Tư tưởng Hồ Chí Minh về thanh niên
Có thể nói rằng, giáo dục lý tưởng và giáo dục đạo đức cách mạng cho thanh niên
là một nội dung cốt lõi nhất trong tư tưởng Hồ Chí Minh.

Trong Di chúc, Chủ tịch Hồ Chí Minh nhiều lần nói về thanh niên với tấm lòng
thương yêu vô hạn của vị cha già dân tộc. Người căn dặn chúng ta "Đảng cần phải
chăm lo giáo dục đạo đức cách mạng cho họ, đào tạo họ thành những người thừa
kế xây dựng chủ nghĩa xã hội vừa "hồng" vừa "chuyên"".

Ðiểm nổi bật trong quan điểm giáo dục lý tưởng cho thanh niên của Bác Hồ là đưa
thanh niên vào các tổ chức chính trị, xã hội do Ðảng lãnh đạo để vừa giác ngộ lý
tưởng cách mạng cho họ, vừa đưa họ hoạt động thực tiễn đấu tranh cách mạng của
toàn dân tộc. Ðể chuẩn bị cho việc thành lập Ðảng, năm 1925, lãnh tụ Nguyễn Ái
Quốc sáng lập Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên là tiền thân của Ðảng ta sau
này. Người trực tiếp lựa chọn và bồi dưỡng, đào tạo những thanh niên yêu nước, có
chí khí đấu tranh chống thực dân, phong kiến. Cuốn sách Ðường kách mệnh là tập
hợp các bài giảng của Nguyễn Ái Quốc từ năm 1925 đến 1927 cho các lớp thanh
niên ưu tú về lý tưởng, đạo đức cách mạng. Những thanh niên yêu nước qua huấn
luyện, giáo dục, đào tạo được Bác Hồ đưa về nước hoạt động để thâm nhập vào
phong trào yêu nước, phong trào công nhân trở thành những cán bộ cách mạng tiên
phong trong cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc. Trong đó có nhiều người cộng sản
trẻ tuổi xuất sắc như Trần Phú, Nguyễn Lương Bằng, Phạm Văn Ðồng, Lê Hồng
Phong, Hồ Tùng Mậu,

Với quan điểm "đạo đức là gốc của người cách mạng", Bác Hồ quan tâm giáo dục
thanh niên không chỉ có tinh thần làm chủ nước nhà mà phải thường xuyên rèn
luyện, trau dồi đạo đức cách mạng: cần, kiệm, liêm, chính; chí công, vô tư. Bác
khuyên thanh niên "hăng hái, xung phong", có chí tiến thủ, không ngại khó khăn,
không nề nguy hiểm trong công tác, học tập, chiến đấu. Song, trong cuộc sống,
Bác căn dặn thanh niên biết yêu thương gia đình, kính trọng ông bà, cha mẹ, người
cao tuổi, nâng đỡ, dìu dắt thiếu nhi, quý trọng và hiếu thảo với nhân dân. Trung với

đội quân chủ lực trong công cuộc xây dựng thắng lợi chủ nghĩa xã hội ở nước ta".
(Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội 1999, tr.32).
Người còn căn dặn Ðảng ta phải thường xuyên chăm lo giáo dục thanh niên, bởi vì
"bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau là một việc rất quan trọng và rất cần
thiết".

Nói tóm lại, tư tưởng Hồ Chí Minh về thanh niên nổi bật các quan điểm lớn:

- Thanh niên là lực lượng xung kích chủ yếu của cách mạng, là chủ tương lai của
nước nhà.

- Ðảng, Nhà nước phải chăm lo bồi dưỡng, giáo dục lý tưởng và đạo đức cách
mạng cho thanh niên, giáo dục ý thức làm chủ và đào tạo họ thành người làm chủ
trên tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội, nhất là khoa học kỹ thuật, đào tạo nghề
nghiệp. Nghĩa là đào tạo họ trở thành những con người vừa hồng, vừa chuyên.

- Thanh niên phải tự vươn lên, phấn đấu, rèn luyện để thật sự là đội quân chủ lực
của cách mạng.
TS Phạm Văn Khánh