những thứ cha qua chế biến công nghiệp nh mủ cao su, mía,
cà phê, quặng, than đá, dầu mỏ... dùng để tạo sản phẩm trong ngành công nghiệp chế
biến.
+ Vật liệu chính là những thứ đã qua một hoặc công đoạn chế biến công
nghiệp nh sắt, đờng, vải...
6
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
- Vật liệu phụ là những vật liệu có tác dụng phụ trợ trong sản xuất, đợc sử dụng
kết hợp với vật liệu chính để hoàn thiện và nâng cao tính năng chất lợng của sản phẩm
7
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
*1 Căn cứ vào nguồn hình thành:
- Vật liệu mua ngoài là những loại vật liệu do doanh nghiệp mua trên thị trờng đ-
ợc sử dụng cho quá trình sản xuất kinh doanh ở doanh nghiệp.
- Vật liệu tự sản xuất là các vật liệu do doanh nghiệp sản xuất ra và đợc sử dụng
ngay trong quá trình sử dụng của doanh nghiệp.
- Vật liệu từ nguồn khác nh nhận cấp phát, góp vốn liên doanh, tặng thởng...
Với cách phân loại này kế toán sẽ theo dõi đợc dễ dàng hơn tình hình nhập kho
nguyên vật liệu và tình hình thanh toán tiền mua nguyên vật liệu với ngời bán, từ đó
giúp cho việc tính giá vật liệu và định khoản chính xác, đáp ứng đợc yêu cầu đặt ra với
kế toán nguyên vật liệu.
*2 Căn cứ vào quyền sở hữu:
- Vật liệu tự có: gồm các loại vật liệu thuộc quyền sở hữu của doanh nghiệp.
- Vật liệu của bên ngoài: đó là các vật liệu nhận gia công chế biến hay giữ hộ.
Phân loại vật liệu theo quyền sở hữu giúp cho việc quản lý các loại vật liệu hiện
có của doanh nghiệp thuận tiện hơn và xác định rõ ràng trách nhiệm của doanh nghiệp
đối với các loại vật liệu.
Tóm lại, các cách phân loại vật liệu nh đã nêu ở trên đều phục vụ cho công tác
quản lý và hạch toán vật liệu. Mỗi doanh nghiệp có thể lựa chọn cách phân loại phù hợp
với điều kiện hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp mình. Tuy nhiên để quản
lý tốt nguyên vật liệu thì ngoài việc phân loại, doanh nghiệp phải lập Sổ danh
điểm vật liệu (Bảng số 1). Sổ này dùng để thống nhất tên gọi, quy cách phẩm chất, đơn
vị tính, mã số, đơn giá hạch toán của các loại vật liệu.
Bảng số 1:
Sổ danh điểm vật liệu
Nhóm
vật liệu
Số danh
điểm
thực tế và tuỳ thuộc vào nguồn nhập VL, CCDC mà phơng pháp xác định cụ thể sẽ khác
nhau:
*3 Đối với VL, CCDC mua ngoài
Giá thực tế Giá mua thuế Các chi phí Các khoản giảm giá
VL, CCDC = ghi trên + nhập khẩu + thu mua - hàng mua
nhập kho hóa đơn (nếu có) thực tế đợc hởng
Các chi phí thu mua thực tế gồm chi phí vận chuyển, bốc dỡ, chi phí nhân viên
thu mua, chi phí của bộ phận thu mua độc lập, chi phí thuê kho, thuê bãi, tiền phạt lu
kho, lu hàng, lu bãi...
Trờng hợp doanh nghiệp tính thuế GTGT theo phơng pháp khấu trừ giá thực tế
không bao gồm thuế GTGT; còn nếu doanh nghiệp tính thuế GTGT theo phơng pháp
trực tiếp giá thực tế bao gồm cả thuế GTGT.
9
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
*4 Đối với VL, CCDC tự sản xuất
Giá thực tế VL, CCDC nhập kho tính theo giá thành sản xuất thực tế
Giá thực tế VL, CCDC nhập kho = Giá VL, CCDC xuất chế biến + Chi phí chế biến
*5 Đối với VL, CCDC thuê ngoài chế biến
Giá thực tế Giá Chi phí Chi phí
VL, CCDC = VL, CCDC + thuê + vận chuyển
nhập kho xuất chế biến chế biến bốc dỡ
*6 Đối với VL, CCDC nhận của nhà nớc cấp
Giá thực tế VL,CCDC nhập kho chính là giá VL,CCDC ghi trên biên bản bàn giao vốn
*7 Đối với VL, CCDC nhận của các bên góp vốn liên doanh, các cổ đông
góp vốn
Giá thực tế VL, CCDC nhập kho chính là giá do hội đồng định giá xác định
*8 Đối với VL, CCDC đợc tặng thởng, biếu tặng
Giá thực tế VL, CCDC nhập kho đợc tính theo giá tham khảo trên thị trờng
*9 Đối với VL, CCDC là phế liệu thu hồi
Giá thực tế VL, CCDC nhập kho có thể là giá kế hoạch hay ớc tính hay gia tham
giá cả vật liệu kỳ này.
* Phơng pháp giá thực tế bình quân gia quyền (còn đợc gọi là phơng pháp
bình quân cả kỳ dự trữ)
Trong kỳ, khi xuất VL, CCDC ra sử dụng cha thể tính đợc ngay giá trị VL,
CCDC xuất kho mà phải đợi đến cuối tháng mới tính giá bình quân VL, CCDC.
Giá đơn vị TT Giá TT VL,CCDC tồn đầu kỳ + Giá TT VL,CCDC nhập trong kỳ
bình quân = -----------------------------------------------------------------------------------
gia quyền Số lợng VL,CCDC tồn đầu kỳ + Số lợng VL,CCDC nhập trong kỳ
Phơng pháp giá thực tế bình quân cả kỳ dự trữ tuy không phức tạp lắm, giá VL,
CCDC xuất kho trong tháng khá chính xác (nên thờng đợc sử dụng) nhng công việc tính
toán phải dồn đến cuối kỳ, gây ảnh hởng đến công tác quyết toán nói chung. Phơng
pháp này thích hợp với những doanh nghiệp có ít danh điểm VL, CCDC, số lần nhập
xuất nhiều.
* Phơng pháp giá thực tế bình quân sau mỗi lần nhập (bình quân liên hoàn)
Nội dung của phơng pháp này là cứ sau mỗi lần nhập kho VL, CCDC kế toán
tính lại giá thực tế VL, CCDC bình quân sau lần nhập kho đó. Căn cứ giá đơn vị bình
quân và lợng VL, CCDC xuất kho giữa hai lần nhập kế tiếp nhau để xác định giá thực tế
của VL, CCDC xuất kho.
11
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
Giá đơn vị TT Giá TT VL,CCDC tồn trớc khi nhập + Giá TT VL,CCDC mới nhập
bình quân = ---------------------------------------------------------------------------------
sau mỗi lần nhập Số lợng TT VL,CCDC tồn trớc khi nhập + Số lợng VL,CCDC mới nhập
Đây là phơng pháp tính giá đơn vị thực tế bình quân chính xác nhất trong ba ph-
ơng pháp tính giá thực tế bình quân đã nêu. Phơng pháp này khắc phục đợc nhợc điểm
của cả hai phơng pháp trên là xác định đợc ngay giá trị VL, CCDC xuất dùng với độ
chính xác cao, tuy nhiên việc tính toán rất phức tạp và mất nhiều công sức khiến cho
phơng pháp này không thể đợc áp dụng một cách rộng rãi. Phơng pháp giá thực tế đơn
vị bình quân sau mỗi lần nhập thờng chỉ áp dụng trong các doanh nghiệp có ít chủng
loại VL, CCDC và có sử dụng kế toán máy.
Giá thực tế Số lợng Đơn giá
VL, CCDC = VL, CCDC x VL, CCDC
tồn kho cuối kỳ tồn kho cuối kỳ nhập lần cuối
Giá thực tế Giá thực tế Giá thực tế Giá thực tế
VL, CCDC xuất = VL, CCDC + VL, CCDC - VL, CCDC
sử dụng trong kỳ nhập trong kỳ tồn đầu kỳ tồn cuối kỳ
*15 Phơng pháp giá hạch toán
Đối với những doanh nghiệp có nhiều loại VL, CCDC thì việc hạch toán VL,
CCDC biến động hàng ngày theo giá thực tế là một việc làm hết sức phức tạp, khó khăn
và mất nhiều công sức, vì thờng xuyên phải tính toán lại giá thực tế của mỗi loại VL,
CCDC sau mỗi nghiệp vụ nhập xuất kho thờng diễn ra một cách liên tục. Để khắc phục
khó khăn nói trên và đơn giản công việc hạch toán VL, CCDC hàng ngày các doanh
nghiệp có thể sử dụng một loại giá ổn định gọi là giá hạch toán. Giá hạch toán có thể
lấy theo giá kế hoạch hoặc giá cuối kỳ trớc và đợc quy định thống nhất trong một kỳ
hạch toán. Giá hạch toán không có ý nghĩa trong việc thanh toán và hạch toán tổng hợp
về VL, CCDC, khi sử dụng giá hạch toán, hàng ngày kế toán ghi sổ về nhập, xuất, tồn
kho VL, CCDC theo giá hạch toán.
Giá hạch toán Số lợng Đơn giá
VL, CCDC = VL, CCDC x hạch
nhập (xuất) nhập (xuất) toán
Đến cuối kỳ hạch toán, kế toán tiến hành điều chỉnh giá hạch toán thành giá thực
tế theo các bớc sau:
Xác định hệ số giá của từng loại VL, CCDC:
Hệ Giá TT VL, CCDC tồn đầu kỳ + Giá TT VL, CCDC nhập trong kỳ
số = ------------------------------------------------------------------------------------
giá Giá HT VL, CCDC tồn đầu kỳ + Giá HT VL, CCDC nhập trong kỳ
Xác định giá thực tế VL, CCDC xuất trong kỳ:
Giá thực tế Giá hạch toán Hệ
VL, CCDC = VL, CCDC x số
xuất trong kỳ xuất trong kỳ giá
chứng từ bắt buộc sau:
Phiếu nhập kho - Mẫu số 01-VT
Phiếu xuất kho - Mẫu số 02-VT
Thẻ kho - Mẫu số 06-VT
Biên bản kiểm kê vật t - Mẫu số 08-vật t
Ngoài ra, tuỳ theo từng doanh nghiệp có thể có các nghiệp vụ phát sinh riêng nh
điều chuyển vật t nội bộ thì sử dụng thêm Phiếu xuất kho kiêm vận chuyển nội bộ -
15
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
Mẫu số 03-VT. Nếu vật t đợc sử dụng liên tục, nhiều lần theo định mức thì có thể sử
dụng Phiếu xuất vật t theo hạn mức - Mẫu số 04-VT. Doanh nghiệp có thể sử dụng
các chứng từ nh: Biên bản kiểm nghiệm vật t - Mẫu số 05-VT, Phiếu báo vật t còn
lại cuối kỳ - Mẫu số 07-VT hay những chứng từ riêng của doanh nghiệp để có thể có
thêm những thông tin và chỉ tiêu cần thiết. Khi xuất bán vật t doanh nghiệp sử dụng
Hoá đơn bán hàng - Mẫu số 02/GTGT nếu tính thuế GTGT theo phơng pháp trực tiếp
hoặc Hoá đơn (GTGT) - Mẫu số 01/GTGT nếu tính thuế GTGT theo phơng pháp khấu
trừ.
Khi tổ chức hạch toán ban đầu ở các doanh nghiệp cần phân công trách nhiệm cụ
thể cho từng ngời lập chứng từ đối với mỗi loại chứng từ. Sự thống nhất giữa các bộ
phận liên quan nh vật t, kế hoạch, tài vụ,... là rất quan trọng. Từ đó quy định từng chứng
từ vật t cụ thể đợc luân chuyển từ bộ phận phụ trách vật t đến thủ kho, kế toán và bộ
phận lu trữ chứng từ nh thế nào. Chuẩn bị tốt khâu hạch toán ban đầu về vật t sẽ tạo
thuận lợi cho công tác hạch toán tổng hợp và chi tiết vật t.
3.2- Hạch toán chi tiết VL, CCDC
Hạch toán chi tiết VL, CCDC là việc ghi chép kịp thời, chính xác, đầy đủ sự biến
động của VL, CCDC về cả hiện vật và giá trị, từ đó cung cấp thông tin chi tiết cho nhà
quản lý và đợc thực hiện ở cả hai nơi: kho vật t và phòng kế toán. VL, CCDC trong một
doanh nghiệp thờng có nhiều chủng loại khác biệt nhau, nếu thiếu một loại nào đó có
thể gây ra ngừng sản xuất, chính vì vậy hạch toán VL, CCDC phải đảm bảo theo dõi đ-
ợc tình hình biến động của từng loại VL, CCDC luôn luôn là một đòi hỏi cấp bách đối
5 ngày một lần, nhận đợc các chứng từ nhập, xuất kho do thủ kho chuyển đến nhân viên
kế toán VL, CCDC phải kiểm tra chứng từ, đối chiếu các chứng từ nhập, xuất kho với
các chứng từ liên quan (nh Hoá đơn mua hàng, Phiếu mua hàng, Hợp đồng vận
chuyển...) ghi đơn giá hạch toán vào phiếu và tính thành tiền trên từng chứng từ nhập,
xuất. Căn cứ vào các chứng từ nhập, xuất kho đã kiểm tra và tính thành tiền kế toán lần
lợt ghi các nghiệp vụ nhập, xuất kho vào các sổ, thẻ kế toán chi tiết VL, CCDC liên
quan giống nh trình tự ghi thẻ kho của thủ kho.
Bảng số 4:
Đơn vị:................
17
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
Sổ chi tiết vật t (sản phẩm, hàng hoá)
Năm .....
Tài khoản:................................
Tên kho:..................................
Tên, quy cách vật liệu (sản phẩm, hàng hoá):........................
Đơn vị tính:........
Chứng từ Diễn TK Đơn Nhập Xuất Tồn Ghi
SH NT giải đối ứng giá SL Tiền SL Tiền SL Tiền chú
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12
Số d đầu năm
Cộng tháng
Cuối tháng, sau khi ghi chép toàn bộ các nghiệp vụ nhập, xuất kho vào sổ, thẻ kế
toán chi tiết, kế toán tiến hành cộng thẻ tính ra tổng số nhập, tổng số xuất và số tồn kho
của từng danh điểm VL, CCDC. Số lợng VL, CCDC tồn kho phản ánh trên thẻ kế toán
chi tiết phải đợc đối chiếu khớp với số tồn kho ghi trên thẻ kho tơng ứng. Mọi sai sót
phát hiện khi đối chiếu phải đợc kiểm tra xác minh và chỉnh lý kịp thời theo đúng sự
thực.
Để thực hiện kiểm tra đối chiếu giữa kế toán chi tiết và kế toán tổng hợp, sau khi
đối chiếu với thẻ kho của thủ kho, kế toán phải căn cứ vào Sổ, thẻ kế toán chi tiết VL,
chiếu luân chuyển không ghi theo từng chứng từ nhập, xuất kho mà chỉ ghi một lần vào
19
Chứng từ nhập
Thẻ kho
Sổ chi tiết VL
Chứng từ xuất
Bảng tổng hợp
nhập, xuất, tồn
kho
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
cuối tháng trên cơ sở tổng hợp nhập, xuất kho phát sinh trong tháng của từng danh điểm
vật liệu. Mỗi danh điểm vật liệu chỉ đợc ghi trên một dòng trên sổ đối chiếu luân
chuyển.
Cuối tháng đối chiếu số lợng vật liệu trên Sổ đối chiếu luân chuyển để đối
chiếu với thẻ kho của thủ kho và lấy số tiền của từng loại vật liệu trên sôt này để đối
chiếu với kế toán tổng hợp.
áp dụng đối chiếu tổng mức luân chuyển công việc ghi chép kế toán chi tiết theo
từng danh điểm vật liệu đợc giảm nhẹ nhng toàn bộ công việc ghi chép tính toán, kiểm
tra đều phải dồn vào ngày cuối tháng, cho nên công việc hạch toán và lập báo cáo hàng
tháng thờng bị chậm chễ.
Bảng số 6:
Sổ đối chiếu luân chuyển
Danh Đơn Tồn Tháng 1 ... tháng 12
điểm vị đầu năm Nhập Xuất Tồn
vật liệu tính SL Tiền SL Tiền SL Tiền SL Tiền
Sơ đồ khái quát trình tự hạch toán theo phơng pháp sổ đối chiếu luân chuyển:
Sơ đồ 2:
Ghi hàng ngày
Ghi cuối kỳ
3.2.3- Phơng pháp sổ số d
thẻ kho đã đợc kế toán kiểm tra, ghi số lợng vật liệu tồn kho cuối tháng của từng danh
điểm vật liệu vào Sổ số d (Bảng số 8). Sổ số d do kế toán mở cho từng kho, dùng cho cả
năm và giao cho thủ kho trớc ngày cuối tháng. Trong sổ số d các danh điểm vật liệu đ-
ợc in sẵn, sắp xếp theo thứ tự nh thứ tự trong từng nhóm và loại vật liệu. Ghi Sổ số d
xong thủ kho chuyển giao Sổ số d cho phòng kế toán để kiểm tra và tính thành tiền.
Nhân viên kế toán vật liệu phụ trách theo dõi kho nào phải thờng xuyên (hàng
ngày hoặc định kỳ) xuống kho để hớng dẫn và kiểm tra việc ghi chép thẻ kho của thủ
kho và thu nhận chứng từ cùng với thủ kho ký tên vào phiếu giao nhận chứng từ.
Bảng số 8:
Sổ số d
21
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
Năm N
Kho:.......................
Danh Tên, chủng loại Đơn vị Định mức
dự trữ
Số d đầu năm Số d cuối tháng
1
điểm quy cách vật t tính Thấp
nhất
cao
nhất
SL Tiền SL Tiền
1 2 3 4 5 6 7 8 9
Cộng
Xác nhận của kế toán
Tại phòng kế toán:
Nhận đợc các chứng từ nhập, xuất vật liệu và phiếu giao nhận chứng từ kế toán
tiến hành kiểm tra đối chiếu với các chứng từ kế toán có liên quan. Sau đó kế toán tính
giá các chứng từ theo giá hạch toán tổng cộng số tiền của các chứng từ nhập, xuất kho
đo, đong đếm, ớc lợng VL, CCDC tồn kho cuối kỳ. Tơng ứng với hai phơng thức kiểm
kê trên, trong kế toán tổng hợp về VL, CCDC nói riêng và hàng tồn kho nói chung có
hai phơng pháp kê khai thờng xuyên (KKTX) và kiểm kê định kỳ (KKĐK).
3.3.1- Hạch toán tổng hợp VL, CCDC theo phơng pháp KKTX
Phơng pháp KKTX là phơng pháp theo dõi và phản ánh thờng xuyên, liên tục, có
hệ thống tình hình nhập, xuất, tồn của vật t, hàng hoá trên sổ kế toán.
Trong trờng hợp áp dụng phơng pháp KKTX các tài khoản kế toán hàng tồn kho
nói chung và tài khoản VL, CCDC nói riêng đợc dùng để phản ánh số hiện có, tình hình
biến động tăng giảm của vật t, hàng hoá. Vì vậy, vật t, hàng hóa tồn kho trên sổ kế toán
có thể đợc xác định vào bất cứ thời điểm nào trong kỳ kế toán.
23
Chứng từ nhập
Thẻ kho
Sổ số d
Bảng luỹ kế
nhập-xuất-tồn
kho VL, CCDC
Chứng từ xuất
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
Cuối kỳ kế toán, căn cứ vào số liệu kiểm kê thực tế vật t, hàng hoá tồn kho, so
sánh đối chiếu với số liệu vật t, hàng hoá tồn kho trên sổ kế toán, nếu có chênh lệch
phải truy tìm nguyên nhân và có giải pháp xử lý kịp thời.
Phơng pháp KKTX áp dụng trong các doanh nghiệp sản xuất và các đơn vị thơng
nghiệp kinh doanh các mặt hàng có giá trị lớn.
3.3.1.1- Hạch toán tổng hợp nhập VL, CCDC theo phơng pháp KKTX
* Tài khoản sử dụng
Để hạch toán quá trình thu mua, nhập, xuất kho VL, CCDC theo phơng pháp
KKTX, kế toán sử dụng các tài khoản sau:
*16 TK 151-Hàng mua đang đi đờng
Tài khoản này dùng để phản ánh trị giá của các loại nguyên vật liệu, công cụ,
- Giá trị công cụ, dụng cụ cho thuê thu hồi về nhập kho
- Trị giá thực tế của công cụ, dụng cụ thừa phát hiện khi kiểm kê
Bên Có:
- Trị giá thực tế của từng công cụ, dụng cụ xuất kho
- Trị giá công cụ, dụng cụ thiếu phát hiện khi kiểm kê
D Nợ:
- Giá trị thực tế của công cụ, dụng cụ tồn kho
TK 153 - Công cụ, dụng cụ đợc chia làm ba tiểu khoản:
- TK 1531 - Công cụ, dụng cụ
- TK 1532 - Bao bì luân chuyển
- TK 1533 - Đồ dùng cho thuê
*19 Một số tài khoản có liên quan khác nh: TK 331,TK 111, TK112, TK311,
TK133,...
* Trình tự hạch toán
a, Đối với doanh nghiệp tính thuế GTGT theo ph ơng pháp khấu trừ
Đối với các cơ sở kinh doanh đã có đủ điều kiện để tính thuế GTGT theo phơng
pháp khấu trừ (thực hiện việc mua bán hàng hoá có hoá đơn, chứng từ, ghi chép kế toán
đầy đủ), thuế GTGT đầu vào đợc tách riêng, không ghi vào giá thực tế của VL, CCDC.
Nh vậy khi mua hàng, trong tổng giá thanh toán phải trả cho ngời bán, phần giá mua
cha thuế đợc ghi tăng giá VL, CCDC, còn phần thuế GTGT đầu vào đợc ghi vào số đợc
khấu trừ.
1. Tr ờng hợp mua ngoài, hàng và hoá đơn cùng về
a, Căn cứ vào hoá đơn mua hàng, biên bản kiểm nhận và phiếu nhập kho, ghi:
Nợ TK 152, 153 Giá thực tế VL, CCDC (chi tiết từng loại)
Nợ TK 133(1331) Thuế GTGT đợc khấu trừ
25