Bài 28.QUY TẮC HỢP LỰC SONG SONG. ĐIỀU KIỆN CÂN BẰNG
CỦA MỘT VẬT RẮN DƯỚI TÁC DỤNG CỦA BA LỰC SONG
SONG

A.MỤC TIÊU
1.Kiến thức:
- Nắm vững được quy tắc hợp hai lực song song cùng chiều và trái chiều
cùng đặt lên vật rắn.
- Biết phân tích một lực thành hai lực song song tùy theo điều kiện của bài
toán.
- Nắm được điều kiện cân bằng của vật rắn dưới tác dụng của ba lực song
song và hệ quả.
- Có khái niệm về ngẫu lực và momen của ngẫu lực…
2.Kỹ năng:
- Vẽ hình tổng hợp và phân tích lực.
- Rèn luyện tư duy logic.
B.CHUẨN BỊ
1.Giáo viên
- Biên soạn các câu hỏi kiểm tra bài cũ ; củng cố bài giảng dưới dạng trắc
nghiệm theo nội dung câu hỏi 1-3 SGK.
- Chuẩn bị thí nghiệm theo hình 28.1 SGK.
2.Học sinh
- Ôn tập kiến thức về lực, tổng hợp lực.
3.Gợi ý ứng dụng CNTT
- GV có thể biên soạn các câu hỏi trắc nghiệm cho phần kiểm tra bài cũ và
củng cố bài giảng.
- Chuẩn bị những hình ảnh cân bằng của các vật.
- Mô phỏng các lực cân bằng theo các hình vẽ …
C.TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

Hoạt động của GV Hoạt động của HS Nội dung

song song?
- Vẽ hình minh họa?

- Quan sát thí nghiệm
hình 28.1
- Lập bảng kết quả.
- Vẽ hình H 28.2.
1. Thí nghiệm tìm
hợp lực của hai lực
song song:
- Hai lực song song
cùng chiều
1
P và
2
P
tác dụng vào thước tại
O
- Yêu cầu HS trình bày
quy tắc.

- Trình bày quy tắc
hợp hai lực song song
cùng chiều.


hai lực này thành
những đoạn tỷ lệ
nghịch với độ lớn của
hai lực đó.
1
2
2
1
d
d
F
F
 (chia trong)
b)Hợp nhiều lực:


31
321

Hợp lực F tìm
được sẽ là một lực
song song cùng chiều
với các lực thành phần,
có độ lớn:
F=F
1
+F
2
+F
3
+ +F
n

a) Lí giải về trọng tâm
vật rắn:
Chia vật rắn thành
nhiều phần tử nhỏ, các
trọng lực nhỏ tạo thành
một hệ lực song song
cùng chiều đặt lên vật.
Hợp lực của chúng là
trọng lực tác dụng lên
vật có điểm đặt là trọng
tâm của vật.
d) Phân tích một lực
thành hai lực song

- Làm việc cá nhân:bài
tập vận dụng phần 2. e)
SGK. Thực hiện câu
song:
Có vô số cách phân
tích một lực F đã cho
thành hai lực
1
F và
2
F
song song. Khi có
những yếu tố đã được
xác định thì phải dựa
vào đó để chọn cách
phân tích thích hợp.
e) Bài tập vận dụng:
Một thanh sắt có
khối lượng 50kg được
kê bởi hai giá đỡ O
1
và
O
2
ở hai đầu. Đường
thẳng đứng qua trọng
tâm G chia đoạn thẳng


Hoạt động 3 (…phút):
Tìm hiểu điều kiện cân
bằng của vật rắn dưới tác
hỏi C1.
- Xem hình H 28.6 đọc
lực:
F = F
1
+ F
2

2
1
2

hai lực bất kì cân bằng
với lực thứ ba
0
321
 FFF
4. Quy tắc hợp hai lực
dụng của ba lực song
song.Quy tắc hợp hai lực
song song trái chiều.
- Yêu cầu: HS xem hình
vẽ, đọc phần 3 thảo luận
về điều kiện cân bằng.
- Gợi ý cách suy luận.
- Nhận xét kết quả. - Cho HS xem hình,
hướng dẫn suy luận tìm
hợp lực của hai lực song
phần 3 SGK, thảo luận
rút ra điều kiện cân
bằng:
- Tổng hợp lực?
- Chứng minh hệ ba

F = F
3
– F
2

- Giá của hợp lực nằm
trong mặt phẳng của
hai lực thành phần, và
chia ngoài khoảng cách
giữa hai lực này thành
những đoạn tỷ lệ
nghịch với độ lớn của
hai lực đó.
song trái chiều. - Cho HS tìm hiểu phần
5.

- Ngẫu lực là hệ hai lực
1
F và
2
F song song
ngược chiều, có cùng
độ lớn F, tác dụng lên
một vật. Vd tuanơvit
làm xoay đinh ốc.
- Ngẫu lực có tác dụng
làm cho vật rắn quay
theo một chiều nhất
định.
- Ngẫu lực không có
hợp lực.
- Momen của ngẫu lực
đặc trưng cho tác dụng
làm quay của ngẫu lực
và bằng tích của độ lớn
F của một lực và
khoảng cách d giữa hai
giá của hai lực M=F.d
- Hướng dẫn thảo luận
đưa ra khái niệm ngẫu
lực và momen ngẫu lực.
- Nhận xét các ví dụ.


của các nhóm.
- Yêu cầu: HS trình bày
đáp án.
- Đánh giá, nhận xét kết
quả giờ dạy.

Hoạt động 5 ( phút):
Hướng dẫn về nhà.
- Nêu bài tập về nhà:1, 2,
3 SGK.
- Yêu cầu :HS chuẩn bị
bài sau.
Tổng hợp hai lực song
song cùng chiều và trái
chiều. Điều kiện cân
bằng của vật rắn chịu
tác dụng của ba lực
song song. Momen
ngẫu lực. - Ghi câu hỏi và bài tập
về nhà.
- Những sự chuẩn bị